پرش به محتوا

سرنگونی جنگنده اف-۳۵ توسط ایران: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران‌پدیا
→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر
دیداریویکی‌متن
حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
۲٬۱۳۱ ویرایش‌ها
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۱۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<big>'''سرنگونی جنگنده اف-۳۵ توسط ایران؛''' رویدادی بی‌سابقه در جریان جنگ تحمیلی سوم  ([[جنگ رمضان]]) که طی آن نیروهای پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران موفق به اصابت و انهدام یک فروند جنگنده رادارگریز نسل پنجم ساخت لاکهید مارتین شدند.</big>
[[پرونده:سرنگونی جنگنده اف-۳۵ توسط ایران.jpg|جایگزین=بازتاب خبر سرنگونی جنگنده اف-۳۵ توسط ایران در شبکه سی‌ان‌ان|بندانگشتی|بازتاب خبر سرنگونی جنگنده اف-۳۵ توسط ایران در شبکه سی‌ان‌ان]]
{{درشت|'''سرنگونی جنگنده اف-۳۵ توسط ایران؛'''}} هدف‌گیری و سقوط جنگندهٔ رادارگریز نسل پنجم آمریکایی توسط سامانه‌های پدافندی ایران.


== شرح رویداد ==
در [[جنگ رمضان]]، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از اصابت نخستین جنگنده اف-۳۵ آمریکا خبر داد. رسانه‌های آمریکایی ازجمله [[سی‌ان‌ان (رسانه)|سی‌ان‌ان]] و [[آکسیوس (رسانه)|آکسیوس]] این رویدادها را تأیید کرده و سخنگوی سنتکام از فرود اضطراری جنگنده خبر داد. به دنبال این اخبار، ارزش سهام شرکت لاکهید مارتین با کاهش چشمگیری مواجه شد. در [[۱۳ فروردین]] ۱۴۰۵ش خبر انهدام دومین فروند اف-۳۵ در آسمان مرکزی ایران اعلام شد؛ با این حال، گزارش‌های دیگری از سرنگونی یک فروند اف-۱۵ دو سرنشینه در [[کهگیلویه و بویراحمد]] خبر دادند که نوع دومین جنگندهٔ ساقط شده را با ابهام مواجه کرده است.


=== اعلام رسمی اصابت ===
== اصابت نخستین جنگنده اف-۳۵ ==
بنا بر اطلاعیه روابط عمومی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، در بامداد ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ و همزمان با جنگ تحمیلی سوم، یک فروند جنگنده راهبردی اف-۳۵ نیروهای مسلح آمریکا توسط سامانه یکپارچه پدافند هوایی ایران مورد اصابت قرار گرفت. در این بیانیه همچنین اشاره شد که پیش از آن، ۱۲۵ فروند پهپاد دشمن اسرائیلی-آمریکایی نیز سرنگون شده است.
'''گزارش اصابت در رسانه‌های ایران:''' روابط عمومی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، بامداد [[۲۸ اسفند]] ۱۴۰۴ش اعلام کرد که یک فروند جنگندهٔ راهبردی [[لاکهید مارتین اف-۳۵ لایتنینگ ۲]] ارتش آمریکا در آسمان مرکزی ایران، ساعت ۲:۵۰ بامداد، توسط سامانهٔ پدافند نوین پیشرفتهٔ [[نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] مورد اصابت و آسیب جدی قرار گرفت.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/821121/جنگندۀ-f-۳۵-آمریکا-بر-فراز-ایران-مورد-اصابت-قرار-گرفت-فیلم «جنگندۀ F-۳۵ آمریکا بر فراز ایران مورد اصابت قرار گرفت+ فیلم»،  خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>


=== تأیید رسانه‌های آمریکایی و واکنش سنتکام ===
'''تأیید رسانه‌های آمریکایی:''' شبکهٔ سی‌ان‌ان به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد که این جنگنده پس از آنکه احتمالاً هدف آتش پدافند ایران قرار گرفته، مجبور به فرود اضطراری در یکی از پایگاه‌های آمریکا در غرب آسیا شده است. سخنگوی فرماندهی مرکزی ایالات متحده سنتکام، با تأیید این مطلب اعلام کرد که جنگنده در حال پرواز بر فراز ایران بوده و مجبور به فرود اضطراری شده است. شبکهٔ [[الجزیره (رسانه)|الجزیره]] و شبکه [[المیادین (رسانه)|المیادین]] نیز در پیام‌هایی در رسانه‌های اجتماعی، خبر هدف قرار گرفتن جنگندهٔ اف-۳۵ توسط [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] را منتشر کردند.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/4259880-واکنش-رسانه-های-جهان-به-رهگیری-جنگنده-اف-آمریکا-توسط-ایران «واکنش رسانه‌های جهان به رهگیری جنگنده اف-۳۵ آمریکا توسط ایران»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref>
پس از انتشار این خبر، رسانه آمریکایی آکسیوس ضمن تأیید هدف قرار گرفته شدن جنگنده، اعلام کرد که عملیات جستجو و نجات دو خلبان در حال انجام است. شبکه سی‌ان‌ان و سخنگوی سنتکام نیز اذعان کردند که نیروهای پدافند ایران موفق به اصابت به این جنگنده شده‌اند؛ هرچند سنتکام مدعی شد که هواپیما پس از اصابت در یک پایگاه هوایی آمریکا فرود اضطراری کرده است. به گفته منابع یادشده، این نخستین اعتراف آمریکا در تاریخ درباره اصابت به اف-۳۵ محسوب می‌شد.


