پیشنویس:حجاب در اسلام
پایههای بینشی حجاب
توحیدباوری
توحید، بنیادیترین باور اسلامی است[۱] و پذیرش حجاب بهمعنای التزام به سبک زندگی توحیدی است.[۲] انسان موحد بهخاطر نگاه توحیدیاش خود را برتر از آن میداند که تنها به بدننمایی و آرایش ظاهر اکتفا کند. از این منظر، حتی سبک پوشش، وسیلهای برای نزدیک شدن به خداوند است؛ بنابراین لباسی میپوشد که خدا میپسندد و خود را بهگونهای آرایش میکند که مورد رضایت معبود باشد.[۳] بانویی که اندیشهاش توحیدی باشد، میداند که همه ما از خدا هستیم و بهسوی او بازمیگردیم؛ ازاینرو حاضر نیست با خودآرایی و خودنمایی خود را در برابر نگاههای آلوده قرار داده و باعث فساد در جامعه شود.[۴] حجاب از این منظر، برای حفظ احترام زن، سلامت نفس، سلامت جامعه بشری، غیرت و آبروی زن است. زن در نگرش توحیدی، امانت خلقت است و باید زمینههای رشد و ترقی او در جامعه و خانواده فراهم باشد.[۵]
عدل الهی
حجاب در چارچوب حکمت الهی، نظم اجتماعی را بهصورت بهینه در زندگی انسان برقرار میکند و عقل، احساس، اخلاق، ایثار و انسانیت هرکدام در جای درست خود قرار میگیرند. حجاب به رشد و پیشرفت جامعه کمک میکند[۶] و پوشاندن بدن، آرامش و امنیت را برای فرد و جامعه، به ارمغان میآورد و اگر از افراط و تفریط در جامعه بهدور باشد، عدالت اجتماعی را در پی دارد، بهگونهای که زن و مرد از آن بهره میبرند و روابط میان اعضای جامعه متعادل میشود.[۷] حجاب برای زن و مرد واجب است، اما میزان آن متفاوت است؛[۸] پوشیدگی بیشتر زن نسبت به مرد[۹] نشانه نابرابری نیست، بلکه بر پایه عدالت است؛[۱۰] عدالت به معنای برابری مطلق نیست، بلکه هرکدام از زن و مرد بر اساس ویژگیها، تواناییها و نیازهای خود، حقوق و مسئولیتهای ویژهای دارند.[۱۱]
بندگی خدا
پایبندی به دستورِ خداوند، حجاب را برای زن، سازنده و سعادتآفرین میکند. بندگی، مسیر مستقیم رسیدن به کمال و خوشبختی است.[۱۲] بنده از این منظر، کسی است که در هر کاری از حرکات و رفتار گرفته تا لباس، خوراک و سخنگفتن، کاملاً از خدا پیروی کند. کسی که در همهحال فرمان خدا را رعایت کند، کمکم بندگی واقعی خدا را احساس میکند.[۱۳] پایبندی زن به حجاب بهعنوان انجام فرمان خداوند، نمونهای از این نوع بندگی است. در رعایت حجاب، زن نوعی بندگی ویژه و هماهنگ با ساختار وجودی و خلقت خود را تجربه میکند که زمینه رشد فردی و اجتماعی او را فراهم میسازد.[۱۴] زنی که از روی بندگی به حجاب پایبند است، بدن، مو و چهره و سایر ویژگیهای ظاهری خود را امانتی از جانب خدا میپندارد و مطابق خواست و اراده الهی از آنها بهرهبرداری میکند.[۱۵]
باور به معاد
باور به معاد، مسئولیتپذیری را در اهتمام به واجبات دینی افزایش میدهد[۱۶] و زنانی که به روز قیامت، ایمان دارند پایبندی به دستورات الهی مانند حجاب را موجب رستگاری در آخرت میدانند.[۱۷] سبک پوشش هر فرد با شخصیت درونی او مرتبط است و بهرهمندی یا بیبهره بودن آن فرد از این باور درونی را نشان میدهد.[۱۸] رعایت حجاب از منظر زنان باایمان، رفتاری است که باعث رشد و بالندگی روحی آنان میشود و در آخرت بهشکلهای زیبا و نورانی جلوه میکند.[۱۹]
- ↑ آقاجانی، «تبیین بنیادهای نظری حجاب مبتنی بر دو نظام فطری و تخیلی در نظریه علامه طباطبائی»، 1403ش، ص205.
- ↑ آقاجانی، «تبیین بنیادهای نظری حجاب مبتنی بر دو نظام فطری و تخیلی در نظریه علامه طباطبائی»، 1403ش، ص206.
- ↑ ایوبی، «نقش توحید باوری در حجاب فاطمی»، 1396ش، ص369.
- ↑ ایوبی، «نقش توحید باوری در حجاب فاطمی»، 1396ش، ص375-376.
- ↑ ایوبی، «نقش توحید باوری در حجاب فاطمی»، 1396ش، ص370.
- ↑ ایوبی، «نقش توحید باوری در حجاب فاطمی»، 1396ش، ص369-370.
- ↑ شعبانپور و دیگران، «تحلیلی بر حجاب و عفاف از منظر قرآن با تکیه بر مصلحت در نظریه ادراکات اعتباری علامه طباطبایی»، 1396ش، ص94.
- ↑ شجریان، «فلسفۀ حجاب در سایۀ عدالت جنسیتی در کلام رضوی»، 1403ش، ص59.
- ↑ شجریان، «فلسفههای حجاب و عدالت جنسیتی»، 1401ش، ص125-126.
- ↑ شجریان، «عدالت جنسیتی و گفتمان تغییر در احکام فقهی زنان »، 1400ش، ص8.
- ↑ رودگر، «عدالت جنسیتی از دیدگاه علامه طباطبایی و شهید مطهری»، 1388ش، ص69-70.
- ↑ هلالیان، «اسرار معرفتیِ حجاب»، 1403ش، ص218.
- ↑ ایوبی، «نقش توحید باوری در حجاب فاطمی»، 1396ش، ص369.
- ↑ هلالیان، «اسرار معرفتیِ حجاب»، 1403ش، ص221-222.
- ↑ هلالیان، «اسرار معرفتیِ حجاب»، 1403ش، ص225.
- ↑ آقاجانی، «تبیین بنیادهای نظری حجاب مبتنی بر دو نظام فطری و تخیلی در نظریه علامه طباطبائی»، 1403ش، ص206.<meta />
- ↑ ایوبی، «نقش توحید باوری در حجاب فاطمی»، 1396ش، ص370-371.
- ↑ کرمی جعفرلو و امامی، «رابطه حجاب با جایگاه معنوی زنان مسلمان از دیدگاه قرآن و حدیث»، 1400ش، ص55.
- ↑ کرمی جعفرلو و امامی، «رابطه حجاب با جایگاه معنوی زنان مسلمان از دیدگاه قرآن و حدیث»، 1400ش، ص57.