اغتشاش
اغتشاش؛
تعریف اغتشاش
واژه اغتشاش به معنای شورش، طغیان و نافرمانی،[۱] رفتاری مجرمانه، خشونتآمیز و برهمزننده نظم عمومی است.[۲]
مصادیق اغتشاش
اعتراض با شعارهای هنجارشنکنانه، اعتراض با بستن راه، ایجاد درگیری و آسیب رساندن به اموال عمومی. از جمله مصادیقی است که در قوانین جزایی و کیفری جرمانگاری شده و اعتراض مدنی محسوب نمیشود.[۳]
مقابله با اغتشاش در قوانین ایران
طبق ماده ۶۱۸ قانون مجازات اسلامی هر کس با هیاهو و جنجال یا حرکات غیر متعارف یا تعرض به افراد باعث اخلال در نظم و آسایش و آرامش عمومی گردد یا مانع از کسب و کار مردم گردد به حبس از سه ماه تا یک سال و تا (۷۴) ضربه شلاق محکوم خواهد شد.
تفاوت اغتشاش با اعتراض
مطابق با اصل 27 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، اعتراضات مسالمت آمیز را رعایت دو شرط به همراه نداشتن سلاح و مخل و مخالف نبودن با مبانی اسلام آزاد اعلام شده است و حاکمیت موظف است امنیت این اعتراضات را تامین نماید.[۴] اعتراض ابزاری مدنی برای بیان مطالبات مشخص در چارچوب قانون و با هدف اصلاح است؛ اما اغتشاش با خشونت، تخریب اموال عمومی و خصوصی و ایجاد ناامنی، مسیر مطالبهگری را به بیثباتی میکشاند.[۵]
تفاوت اغتشاش با انقلاب
انقلاب پدیدهای اجتماعی است که منجر به تغیر و تحول بنیادین و اساسی در زمینههای سیاسی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و ایدئولوژیکی یک جامعه با مشارکت مردم همراه با خشونت میگردد.[۶] انقلاب از این جهت با اغتشاش متفاوت است که در هر انقلاب نارضایتی عمومی و عمیق از ساختار و نظام حاکم وجود دارد. علاوه بر این هر انقلاب دارای رهبری قوی و تشکل های جایگزین
پیشینه اغتشاشات در ایران
بعـد از حادثـه كوی دانشگاه تهران در 18 تير 1378ش و ناآرامی های خرداد 1382 تهران، ناآرامیهای بعـد از انتخابات رياست جمهوری 1388ش از جمله اغتشاشات مهم كشور محسوب میشود كـه به طور جدی سيستم امنيتی و سياسی كشور را به چالش كشيد.[۷]
زمینه ها و عوامل بروز اغتشاش
ب
- ↑ وبسایت واژهیاب ذیل واژه اغتشاش.
- ↑ «جرم اغتشاش و برهم زدن نظم عمومی» وبسایت رهجویان.
- ↑ عروتی موفق، محمدمهدی و فتحی، یونس، «اعتراض مدنی، حدود و قلمرو آن از منظر قوانین جمهوری اسلامی ایران»، 1400ش، ص42.
- ↑ عروتی موفق، محمدمهدی و فتحی، یونس، «اعتراض مدنی، حدود و قلمرو آن از منظر قوانین جمهوری اسلامی ایران»، 1400ش، ص43.
- ↑ «تفاوت اعتراض و اغتشاش چیست؟»، وبسایت خبرگزاری ایمنا.
- ↑ آرنت،هانا؛ انقلاب، ترجمهی عزتالله فولادوند، تهران، خوارزمی، 1361ش، ص 36.
- ↑ شریفی، رضا، «بررسی ابعاد روان شناختی خشونت گرايی جمعيت اغتشاشگر و روشهای تأثير گذاری بر آن»، فصلنامه مطالعات بسيج، س12، ش45، ص7، 1388ش.