مجید کاظمی، خلبان بمب‌افکن راهبردی سوخو ۲۴ در نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران.

مجید کاظمی
ناممجید
نام خانوادگیکاظمی
زادهٔ
درگذشت۱۱ اسفند ۱۴۰۴ش
محل زندگیشیراز
ملیتایرانی

مجید کاظمی در شهر شیراز متولد شد و تحصیلات خود را در دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری و پایگاه هشتم شکاری شهید بابایی اصفهان به پایان رساند. او به عنوان خلبان جنگنده سوخو ۲۴ در پایگاه هوایی شهید دوران شیراز مشغول به فعالیت نظامی بود و دوره‌های تخصصی جنگ الکترونیک و ناوبری را طی کرد. کاظمی در جریان جنگ رمضان در ۱۱ اسفند ۱۴۰۴ش در یک عملیات تهاجمی به پایگاه العدید متعلق به نیروهای نظامی ایالات متحده آمریکا در کشور قطر شرکت کرد. پس از بمباران این پایگاه، جنگنده وی در مسیر بازگشت بر فراز خلیج فارس مورد اصابت سامانه‌های پدافند هوایی قرار گرفت و او کشته شد. هویت مجید کاظمی پس از ماه‌ها مفقودی با آزمایش دی‌ان‌ای تأیید شد و پیکر او در مرداد ۱۴۰۵ش به ایران انتقال یافت. مراسم تشییع وی با حضور مقامات لشکری و کشوری در تهران و شیراز برگزار شد و پیام‌های متعددی از سوی فرماندهان نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران صادر گردید.

سرگذشت

مجید کاظمی در شهر شیراز متولد شد و مسیر فعالیت‌های نظامی خود را در نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران آغاز کرد.[۱] او در سال ۱۳۷۷ش با قبولی در دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، به عنوان دانشجو وارد رشته خلبانی شد.[۲] وی دوره‌های مقدماتی آموزش خلبانی را در این دانشگاه گذراند و برای طی کردن دوره‌های تکمیلی به پایگاه هشتم شکاری شهید بابایی اصفهان منتقل شد.[۳]

او پس از پایان یافتن دوره‌های آموزشی، خدمت عملیاتی خویش را در پایگاه هوایی شهید دوران شیراز آغاز نمود.[۴] مجید کاظمی در طول سال‌های خدمت نظامی خود، دوره‌های مرتبط با جنگ الکترونیک، ناوبری پیشرفته و مأموریت‌های رزمی را پشت سر گذاشت.[۵]

وی به عنوان یکی از فرماندهان یگان‌های عملیاتی نیروی هوایی ارتش، تخصص پرواز با جنگنده بمب‌افکن سوخو ۲۴ را کسب کرد.[۶] مهارت اصلی او در پرواز در ارتفاع بسیار پایین برای فرار از رادارهای پدافندی بود که نیازمند هدایت هواپیمایی با وزن بیش از ۳۰ تن در ارتفاع چند متری از سطح زمین با سرعت‌های نزدیک به صوت است.[۷] مجید کاظمی در ساختار نظامی ارتش به درجه سرتیپ دوم خلبان دست یافت.[۸]

جنگ رمضان

در تاریخ ۹ اسفند ۱۴۰۴ش، ایالات متحده آمریکا و رژیم صهیونیستی حملات گسترده‌ای را علیه جمهوری اسلامی ایران آغاز کردند که این درگیری‌ها با عنوان جنگ تحمیلی سوم یا جنگ رمضان شناخته می‌شود.[۹] هدف از این تهاجم، ضربه زدن به ارکان اصلی نظام و فرماندهان ارشد میدانی کشور بود.[۱۰]

در پی این اقدام، ارتش جمهوری اسلامی ایران و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به سرعت وارد عمل شدند و پاسخ‌های نظامی هماهنگی را علیه مواضع دشمنان ترتیب دادند.[۱۱] در این چارچوب، عملیات‌های تهاجمی متعددی در دستور کار قرار گرفت که نیازمند نفوذ به عمق مناطق تحت پوشش پدافند هوایی نیروهای آمریکایی در منطقه بود.[۱۲]

