شوخی با نامحرم: تفاوت میان نسخهها
imported>محمدمهدی محمدی بدون خلاصۀ ویرایش |
حسین صبوری (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | |||
| تصویر = | |||
| زیرنویس تصویر = | |||
|image_alt= | |||
| فایل پادکست = | |||
| حجم فایلپادکست = | |||
| تاریخ پادکست = | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
| عنوان اصلی = | |||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی = | |||
| نوع مفهوم = | |||
| معنای اصطلاحی = | |||
| حوزه کاربرد = | |||
| گستره جغرافیایی = | |||
| منشأ تاریخی = | |||
| نخستین کاربرد = | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با = | |||
| اهمیت = | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
'''<big>شوخی با نامحرم</big>'''، گفتار و رفتارِ همراه با خنده، بین زن و مردِ نامحرم. | '''<big>شوخی با نامحرم</big>'''، گفتار و رفتارِ همراه با خنده، بین زن و مردِ نامحرم. | ||
ارتباط فردی و اجتماعی بدون رعایت کردن حدود شرعی، زمینۀ گفتگوی غیرضروری و مزاحگونه را بین افراد نامحرم ایجاد میکند و آسیبهایی را به دنبال دارد. | ارتباط فردی و اجتماعی بدون رعایت کردن حدود شرعی، زمینۀ گفتگوی غیرضروری و مزاحگونه را بین افراد نامحرم ایجاد میکند و آسیبهایی را به دنبال دارد. | ||
==مفهومشناسی== | ==مفهومشناسی== | ||
شوخی، از نظر لغوی بهمعنی گستاخی، بیشرمی، خوشی و مزاح است<ref>[https://vajehyab.com/?q=%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C&f=moein معین، فرهنگ فارسی، ذیل واژه شوخی، وبسایت واژهیاب.]</ref> | شوخی، از نظر لغوی بهمعنی گستاخی، بیشرمی، خوشی و مزاح است<ref>[https://vajehyab.com/?q=%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C&f=moein معین، فرهنگ فارسی، ذیل واژه شوخی، وبسایت واژهیاب.]</ref> و در اصطلاح؛ گفته و نوشته و یا رفتاری است که شنیدن و دیدن آن، خنده و لبخند به همراه دارد و تحقیر و آزار کسی را به دنبال ندارد. هَزل و دُعابه واژهایی است که در قرآن و احادیث برای شوخی به کار برده شده است.<ref>[http://hadi-salehzade.blogfa.com/post/339 «مفهوم و تعریف در به کار بردن شوخی کردن»، وبلاگ مداح اهل بیت کربلایی هادی صالح زاده.]</ref> از نظر فقهی، نامحرم به كسى گفته ميشود كه ازدواج با او حرام نیست.<ref>[https://www.beytoote.com/religious/din-ahkam/spree-sentence.html «احکام نگاه و شوخی با نامحرم»، وبسایت بیتوته.]</ref> | ||
==ارتباط با نامحرم== | ==ارتباط با نامحرم== | ||
حضور گسترده و فعالیت اجتماعی زنان و مردان در محل کار، تحصیل، بازار و غیره، زمینۀ گفتگو و ارتباط با نامحرم را بیشتر فراهم میکند. از نظر اسلام، ارتباط با نامحرم، اگر بدون گناه باشد، اشکال ندارد و این نوع ارتباط باید حداقلی باشد.<ref>[https://lib.eshia.ir/10244/122/11/%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C_%D8%A8%D8%A7_%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85 طاهرینیا، «ارتباط گفتاري زن و مرد نامحرم از ديدگاه كتاب و سنّت»، 1386ش، ص11، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> | حضور گسترده و فعالیت اجتماعی زنان و مردان در محل کار، تحصیل، بازار و غیره، زمینۀ گفتگو و ارتباط با نامحرم را بیشتر فراهم میکند. از نظر اسلام، ارتباط با نامحرم، اگر بدون گناه باشد، اشکال ندارد و این نوع ارتباط باید حداقلی باشد.