== شرح رویداد ==
== بازتاب و واکنش‌ها ==
'''بازتاب در بازار سهام:''' شرکت لاکهید مارتین به‌عنوان سازنده اصلی [[لاکهید مارتین اف-۳۵ لایتنینگ ۲|جنگنده اف-۳۵]]، تا پیش از این رویداد سهام صعودی داشت. از زمان اعلام اصابت نخستین جنگنده اف-۳۵ بر فراز ایران، ارزش سهام این شرکت با کاهش چشمگیری مواجه شد. تحلیلگران مالی این افت را نشانه‌ای بر صحت ادعای ایران در هدف‌قراردادن این جنگنده ارزیابی کردند.<ref>[https://farsnews.ir/Emoazeni/1773938045290339920/کاهش-سهام-سازنده-F35-بعد-از-ضربه-ایران «کاهش سهام سازنده F35 بعد از ضربه ایران»، خبرگزاری فارس.]</ref>


=== اصابت نخستین جنگنده اف-۳۵ ===
'''نظر تحلیلگران:''' در پی انتشار خبر اصابت جنگنده اف-۳۵ آمریکا در آسمان ایران، تحلیلگران نظامی اعلام کردند که [[ایران]] این جنگنده را با استفاده از حسگرهای جست‌وجو و ردیابی مادون قرمز غیرفعال (IRST) شناسایی کرده است. این حسگرها به جای [[رادار]]، گرمای شدید اگزوز موتور را ردیابی می‌کنند و از آنجا که هیچ سیگنالی منتشر نمی‌کنند، خلبان پیش از اصابت هیچ هشداری دریافت نکرده است. به‌گفتهٔ کارشناسان، سامانه‌های پدافندی کوتاه‌برد مانند «مجید» یا [[موشک ۳۵۸]] احتمالاً در این عملیات به کار رفته‌اند.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1151072/ایران-چطور-اف-35-آمریکا-را-شکار-کرد «ایران چطور اف-35 آمریکا را شکار کرد؟»، وب‌سایت عصر ایران.]</ref>
روابط عمومی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بامداد ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ش اعلام کرد که یک فروند جنگنده راهبردی اف-۳۵ ارتش آمریکا در آسمان مرکزی ایران، ساعت ۲:۵۰ بامداد، توسط سامانه پدافند نوین پیشرفته هوافضای سپاه مورد اصابت و آسیب جدی قرار گرفت.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/821121/%D8%AC%D9%86%DA%AF%D9%86%D8%AF%DB%80-f-%DB%B3%DB%B5-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%D8%A8%D8%B1-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%A7%D8%B5%D8%A7%D8%A8%D8%AA-%D9%82%D8%B1%D8%A7%D8%B1-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85 «جنگندۀ F-۳۵ آمریکا بر فراز ایران مورد اصابت قرار گرفت+ فیلم»،  خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref> شبکه سی‌ان‌ان به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد که این جنگنده پس از آنکه احتمالاً هدف آتش پدافند ایران قرار گرفته، مجبور به فرود اضطراری در یکی از پایگاه‌های آمریکا در غرب آسیا شده است. سخنگوی فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) با تأیید این مطلب اعلام کرد که جنگنده در حال پرواز بر فراز ایران بوده و مجبور به فرود اضطراری شده است. شبکه الجزیره و شبکه المیادین نیز در پیام‌هایی در رسانه‌های اجتماعی، خبر هدف قرار گرفتن جنگنده اف-۳۵ توسط سپاه را منتشر کردند. رسانه آمریکایی آکسیوس نیز ضمن تأیید این رویداد، اعلام کرد که عملیات جستجو و نجات خلبان در حال انجام است.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/4259880-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%B1%D9%87%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%AC%D9%86%DA%AF%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D9%81-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 «واکنش رسانه‌های جهان به رهگیری جنگنده اف-۳۵ آمریکا توسط ایران»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref>
[[پرونده:سرنگونی جنگنده اف-۳۵ توسط ایران۱.jpg|جایگزین=واکنش محمدباقر قالیباف به اصابت موشک پدافند ایران به جنگنده F-35|بندانگشتی|واکنش محمدباقر قالیباف به اصابت موشک پدافند ایران به جنگنده F-35]]
'''واکنش مقامات:''' [[محمدباقر قالیباف]]، رئیس [[مجلس شورای اسلامی]]، در [[ایکس (شبکه اجتماعی)|شبکهٔ اجتماعی ایکس]] نوشت که اف-۳۵ نماد شکست‌ناپذیری ارتش آمریکا بود و برای نخستین‌بار در جهان مورد اصابت قرار گرفته است. وی با استفاده از عبارات قرآنی «یدالله فوق أیدیهم»<ref>سورهٔ فتح، آیهٔ 10.</ref> و «ولکنّ الله رمیٰ»<ref>سورهٔ انفال، آیهٔ 17.</ref> این رویداد را لحظهٔ فروپاشی یک نظم توصیف کرد.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2196262/قالیباف-از-زدن-جنگنده-اف35-نوشت-ولکن-الله-رمی-این-لحظه-فروپاشی «قالیباف از زدن جنگنده اف35 نوشت؛ ولکنّ الله رمیٰ/ این لحظهٔ فروپاشی یک نظم بود»، خبر آنلاین.]</ref>


