مجید کاظمی
| نام | مجید |
|---|---|
| نام خانوادگی | کاظمی |
| زادهٔ | شیراز، ایران |
| محل زندگی | شیراز، ایران |
| ملیت | ایرانی |
| شناختهشده برای | فرماندهی بمبافکن در عملیات نظامی علیه پایگاه العدید قطر |
| پیشه | نظامی |
مجید کاظمی، نظامی ایرانی، خلبان جنگنده بمبافکن سوخو ۲۴ نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران و از کشتهشدگان عملیات نظامی ایران علیه پایگاه العدید ایالات متحده آمریکا در قطر.
مجید کاظمی در شهر شیراز متولد شد و پس از پذیرش در دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، دورههای آموزش مقدماتی و تکمیلی پرواز را گذراند. او بخش عمده فعالیت نظامی خود را در پایگاه هوایی شهید دوران شیراز به عنوان خلبان عملیاتی جنگنده راهبردی سوخو ۲۴ سپری کرد. کاظمی در ۱۱ اسفند ۱۴۰۴ خورشیدی، همزمان با آغاز درگیریهای نظامی میان ایران و ایالات متحده آمریکا که با نام جنگ رمضان شناخته میشود، فرماندهی یکی از جنگندههای ایرانی را برای حمله به پایگاه هوایی العدید در کشور قطر بر عهده داشت. او پس از بمباران مواضع لجستیکی و عملیاتی این پایگاه، در مسیر بازگشت بر فراز خلیج فارس هدف سامانه پدافند هوایی و رهگیرهای ارتش دشمن قرار گرفت و کشته شد. پس از ماهها جستجو و روند طولانی تعیین وضعیت، هویت او از طریق آزمایشهای تخصصی دیانای تایید و پیکر او به ایران بازگردانده شد. مراسم خاکسپاری او با حضور گسترده مقامات نظامی، دولتی و شهروندان در شیراز برگزار گردید. در پی این رویداد، چهرههای مختلف نظامی و سیاسی از جمله فرمانده کل ارتش، سرپرست وزارت دفاع و فرمانده نیروی هوایی پیامهایی در ارتباط با اقدامات او صادر کردند و این خلبان به عنوان یکی از نمادهای ایستادگی نظامی ایران شناخته شد.
زندگینامه
مجید کاظمی در شهر شیراز واقع در استان فارس متولد شد. او در سال ۱۳۷۷ش با قبولی در دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، به جمع دانشجویان رشته خلبانی پیوست و مسیر خدمت نظامی خود را در نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران آغاز کرد. کاظمی دورههای مقدماتی آموزش خلبانی را در این دانشگاه پشت سر گذاشت و پس از آن برای طی کردن دورههای پیشرفته و تکمیلی پروازی به پایگاه هشتم شکاری شهید بابایی اصفهان در شهر اصفهان فرستاده شد. او پس از پایان موفقیتآمیز دورههای آموزشی، خدمت عملیاتی خود را در پایگاه هوایی شهید دوران شیراز آغاز کرد. کاظمی در طول سالهای فعالیت نظامی خود، علاوه بر آموزشهای تخصصی خلبانی، دورههای مختلفی مرتبط با جنگ الکترونیک، ناوبری و مأموریتهای رزمی را نیز گذراند و توانست به عنوان یکی از فرماندهان یگانهای عملیاتی نیروی هوایی ارتش در رسته شکاری فعالیت کند.[۱]
تخصص اصلی و محوری کاظمی در نیروی هوایی، هدایت جنگنده بمبافکن راهبردی سوخو ۲۴ بود. پرواز با بمبافکنهای سنگین و بال متغیر سوخو ۲۴ که در ادبیات نظامی سازمان ناتو با نام فنسر شناخته میشوند، مهارتهای پروازی بسیار پیچیدهای را میطلبد. کارکرد اصلی این هواپیمای نظامی نفوذ به عمق خاک کشورهای دیگر با استفاده از تکنیک پرواز در ارتفاع بسیار پایین است تا از رهگیری توسط رادارهای پدافندی در امان بماند. در این نوع پرواز عملیاتی، خلبان باید جنگندهای با وزن بیش از ۳۰ تن را در ارتفاع چند متری از سطح زمین یا آبهای دریا با سرعتهای نزدیک به سرعت صوت هدایت کند. کمترین لرزش دست یا خطای محاسباتی در کسری از ثانیه میتواند منجر به برخورد پرنده با موانع سطحی شود. مجید کاظمی با درک عمیق از تکنیکهای پیچیده آیرودینامیک این پرنده نظامی و تخصص بالا در ابزارهای ناوبری پیشرفته، توانست فرماندهی جنگندههای سوخو ۲۴ را در مأموریتهای تهاجمی عمیق بر عهده بگیرد.[۲]