<ref>[https://lib.eshia.ir/10244/122/11/%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C_%D8%A8%D8%A7_%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85 طاهرینیا، «ارتباط گفتاري زن و مرد نامحرم از ديدگاه كتاب و سنّت»، 1386ش، ص11، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> | ||
| خط ۹: | خط ۳۷: | ||
گفتگوی تفریحی و همراه با مزاح بین زن و مرد نامحرم، عملی گناهآلود است و موجب آسیبهای فردی و اجتماعی میشود.<ref>[https://www.beytoote.com/religious/din-ahkam/spree-sentence.html «احکام نگاه و شوخی با نامحرم»، وبسایت بیتوته.]</ref> در دین اسلام، برای رشد جامعۀ انسانی، حدومرز ارتباط فردی و اجتماعی تعیین شده است. از جمله این حدود میتوان به موارد زیر اشاره کرد: | گفتگوی تفریحی و همراه با مزاح بین زن و مرد نامحرم، عملی گناهآلود است و موجب آسیبهای فردی و اجتماعی میشود.<ref>[https://www.beytoote.com/religious/din-ahkam/spree-sentence.html «احکام نگاه و شوخی با نامحرم»، وبسایت بیتوته.]</ref> در دین اسلام، برای رشد جامعۀ انسانی، حدومرز ارتباط فردی و اجتماعی تعیین شده است. از جمله این حدود میتوان به موارد زیر اشاره کرد: | ||
•اکتفاکردن به برقراری ارتباط با نامحرم در حد ضرورت؛ | |||
•نگهداشتن حریم ارتباطی و پرهیز از بروز رفتار تحریککننده؛ | |||
•پرهیز از نگاه، شوخی و رفتار هوسآلود؛ | |||
•توجه به شرایط روحی و سنی نامحرم.<ref>[https://birjand.iqna.ir/fa/news/2616705/%D8%AD%D8%AF%D9%88%D8%AF-%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D8%B7-%D8%A8%D8%A7-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AF-%D8%A8%D8%A7%D8%B4%D8%AF «حدود ارتباط با نامحرم چگونه باید باشد؟»، خبرگزاری بینالمللی قرآن.]</ref> | |||
==انواع شوخی با نامحرم== | ==انواع شوخی با نامحرم== | ||
شوخی با نامحرم، در موقعیتهای مختلف فردی و اجتماعی بروز پیدا میکند. از جمله: بین افراد نامحرم فامیل در مراسم خانوادگی و مهمانی، استاد و شاگرد، همکلاسیها، خریدار و فروشنده، کارمندان نامحرم یک اداره، مسافر و راننده و شوخی با نامحرم به صورت چت گروهی و شخصی در فضای مجازی.<ref>[https://btid.org/fa/news/103781 «شوخی با نامحرم، تا کجا»، وبسایت اندیشه برتر.]</ref> | شوخی با نامحرم، در موقعیتهای مختلف فردی و اجتماعی بروز پیدا میکند. از جمله: بین افراد نامحرم فامیل در مراسم خانوادگی و مهمانی، استاد و شاگرد، همکلاسیها، خریدار و فروشنده، کارمندان نامحرم یک اداره، مسافر و راننده و شوخی با نامحرم به صورت چت گروهی و شخصی در فضای مجازی.<ref>[https://btid.org/fa/news/103781 «شوخی با نامحرم، تا کجا»، وبسایت اندیشه برتر.]</ref> | ||
| خط ۲۳: | خط ۵۱: | ||
• فراهمشدن زمينۀ گناه؛<ref>[https://lib.eshia.ir/27356/1/186 پسندیده، رضایت از زندگی، بیتا، ص186-185.]</ref> | • فراهمشدن زمينۀ گناه؛<ref>[https://lib.eshia.ir/27356/1/186 پسندیده، رضایت از زندگی، بیتا، ص186-185.]</ref> | ||