=== بازتاب در بازار سهام ===
== انهدام دومین جنگنده اف-۳۵ ==
شرکت لاکهید مارتین به عنوان سازنده اصلی اف-۳۵، تا پیش از این رویداد سهام صعودی داشت. از زمان اعلام اصابت نخستین جنگنده اف-۳۵ بر فراز ایران، ارزش سهام این شرکت با کاهش چشمگیری مواجه گردید. تحلیلگران مالی این افت را نشانه‌ای بر صحت ادعای ایران در هدف قرار دادن این جنگنده ارزیابی کردن
در شامگاه [[۱۳ فروردین]] ۱۴۰۵ش، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از سرنگونی دومین جنگندهٔ آمریکا در آسمان مرکزی ایران خبر داد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1153732/انهدام-دومین-جنگنده-f35-فوق-پیشرفته-نسل-پنجم-آمریکا-عکس «انهدام دومین جنگنده F35 فوق پیشرفته نسل پنجم آمریکا (+عکس)»، وب‌سایت عصر ایران.]</ref> رسانهٔ آمریکایی آکسیوس ضمن تأیید هدف‌قرار گرفتن و سرنگونی جنگندهٔ پنهان‌کار، از انتشار تصاویر باقیماندهٔ هواپیما توسط رسانه‌های ایران خبر داد و اعلام کرد که عملیات جستجو و نجات دو خلبان در حال انجام است.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/4261919-رسانه-آمریکایی-سقوط-جنگنده-اف-در-خاک-ایران-را-تایید-کرد «رسانه آمریکایی سقوط جنگنده اف ۳۵ در خاک ایران را تأیید کرد»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref> در آخرین به‌روزرسانی آمار خسارات آمریکا در برخی رسانه‌های ایران، دو فروند اف-۳۵ در فهرست جنگنده‌های هدف‌گرفته‌شده ثبت شده است.<ref>[https://farsnews.ir/ansarclip_ir/1776634133120288859/اینفوگرافیک--به-روزرسانی-شده-از-مجموع-خسارات-هواگردهای-آمریکایی-در-جنگ-با-ایران «اینفوگرافیک | به روزرسانی شده از مجموع خسارات هواگردهای آمریکایی در جنگ با ایران»، خبرگزاری فارس.]</ref> همچنین افسری که به این جنگنده شلیک کرده، در گفت‌وگو با صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران تأکید کرده است که جنگندهٔ ساقط‌شده از نوع اف-۳۵ بوده است.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2207593/جزئیات-جدید-از-واقعه-سرنگونی-جنگنده-F-۳۵-آمریکا-تکنولوژی-لاکهید «جزئیات جدید از واقعه سرنگونی جنگنده F ۳۵ آمریکا/ تکنولوژی لاکهید مارتین را کاملاً به زمین زدیم»، خبر آنلاین.]</ref>