عملیات نظامی
در تاریخ ۱۱ اسفند ۱۴۰۴ش، همزمان با سومین روز از آغاز جنگ تحمیلی سوم و درگیریهای نظامی میان ایران و ایالات متحده آمریکا که با نام جنگ رمضان شناخته میشود، نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در پاسخ به حملات مشترک ارتش آمریکا و رژیم صهیونیستی، مأموریت ویژهای را طراحی کرد. در این عملیات، دو فروند جنگنده بمبافکن سوخو ۲۴ مأموریت یافتند تا پایگاه هوایی العدید در کشور قطر را بمباران کنند. مجید کاظمی هدایت و فرماندهی یکی از این دو جنگنده را در این عملیات متهورانه و پرخطر بر عهده داشت. این عملیات در زمره عملیاتهای تهاجمی عمیق با ریسک بسیار بالا ارزیابی میشد؛ زیرا جنگندههای ایرانی باید برای رسیدن به مهمترین مرکز نظامی لجستیکی آمریکا در منطقه غرب آسیا، شبکهای چندلایه از سامانههای شناسایی، رادارها و پدافند هوایی دشمن را پشت سر میگذاشتند.[۳]
جنگندههای سوخو ۲۴ از پایگاه هوایی شهید دوران شیراز به پرواز درآمدند و با استفاده از تاکتیک پرواز استراتژیک در ارتفاع پست و کمترین سیگنال ارتباطی، موفق شدند از سد سامانههای راداری پیشرفته عبور کرده و خود را به آسمان پایگاه العدید برسانند. بر اساس گزارشهای رسمی منتشر شده توسط ارتش، این عملیات در عمق مناطق تحت پوشش شدید پدافند هوایی دشمن با موفقیت انجام شد و خسارات بسیار سنگینی به زیرساختها، اهداف تعیینشده و تأسیسات نظامی پایگاه العدید که متعلق به نیروهای آمریکایی است، وارد آمد.[۴]
مرحله بحرانی و سختترین بخش این مأموریت، مسیر بازگشت هواگردها به خاک ایران بود. جنگندههای سوخو ۲۴ در هنگام خروج از منطقه عملیاتی و بر فراز آبهای خلیج فارس مورد شناسایی و اصابت سامانههای پدافند هوایی دشمن قرار گرفتند. بر اساس اطلاعات ارائه شده، این دو جنگنده بمبافکن در فاصله ۳۰ کیلومتری از هدف توسط جنگندههای رهگیر اف-۱۵ متعلق به نیروی هوایی قطر رهگیری شدند. بر اثر آتش پدافند، جنگندهها سقوط کرده و ارتباط با خدمه پروازی آنها به صورت کامل قطع شد. در این رویداد، مجید کاظمی جان خود را از دست داد و سرنوشت او و دیگر سرنشینان در هالهای از ابهام قرار گرفت.[۵]
پس از قطع ارتباط، این مأموریت ماهها در سکوت خبری مطلق قرار داشت. در این عملیات مجموعاً چهار خلبان هدایت دو جنگنده را بر عهده داشتند. نیروی هوایی ارتش تلاشهای گستردهای را برای پیگیری وضعیت این نیروها آغاز کرد.[۶]
احراز هویت
تلاشها برای شناسایی و تعیین وضعیت خلبانان حاضر در عملیات العدید ماهها به طول انجامید. با توجه به شرایط خاص محل سقوط و گذشت زمان، فرآیند شناسایی با دشواریهای زیادی همراه بود. در نهایت با کشف قطعاتی از جنگندههای سقوطکرده و پیکر سرنشینان، مرکز ژنتیک ارتش وارد عمل شد. با انجام آزمایشهای دقیق و تخصصی دیانای (DNA)، هویت پیکر مجید کاظمی شناسایی و خبر کشته شدن وی توسط روابط عمومی ارتش جمهوری اسلامی ایران به طور رسمی اعلام گردید. ارتش در اطلاعیه خود تأکید کرد که تلاشها و بررسیهای تخصصی برای مشخص شدن وضعیت سه خلبان دیگر حاضر در این عملیات همچنان از سوی نهادهای مسئول ادامه دارد و اطلاعات قطعی پس از دریافت نتایج تکمیلی منتشر خواهد شد.[۷]