• ارتباط و اختلاط بدون رعایت کردن عفت و | • ارتباط و اختلاط بدون رعایت کردن عفت و [[حیا]]؛<ref>[https://lib.eshia.ir/27377/1/218/%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C_%D8%A8%D8%A7_%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85 پسندیده، پژوهشي در فرهنگ حيا، بیتا، ص218.]</ref> | ||
• تحریک جنسی و عدم کنترل غرایز؛<ref>[https://lib.eshia.ir/12478/1/87 سهرابپور، خلوت شيطانى: خود ارضايى و راه درمان آن، ص87.]</ref> | • تحریک جنسی و عدم کنترل غرایز؛<ref>[https://lib.eshia.ir/12478/1/87 سهرابپور، خلوت شيطانى: خود ارضايى و راه درمان آن، ص87.]</ref> | ||
| خط ۴۹: | خط ۷۷: | ||
• استفاده از تکنیکهای ترک عادتِ بد با تمرین و پشتکار.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/363550/%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%A8-%D8%AA%D9%84%D8%AE-%DA%AF%D9%BE-%D9%88-%DA%AF%D9%81%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B8%D8%A7%D9%87%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%84%D9%8A-%D8%A7%D8%AB%D8%B1%D8%A7%D8%AA-% «عواقب تلخ گپ و گفتهای به ظاهر معمولي/ اثرات بگو بخند با نامحرم بر زندگی زناشویی»، وبسایت مشرقنیوز.]</ref> | • استفاده از تکنیکهای ترک عادتِ بد با تمرین و پشتکار.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/363550/%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%A8-%D8%AA%D9%84%D8%AE-%DA%AF%D9%BE-%D9%88-%DA%AF%D9%81%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B8%D8%A7%D9%87%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%84%D9%8A-%D8%A7%D8%AB%D8%B1%D8%A7%D8%AA-% «عواقب تلخ گپ و گفتهای به ظاهر معمولي/ اثرات بگو بخند با نامحرم بر زندگی زناشویی»، وبسایت مشرقنیوز.]</ref> | ||
==شوخی با نامحرم در آموزههای دینی== | ==شوخی با نامحرم در آموزههای دینی== | ||
در دین اسلام، شوخی و خوشحال کردن دیگران، سفارش شده است. این کار تا زمانی مورد تأیید اسلام است که با گناه همراه نباشد.<ref>[https://www.isna.ir/news/8912-00561/%D8%AD%D8%AF-%D9%88-%D9%85%D8%B1%D8%B2-%D8%B4%D9%88%D8%AE%D9%8A-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%8A%D8%A7%D8%AA-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%8A-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D9%88%D8%AE-%D8%B7%D8%A8%D8%B9%D9%8A-%D9%87%D8%A7%D9%8 «حد و مرز شوخي در روايات؛ نگاهي به شوخطبعيهاي پيامبر اسلام»، خبرگزاری داشنجویان ایران «ایسنا».]</ref> | در دین اسلام، شوخی و خوشحال کردن دیگران، سفارش شده است. این کار تا زمانی مورد تأیید اسلام است که با [[گناه]] همراه نباشد.<ref>[https://www.isna.ir/news/8912-00561/%D8%AD%D8%AF-%D9%88-%D9%85%D8%B1%D8%B2-%D8%B4%D9%88%D8%AE%D9%8A-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%8A%D8%A7%D8%AA-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%8A-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D9%88%D8%AE-%D8%B7%D8%A8%D8%B9%D9%8A-%D9%87%D8%A7%D9%8 «حد و مرز شوخي در روايات؛ نگاهي به شوخطبعيهاي پيامبر اسلام»، خبرگزاری داشنجویان ایران «ایسنا».]</ref> امام باقر ابوبصیر را از شوخی با زن قرآنآموز نهی کرد.