عملیات العدید

در روز ۱۱ اسفند ۱۴۰۴ش، مجید کاظمی فرماندهی یکی از دو فروند جنگنده سوخو ۲۴ را برای اجرای مأموریتی تهاجمی بر عهده گرفت.[۱۳] این جنگنده‌ها از پایگاه هوایی شهید دوران در شهر شیراز برخاستند و با پرواز در ارتفاع پایین، مسیر خود را به سمت کشور قطر تنظیم کردند.[۱۴] هدف این عملیات، بمباران پایگاه هوایی العدید بود که یکی از مهم‌ترین مراکز حضور نظامی ایالات متحده آمریکا در غرب آسیا محسوب می‌شود.[۱۵]

این مأموریت در زمره عملیات‌های تهاجمی عمیق و با ریسک بسیار بالا قرار داشت.[۱۶] جنگنده‌های ایرانی با اتکا به تکنیک‌های ناوبری پیشرفته، موفق شدند از سد سامانه‌های شناسایی پیشرفته و مواضع راداری متعدد دشمن عبور کنند.[۱۷] خلبانان ایرانی پس از رسیدن به نقطه مورد نظر، مواضع تعیین‌شده در پایگاه العدید را بمباران کرده و خسارات سنگینی به بخش‌های عملیاتی و لجستیکی این پایگاه وارد آوردند.[۱۸]

سقوط جنگنده‌ها

بخش دشوار این عملیات در مسیر بازگشت جنگنده‌ها رقم خورد.[۱۹] پس از اتمام بمباران، جنگنده‌های سوخو ۲۴ هنگام خروج از منطقه عملیاتی و بر فراز آسمان خلیج فارس با واکنش پدافندی روبه‌رو شدند.[۲۰] در فاصله ۳۰ کیلومتری از هدف، این جنگنده‌ها توسط جنگنده‌های اف ۱۵ قطری رهگیری شدند.[۲۱]

در جریان این رهگیری، جنگنده حامل مجید کاظمی مورد اصابت سامانه‌های پدافند هوایی قرار گرفت که این اصابت منجر به سقوط هواپیما و کشته شدن او گردید.[۲۲] از زمان اصابت و سقوط این هواپیماها، ارتباط با خدمه هر دو جنگنده قطع شد و سرنوشت مجید کاظمی و سه خلبان دیگر در هاله‌ای از ابهام قرار گرفت.[۲۳]

احراز هویت

عملیات نفوذ به العدید تا ماه‌ها در سکوت خبری مطلق باقی ماند و هیچ اطلاعات رسمی از وضعیت سرنشینان هواپیماها منتشر نشد.[۲۴] فرآیند تفحص و بررسی به دلیل شرایط خاص محل سقوط در خلیج فارس با موانع متعددی مواجه بود.[۲۵]

سرانجام قطعه‌ای از بقایای جنگنده‌های ارتش شناسایی گردید.[۲۶] نهادهای تخصصی از طریق بررسی دقیق نمونه‌های دی‌ان‌ای (DNA) و انجام آزمایش‌های پزشکی در مرکز ژنتیک ارتش، کشته شدن مجید کاظمی را به طور قطعی محرز اعلام کردند.[۲۷] با وجود شناسایی هویت وی، تلاش‌ها برای تعیین تکلیف وضعیت سه خلبان دیگر حاضر در این عملیات همچنان از سوی نهادهای ذی‌ربط ادامه دارد.[۲۸]

پیامدهای رویداد

تأیید کشته شدن مجید کاظمی واکنش‌های متعددی را در میان مقامات لشکری و کشوری به همراه داشت.[۲۹] امیر حاتمی، فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران، در پیامی اعلام کرد که آسمان ایران همواره میدان تجلی مردانی است که جان خویش را سپر مردم کرده‌اند.[۳۰] او مجید کاظمی و همرزمانش را قهرمانان راستین توصیف کرد و گفت ارتش تا آخرین نفس از مرزهای ایران دفاع خواهد کرد.[۳۱]