پیکر مجید کاظمی پس از ماهها دوری از خاک کشور، از قطر به ایران انتقال یافت. در صبح روز چهارشنبه ۷ مرداد ۱۴۰۵ش، هواپیمای حامل پیکر او در پایگاه هوایی شهید لشگری در شهر تهران به زمین نشست. در این پایگاه، مراسم استقبال رسمی و تشریفات نظامی با حضور فرماندهان عالیرتبه و کارکنان نیروی هوایی ارتش، از جمله علیاکبر طالبزاده به عنوان جانشین فرمانده نیروی هوایی ارتش برگزار شد. پس از ادای احترام همرزمانش در تهران، پیکر او برای انجام مراسم تشییع عمومی و خاکسپاری به پایگاه مبدأ عملیات، یعنی پایگاه شهید دوران در شیراز، منتقل گردید.[۸]
آیینهای وداع و تشییع در شهر شیراز طی روزهای پنجشنبه و جمعه با حضور مقامات کشوری، فرماندهان لشکری و قشرهای مختلف مردم برنامهریزی و اجرا شد. در صبح روز پنجشنبه ۸ مرداد ۱۴۰۵ش، مراسم استقبال از پیکر کاظمی با حضور استاندار فارس، معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار، رئیس کل دادگستری استان، مدیرکل شورای تبلیغات اسلامی و سایر مدیران در کنار آرامگاه شهدای گمنام واقع در پایگاه هوایی شهید دوران شیراز برگزار شد. در این مراسم جمعیت گستردهای از خانواده، نزدیکان، پرسنل نظامی با لباسهای فرم و مردم عادی حضور داشتند و کلاه و لباس خلبانی او بر روی تابوتی که به پرچم ایران مزین شده بود، قرار گرفت. سپس پیکر او به مسجد صاحبالزمان در داخل پایگاه هوایی انتقال یافت و مراسم سوگواری و قرائت زیارت عاشورا در ساعت ۹ صبح برگزار شد. در ادامه برنامهها، پس از اقامه نماز مغرب و عشا در شامگاه پنجشنبه، مراسم تشییع و وداع دیگری در یکی از میادین اصلی شهر شیراز با حضور گسترده شهروندان انجام گرفت.[۹]
مراسم نهایی تشییع و خاکسپاری در روز جمعه ۱۰ مرداد ۱۴۰۵ش برگزار شد. پیکر مجید کاظمی پس از برگزاری نماز جمعه شیراز در حرم شاهچراغ و اقامه نماز میت، بر دوش شرکتکنندگان در میان حزن و اندوه به سمت آرامستان گلزار شهدای شیراز تشییع و در آن مکان به خاک سپرده شد.[۱۰]
پیامدها
بازگشت پیکر مجید کاظمی و انتشار خبر قطعی کشته شدن او، با واکنشهای وسیعی در سطوح فرماندهان نظامی، مقامات دولتی و همچنین کاربران در فضای مجازی همراه بود. در جریان مراسم تشییع در پایگاه هوایی شیراز، محمد مهدی رحیمی، رئیس عقیدتی سیاسی پایگاه هوایی شهید دوران شیراز، در سخنانی اظهار داشت که همانطور که رهبر جمهوری اسلامی درباره کشته شدن قاسم سلیمانی بیان کرده بود که دشمنان فکر نمیکردند او تکثیر شود، عباس دوران نیز با کشته شدن خود راهی را باز کرد که فرد فرد تیزپروازان نیروی هوایی ارتش آن را ادامه دادند و مجید کاظمی نیز پا در همان راهی گذاشت که عباس دورانها پیشتر قرار داده بودند تا از منافع و کیان جامعه اسلامی دفاع کنند.[۱۱]
بهمن بهمرد، فرمانده نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، با صدور پیامی ضمن تسلیت به والدین، همسر و فرزند کاظمی، او را از عقابان بلندآشیان وطن و خطشکنان جبهه جوانمردی در مبارزه با نیروهای آمریکایی در جنگ رمضان توصیف کرد. بهمرد تأکید کرد که کاظمی بیهراس از مهابت مرگ به دل دشمن زد و خون گرم او میثاقی دوباره برای جاننثاری مردان آسمانی در راه وطن است. او افزود که در آسمان شیراز که سالها قدمگاه پروازهای استوار او بوده، در کنار نور شاهچراغ و اسطوره دوران، چراغ نام و یاد کاظمی نیز میدرخشد و راه او با گامهایی مصممتر ادامه خواهد یافت.[۱۲]