<ref>[https://lib.eshia.ir/27356/1/186 پسندیده، رضایت از زندگی، بیتا، ص186-185.]</ref> پيامبر خدا، حبس هزار ماهه در آتش را جزای شوخی با نامحرم در روز جزا دانسته و زنان و مردان را از این عمل نهی کرد.<ref>[http://ensani.ir/fa/article/69954/%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D8%B7-%DA%AF%D9%81%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%B2%D9%86-%D9%88-%D9%85%D8%B1%D8%AF-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8 طاهرینیا، «ارتباط گفتاري زن و مرد نامحرم از ديدگاه كتاب و سنّت»، 1386ش، ص11.]</ref> از نظر پیشوایان دینی، شوخی بین زن و مرد نامحرم، عملی ناپسند<ref>[https://lib.eshia.ir/10244/199/3/%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C_%D8%A8%D8%A7_%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85 اسماعيلى و مهدیان، «ويژگىها و معيارهاى عفاف و حياى شخصيت زن در جامعه اسلامى»،1393ش، ص3، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.]</ref> و یکی از گناهان زبانی است.<ref>[https://www.ghbook.ir/index.php?name=%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D9%85%D8%AD%D8%AA%D9%88%DB%8C%D8%A7%D8%AA%20%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8%20%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D9%87%20%D8%A7%D9%84%D9%85%DA%A9%D8%A7%D8%B3%D8%A8&opti حقیقیزاده، فرازهایی از محتویات کتاب خلاصۀ المکاسب، بیتا، ص49.]</ref> | ||
==حکم شوخی با نامحرم== | ==حکم شوخی با نامحرم== | ||
از نظر فقها، گفتگوی غیرضروری و سخن طولانی با مرد نامحرم، کراهت دارد. فقها، بر قول معروف و سخن بدون مزاح با نامحرم تأکید کرده و برای ارتباط با نامحرم محدودیت قائل هستند.<ref>[https://lib.eshia.ir/10244/122/11/%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C_%D8%A8%D8%A7_%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85 طاهرینیا، «ارتباط گفتاري زن و مرد نامحرم از ديدگاه كتاب و سنّت»، 1386ش، ص11.]</ref> شوخی با مرد نامحرم از جمله؛ استاد، همکار، مغازهدار و همکلاسی که موجب فتنه وفساد باشد، اشکال دارد.<ref>[https://lib.eshia.ir/10257/70/4/%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C_%D8%A8%D8%A7_%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85 برزگر، « شيوه استظهار مطالبات شارع با نگاهى دوباره به بحث اوامر و نواهى»، 1390ش، ص4.]</ref> | از نظر فقها، گفتگوی غیرضروری و سخن طولانی با مرد نامحرم، کراهت دارد. فقها، بر قول معروف و سخن بدون مزاح با نامحرم تأکید کرده و برای ارتباط با نامحرم محدودیت قائل هستند.<ref>[https://lib.eshia.ir/10244/122/11/%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C_%D8%A8%D8%A7_%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85 طاهرینیا، «ارتباط گفتاري زن و مرد نامحرم از ديدگاه كتاب و سنّت»، 1386ش، ص11.]</ref> شوخی با مرد نامحرم از جمله؛ استاد، همکار، مغازهدار و همکلاسی که موجب فتنه وفساد باشد، اشکال دارد.<ref>[https://lib.eshia.ir/10257/70/4/%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C_%D8%A8%D8%A7_%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85 برزگر، « شيوه استظهار مطالبات شارع با نگاهى دوباره به بحث اوامر و نواهى»، 1390ش، ص4.]