انصارالله یمن،

انصارالله در کنار ارتش یمن بر بخش‌های زیادی از کشور یمن تسلط دارد.[۱]

تاریخچه

حضور وهابیت و نفوذ سلفی‌گری با حمایت عربستان و آمریکا در یمن،[۲] جذب شیوخ یمن با پول‌های هنگفت، پرداخت حقوق ماهیانه برای حدود ده هزار نفر از شیوخ و بزرگان قبایل یمنی[۳] و تبلیغات گسترده زیدیه یمن را دچار اضمحلال کرده بود، اما با رخداد انقلاب اسلامی ایران زیدیه در یمن جانی دوباره گرفت.[۴]

محدودیت‌های ایجاد شده برای شیعیان از سوی دولت علی عبدالله صالح رئیس دولت یمین[۵] منجر به تاسیس یک جریان سیاسی و شبهه نظامی توسط علامه بدرالدین الحوثی و فرزندانش شد که جنبش الحوثی نام گرفت.[۶]

تاسیس انجمن فرهنگی شباب المومن در اوایل دهه 90 میلادی توسط علمای زیدیه برای آموزش جوانان[۷] پس از اتحاد یمن شمالی و جنوبی به یک حزب سیاسی به نام حزب حق تبدیل شد کمی بعد دوباره به فعالیت‌های فرهنگی روی آورد و با انشعاباتی چند و نهایتا غلبه طرفداران حسین الحوثی با گرایشهای سیاسی به فعالیت خود ادامه داد.[۸]

و تاسیس ندای الصرخه در سال 2002م، با هدف استکبارستیزی با الهام گیری از روش امام خمینی[۹] جنبش الحوثی در سال 2004 با دولت یمن وارد جنگ شد و تا کنون شش جنگ با دولت داشته است. جنبش الحوثی‌ها پس از شهادت حسین الحوثی رهبر سابق جنبش در اولین جنگ با دولت یمن، انصارالله نامیده شد.[۱۰] رهبر فعلی انصارالله عبدالملکی الحوثی برادر حسین الحوثی است.

منصورهادی که در فوریه 2012م، به عنوان رئیس جمهور انتخاب شد همان سیاست‌های علی عبدالله صالح در تمایل به غرب و عربستان را در پیش گرفت. انصارالله که با اتخاذ راهبرد گفت و گو به نتیجه نرسید در سال 2014 صنعا را تصرف کرد و تشکیل حکومت وحدت ملی را اعلام کرد. تشکیل اعتلاف توسط عربستان علیه انصارالله و حملات هوایی مکرر، همگرایی مردم یمن در پیروی از اهداف انصارالله را تقویت کرده است.[۱۱]

باورها

امامت

یکی از ویژگی‌های مهم امام از منظر زیدیه، اقدام به قیام مسلحانه و علنی است. از منظر ایشان تنها امامت امیرالمومنین، امام حسن و امام حسین، از سوی پیامبر ابلاغ شده است و امامان بعدی افرادی از نسل حضرت فاطمه هستند که دست به قیام زده‌اند. زید بن علی، یحیی بن زید، نفس زکیه و ابراهیم بن عبدالله، از آن جمله‌اند.[۱۲]

انتخاب نظام سیاسی مبتنی بر امامت درمقابل دموکراسی[۱۳]

وجوب اطاعت از امام

از منظر زیدی‌ها اطاعت و پیروی از امامی که قیام می کند واجب است و از آنجایی که بنا بر مبانی اعتقادی آنها امام خمینی همه ویژگی‌های امام را دارا است پس امام زمان خود بوده و اطاعت از او واجب است.[۱۴] پس از امام نیز پیروی از امام خامنه‌ای در دستور کار ایشان قرار گرفت. انجمن شباب المومن که کار فرهنگی را در دستور کار قرار داشتند از کتب شهید مطهری و شهید دستغیب استفاده می کردند و عکس امام خمینی و امام خامنه‌ای بر سر در اردوگاه‌های خود نصب کرده بودند.[۱۵]

عزاداری روز عاشورا و خواندن دعای کمیل و دعاهای کتاب مفاتیح الجنان[۱۶] چهل حدیث امام خمینی، نهج البلاغه، صحیفه سجادیه[۱۷]

ویژگی‌های فکری انصارالله، گرایش شیعی، نقد وضعیت موجود یمن از حیث نفوذ وهابیون عربستان و آمریکا، ترویج افکار امام خمینی و انقلاب اسلامی ایران و الگوگیری از فعالیت‌های نظامی حزب‌الله لبنان[۱۸]

اشتراکات اعتقادی با تشیع

مقابله با وهابیت به‌عنوان یک فرقه ضاله، استکبارستیزی، اعتقاد به ولایت پنج تن و انتظار خروج فردی از نسل حضرت فاطمه(س) به‌عنوان منجی از جمله اشتراکات اعتقادی زیدی‌ها با شیعه است.[۱۹]