=== انهدام دومین جنگنده اف-۳۵ ===
==== ابهامات دربارهٔ نوع جنگنده ساقط‌شده ====
در ۱۳ فروردین ۱۴۰۵، روابط عمومی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد که دومین فروند جنگنده فوق پیشرفته اف-۳۵ آمریکا در آسمان مرکزی ایران، توسط سامانه نوین پدافند پیشرفته هوافضای سپاه منهدم و سقوط کرده است. به گزارش خبرگزاری فارس، این جنگنده از اسکادران لکن هیث بوده و به طور کامل منهدم شده است. به دلیل متلاشی شدن جنگنده، از سرنوشت خلبان خبری در دست نیست. رسانه آمریکایی آکسیوس ضمن تأیید هدف قرار گرفته شدن و سرنگونی این جنگنده، اعلام کرد که عملیات جستجو و نجات دو خلبان در حال انجام است. وب‌سایت آکسیوس همچنین گزارش داد که رسانه‌های ایران تصاویری از باقیمانده‌های یک هواپیمای اف-۳۵ منتشر کرده‌اند.
با این حال، گزارش‌های دیگری در رسانه‌های آمریکایی منتشر شد که حاکی از سرنگونی یک فروند اف-۱۵ در منطقهٔ [[کهگیلویه و بویراحمد]] بود. شبکهٔ سی‌بی‌اس<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/4261944-ادعای-سی-بی-اس-درباره-نجات-یک-خلبان-جنگنده-سرنگون-شده-آمریکایی-در-ایران «ادعای سی‌بی‌اس درباره نجات یک خلبان جنگنده سرنگون شده آمریکایی در ایران»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref> و روزنامهٔ تایمز به نقل از مقامات آمریکایی گزارش دادند که یک فروند جنگندهٔ اف-۱۵ اِی، دارای دو خلبان در خاک ایران ساقط شده و نیروهای آمریکایی موفق به نجات هر دو سرنشین شده‌اند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1366785/گزارش-تایمز-از-نجات-دومین-خلبان-آمریکایی-در-ایران «گزارش تایمز از نجات دومین خلبان آمریکایی در ایران»، وب‌سایت تابناک.]</ref> این در حالی است که جنگنده اف-۳۵ تک‌سرنشین است و موضوع دو خلبان‌بودن، با مشخصات اف-۳۵ مطابقت ندارد. دونالد ترامپ نیز در پیامی از انجام عملیات نجات دو خلبان آمریکایی خبر داد. در مقابل، سخنگوی قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیا اعلام کرد که تلاش‌های دشمن برای نجات خلبانان شکست خورده و بالگردهای بلک هاوک و هواپیمای سی-۱۳۰ آنها منهدم شده است. بدین ترتیب، اصل سقوط یک جنگنده توسط همه منابع پذیرفته شده، اما نوع آن همچنان محل ابهام و روایت‌های متفاوت است.<ref>[https://fararu.com/fa/news/960499/جنگ-روایت-ها-درباره-نجات-دو-خلبان-15-آمریکایی-در-ایران-واقعیت-چیست «جنگ روایت‌ها درباره نجات دو خلبان F-۱۵ آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟»، خبرگزاری فرارو.]</ref>


=== افسر شکارچی اف-۳۵ و تأکید بر سرنگونی ===
== خبر سرنگونی و تکذیب در جنگ ۱۲ روزه ==
پس از این رویدادها، افسر ارشد شکارچی جنگنده اف-۳۵ در گفت‌وگو با رسانه ملی اعلام کرد که افسانه جنگنده‌های رادارگریز لاکهید مارتین به پایان رسیده است. وی در این گفت‌وگو به طور مشخص تأکید کرد که جنگنده اف-۳۵ را هدف قرار داده و ساقط کرده است. وی همچنین از شلیک به سمت اف-۳۵ و مشاهده لحظه اصابت سخن گفت و افزود که سامانه‌های نوین پدافند هوایی توانایی رهگیری و انهدام این پرنده‌ها را دارند.
در جریان [[جنگ ۱۲ روزه]] در [[خرداد]] ۱۴۰۴ش، خبرگزاری صداوسیما به نقل از ارتش جمهوری اسلامی ایران از انهدام یک فروند جنگنده اف-۳۵ آمریکایی خبر داد. این خبر به سرعت در رسانه‌های داخلی بازتاب یافت و به‌عنوان یک موفقیت بزرگ پدافندی معرفی شد. با این حال، پس از مدتی مشخص شد که این خبر نادرست بوده است. در واکنش به این رویداد، [[پیمان جبلی]]، رئیس [[سازمان صداوسیما]]، اذعان کرد که انتشار این خبر به اعتبار سازمان لطمه زده است. به‌گفتهٔ وی، یک مقام رسمی به صداوسیما اعلام کرده بود که این اتفاق رخ داده؛ اما بعداً مشخص شد که اطلاعات مذکور موثق نبوده است.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1344959/اعتراف-تلخ-رئیس-صداوسیما-درباره-سقوط-اف-35 «اعتراف تلخ رئیس صداوسیما درباره سقوط اف 35»، وب‌سایت تابناک.]</ref>


<nowiki>####</nowiki> بازتاب در بازار سهام
== پانویس ==
 
شرکت لاکهید مارتین به عنوان سازنده اصلی اف-۳۵، از زمان اعلام اصابت نخستین جنگنده، با کاهش ارزش سهام مواجه شد. سهام این شرکت که تا پیش از این رویداد روند صعودی داشت، در فاصله چند روز افت کرد. تحلیلگران مالی این کاهش را نشانه‌ای بر صحت ادعای ایران در هدف قرار دادن این جنگنده ارزیابی کردند.
 