</ref> از نظر شرعی، ارتکاب چنین عملی که موجب هتک و اذیت باشد، حرام است<ref>[https://www.ghbook.ir/index.php?name=%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87%20%D8%A7%D8%AD%DA%A9%D8%A7%D9%85%20%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86&option=com_dbook&task=readonline&book_id=16807&page=191&chkhashk=096740ECBE&sword=%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C%20%D8%A8 صافی گلپایگانی، رساله احكام بانوان، 1398ش، ص191.]</ref> و باید از انواع آن اجتناب کرد.<ref>[https://www.ghbook.ir/index.php?name=%D8%A2%D8%AF%D8%A7%D8%A8%20%D9%88%20%D8%A7%D8%AD%DA%A9%D8%A7%D9%85%20%D9%88%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%84%20%D8%B5%D9%88%D8%AA%DB%8C%20%D9%88%20%D8%AA%D8%B5%D9%88%DB%8C%D8%B1%DB%8C&option=com_dbook&task=readonline&book_id=14 صادقی، آداب و احكام وسايل صوتي و تصويري، 1394ش، ص49-50.]</ref> [[مرجع تقلید|مراجع تقلید]]، بین انواع شوخی از جمله خانوادگی، رسانهای<ref>[https://www.makarem.ir/main.aspx?typeinfo=21&lid=0&catid=534&mid=267722 «شوخی با نامحرم در مجامع عمومی و رسانهها»، پایگاه اطلاعرسانی آیتالله مکارم شیرازی.]</ref> یا به صورت چت، صوت، تفاوتی قائل نیستند.<ref>[https://www.ghbook.ir/index.php?name=%D8%A7%D8%AD%DA%A9%D8%A7%D9%85%20%D8%B5%D9%86%D9%81%20%D8%AA%D9%84%D9%81%D9%86%20%D9%87%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%87&option=com_dbook&task=readonline&book_id=14838&page=83&chkhashk=2F06B6B415&sword=%D8%B4%D9%88%D8%AE%DB%8C% دایی چینی، احکام صنف تلفن همراه، 1393ش، ص83.]</ref> | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
| خط ۵۸: | خط ۸۶: | ||
==منابع== | ==منابع== | ||
{{آغاز منابع}} | |||
* «آداب و شرایط مزاح»، وبسایت رشد- بلاغ، تاریخ بازدید: 1 آبان 1401ش. | * «آداب و شرایط مزاح»، وبسایت رشد- بلاغ، تاریخ بازدید: 1 آبان 1401ش. | ||
* اسماعيلى، رفیعالدین و مهدیان، حفیظه، «ويژگىها و معيارهاى عفاف و حياى شخصيت زن در جامعه اسلامى»، نشریه معرفت، شماره 199، 1393ش، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت، تاریخ بازدید: 19 آذر 1401ش. | * اسماعيلى، رفیعالدین و مهدیان، حفیظه، «ويژگىها و معيارهاى عفاف و حياى شخصيت زن در جامعه اسلامى»، نشریه معرفت، شماره 199، 1393ش، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت، تاریخ بازدید: 19 آذر 1401ش. | ||
| خط ۸۰: | خط ۱۰۹: | ||
* معین، محمد، فرهنگ فارسی، وبسایت واژهیاب، تاریخ بازدید: 6 آبان 1401ش. | * معین، محمد، فرهنگ فارسی، وبسایت واژهیاب، تاریخ بازدید: 6 آبان 1401ش. | ||
* «ملکوت شوخی با نامحرم»، پایگاه اطلاعرسانی حجةالاسلام امینیخواه، تاریخ درج مطلب: 29 اسفند 1399ش. | * «ملکوت شوخی با نامحرم»، پایگاه اطلاعرسانی حجةالاسلام امینیخواه، تاریخ درج مطلب: 29 اسفند 1399ش. | ||
{{پایان منابع}} | |||
نسخهٔ کنونی تا ۵ اسفند ۱۴۰۴، ساعت ۱۲:۵۳
| شوخی با نامحرم |
|---|
شوخی با نامحرم، گفتار و رفتارِ همراه با خنده، بین زن و مردِ نامحرم.
