پیشنویس:خاندان قاجار
خاندان قاجار؛
نامگذاری
بر اساس پژوهشهای انجامشده، واژه «قاجار» ریشه در زبان ترکی داشته و از مصدر «قاجار» بهمعنای «قرار کردن» گرفته شده است و علامت «آر» در آن نقش اسم فاعلی دارد؛ از این رو، معانی چون کسی که قرار میکند، مرد دونده یا کسی که در کوهستان میدود برای آن ذکر شده است. برخی منابع تاریخی این گروه را به منطقه گنجه در آذربایجان مرتبط دانسته و آنها را مردمانی جنگاور و سلحشور توصیف کردهاند. به باور برخی محققان، این نامگذاری بهدلیل مهارتهای نظامی خاص، از جمله کسب اطلاعات از دشمن (قچرچی یا راهنما)، صورت گرفته است.[۱]
پیشینه و و ریشههای قبیلهای
خاندان قاجار یکی از ایلات ترکتبار بود که ریشه در مناطق ماورای قفقاز داشت و نسب آنان به طایفه سالور، از طوایف ترکان غربی، میرسید. آنان در حدود قرن هشتم هجری از ماورای قفقاز هجرت کرده، نخست به شام رفتند و سپس در اوایل قرن نهم به ایران بازگشتند. انتساب قاجارها به مغولان، بر اساس ادعاهای شفاهی سرکردگان این طایفه و بدون هیچ سند کتبی، توسط تاریخنویسان این سلسله پر و بال داده شده است. با این حال، شواهد متعددی مانند زبان ترکی غربی قاجارها، پیوستگی آنان با طوایفی چون افشار، بیات و بایندر و عدم حضورشان در نواحی شرقی ایران، همگی بر این امر گواهی میدهند که ایشان از ترکان غربی بودهاند و نه از نژاد مغول.[۲]
پانویس
منابع
تکمیل همایون، ناصر (۱۳۹۲). خاستگاه تاریخی ایل قاجار. تهران: پژوهشکده علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
«قاجارها از چه نژادی بودند». وبسایت مرکز پژوهشهای ایرانی و اسلامی. ۱۱ مهر ۱۳۹۷. دریافتشده در ۲۰ تیر ۱۴۰۵.