محمد مجتهد شبستری؛
تولد و خانواده
محمد مجتهد شبستری در سال 1315ش در شبستر در استان آذربایجان شرقی بهدنیا آمد و در 5 سالگی به همراه خانواده به تبریز مهاجرت کرد. پدرش آيتاللّه حاج ميرزا كاظم از فقهای مبارز دوران استبداد رضاخانى بود. میرزا کاظم پس از اتمام تحصيلات خود از حوزۀ نجف اشرف، مدّتى در شبستر ساکن بود. سپس ده سال آخرِ عمرش را در تبريز گذراند. او از عالمان بزرگ شهر بهشمار مىآمد. جدّش ملاّ على اشرف از علماى بزرگ آذربايجان بود.
تحصیلات
دکتر محمد مجتهد شبستری در سال 1330ش براى تحصيل در علوم اسلامى وارد حوزۀ علميه قم شد و در طی 18 سال، تحصيل و پژوهش در فلسفه و كلام اسلامى، فقه و اصول و تفسير در بالاترين سطوح حوزوى، تحصيلات خود را به پايان رساند.
فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی
محمد مجتهد شبستری در سال 1348ش به دعوت دو تن از مراجع تقلید شیعه و دکتر سیدمحمد بهشتی برای اداره مرکز اسلامی به همراه خانواده به هامبورگ آلمان رفت و مدت 9 سال در آنجا اقامت داشت. اقامت در اروپا فرصتی برای شبستری ایجاد کرد تا به زبان آلمانی مسلط شود و بتواند در فرهنگ و تمدن غرب، بهويژه فلسفه جديد و الهيات مسيحى، مطالعات و تحقيقاتى به عمل آورد. او در این مدت به کشورهای مختلفی در اروپا، کشورهای عربی و آمریکا سفر کرد
او در اين مدت براى شركت در سمينارها و كنفرانسهاى بينالمللى فلسفى و الهياتى و سخنرانى در آنها بارها به كشورهاى مختلف اروپايى، عربى و امريكا سفر كرد و با شخصيتهاى برجسته مسيحى، يهودى، بودايى و مسلمان در نقاط مختلف جهان به گفتگو نشست و با آنان دربار چالشهاى علم و فلسفه جديد با الهيات اديان بزرگ جهان تبادل نظر كرد و فراوان از آنان آموخت.
مجتهد شبسترى در سال 1357 به ايران بازگشت. در آن سال طليعههاى انقلاب اسلامى ايران يكى پس از ديگرى آشكار مىشد. وى كه در دوران اقامت در آلمان نيز فعاليت سياسى جهت استقرار دموكراسى در ايران را در برنامه خود قرار داده بود، پس از پيروزى انقلاب در ايران با شور و علاقه وافر وارد صحنههاى سياسى شد، مقالات فرهنگى سياسى وى در مجلات و روزنامههاى معتبر آن دوران انتشار مىيافت و سخنرانيهاى او هم از صدا و سيماى جمهورى اسلامى ايران پخش مىشد.در سال 1358 وى به نشر يك مجله تئوريك (دو هفته يك بار) به نام انديشهاسلامى پرداخت. اما به علت بروز مشكلات مالى از اين مجله 15 شماره بيشتر منتشر نشد. اين مجله در عين حال كه در سمت و سوى حمايت و حراست از انقلاب حركت مىكرد از روند اوضاع سياسى نيز به صراحت انتقاد مىنمود. در اولين دوره انتخابات مجلس شوراى ملى پس از انقلاب وى از آذربايجان شرقى به نمايندگى مجلس شورا انتخاب شد. او در آن مجلس در عين طرفدارى از انقلاب منتقد روند اوضاع سياسى بودند و آراء و افكار خود را در مجلس و رسهگانهها بيان میكردند. وى پس از پايان دوره اول مجلس شوراى اسلامى از شركت در دوره دوم انتخابات خوددارى كرد.