ارتباط فردی و اجتماعی بدون رعایت کردن حدود شرعی، زمینۀ گفتگوی غیرضروری و مزاحگونه را بین افراد نامحرم ایجاد میکند و آسیبهایی را به دنبال دارد.
مفهومشناسی
شوخی، از نظر لغوی بهمعنی گستاخی، بیشرمی، خوشی و مزاح است[۱] و در اصطلاح؛ گفته و نوشته و یا رفتاری است که شنیدن و دیدن آن، خنده و لبخند به همراه دارد و تحقیر و آزار کسی را به دنبال ندارد. هَزل و دُعابه واژهایی است که در قرآن و احادیث برای شوخی به کار برده شده است.[۲] از نظر فقهی، نامحرم به كسى گفته ميشود كه ازدواج با او حرام نیست.[۳]
ارتباط با نامحرم
حضور گسترده و فعالیت اجتماعی زنان و مردان در محل کار، تحصیل، بازار و غیره، زمینۀ گفتگو و ارتباط با نامحرم را بیشتر فراهم میکند. از نظر اسلام، ارتباط با نامحرم، اگر بدون گناه باشد، اشکال ندارد و این نوع ارتباط باید حداقلی باشد.[۴]
حدود ارتباط با نامحرم
گفتگوی تفریحی و همراه با مزاح بین زن و مرد نامحرم، عملی گناهآلود است و موجب آسیبهای فردی و اجتماعی میشود.[۵] در دین اسلام، برای رشد جامعۀ انسانی، حدومرز ارتباط فردی و اجتماعی تعیین شده است. از جمله این حدود میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
•اکتفاکردن به برقراری ارتباط با نامحرم در حد ضرورت؛
•نگهداشتن حریم ارتباطی و پرهیز از بروز رفتار تحریککننده؛
•پرهیز از نگاه، شوخی و رفتار هوسآلود؛
•توجه به شرایط روحی و سنی نامحرم.[۶]
انواع شوخی با نامحرم
شوخی با نامحرم، در موقعیتهای مختلف فردی و اجتماعی بروز پیدا میکند. از جمله: بین افراد نامحرم فامیل در مراسم خانوادگی و مهمانی، استاد و شاگرد، همکلاسیها، خریدار و فروشنده، کارمندان نامحرم یک اداره، مسافر و راننده و شوخی با نامحرم به صورت چت گروهی و شخصی در فضای مجازی.[۷]
پیامدهای فردی و اجتماعی
از نظر آسیبشناسان اجتماعی و کارشناسان دینی شوخی با نامحرم، پیامدهایی را بهدنبال دارد:
• فراهمشدن زمينۀ گناه؛[۸]
• ارتباط و اختلاط بدون رعایت کردن عفت و حیا؛[۹]
• تحریک جنسی و عدم کنترل غرایز؛[۱۰]
• ایجاد اُلفت و علاقه بین زن و مرد؛[۱۱]
• کاهش کیفیت و بهرهوری در محل کار و تحصیل؛[۱۲]
• تأثیر منفی در تصمیمگیری و زندگی شخصی؛[۱۳]
• افسردگی، ایجاد تنش و سردی در روابط زناشوئی.[۱۴]
• از بین بردن حیا.[۱۵]
پیشگیری
شوخی با نامحرم مقدمۀ انجام گناهان ناهنجاری است و کارشناسان برای پیشگیری و جلوگیری از عادیشدن این عمل ناهنجار راهکارهایی ارائه کردهاند:
• استفاده از قول معروف وپسندیدۀ اسلامی؛
• حفظ حريم و فاصلۀ کلامی و رفتاری بین زن و مرد؛[۱۶]
• توجه به پیامدهای دنیوی و اخروی این عمل ناپسند؛[۱۷]
• خلوتنکردن و صحبت طولانی نداشتن با نامحرم؛[۱۸]
