روز پژوهش و فناوری؛ روز ۲۵ آذر، مناسبتی ملی در ایران، جهت ترویج فرهنگ تحقیق و پژوهش.
روز پژوهش و فناوری که در تقویم رسمی ایران مصادف با ۲۵ آذر است، فرصتی ملی برای تأکید بر نقش محوری تحقیقات کاربردی در حل مسائل اساسی کشور و پیشبرد توسعۀ پایدار بهشمار میرود. این روز که از سال ۱۳۷۹ش توسط شورای فرهنگ عمومی کشور نامگذاری شده، فرصتی سالانه برای ارزیابی کارنامۀ علمی کشور، نمایش آخرین دستاوردهای فناورانه و تجلیل از پژوهشگران و فناوران برتر است. رویکرد اساسی این مناسبت ملی بر کاربردیسازی دانش، ترویج تحقیقات نیازمحور و ایجاد بستر تعامل میان محققان و بخشهای تولیدی تمرکز دارد.
تاریخچه
25 آذر در تقویم رسمی ایران روز پژوهش و فناوری نام دارد. این مناسبت علمی از سال ۱۳۷۹ش با هدف ترویج فرهنگ پژوهش در تقویم قرار گرفت.[۱] وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در سال ۱۳۸۴ش[۲] با افزودن واژۀ فناوری به این عنوان، بر ضرورت همزمانی پژوهش و کاربردیسازی آن تأکید کرد.[۳]
اهداف
این مناسبت ملی با هدف ایجاد همگرایی در بدنۀ علمی و اجرایی کشور و حرکت بهسمت توسعۀ پایدار برگزار میشود برگزار میشود.[۴] اهداف کلان این مناسبت در سه محور اصلی خلاصه شده است:
- ارتباط دانش و تولید: ایجاد بستر تعامل میان محققان و صنایع برای تبدیل ایدهها و یافتههای علمی به محصولات بازارپذیر،[۵] تجاریسازی دانش و خلق نوآوری.[۶]
- ارزیابی عملکرد سالانه: سنجش نظاممند کارنامه تحقیقاتی دانشگاهها، مراکز پژوهشی و دستگاههای اجرایی کشور در کنار تقدیر از فعالان و حامیان برگزیده.[۷]
- هدایت مسیر آینده: ارتقای جایگاه اجتماعی تحقیق،[۸] جلب توجه نخبگان و نسل جوان به علم بومی[۹] و برنامهریزی هدفمند برای جهتدهی به پژوهشهای توسعهای در جهت جلب نظر تصمیمگیران ارشد.[۱۰]
آیینها و برنامههای اجرایی
سیاستگذاری و هماهنگی برنامههای هفته و روز پژوهش و فناوری در بخش دانشگاهی بر عهدۀ معاونتهای پژوهش و فناوری و نیز معاونت فناوری و نوآوری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری است[۱۱] که با همکاری دانشگاهها، پارکهای علم و فناوری و دستگاههای اجرایی برگزار میشود.[۱۲] در بخش حوزوی نیز شورای عالی و مرکز مدیریت حوزههای علمیه با برپایی جشنوارههای تخصصی، نمایشگاههای دستاوردهای پژوهش دینی و تجلیل از پژوهشگران برتر، متصدی گرامیداشت این مناسبت هستند.[۱۳] محور اصلی این رویدادها، برپایی نمایشگاهها و فنبازارهای سراسری جهت معرفی آخرین یافتههای علمی، ایجاد بستر تعامل میان عرضهکنندگان فناوری و متقاضیان صنعتی،[۱۴] انتشار کارنامۀ علمی سالانه دستگاهها و برگزاری آیینهای رسمی تجلیل از محققان نخبۀ دانشگاهی و حوزوی است.[۱۵]
رویکرد حاکم بر این برنامهها بر گسترش گفتمان فناوری و تأکید بر تحقیقات توسعهای و نیازمحور در کنار پژوهشهای بنیادی استوار است تا دانشگاهها و مراکز علمی بهعنوان اتاق فکر جامعه، بستر لازم را برای تبدیل ایده به محصول و خلق نوآوری فراهم کنند.[۱۶] در همین راستا، همایشهای علمی متعددی شکل میگیرد که با آسیبشناسی وضعیت تحقیقاتی، بررسی موانع تولید علم، تبیین راهکارهای توسعۀ علمی و تحلیل شاخصهای مالی در مقایسه با الگوهای جهانی، بهدنبال جهتدهی به پژوهشها برای رفع چالشهای بومی جامعه هستند.[۱۷]
پانویس
- ↑ عزیزی، «روز پژوهش»، مجلهٔ گلبرگ.