بهمن بهمرد، فرمانده نیروی هوایی ارتش، نیز با صدور پیامی بیان کرد که مجید کاظمی پس از مأموریتی پیروزمندانه به کشور بازگشت تا خون او میثاقی دوباره برای دفاع از وطن باشد.[۳۲] او افزود که نام کاظمی از این پس در کنار نام عباس دوران در شهر شیراز خواهد درخشید.[۳۳]

سید مجید ابن‌الرضا، سرپرست وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، نیز در پیامی تأکید کرد که خون این افراد درخت تنومند دفاعی جمهوری اسلامی ایران را استوارتر از گذشته خواهد ساخت.[۳۴] کامران میرحاجی، دادستان مرکز استان فارس، نیز حضور مردم در استقبال از پیکر این خلبان را نشانه پیوند جامعه با فرهنگ مقاومت خواند.[۳۵]

انتقال پیکر

پیکر مجید کاظمی پس از انجام آزمایش‌های نهایی از قطر به ایران منتقل گردید.[۳۶] در صبح روز چهارشنبه ۷ مرداد ۱۴۰۵ش، پیکر وی وارد پایگاه هوایی شهید لشگری در شهر تهران شد.[۳۷] در این پایگاه، مراسم استقبال رسمی با حضور فرماندهان نیروی هوایی ارتش، از جمله علی‌اکبر طالب‌زاده جانشین فرمانده نیروی هوایی، برگزار شد.[۳۸]

پس از اتمام مراسم در تهران، پیکر این خلبان به منظور برگزاری آیین‌های تشییع و تدفین به زادگاهش در شهر شیراز انتقال یافت.[۳۹] پیکر وی به پایگاه هوایی شهید دوران منتقل گردید که مبدأ پرواز بی‌بازگشت او در اسفندماه محسوب می‌شد.[۴۰]

مراسم خاکسپاری

آیین‌های استقبال در شیراز از کنار مزار سربازان گمنام در پایگاه هوایی شهید دوران آغاز گردید.[۴۱] در روز پنجشنبه ۸ مرداد ۱۴۰۵ش، مراسمی با قرائت زیارت عاشورا در مسجد صاحب الزمان واقع در پایگاه هوایی شهید دوران برگزار شد.[۴۲]

همچنین پس از اقامه نماز مغرب و عشاء در همان روز، مراسم وداع مردمی در یکی از میادین اصلی شهر شیراز برپا گردید.[۴۳] در روز جمعه ۹ مرداد ۱۴۰۵ش، مراسم اصلی تشییع و اقامه نماز پس از نماز جمعه در حرم احمد بن موسی (شاهچراغ) با حضور مقامات و شهروندان صورت گرفت.[۴۴] پس از آن، پیکر مجید کاظمی به سمت گلزار شهدای شیراز تشییع و در آنجا به خاک سپرده شد.[۴۵]

بازتاب‌های رسانه‌ای

عملیات هوایی در عمق پایگاه العدید بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی داشت.[۴۶] کاربران فضای مجازی با انتشار تصاویر مجید کاظمی، شجاعت وی را مورد توجه قرار دادند.[۴۷] در این واکنش‌ها، اشاراتی به درجه ژنرالی وی در هنگام پرواز با جنگنده سوخو ۲۴ صورت گرفت و رفتن به مأموریتی که امکان بازگشت در آن صفر بود، به عنوان نمادی از فقدان ترس تلقی گردید.[۴۸]

در رسانه‌های رسمی نیز این اقدام با عملیات‌های تاریخی نیروی هوایی مقایسه شد.[۴۹] بسیاری از رسانه‌ها مجید کاظمی را با عباس دوران قیاس کرده و او را حماسه‌آفرین عملیاتی متهورانه در دل مواضع نظامی ایالات متحده آمریکا خواندند.[۵۰] رسانه‌ها از این مأموریت به عنوان یکی از جسورانه‌ترین پروازهای نظامی نام بردند که توان بازدارندگی نظامی را نشان داد.[۵۱]