دست‌یابی به قدرت

حوثی‌ها پس از جنگ‌ها و کشمکش‌های فراوان از سال 2014 بر پایتخت یمن صنعا و بخش وسیعی از مناطق شمالی یمن تسلط یافتند. تعداد رزمندگان انصارالله از 30 هزار تن در سال 2015م و 220 هزار تن در سال 2022م، به 350 هزار تن رسیده است. این لشکر قدرتمند احتمال حمله زمینی به یمن از سوی آمریکا و دیگر کشورهای متخاصم را کاهش داده است. کارشناسان غربی بر این باورند که حمایت جمهوری اسلامی ایران، انتقال تجربیات و فناوری، از سوی حزب الله لبنان، حشد الشعبی عراق و روسیه عامل قدرمند شدن انصارالله است. هرچند انصارالله دستاوردهای نظامی خود را بومی می‌داند.[۲۰]

انصارالله به دلیل برخورداری از موقعیت راهبردی جغرافیایی و تاکتیک‌های نظامی دقیق کشتیرانی در دریای سرخ را کنترل کرده و خسارتهای قابل توجهی به حامیان اسرائیل وارد ساخته است. رونمایی از یک زیردریایی انتحاری به نام القارعه و حمله با موشک هایپرسونیک به پایگاه هوایی نواتیم در جنوب اسرائیل، آنها را به عنوان یک قدرت نوظهور مورد توجه قرار داده است.[۲۱]

عملیات‌های نظامی

هفت سال جنگ با عربستان که دو سال است به آتش بس منجر شده و حملات مکرر به اسرائیل، کشتی‌ها و ناوهای آمریکایی و اروپایی در حمایت از مقاوت و غزه است. انصارالله فقط از نوامبر 2023 تا ژوئیه 2024م، 134 حمله علیه کشتی‌های تجاری و جنگی آمریکا، انگلیس در دریاس سرخ و خلیج عدن داشته است. از مارس 2024م، انصارالله عملیات نظامی خود را به اقیانوس هند گسترش داده است.[۲۲]

موفقیت‌های انصارالله

حملات انصارالله اسرائیل و حامیان آن کاهش 30درصدی حمل و نقل دریایی در دریای سرخ، افزایش 3 برابری هزینه‌ بیمه کشتی‌ها و افزایش 10 تا 15 روزه زمان ردسیدن کالاها به مقصد، را به دنبال داشته است.[۲۳]

عبدالملک الحوثی رهبر انصارالله اعلام کرد حملات آمریکا به یمن، پیشنهاد به رسمیت شناختن انصارالله و حمایت مالی، هیچ کدام موجب انصراف ما از مواضع محکم و اصولی خود در حمایت از مقاومت و فلسطین نخواهد شد.[۲۴]

محمد فرح عضو دفتر سیاسی انصارالله یمن، با پیروی از فرمایش رهبری معظم انقلاب اسلامی، اعلام کرد هرگونه تجاوزی علیه ایران پیامدهایی فرامرزی داشته و دامان همه طرف ها را خواهد گرفت. دشمن صهیونی، آمریکا و خائنان منطقه ای خسارتهای سنگین سیاسی، نظامی و اقتصادی کوتاه مدت و بلند مدت را متحمل خواهند شد.[۲۵]

کنترل تنگه باب‌المندب، ابتکارات نظامی نامتقارن، استفاده از پهبادهای دریایی دست‌ساز، موشک‌های کم هزینه، پنهان سازی تسلیحات در غارهای کوهستانی، آمریکا را در سال 2025م، ودار به پذیرش آتش بس و خروج ناوهای جنگی از منطقه کرد.[۲۶]

منابع

دارا جلیل و محمود بابایی، «بازخوانی جنبش انصارالله یمن در بستر انقلاب اسلامی ایران»، فصلنامه پژوهش‌های انقلاب اسلامی، شماره 15، زمستان 1394ش.

محمد احمد دغشی، «تبارشناسی الحوثی‌ها»، دو هفته‌نامه پگاه حوزه، شماره 270، 1388ش.

برنجکار، رضا، آشنایی با فرق و مذاهب اسلامی، قم، کتاب طه، 1378ش.

تلاشیان حسین، «انقلاب اسلامی ایران و تاثیر آن بر ژتوپلیتیک منطقه‌ای»، شیعه‌شناسی، شماره 40، زمستان 1391ش.

ثانی، معصومه، «زبانه‌های خشم در یمن»، مصاحبه با سردبیر اول سابق سفارت ایران در یمن، 2012م.

جمعی از نویسندگان، الحوثیون سلاح الطائفه و والائات السیاسیه، دوبی، مرکز المسبار للدراسات و البحوث، 2010م.

الخضریۀ انور قاسم، «من دراسته به عنوان: تمرد الحوثی فی الیمن و ابعاد التحالف الشیعی المریکی فی المنطقه»، منشرو بمرکز الجزیره العربیه للدراسات و البحوث، 1429ق.

ربیعی‌فر احمد و ابراهیم‌نژاد محمد، پرچم‌های برافراشته، قم مجد اسلام، 1394ش.

العماد، عصام، «شیعیان یمن، فرصت‌ها و چالش‌ها»، فصلنامه پژوهه 22 مهر 1387ش.