---
 
<nowiki>###</nowiki> ابهامات درباره نوع جنگنده ساقط‌شده
 
با وجود تأکید روابط عمومی سپاه و افسر شکارچی بر سرنگونی جنگنده اف-۳۵، برخی ابهامات درباره جزئیات این رویداد باقی مانده است. منابع رسمی و خبرگزاری‌های ایران در گزارش‌های خود به طور مشخص از اف-۳۵ نام برده‌اند. با این حال، در برخی رسانه‌های داخلی و خارجی گزارش‌هایی با اشاره به جنگنده اف-۱۵ منتشر شد که موجب ایجاد ابهام در افکار عمومی گردید.
 
نکته قابل توجه آنکه افسر ارشد شکارچی که عملیات انهدام را انجام داده است، در گفت‌وگوی خود با رسانه ملی به صراحت تأکید کرده که جنگنده ساقط‌شده از نوع اف-۳۵ بوده است. همچنین روابط عمومی سپاه در اطلاعیه رسمی خود، نوع جنگنده را اف-۳۵ اعلام کرده است.
 
با این حال، عدم انتشار تصاویر واضح و مستند از لاشه جنگنده و همچنین روایت‌های متفاوت در برخی رسانه‌ها، همچنان به عنوان ابهام در این رویداد باقی مانده است. همچنین درباره سرنوشت خلبان یا خلبانان جنگنده دوم نیز اطلاعات قطعی منتشر نشده است. منابع مستقل و بین‌المللی نیز تاکنون نتوانسته‌اند این ابهامات را به طور کامل برطرف کنند.
 
== خبر سرنگونی و تکذیب  در جنگ 12 روزه ==
در جریان جنگ دوازده‌روزه (خرداد ۱۴۰۴)، خبرگزاری صداوسیما به نقل از ارتش جمهوری اسلامی ایران از انهدام یک فروند جنگنده اف-۳۵ آمریکایی خبر داد. این خبر به سرعت در رسانه‌های داخلی بازتاب یافت و به عنوان یک موفقیت بزرگ پدافندی معرفی شد. با این حال، پس از مدتی مشخص شد که این خبر نادرست بوده است. در واکنش به این رویداد، پیمان جبلی، رئیس سازمان صداوسیما، در سخنانی در دانشگاه شهید بهشتی اذعان کرد که انتشار این خبر به اعتبار سازمان لطمه زده است. به گفته وی، یک مقام رسمی به صداوسیما اعلام کرده بود که این اتفاق رخ داده است، اما بعداً مشخص شد که اطلاعات مذکور موثق نبوده است. جبلی همچنین اضافه کرد که در برخی مقاطع مانند حوادث ۱۴۰۱، روایت اول را از دست داده بودند، زیرا داده‌های اساسی در اختیارشان قرار نمی‌گرفت. وی تأکید کرد که رسانه نباید اعتبار خود را وابسته به دستگاه‌های دیگر کند، اما وقتی اطلاعات حیاتی در اختیار نهادهای دیگر است، ناچار به اطلاع‌رسانی در آن چارچوب است. <ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1344959/%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%81-%D8%AA%D9%84%D8%AE-%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3-%D8%B5%D8%AF%D8%A7%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%85%D8%A7-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B3%D9%82%D9%88%D8%B7-%D8%A7%D9%81-35 «اعتراف تلخ رئیس صداوسیما درباره سقوط اف 35»، وب‌سایت تابناک.]</ref>
==پانویس==
{{پانویس}}
{{پانویس}}


== منابع ==
== منابع ==
«اعتراف تلخ رئیس صداوسیما درباره سقوط اف 35»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 18 آذر 1404ش.
{{آغاز منابع}}
 
* «ادعای سی‌بی‌اس دربارهٔ نجات یک خلبان جنگنده سرنگون شده آمریکایی در ایران»، وب‌سایت دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: ۱۴ فروردین ۱۴۰۴ش.
«جنگندۀ F-۳۵ آمریکا بر فراز ایران مورد اصابت قرار گرفت+ فیلم»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 28 اسفند 1404ش.
* «اعتراف تلخ رئیس صداوسیما دربارهٔ سقوط اف ۳۵»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۱۸ آذر ۱۴۰۴ش.
 