در پیامی جداگانه، امیر حاتمی به عنوان فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی، آسمان ایران را همواره میدان تجلی رشادت مردانی دانست که جان خویش را سپر ملتی غیور کردهاند. او اعلام کرد که نیروی هوایی ارتش همواره یکی از افتخارآفرینترین سنگرهای دفاع بوده و ارتش بر عهد خود با ملت استوار است و تا آخرین نفس از استقلال ایران در مقابل متجاوزان دفاع خواهد کرد.[۱۳] مجید ابنالرضا، سرپرست وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح نیز در بیانیهای کاظمی را فرزند مکتب عزت، ایثار و وفاداری خواند که مأموریت خود را با شجاعت به انجام رساند و آسمان خلیج فارس را با خون خود رنگین کرد. وی تصریح کرد که خون او و تمامی کشتهشدگان، توان بازدارندگی و درخت تنومند دفاعی جمهوری اسلامی ایران را استوارتر از گذشته خواهد کرد.[۱۴] در فضای دیپلماتیک نیز، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، در پیامی در شبکههای اجتماعی نوشت که عقابان تیزپرواز نیروی هوایی ارتش از آن تبارند که مأموریت را به پایان میرسانند، حتی اگر خود به خانه بازنگردند.[۱۵]
در بخش عمومی و اجتماعی، کاربران شبکههای مجازی واکنشهای گستردهای به این رویداد نشان دادند و مطالب فراوانی با هشتگ مرتبط منتشر شد. شماری از کاربران از جمله چهرههایی چون علیرضا تقوینیا، او را قهرمانی دانستند که با درجه ژنرالی سوار بر جنگنده قدیمی سوخو ۲۴ شده و به پیشرفتهترین ارتش دنیا هجوم برده است و این اقدام را نشاندهنده عدم وجود پدیده ترس در ذهن خلبانهای ایرانی توصیف کردند. برخی دیگر از کاربران نیز شجاعت او را با خلبانان برجسته سالهای جنگ ایران و عراق نظیر عباس بابایی و عباس دوران مقایسه کرده و اقدام او را در زدن به دل آسمان خلیج فارس با علم به احتمال بالای عدم بازگشت، عملی تاریخی خواندند.[۱۶]
پانویس
- ↑ «امیر سرتیپ دوم خلبان شهید مجید کاظمی که بود؟ + بیوگرافی و سوابق»، پایگاه خبری قطره.
- ↑ «پرواز بی بازگشت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی»، پایگاه خبری تین نیوز.
- ↑ «پرواز عقاب ایرانی بر فراز «العدید»»، روزنامه دنیای اقتصاد. «خلبان مجید کاظمی کیست؟ | روایت آخرین پرواز سوخو ۲۴ و مأموریتی که نیمهتمام ماند»، پایگاه خبری رویداد۲۴.
- ↑ «پرواز عقاب ایرانی بر فراز «العدید»»، روزنامه دنیای اقتصاد. «درباره جاویدنام و جانفدای ایران خلبان شهیدمجیدکاظمی»، وبسایت تابناک.
- ↑ «تایید شهادت خلبان سوخو 24 ارتش (+عکس)/ وضعیت 3 خلبان دیگر نامشخص است»، پایگاه خبری عصر ایران. «درباره جاویدنام و جانفدای ایران خلبان شهیدمجیدکاظمی»، وبسایت تابناک.
- ↑ «خلبان مجید کاظمی کیست؟ | روایت آخرین پرواز سوخو ۲۴ و مأموریتی که نیمهتمام ماند»، پایگاه خبری رویداد۲۴.
- ↑ «شهادت خلبان سوخو ۲۴ ارتش پس از ماهها احراز شد»، خبرگزاری ایکنا. «ارتش: احراز شهادت یکی از قهرمانان سوخو۲۴ ارتش / امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی در جریان حمله ۱۱ اسفند سال گذشته، خسارات سنگینی را به پایگاه العدید آمریکا در کشور قطر وارد کرد / تلاشها برای تعیین وضعیت ۳ خلبان دیگر ۲ جنگنده سوخو ۲۴ همچنان در جریان است»، پایگاه خبری انتخاب.