فوزی، یحیی، «شکل‌گیری و ماهیت جنبش‌های اسلامی در خاورمیانه، بررسی موردی جنبش سیاسی در یمن»، نشریه مطالعات سیاسی جهان اسلام، شماره1، بهار 1391ش.

مسعودنیا حسین و حسین توسلی، «بازخونی جنبش شیعی الحوثی در یمن»، ماهنامه مطالعات سیاسی جهان اسلام، شماره 3، پاییز 1391ش.

موسوی، سیدحسین، انصارالله یمن قدرت نظامی نوظهور منطقه‌ای، وبسایت مرکز پژهش‌های علمی و مطالعات استراتژیک خاورمیانه، 28 آبان 1403ش.

موسی‌نژاد، سیدعلی، «شیعیان زیدی و تحولات اخیر یمن»، ماهنامه موعود، شماره 107 و 108، دی و بهمن 1388ش.

روزنامه کیهان، سه شنبه، 14 بهمن 1404ش، شماره 24071.

میراحمدی منصور و احمدوند ولی محمد، «هویت و مبانی فکری جنبش انصارالله در یمن»، فصلنامه اندیشه سیاسی در اسلام، شماره 2، بهار 1394ش.

پانویس

  1. دارا جلیل و محمود بابایی، «بازخوانی جنبش انصارالله یمن در بستر انقلاب اسلامی ایران»، 1394ش، ص140.
  2. انور قاسم الخضری، «من دراسته به عنوان: تمرد الحوثی فی الیمن و ابعاد التحالف الشیعی الامریکی فی المنطقه»، 1429ق، ص7
  3. سیدعلی موسی‌نژاد، «شیعیان زیدی و تحولات اخیر یمن»، 1388ش.
  4. عصام العماد، «شیعیان یمن، بررسی وضعیت فرهنگی و سیاسی»، 1384ش، ص111.
  5. حسین مسعودنیا و حسین توسلی، «بازخوانی جنبش شیعی الحوثی در یمن»، 1391ش، ص133
  6. میراحمدی منصور و «هویت و مبانی فکری جنبش انصارالله در یمن»، ص155.
  7. احمد ربیعی‌فر و محمد ابراهیم‌نژاد، «پرچم‌های برافراشته»، 1394ش، ص40،
  8. میراحمدی منصور و احمدوند ولی محمد، «هویت و مبانی فکری جنبش انصارالله در یمن»، ص158
  9. جمعی از نویسندگان، الحوثیون سلاح الطائفه و ولائات السیاسیه، 2010م، ص28.
  10. دارا جلیل و محمود بابایی، «بازخوانی جنبش انصارالله یمن در بستر انقلاب اسلامی ایران»، 1394ش، ص140.
  11. میراحمدی منصور، «هویت و مبانی فکری جنبش انصارالله در یمن»، ص162.
  12. رضا برنجکار، آشنایی با فرق و مذاهب اسلامی، 1378ش، ص88 و 89.
  13. محمد احمد دغشی، «تبارشناسی الحوثی‌ها»، 1388، ص42.
  14. دارا جلیل و محمود بابایی، «بازخوانی جنبش انصارالله یمن در بستر انقلاب اسلامی ایران»، 1394ش، ص143.
  15. معصومه ثانی، «زبانه‌های خشم در یمن»، 2012م.
  16. عصام العماد، «شیعیان یمن، فرصت‌ها و چالش‌ها»، 1387ش، ص230.
  17. یحیی فوزی، «شکل‌گیری و ماهیت جنبش‌های السلامی در خاورمیانه، بررسی موردی جنبش سیاسی در یمن»، 1391ش، ص17.
  18. حسین تلاشیان، «انقلاب اسلامی ایران و تاثیر آن بر ژئوپلیتیک منطقه‌ای»، 1391ش، ص 65-81
  19. دارا جلیل و محمود بابایی، «بازخوانی جنبش انصارالله یمن در بستر انقلاب اسلامی ایران»، 1394ش، ص144.
  20. موسوی، انصارالله یمن، قدرت نظامی نوظهور منطقه‌ای، وبسایت مرکز پژوهش‌های علمی و مطالعات استراتژیک خاورمیانه.
  21. موسوی، انصارالله یمن، قدرت نظامی نوظهور منطقه‌ای، وبسایت مرکز پژوهش‌های علمی و مطالعات استراتژیک خاورمیانه.
  22. موسوی، انصارالله یمن، قدرت نظامی نوظهور منطقه‌ای، وبسایت مرکز پژوهش‌های علمی و مطالعات استراتژیک خاورمیانه.
  23. موسوی، انصارالله یمن، قدرت نظامی نوظهور منطقه‌ای، وبسایت مرکز پژوهش‌های علمی و مطالعات استراتژیک خاورمیانه.
  24. موسوی، انصارالله یمن، قدرت نظامی نوظهور منطقه‌ای، وبسایت مرکز پژوهش‌های علمی و مطالعات استراتژیک خاورمیانه.
  25. روزنامه کیهان، سه شنبه، 14 بهمن 1404ش، شماره 24071.
  26. روزنامه کیهان، سه شنبه 14 بهمن 1404ش، شماره 24071.