* «انهدام دومین جنگنده F35 فوق پیشرفته نسل پنجم آمریکا (+عکس)»، وب‌سایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ش.
«واکنش رسانه‌های جهان به رهگیری جنگنده اف-۳۵ آمریکا توسط ایران»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: 28 اسفند 1404ش.
* «ایران چطور اف-۳۵ آمریکا را شکار کرد؟»، وب‌سایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «اینفوگرافیک | به روزرسانی شده از مجموع خسارات هواگردهای آمریکایی در جنگ با ایران»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «جزئیات جدید از واقعه سرنگونی جنگنده F ۳۵ آمریکا/ تکنولوژی لاکهید مارتین را کاملاً به زمین زدیم»، خبر آنلاین، تاریخ درج مطلب:
* «جنگ روایت‌ها دربارهٔ نجات دو خلبان F-۱۵ آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟»، خبرگزاری فرارو، تاریخ درج مطلب: ۱۶ فروردین ۱۴۰۴ش.
* «جنگندهٔ F-۳۵ آمریکا بر فراز ایران مورد اصابت قرار گرفت+ فیلم»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «رسانه آمریکایی سقوط جنگنده اف ۳۵ در خاک ایران را تأیید کرد»، وب‌سایت دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «قالیباف از زدن جنگنده اف۳۵ نوشت؛ ولکنّ الله رمیٰ/ این لحظهٔ فروپاشی یک نظم بود»، خبر آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «کاهش سهام سازنده F35 بعد از ضربه ایران»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۲۸ اسنفد ۱۴۰۴ش.
* «گزارش تایمز از نجات دومین خلبان آمریکایی در ایران»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۲۳ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «واکنش رسانه‌های جهان به رهگیری جنگنده اف-۳۵ آمریکا توسط ایران»، وب‌سایت روزنامهٔ دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ش.
{{پایان منابع}}

نسخهٔ کنونی تا ۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۱۸:۲۱

بازتاب خبر سرنگونی جنگنده اف-۳۵ توسط ایران در شبکه سی‌ان‌ان
بازتاب خبر سرنگونی جنگنده اف-۳۵ توسط ایران در شبکه سی‌ان‌ان

سرنگونی جنگنده اف-۳۵ توسط ایران؛ هدف‌گیری و سقوط جنگندهٔ رادارگریز نسل پنجم آمریکایی توسط سامانه‌های پدافندی ایران.

در جنگ رمضان، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از اصابت نخستین جنگنده اف-۳۵ آمریکا خبر داد. رسانه‌های آمریکایی ازجمله سی‌ان‌ان و آکسیوس این رویدادها را تأیید کرده و سخنگوی سنتکام از فرود اضطراری جنگنده خبر داد. به دنبال این اخبار، ارزش سهام شرکت لاکهید مارتین با کاهش چشمگیری مواجه شد. در ۱۳ فروردین ۱۴۰۵ش خبر انهدام دومین فروند اف-۳۵ در آسمان مرکزی ایران اعلام شد؛ با این حال، گزارش‌های دیگری از سرنگونی یک فروند اف-۱۵ دو سرنشینه در کهگیلویه و بویراحمد خبر دادند که نوع دومین جنگندهٔ ساقط شده را با ابهام مواجه کرده است.

اصابت نخستین جنگنده اف-۳۵

گزارش اصابت در رسانه‌های ایران: روابط عمومی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، بامداد ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ش اعلام کرد که یک فروند جنگندهٔ راهبردی لاکهید مارتین اف-۳۵ لایتنینگ ۲ ارتش آمریکا در آسمان مرکزی ایران، ساعت ۲:۵۰ بامداد، توسط سامانهٔ پدافند نوین پیشرفتهٔ هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مورد اصابت و آسیب جدی قرار گرفت.[۱]

تأیید رسانه‌های آمریکایی: شبکهٔ سی‌ان‌ان به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد که این جنگنده پس از آنکه احتمالاً هدف آتش پدافند ایران قرار گرفته، مجبور به فرود اضطراری در یکی از پایگاه‌های آمریکا در غرب آسیا شده است. سخنگوی فرماندهی مرکزی ایالات متحده سنتکام، با تأیید این مطلب اعلام کرد که جنگنده در حال پرواز بر فراز ایران بوده و مجبور به فرود اضطراری شده است. شبکهٔ الجزیره و شبکه المیادین نیز در پیام‌هایی در رسانه‌های اجتماعی، خبر هدف قرار گرفتن جنگندهٔ اف-۳۵ توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را منتشر کردند.[۲]

بازتاب و واکنش‌ها

بازتاب در بازار سهام: شرکت لاکهید مارتین به‌عنوان سازنده اصلی جنگنده اف-۳۵، تا پیش از این رویداد سهام صعودی داشت. از زمان اعلام اصابت نخستین جنگنده اف-۳۵ بر فراز ایران، ارزش سهام این شرکت با کاهش چشمگیری مواجه شد. تحلیلگران مالی این افت را نشانه‌ای بر صحت ادعای ایران در هدف‌قراردادن این جنگنده ارزیابی کردند.[۳]