- ↑ «پیکر خلبان قهرمان سوخو ۲۴ وارد ایران شد+ تصاویر و جزئیات تشییع | نحوه شهادت عقاب تیزپرواز ایرانی»، روزنامه همشهری.
- ↑ «بازگشت عقاب تیزپرواز به آشیانه دوران»، خبرگزاری ایرنا.
- ↑ «پیکر خلبان قهرمان سوخو ۲۴ وارد ایران شد+ تصاویر و جزئیات تشییع | نحوه شهادت عقاب تیزپرواز ایرانی»، روزنامه همشهری.
- ↑ «بازگشت عقاب تیزپرواز به آشیانه دوران»، خبرگزاری ایرنا.
- ↑ «پیام فرمانده نیروی هوایی ارتش به مناسبت شهادت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی»، پایگاه خبری افکارنیوز.
- ↑ «پیام فرمانده کل ارتش پس از شهادت خلبان مجید کاظمی»، پایگاه خبری عصر ایران.
- ↑ «پیام سرپرست وزارت دفاع به مناسبت بازگشت پیکر خلبان مجید کاظمی»، روزنامه دنیای اقتصاد.
- ↑ «پیام بقایی به مناسبت تشییع پیکر خلبان شهید مجید کاظمی»، پایگاه خبری فرارو.
- ↑ سلیمی، «بازگشت دلاور آسمانها»، روزنامه، ۴۶. «واکنش کاربران فضای مجازی به شهادت مجید کاظمی»، پایگاه خبری مشرق نیوز. «درباره جاویدنام و جانفدای ایران خلبان شهیدمجیدکاظمی»، وبسایت تابناک.
منابع
- «امیر سرتیپ دوم خلبان شهید مجید کاظمی که بود؟ + بیوگرافی و سوابق». پایگاه خبری قطره. ۷ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «ارتش: احراز شهادت یکی از قهرمانان سوخو۲۴ ارتش / امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی در جریان حمله ۱۱ اسفند سال گذشته، خسارات سنگینی را به پایگاه العدید آمریکا در کشور قطر وارد کرد / تلاشها برای تعیین وضعیت ۳ خلبان دیگر ۲ جنگنده سوخو ۲۴ همچنان در جریان است». پایگاه خبری انتخاب. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «شهادت خلبان سوخو ۲۴ ارتش پس از ماهها احراز شد». خبرگزاری ایکنا. ۷ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «تایید شهادت خلبان سوخو 24 ارتش (+عکس)/ وضعیت 3 خلبان دیگر نامشخص است». پایگاه خبری عصر ایران. ۷ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «پیکر خلبان قهرمان سوخو ۲۴ وارد ایران شد+ تصاویر و جزئیات تشییع». روزنامه همشهری. ۷ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «بازگشت عقاب تیزپرواز به آشیانه دوران». خبرگزاری ایرنا. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «پرواز عقاب ایرانی بر فراز «العدید»». روزنامه دنیای اقتصاد. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «خلبان مجید کاظمی کیست؟». پایگاه خبری رویداد۲۴. ۷ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «درباره جاویدنام و جانفدای ایران خلبان شهیدمجیدکاظمی». وبسایت تابناک. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «پیام فرمانده نیروی هوایی ارتش به مناسبت شهادت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی». پایگاه خبری افکارنیوز. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «پیام فرمانده کل ارتش پس از شهادت خلبان مجید کاظمی». پایگاه خبری عصر ایران. ۷ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «پیام بقایی به مناسبت تشییع پیکر خلبان شهید مجید کاظمی». پایگاه خبری فرارو. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «واکنش کاربران فضای مجازی به شهادت مجید کاظمی». پایگاه خبری مشرق نیوز. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «پرواز بی بازگشت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی». پایگاه خبری تین نیوز. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- سلیمی، علیالله (۱۴۰۵). «بازگشت دلاور آسمانها». روزنامه (نامشخص): ۴۶.
تغییر مسیرهای پیشنهادی
مجید کاظمی
امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی
سرتیپ دوم مجید کاظمی
شهید مجید کاظمی
امیر کاظمی
مجیدکاظمی
شهیدمجیدکاظمی
خلبان کاظمی
امیر سرتیپ کاظمی