پانویس

  1. «امیر سرتیپ دوم خلبان شهید مجید کاظمی که بود؟ + بیوگرافی و سوابق»، پایگاه خبری قطره.
  2. «امیر سرتیپ دوم خلبان شهید مجید کاظمی که بود؟ + بیوگرافی و سوابق»، پایگاه خبری قطره.
  3. «امیر سرتیپ دوم خلبان شهید مجید کاظمی که بود؟ + بیوگرافی و سوابق»، پایگاه خبری قطره.
  4. «امیر سرتیپ دوم خلبان شهید مجید کاظمی که بود؟ + بیوگرافی و سوابق»، پایگاه خبری قطره.
  5. «امیر سرتیپ دوم خلبان شهید مجید کاظمی که بود؟ + بیوگرافی و سوابق»، پایگاه خبری قطره.
  6. «خلبان مجید کاظمی کیست؟»، پایگاه خبری رویداد۲۴.
  7. «پرواز بی‌ بازگشت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی»، پایگاه خبری شبکه خبری تحلیلی صنعت حمل و نقل.
  8. «امیر سرتیپ دوم خلبان شهید مجید کاظمی که بود؟ + بیوگرافی و سوابق»، پایگاه خبری قطره.
  9. «واکنش کاربران فضای مجازی به شهادت مجید کاظمی»، پایگاه خبری مشرق نیوز.
  10. «واکنش کاربران فضای مجازی به شهادت مجید کاظمی»، پایگاه خبری مشرق نیوز.
  11. «واکنش کاربران فضای مجازی به شهادت مجید کاظمی»، پایگاه خبری مشرق نیوز.
  12. «عملیات جسورانه خلبان عباس دوران و خلبان مجید کاظمی»، وب‌سایت روزنامه هفت صبح.
  13. «تایید شهادت خلبان سوخو 24 ارتش (+عکس)/ وضعیت 3 خلبان دیگر نامشخص است»، پایگاه خبری عصر ایران.
  14. «تایید شهادت خلبان سوخو 24 ارتش (+عکس)/ وضعیت 3 خلبان دیگر نامشخص است»، پایگاه خبری عصر ایران.
  15. «پیام سرپرست وزارت دفاع به مناسبت بازگشت پیکر خلبان مجید کاظمی»، وب‌سایت روزنامه دنیای اقتصاد.
  16. «عملیات جسورانه خلبان عباس دوران و خلبان مجید کاظمی»، وب‌سایت روزنامه هفت صبح.
  17. «برگزاری مراسم استقبال از پیکر خلبان شهید، امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی در شیراز/ این شهید پس از حملات ۱۱ اسفند سال گذشته ایران به پایگاه العدید قطر، بر فراز خلیج فارس به شهادت رسید»، پایگاه خبری انتخاب.
  18. «برگزاری مراسم استقبال از پیکر خلبان شهید، امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی در شیراز/ این شهید پس از حملات ۱۱ اسفند سال گذشته ایران به پایگاه العدید قطر، بر فراز خلیج فارس به شهادت رسید»، پایگاه خبری انتخاب.
  19. «شهید خلبان کاظمی جان خود را فدای عزت و امنیت کشور کرد»، پایگاه خبری باشگاه خبرنگاران جوان.
  20. «درباره جاویدنام و جانفدای ایران خلبان شهیدمجیدکاظمی»، پایگاه خبری تابناک.
  21. «تایید شهادت خلبان سوخو 24 ارتش (+عکس)/ وضعیت 3 خلبان دیگر نامشخص است»، پایگاه خبری عصر ایران.
  22. «خلبان مجید کاظمی کیست؟»، پایگاه خبری رویداد۲۴.
  23. «درباره جاویدنام و جانفدای ایران خلبان شهیدمجیدکاظمی»، پایگاه خبری تابناک.
  24. «خلبان مجید کاظمی کیست؟»، پایگاه خبری رویداد۲۴.
  25. «خلبان مجید کاظمی کیست؟»، پایگاه خبری رویداد۲۴.