نظر تحلیلگران: در پی انتشار خبر اصابت جنگنده اف-۳۵ آمریکا در آسمان ایران، تحلیلگران نظامی اعلام کردند که ایران این جنگنده را با استفاده از حسگرهای جست‌وجو و ردیابی مادون قرمز غیرفعال (IRST) شناسایی کرده است. این حسگرها به جای رادار، گرمای شدید اگزوز موتور را ردیابی می‌کنند و از آنجا که هیچ سیگنالی منتشر نمی‌کنند، خلبان پیش از اصابت هیچ هشداری دریافت نکرده است. به‌گفتهٔ کارشناسان، سامانه‌های پدافندی کوتاه‌برد مانند «مجید» یا موشک ۳۵۸ احتمالاً در این عملیات به کار رفته‌اند.[۴]

واکنش محمدباقر قالیباف به اصابت موشک پدافند ایران به جنگنده F-35
واکنش محمدباقر قالیباف به اصابت موشک پدافند ایران به جنگنده F-35

واکنش مقامات: محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، در شبکهٔ اجتماعی ایکس نوشت که اف-۳۵ نماد شکست‌ناپذیری ارتش آمریکا بود و برای نخستین‌بار در جهان مورد اصابت قرار گرفته است. وی با استفاده از عبارات قرآنی «یدالله فوق أیدیهم»[۵] و «ولکنّ الله رمیٰ»[۶] این رویداد را لحظهٔ فروپاشی یک نظم توصیف کرد.[۷]

انهدام دومین جنگنده اف-۳۵

در شامگاه ۱۳ فروردین ۱۴۰۵ش، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از سرنگونی دومین جنگندهٔ آمریکا در آسمان مرکزی ایران خبر داد.[۸] رسانهٔ آمریکایی آکسیوس ضمن تأیید هدف‌قرار گرفتن و سرنگونی جنگندهٔ پنهان‌کار، از انتشار تصاویر باقیماندهٔ هواپیما توسط رسانه‌های ایران خبر داد و اعلام کرد که عملیات جستجو و نجات دو خلبان در حال انجام است.[۹] در آخرین به‌روزرسانی آمار خسارات آمریکا در برخی رسانه‌های ایران، دو فروند اف-۳۵ در فهرست جنگنده‌های هدف‌گرفته‌شده ثبت شده است.[۱۰] همچنین افسری که به این جنگنده شلیک کرده، در گفت‌وگو با صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران تأکید کرده است که جنگندهٔ ساقط‌شده از نوع اف-۳۵ بوده است.[۱۱]

ابهامات دربارهٔ نوع جنگنده ساقط‌شده

با این حال، گزارش‌های دیگری در رسانه‌های آمریکایی منتشر شد که حاکی از سرنگونی یک فروند اف-۱۵ در منطقهٔ کهگیلویه و بویراحمد بود. شبکهٔ سی‌بی‌اس[۱۲] و روزنامهٔ تایمز به نقل از مقامات آمریکایی گزارش دادند که یک فروند جنگندهٔ اف-۱۵ اِی، دارای دو خلبان در خاک ایران ساقط شده و نیروهای آمریکایی موفق به نجات هر دو سرنشین شده‌اند.[۱۳] این در حالی است که جنگنده اف-۳۵ تک‌سرنشین است و موضوع دو خلبان‌بودن، با مشخصات اف-۳۵ مطابقت ندارد. دونالد ترامپ نیز در پیامی از انجام عملیات نجات دو خلبان آمریکایی خبر داد. در مقابل، سخنگوی قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیا اعلام کرد که تلاش‌های دشمن برای نجات خلبانان شکست خورده و بالگردهای بلک هاوک و هواپیمای سی-۱۳۰ آنها منهدم شده است. بدین ترتیب، اصل سقوط یک جنگنده توسط همه منابع پذیرفته شده، اما نوع آن همچنان محل ابهام و روایت‌های متفاوت است.[۱۴]

خبر سرنگونی و تکذیب در جنگ ۱۲ روزه

در جریان جنگ ۱۲ روزه در خرداد ۱۴۰۴ش، خبرگزاری صداوسیما به نقل از ارتش جمهوری اسلامی ایران از انهدام یک فروند جنگنده اف-۳۵ آمریکایی خبر داد. این خبر به سرعت در رسانه‌های داخلی بازتاب یافت و به‌عنوان یک موفقیت بزرگ پدافندی معرفی شد. با این حال، پس از مدتی مشخص شد که این خبر نادرست بوده است. در واکنش به این رویداد، پیمان جبلی، رئیس سازمان صداوسیما، اذعان کرد که انتشار این خبر به اعتبار سازمان لطمه زده است. به‌گفتهٔ وی، یک مقام رسمی به صداوسیما اعلام کرده بود که این اتفاق رخ داده؛ اما بعداً مشخص شد که اطلاعات مذکور موثق نبوده است.[۱۵]

