عملیات نصر ۲؛
معرفی
عملیات نصر ۲ عنوانی است که در دو دوره تاریخی متفاوت به کار رفته است: نخست در دوران دفاع مقدس (۱۳۶۶ش)[۱] که طی آن، نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران با هدف بازپسگیری ارتفاعات راهبردی میمک، عملیاتی را با این نام طراحی و اجرا کرد.[۲][۳] دوم، در جریان نبرد هرمز در تیر ۱۴۰۵ش، که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در اطلاعیه شماره ۶ مورخ ۲۳ تیر، این عنوان را برای مجموعه پاسخهای موشکی و پهپادی خود به حملات گسترده آمریکا به زیرساختهای ایران به کار برد. در این دوره، عملیات مذکور در قالب امواج متعدد و با هدف قرار دادن تأسیسات نظامی آمریکا در پایگاههای کویت، بحرین، اردن، قطر و عمان اجرا شد و طی آن، تجهیزات نظامی، سامانههای راداری و تأسیسات سوخترسانی و ارتباطاتی ایالات متحده در منطقه هدف حملات قرار گرفت.[۴]
تاریخچه و زمینهها
دوران دفاع مقدس
عملیات نصر ۲ در ۱۳ خرداد ۱۳۶۶ش توسط نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران با رمز «یا حسین مظلوم» در منطقه کوهستانی میمک (استان ایلام) اجرا شد. هدف از این عملیات، بازپسگیری ارتفاعات راهبردی ۳۹۶، ۴۰۰ و ۴۰۴ معروف به «ناف میمک» بود[۵] که بهدلیل کنترل بر محورهای ارتباطی مندلی، زرباطیه و بدره در خاک عراق و فراهمآوردن میدان دید مناسب، از اهمیت نظامی بالایی برخوردار بود.[۶] این ارتفاعات پیش از آغاز رسمی جنگ در ۱۳۵۹ش توسط عراق تصرف شده بود و پس از بازپسگیری بخش عمده آن در عملیات خوارزم، بخشهایی از آن همچنان در اختیار نیروهای عراقی باقی مانده بود. در جریان این عملیات که تا ساعت ۸ صبح ادامه یافت، نیروهای ایرانی موفق شدند ضمن تصرف ارتفاعات مذکور، حدود بیست کیلومترمربع از اراضی منطقه حلاله را آزاد و پاتکهای سنگین نیروهای عراقی را دفع کنند.[۷] بر اساس گزارشهای موجود، در این عملیات حدود ۱۲۰۰ نفر از نیروهای عراقی کشته یا زخمی و ۳۰ نفر اسیر شدند و تجهیزات نظامی قابل توجهی از جمله دهها تانک و قبضه سلاح سبک و سنگین منهدم یا به دست ارتش جمهوری اسلامی ایران افتاد.[۸]
نبرد هرمز
در تیر ۱۴۰۵ش و در جریان نبرد هرمز، عنوان عملیات نصر ۲ مجدداً توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی برای مجموعه پاسخهای موشکی و پهپادی به حملات گسترده آمریکا به زیرساختهای ایران به کار گرفته شد. زمینههای این عملیات به حملات مشترک هوایی آمریکا و اسرائیل در ۹ اسفند ۱۴۰۴ش، بسته شدن تنگه هرمز توسط ایران، برقراری آتشبس موقت در ۱۹ فروردین و امضای تفاهمنامه اسلامآباد در ۲۷ خرداد بازمیگردد که با وجود توافقات صورتگرفته، اختلافات بر سر مدیریت آبراه و ایجاد مسیر جدید عبور کشتیها توسط آمریکا، به رویارویی نظامی در ۱۷ تیر انجامید. در پی حملات گسترده نیروهای آمریکایی به سواحل جنوبی ایران، سپاه پاسداران در اطلاعیه شماره ۶ مورخ ۲۳ تیر، پاسخهای نظامی خود را با عنوان عملیات نصر ۲ اعلام کرد که طی امواج متعدد، تأسیسات نظامی آمریکا در پایگاههای کویت، بحرین، اردن، قطر و عمان و همچنین تجهیزات نظامی و تأسیسات سوخترسانی و ارتباطاتی آنان را هدف قرار داد.
پانویس
- ↑ لطفاللهزادگان، روزشمار جنگ ایران و عراق، کتاب چهلونهم: تصویب قطعنامه 598، ۵۰.
- ↑ جعفری، اطلس نبردهای ماندگار، عملیات نیروهای زمینی در 8 سال دفاع مقدس، ۱۳۹.
- ↑ لطفاللهزادگان، روزشمار جنگ ایران و عراق، کتاب چهلونهم: تصویب قطعنامه 598، ۶۷.
- ↑ «دو فروند سوپر نفت کش متخلف فریب خورده، مورد اصابت واقع شدند»، وبسایت سپاه نیوز.
- ↑ «عملیات نصر 2»، وبسایت آوینی.
- ↑ «عملیات نصر ۲؛ ارتش ارتفاعات میمک را آزاد میکند»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان.
- ↑ سمیعی، کارنامه توصیفی عملیاتهای هشت سال دفاع مقدس، ۳۳۶.
- ↑ «عملیات نصر 2»، وبسایت آوینی.
منابع
جعفری، سرهنگ مجتبی (۱۳۹۳). اطلس نبردهای ماندگار، عملیات نیروهای زمینی در 8 سال دفاع مقدس. تهران: سوره سبز.
«دو فروند سوپر نفت کش متخلف فریب خورده، مورد اصابت واقع شدند». وبسایت سپاه نیوز. ۲۳ تیر ۱۴۰۵. دریافتشده در ۳۰ تیر ۱۴۰۵.
سمیعی، علی (۱۳۷۶). کارنامه توصیفی عملیاتهای هشت سال دفاع مقدس. تهران: نمایندگی ولیفقیه نیروی زمینی معاونت تبلیغات و انتشارات.
لطفاللهزادگان، علیرضا (۱۳۸۷). روزشمار جنگ ایران و عراق، کتاب چهلونهم: تصویب قطعنامه 598. تهران: مرکز اسناد دفاع مقدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی.
«نصر ۲». وبسایت آوینی. دریافتشده در ۳۰ تیر ۱۴۰۵.