  26. «پرواز بی‌ بازگشت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی»، پایگاه خبری شبکه خبری تحلیلی صنعت حمل و نقل.
  27. «خلبان مجید کاظمی کیست؟»، پایگاه خبری رویداد۲۴.
  28. «خلبان مجید کاظمی کیست؟»، پایگاه خبری رویداد۲۴.
  29. «پیام فرمانده کل ارتش پس از شهادت خلبان مجید کاظمی»، پایگاه خبری عصر ایران.
  30. «پیام فرمانده کل ارتش پس از شهادت خلبان مجید کاظمی»، پایگاه خبری عصر ایران.
  31. «پیام فرمانده کل ارتش پس از شهادت خلبان مجید کاظمی»، پایگاه خبری عصر ایران.
  32. «خون شهید خلبان کاظمی میثاق دوباره مردان آسمانی این سرزمین برای جان‌نثاری در راه وطن است»، پایگاه خبری شفقنا.
  33. «خون شهید خلبان کاظمی میثاق دوباره مردان آسمانی این سرزمین برای جان‌نثاری در راه وطن است»، پایگاه خبری شفقنا.
  34. «پیام سرپرست وزارت دفاع به مناسبت بازگشت پیکر خلبان مجید کاظمی»، وب‌سایت روزنامه دنیای اقتصاد.
  35. «شهید خلبان کاظمی جان خود را فدای عزت و امنیت کشور کرد»، پایگاه خبری باشگاه خبرنگاران جوان.
  36. «خلبان مجید کاظمی کیست؟»، پایگاه خبری رویداد۲۴.
  37. «پیکر خلبان قهرمان سوخو ۲۴ وارد ایران شد+ تصاویر و جزئیات تشییع»، وب‌سایت روزنامه همشهری.
  38. «پیکر خلبان قهرمان سوخو ۲۴ وارد ایران شد+ تصاویر و جزئیات تشییع»، وب‌سایت روزنامه همشهری.
  39. «پیکر خلبان قهرمان سوخو ۲۴ وارد ایران شد+ تصاویر و جزئیات تشییع»، وب‌سایت روزنامه همشهری.
  40. «عقاب به آشیانه‌اش بازگشت»، خبرگزاری ایرنا.
  41. «عقاب به آشیانه‌اش بازگشت»، خبرگزاری ایرنا.
  42. «انتقال پیکر شهید کاظمی از تهران به شیراز+جزییات»، پایگاه خبری تابناک.
  43. «انتقال پیکر شهید کاظمی از تهران به شیراز+جزییات»، پایگاه خبری تابناک.
  44. «انتقال پیکر شهید کاظمی از تهران به شیراز+جزییات»، پایگاه خبری تابناک.
  45. «انتقال پیکر شهید کاظمی از تهران به شیراز+جزییات»، پایگاه خبری تابناک.
  46. «واکنش کاربران فضای مجازی به شهادت مجید کاظمی»، پایگاه خبری مشرق نیوز.
  47. «واکنش کاربران فضای مجازی به شهادت مجید کاظمی»، پایگاه خبری مشرق نیوز.
  48. «عملیات جسورانه خلبان عباس دوران و خلبان مجید کاظمی»، وب‌سایت روزنامه هفت صبح.
  49. «عقاب به آشیانه‌اش بازگشت»، خبرگزاری ایرنا.
  50. «عقاب به آشیانه‌اش بازگشت»، خبرگزاری ایرنا.
  51. «پرواز بی‌ بازگشت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی»، پایگاه خبری شبکه خبری تحلیلی صنعت حمل و نقل.

منابع

تغییر مسیرهای پیشنهادی

امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی
امیر سرتیپ دوم مجید کاظمی
سرتیپ دوم مجید کاظمی
سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی
سرتیپ مجید کاظمی
امیر مجید کاظمی
خلبان مجید کاظمی
مجید کاظمی خلبان
شهید مجید کاظمی
مجیدکاظمی
امیر سرتیپدوم خلبان مجید کاظمی
خلبان شهید مجید کاظمی