پانویس

  1. ↑ «جنگندۀ F-۳۵ آمریکا بر فراز ایران مورد اصابت قرار گرفت+ فیلم»، خبرگزاری دفاع مقدس.
  2. ↑ «واکنش رسانه‌های جهان به رهگیری جنگنده اف-۳۵ آمریکا توسط ایران»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.
  3. ↑ «کاهش سهام سازنده F35 بعد از ضربه ایران»، خبرگزاری فارس.
  4. ↑ «ایران چطور اف-35 آمریکا را شکار کرد؟»، وب‌سایت عصر ایران.
  5. ↑ سورهٔ فتح، آیهٔ 10.
  6. ↑ سورهٔ انفال، آیهٔ 17.
  7. ↑ «قالیباف از زدن جنگنده اف35 نوشت؛ ولکنّ الله رمیٰ/ این لحظهٔ فروپاشی یک نظم بود»، خبر آنلاین.
  8. ↑ «انهدام دومین جنگنده F35 فوق پیشرفته نسل پنجم آمریکا (+عکس)»، وب‌سایت عصر ایران.
  9. ↑ «رسانه آمریکایی سقوط جنگنده اف ۳۵ در خاک ایران را تأیید کرد»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.
  10. ↑ «اینفوگرافیک | به روزرسانی شده از مجموع خسارات هواگردهای آمریکایی در جنگ با ایران»، خبرگزاری فارس.
  11. ↑ «جزئیات جدید از واقعه سرنگونی جنگنده F ۳۵ آمریکا/ تکنولوژی لاکهید مارتین را کاملاً به زمین زدیم»، خبر آنلاین.
  12. ↑ «ادعای سی‌بی‌اس درباره نجات یک خلبان جنگنده سرنگون شده آمریکایی در ایران»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.
  13. ↑ «گزارش تایمز از نجات دومین خلبان آمریکایی در ایران»، وب‌سایت تابناک.
  14. ↑ «جنگ روایت‌ها درباره نجات دو خلبان F-۱۵ آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟»، خبرگزاری فرارو.
  15. ↑ «اعتراف تلخ رئیس صداوسیما درباره سقوط اف 35»، وب‌سایت تابناک.

منابع

  • «ادعای سی‌بی‌اس دربارهٔ نجات یک خلبان جنگنده سرنگون شده آمریکایی در ایران»، وب‌سایت دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: ۱۴ فروردین ۱۴۰۴ش.
  • «اعتراف تلخ رئیس صداوسیما دربارهٔ سقوط اف ۳۵»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۱۸ آذر ۱۴۰۴ش.
  • «انهدام دومین جنگنده F35 فوق پیشرفته نسل پنجم آمریکا (+عکس)»، وب‌سایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ش.
  • «ایران چطور اف-۳۵ آمریکا را شکار کرد؟»، وب‌سایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱ فروردین ۱۴۰۵ش.
  • «اینفوگرافیک | به روزرسانی شده از مجموع خسارات هواگردهای آمریکایی در جنگ با ایران»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
  • «جزئیات جدید از واقعه سرنگونی جنگنده F ۳۵ آمریکا/ تکنولوژی لاکهید مارتین را کاملاً به زمین زدیم»، خبر آنلاین، تاریخ درج مطلب:
  • «جنگ روایت‌ها دربارهٔ نجات دو خلبان F-۱۵ آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟»، خبرگزاری فرارو، تاریخ درج مطلب: ۱۶ فروردین ۱۴۰۴ش.
  • «جنگندهٔ F-۳۵ آمریکا بر فراز ایران مورد اصابت قرار گرفت+ فیلم»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ش.
  • «رسانه آمریکایی سقوط جنگنده اف ۳۵ در خاک ایران را تأیید کرد»، وب‌سایت دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ش.
  • «قالیباف از زدن جنگنده اف۳۵ نوشت؛ ولکنّ الله رمیٰ/ این لحظهٔ فروپاشی یک نظم بود»، خبر آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ش.
  • «کاهش سهام سازنده F35 بعد از ضربه ایران»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۲۸ اسنفد ۱۴۰۴ش.
  • «گزارش تایمز از نجات دومین خلبان آمریکایی در ایران»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۲۳ فروردین ۱۴۰۵ش.
  • «واکنش رسانه‌های جهان به رهگیری جنگنده اف-۳۵ آمریکا توسط ایران»، وب‌سایت روزنامهٔ دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ش.
برگرفته از «https://iranpedia.net/w/index.php?title=سرنگونی_جنگنده_اف-۳۵_توسط_ایران&oldid=32646»