- ↑ «25 آذر؛ روز پژوهش و فناوری»، مجلهٔ چاپلود.
- ↑ عزیزی، «روز پژوهش»، مجلهٔ گلبرگ.
- ↑ عزیزی، «روز پژوهش»، مجلهٔ گلبرگ.
- ↑ «25 آذر؛ روز پژوهش و فناوری»، مجلهٔ چاپلود.
- ↑ «فلسفهٔ پیدایش هفتهٔ پژوهش و نامگذاری روزهای هفتهٔ پژوهش»، وبسایت دانشکدهٔ الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
- ↑ «روز پژوهش»، وبسایت سیویلیکا.
- ↑ «فلسفهٔ پیدایش هفتهٔ پژوهش و نامگذاری روزهای هفتهٔ پژوهش»، وبسایت دانشکدهٔ الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
- ↑ «25 آذر؛ روز پژوهش و فناوری»، مجلهٔ چاپلود.
- ↑ «فلسفهٔ پیدایش هفتهٔ پژوهش و نامگذاری روزهای هفتهٔ پژوهش»، وبسایت دانشکدهٔ الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
- ↑ «فلسفهٔ پیدایش هفتهٔ پژوهش و نامگذاری روزهای هفتهٔ پژوهش»، وبسایت دانشکدهٔ الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
- ↑ «هفتۀ پژوهش بهترین بستر گسترش گفتمان فناوری/ مرکز کاریابی و مدرسۀ اشتغال در دانشگاهها ایجاد شود»، خبرگزاری ایسنا.
- ↑ «تشریح برنامههای معاونت پژوهش حوزههای علمیه در هفتۀ پژوهش»، پایگاه خبری رهپویان قم.
- ↑ «فلسفهٔ پیدایش هفتهٔ پژوهش و نامگذاری روزهای هفتهٔ پژوهش»، وبسایت دانشکدهٔ الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
- ↑ «روز پژوهش»، وبسایت سیویلیکا.
- ↑ «هفتۀ پژوهش بهترین بستر گسترش گفتمان فناوری/ مرکز کاریابی و مدرسۀ اشتغال در دانشگاهها ایجاد شود»، خبرگزاری ایسنا.
- ↑ «25 آذر؛ روز پژوهش و فناوری»، مجلهٔ چاپلود.
دیدگاههای ارزیابان
منابع
- «25 آذر؛ روز پژوهش و فناوری». مجلهٔ چاپلود. دریافتشده در ۲۴ تیر ۱۴۰۵.
- «تشریح برنامههای معاونت پژوهش حوزههای علمیه در هفتۀ پژوهش». پایگاه خبری رهپویان قم. ۲۵ آذر ۱۴۰۳. دریافتشده در ۲۴ تیر ۱۴۰۵.
- «روز پژوهش». وبسایت سیویلیکا. دریافتشده در ۲۴ تیر ۱۴۰۵.
- عزیزی، سمیه (۱۳۸۶). «روز پژوهش». مجلهٔ گلبرگ (نود و سوم).
- «فلسفهٔ پیدایش هفتهٔ پژوهش و نامگذاری روزهای هفتهٔ پژوهش». وبسایت دانشکدهٔ الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شهید چمران اهواز. ۱۱ آذر ۱۴۰۳. دریافتشده در ۲۴ تیر ۱۴۰۵.
- «هفتۀ پژوهش بهترین بستر گسترش گفتمان فناوری/ مرکز کاریابی و مدرسۀ اشتغال در دانشگاهها ایجاد شود». خبرگزاری ایسنا. ۹ آذر ۱۴۰۰. دریافتشده در ۲۵ تیر ۱۴۰۵.