جین بتکه الشتین: تفاوت میان نسخه‌ها

جین بِتْکِه اِلْشتین (به انگلیسی: Jean Bethke Elshtain) فیلسوف سیاسی، نظریه‌پرداز اخلاق و فمینیست آمریکایی بود که به‌دلیل کارهای بین‌رشته‌ای در حوزه‌های اخلاقیات سیاسی، [[فمینیسم]]، نظریه دموکراسی، الهیات سیاسی و روابط بین‌الملل شناخته می‌شود. او استدلال‌های پیچیده و گاه چالش‌برانگیزی در تقاطع اخلاق، دین و زندگی عمومی ارائه می‌داد و از موضعی منتقدانه هم با [[فمینیسم رادیکال]] و هم با نئومحافظه‌کاری درگیر می‌شد. وی با نقد جریان‌های اصلی فمینیسم، بر حفظ ارزش‌های ویژۀ زنانه و نقش [[مادری]] به‌عنوان منبع [[فضایل اخلاقی]] تأکید می‌کرد. الشتین [[خانواده]] را سنگر مقابله با فردگرایی سرمایه‌داری و کانون پرورش [[همبستگی اجتماعی]] می‌دانست و مخالف روایت‌های افراطی ضدخانواده بود. از دید او، اخلاق مراقبتی شکل‌گرفته در خانواده باید به الگویی برای عرصۀ عمومی تبدیل شود.

جین بتکه الشتین در [[۶ ژانویه]] ۱۹۴۱م متولد شد و در [[۱۱ اوت]] سال ۲۰۱۳م درگذشت. او فیلسوف و متفکر آمریکایی و استاد دانشگاه شیکاگو بود. عمده شهرت او به‌دلیل مطالعاتش در زمینه [[جنگ عادلانه]] است. الشتین از مدافعان [[حمله آمریکا به عراق|حملۀ آمریکا به عراق]] و [[حمله آمریکا به افغانستان|افغانستان]] بود و در آثار خود نیز از اهمیت [[نهاد خانواده]] و نقش مادری دفاع می‌کرد.<ref>[https://jafarhashemlou.blogfa.com/post/2073 هاشملو، «نظریه‌های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، وبلاگ روانشناسی هاشملو.]</ref>

الشتین سه جریان اصلی فمینیسم شامل [[فمینیسم لیبرال]]، [[فمینیسم رادیکال]] و [[فمینیسم مارکسیستی]] را به‌دلیل نادیده‌گرفتن ارزش‌های ویژه زنانه و نقش مادری به چالش می‌کشد. او استدلال می‌کند که فمینیسم لیبرال، با تعریف [[انسانیت]] بر اساس الگوهای مردانه، در عمل زنان را به تقلید از مردان و طرد هویت مادرانه فرا می‌خواند.<ref>Elshtain، ''Democracy on Trial''، 1995، p427.

 

</ref> این نگرش، انتخاب بسیاری از زنان برای مادری را نادیده می‌گیرد و با محوریت استقلال فردی مطلق، اصول اولیۀ لیبرالیسم دربارۀ احترام به انتخاب‌های شخصی را نقض می‌کند.<ref>[http://jafarhashemlou.blogfa.com/post/2073 هاشملو، «نظریه‌های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، وبلاگ روانشناسی هاشملو].</ref>

الشتین در مقابل دیدگاه ساخت‌گرایی افراطی که [[تفاوت‌های جنسیتی]] را صرفاً برساخته اجتماع می‌داند، بر وجود تمایزات طبیعی و عمیق‌تر تأکید می‌ورزد. از نظر او، تجربۀ مادری صرفاً یک نقش اجتماعی قابل تعویض نیست، بلکه منبع مهمی برای کسب فضایل اخلاقی مانند [[مراقبت]]، [[مسئولیت‌پذیری]] و [[صمیمت]] است.<ref>تانگ، نقد و نظر: درآمدی جامع بر نظریه‌های فمینیستی، 1396ش، ص61، </ref> وی هشدار می‌دهد که پیگیری بی‌قیدوشرط الگوهای مردانه توسط زنان، [[جامعه]] را از موهبت این فضایل که برای ترمیم پیوندهای اجتماعی ضروری هستند، محروم خواهد کرد.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/2119158/%D8%AC%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%AA%DA%A9%D9%87-%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D8%B3%D9%88%D9%81-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA «جین بتکه الشتین فیلسوف آمریکایی درگذشت»، خبرگزاری مهر.]</ref>

از منظر الشتین، خانواده در جهان مدرن به آخرین سنگر در برابر منطق سودجویانه و فردگرایانه سرمایه‌داری تبدیل شده است. او خانواده را فضایی منحصربه‌فرد می‌داند که در آن روابط بر پایۀ [[عشق]]، [[فداکاری]] و [[تعهد]] بلندمدت شکل می‌گیرد. الشتین با طرح مفهوم مادری اجتماعی پیشنهاد می‌کند که اخلاق مراقبتی پرورش‌یافته در خانواده می‌تواند و باید به الگویی برای روابط در عرصه عمومی و حکمرانی تبدیل شود تا جایگزین رقابت محض برای حقوق فردی گردد.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J.</ref>

الشتین به‌شدت با روایت‌های افراطی که خانواده را نهاد اصلی ستم و [[خشونت]] معرفی می‌کنند، مخالف است و آن‌ها را مخرب می‌داند؛ زیرا کارکردهای مثبت خانواده در تأمین امنیت عاطفی، [[جامعه‌پذیری]] و [[فرهنگ‌پذیری]] را نادیده می‌گیرند.<ref>Elshtain، ''Democracy on Trial''، 1995، p271</ref> به عقیدۀ وی، تداوم خانواده در عصر مدرن نه به‌دلیل اجبار، بلکه گواهی بر پاسخگویی این نهاد به نیازهای عمیق و ذاتی انسان برای تعلق خاطر، صمیمیت و معنابخشی به [[زندگی]] است. بنابراین، به جای تخریب خانواده، باید شرایط برای تحقق آرمان‌های اصیل آن فراهم شود.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J.</ref>

*تانگ، رزماری، نقد و نظر: درآمدی بر نظریه های فمینیستی، ترجمه منیژه نجم عراقی، تهران، نشر نی، 1387ش.

*«جین بتکه الشتین فیلسوف آمریکایی درگذشت»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: 29 مرداد 1492ش.

* هاشملو، جعفر، «نظریه‌های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، وبلاگ روانشناسی هاشملو، تاریخ درج مطلب: 9 شهریور 1400ش.

* Elshtain، Democracy on Trial، New York: Basic Books، 1995،