رضا پهلوی
رضا پهلوی؛
رضا پهلوی زادهٔ ۱۳۳۹ش در تهران، فرزند ارشد محمدرضا پهلوی و فرح پهلوی، آخرین ولیعهد نظام پادشاهی در ایران و از برجستهترین چهرههای مخالف جمهوری اسلامی ایران است. او که در جریان انقلاب ۱۳۵۷ش در نوجوانی و بهعنوان خلبان آموزشدیده در خارج از کشور به سر میبُرد، از بازگشت به ایران محروم ماند و از آن زمان تاکنون در تبعید زندگی میکند. پهلوی طی چهار دهۀ گذشته بهعنوان یک فعال سیاسی، نویسنده و مدافع دموکراسی سکولار، خواهان تغییر نظام حکومتی ایران از طریق روشهای مختلف و برگزاری همهپرسی برای تعیین نوع حکومت آینده توسط مردم ایران است.
تولد و خانواده
رضا پهلوی در ۹ آبان ۱۳۳۹ خورشیدی در خیابان مولوی تهران چشم به جهان گشود. او فرزند ارشد محمدرضا شاه پهلوی، آخرین شاه ایران و فرح پهلوی، شهبانوی وقت ایران است. خواهر و برادران تنی او شامل فرحناز، علیرضا و لیلا پهلوی هستند و یک خواهر ناتنی بهنام شهناز (دختر محمدرضا شاه از ازدواج نخست)، نیز دارد.
تولد او بهعنوان نخستین پسر شاه، که پیش از آن، از دو ازدواج پیشین خود صاحب فرزند پسر نشده بود، با استقبال گستردۀ مردم و مقامات مواجه شد و جشنهای ملی برپا شد. تنها پنج روز پس از تولد، پدرش فرمان ولیعهدی او را صادر کرد و در مراسم تاجگذاری پدرش در ۴ آبان ۱۳۴۶ش، رضا پهلویِ ۷ساله بهطور رسمی بهعنوان ولیعهد ایران معرفی شد.
خانوادۀ پهلوی پس از انقلاب سال ۱۳۵۷ش، از ایران خارج شدند و عمدتاً در مراکش، مکزیک، ایالات متحده و سپس مصر و دیگر کشورها اقامت موقت یا طولانی داشتند. پس از درگذشت محمدرضا شاه در قاهره در سال ۱۹۸۰م، رضا پهلوی بهعنوان بزرگترین پسر او در میان هواداران نظام سلطنتی، جایگاه نمادین وارث تاج و تخت را بهدست آورد.
کودکی و نوجوانی
رضا پهلوی، دوران کودکی و نوجوانی را در فضایی ویژه برای تربیت پادشاه آینده سپری کرد. از ششسالگی در کاخ اختصاصی خود، کوشک احمدشاهی در مجموعه نیاوران، سکونت گزید و زیر نظر معلمانی خصوصی از جمله یک مربی فرانسوی به آموزش زبان، تاریخ و آداب درباری پرداخت.
آموزش نظامی و خلبانی
علاقه به هوانوردی از ویژگیهای برجستۀ خانوادۀ پهلوی بود. محمدرضا شاه، شخصاً از ۱۳سالگی پرواز را به پسرش آموخت. رضا پهلوی در ۲۳ اسفند ۱۳۵۶ش و در سن ۱۷سالگی، نخستین پرواز انفرادی خود را با جنگنده اف-۵ در پایگاه شکاری دزفول انجام داد و بهعنوان جوانترین خلبان جت جنگندۀ ایران شناخته شد. در تابستان ۱۳۵۷ش و با شدتگرفتن ناآرامیهای انقلابی در ایران، او برای تکمیل دورههای پیشرفته خلبانی راهی ایالات متحده آمریکا شد و در پایگاه نیروی هوایی ریس در تگزاس به آموزش با جنگندههای اف-۱۶ مشغول شد. با پیروزی انقلاب و خروج خانواده سلطنتی از ایران در دیماه ۱۳۵۷ش، او دیگر نتوانست به کشور بازگردد و این دوره را در تبعید به پایان رساند .
تحصیلات دانشگاهی