پیشنویس:روز جهانی همبستگی با مردم فلسطین
روز جهانی همبستگی با مردم فلسطین؛ مناسبتی جهانی در حمایت از مردم فلسطین.
روز جهانی همبستگی با مردم فلسطین، مناسبتی بینالمللی است که سازمان ملل متحد از سال ۱۹۷۷م برای جلب توجه جهانی به مسئله فلسطین و حقوق مردم این سرزمین گرامی میدارد. این روز بستری برای طرح موضوعاتی مانند حق تعیین سرنوشت، وضعیت آوارگان، جایگاه قدس، پیامدهای انسانی مناقشه فلسطین و اجرای قطعنامههای سازمان ملل است و هر سال با برگزاری نشستها، برنامههای فرهنگی و تجمعهای عمومی در کشورهای مختلف همراه میشود.
تاریخچه
مجمع عمومی سازمان ملل متحد در ۲۹ نوامبر ۱۹۴۷م قطعنامه ۱۸۱ را تصویب کرد که بر اساس آن سرزمین فلسطین به دو بخش برای تشکیل دولت یهودی و دولت عربی تقسیم میشد. تحولات پس از آن در سال ۱۹۴۸م به تشکیل اسرائیل، وقوع جنگ و آوارگی شمار زیادی از فلسطینیان منجر شده و مسئله فلسطین را به یکی از موضوعات مهم بینالمللی تبدیل کرد.
این مجمع، در سال ۱۹۷۷م با تصویب قطعنامهای، ۲۹ نوامبر را روز جهانی همبستگی با مردم فلسطین نامگذاری کرد. هدف از این اقدام، جلب توجه جامعۀ جهانی به وضعیت مردم فلسطین، آوارگان و حقوق مرتبط با مسئله فلسطین بود. از آن زمان، این روز هر سال با برنامههای سازمان ملل، دولتها و نهادهای مدنی گرامی داشته میشود. همچنین، در ۲۹ نوامبر ۲۰۱۲م، مجمع عمومی سازمان ملل متحد جایگاه فلسطین را به کشور ناظر غیرعضو ارتقا داد. این تصمیم یکی از رویدادهای مهم در روند حضور فلسطین در سازمان ملل بهشمار میرود.
جایگاه بینالمللی
روز جهانی همبستگی با مردم فلسطین فرصتی برای طرح موضوعاتی مانند حق تعیین سرنوشت، وضعیت آوارگان، جایگاه قدس، حقوق بینالملل و اجرای قطعنامههای سازمان ملل دربارۀ فلسطین است. سازمان ملل متحد هر سال به مناسبت این روز نشستها و برنامههایی برگزار میکند و دبیرکل این سازمان نیز پیامهایی دربارۀ وضعیت فلسطینیان منتشر میکند. در این پیامها، موضوعاتی مانند شرایط انسانی در غزه، وضعیت کرانه باختری و قدس شرقی، آثار جنگ، آوارگی و ضرورت توجه به حقوق مردم فلسطین مورد اشاره قرار گرفته است.
دولتها نیز در این مناسبت مواضع خود را دربارۀ مسئلۀ فلسطین بیان میکنند. برای مثال، جمهوری اسلامی ایران در پیامهای رسمی مرتبط با این روز، بر حمایت از حقوق مردم فلسطین، پایان اشغال، حق بازگشت آوارگان و حق تعیین سرنوشت آنها تأکید کرده است.
بزرگداشت و بازتابها
روز جهانی همبستگی با مردم فلسطین در کشورهای مختلف با برگزاری نشستهای علمی، برنامههای فرهنگی، نمایشگاهها، راهپیماییها و تجمعهای عمومی برگزار میشود. این برنامهها با مشارکت نهادهای دولتی، مراکز علمی، سازمانهای مردمنهاد و گروههای اجتماعی انجام شده و موضوعاتی مانند تاریخ فلسطین، وضعیت انسانی و مسائل حقوقی مرتبط با آن را بررسی میکند.
سازمان ملل متحد از زمان نامگذاری این روز، برنامههایی را در مقر خود در نیویورک و دفاتر آن در ژنو و وین برگزار کرده است. همچنین در قطعنامه ۶۰/۳۷ مصوب سال ۲۰۰۵م، مجمع عمومی از کمیتۀ اعمال حقوق مسلم مردم فلسطین خواست هر سال برنامههای فرهنگی و اطلاعرسانی مرتبط با این مناسبت برگزار کند.
در سالهای اخیر، در کشورهای مختلف جهان از جمله کشورهای اروپایی، آفریقایی و آسیایی، راهپیماییها و تجمعهایی همزمان با این روز برگزار شده است. در این برنامهها موضوعاتی مانند وضعیت فلسطینیان، پیامدهای جنگ و اجرای قوانین بینالمللی مطرح شده است. در لبنان نیز این مناسبت در برخی اردوگاههای فلسطینی و مناطق مختلف با حضور آوارگان فلسطینی و گروههای اجتماعی برگزار میشود. موضوعاتی مانند وضعیت آوارگان و تحولات مرتبط با مسئله فلسطین از محورهای این برنامهها بوده است.
موضوعات مطرح
مهمترین موضوعات مطرح در روز جهانی همبستگی با مردم فلسطین شامل حق تعیین سرنوشت، وضعیت آوارگان، استقلال سیاسی، جایگاه قدس و پیامدهای انسانی مناقشۀ فلسطین است. همچنین، در برنامهها و گزارشهای مرتبط با این روز، وضعیت غیرنظامیان، کودکان، دسترسی به خدمات درمانی و آموزشی و آثار جنگ بر زندگی مردم فلسطین نیز مورد توجه قرار میگیرد. گروههای مختلف فلسطینی و حامیان آنها این مناسبت را فرصتی برای طرح دیدگاهها و مطالبات خود دربارۀ آیندۀ سیاسی فلسطین و حقوق مردم این سرزمین میدانند.