• استفاده از تکنیکهای ترک عادتِ بد با تمرین و پشتکار.[۱۹]
شوخی با نامحرم در آموزههای دینی
در دین اسلام، شوخی و خوشحال کردن دیگران، سفارش شده است. این کار تا زمانی مورد تأیید اسلام است که با گناه همراه نباشد.[۲۰] امام باقر ابوبصیر را از شوخی با زن قرآنآموز نهی کرد.[۲۱] پيامبر خدا، حبس هزار ماهه در آتش را جزای شوخی با نامحرم در روز جزا دانسته و زنان و مردان را از این عمل نهی کرد.[۲۲] از نظر پیشوایان دینی، شوخی بین زن و مرد نامحرم، عملی ناپسند[۲۳] و یکی از گناهان زبانی است.[۲۴]
حکم شوخی با نامحرم
از نظر فقها، گفتگوی غیرضروری و سخن طولانی با مرد نامحرم، کراهت دارد. فقها، بر قول معروف و سخن بدون مزاح با نامحرم تأکید کرده و برای ارتباط با نامحرم محدودیت قائل هستند.[۲۵] شوخی با مرد نامحرم از جمله؛ استاد، همکار، مغازهدار و همکلاسی که موجب فتنه وفساد باشد، اشکال دارد.[۲۶] از نظر شرعی، ارتکاب چنین عملی که موجب هتک و اذیت باشد، حرام است[۲۷] و باید از انواع آن اجتناب کرد.[۲۸] مراجع تقلید، بین انواع شوخی از جمله خانوادگی، رسانهای[۲۹] یا به صورت چت، صوت، تفاوتی قائل نیستند.[۳۰]
پانویس
- ↑ معین، فرهنگ فارسی، ذیل واژه شوخی، وبسایت واژهیاب.
- ↑ «مفهوم و تعریف در به کار بردن شوخی کردن»، وبلاگ مداح اهل بیت کربلایی هادی صالح زاده.
- ↑ «احکام نگاه و شوخی با نامحرم»، وبسایت بیتوته.
- ↑ طاهرینیا، «ارتباط گفتاري زن و مرد نامحرم از ديدگاه كتاب و سنّت»، 1386ش، ص11، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.
- ↑ «احکام نگاه و شوخی با نامحرم»، وبسایت بیتوته.
- ↑ «حدود ارتباط با نامحرم چگونه باید باشد؟»، خبرگزاری بینالمللی قرآن.
- ↑ «شوخی با نامحرم، تا کجا»، وبسایت اندیشه برتر.
- ↑ پسندیده، رضایت از زندگی، بیتا، ص186-185.
- ↑ پسندیده، پژوهشي در فرهنگ حيا، بیتا، ص218.
- ↑ سهرابپور، خلوت شيطانى: خود ارضايى و راه درمان آن، ص87.
- ↑ اسماعيلى و مهدیان، «ويژگىها و معيارهاى عفاف و حياى شخصيت زن در جامعه اسلامى»، 1393ش، ص،3، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.
- ↑ صادقی، آداب و احكام وسايل صوتي و تصويري، 1394ش، ص49-50.
- ↑ «ملکوت شوخی با نامحرم»، پایگاه اطلاعرسانی حجةالاسلام امینیخواه.
- ↑ «عواقب تلخ گپ و گفتهای به ظاهر معمولي/ اثرات بگو بخند با نامحرم بر زندگی زناشویی»، وبسایت مشرقنیوز.
- ↑ «عاقبت شوخی با نامحرم»، وبسایت مرسلون.
- ↑ اسماعيلى و مهدیان، «ويژگىها و معيارهاى عفاف و حياى شخصيت زن در جامعه اسلامى»، 1393ش، ص3، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.
- ↑ برزگر، « شيوه استظهار مطالبات شارع با نگاهى دوباره به بحث اوامر و نواهى»، 1390ش، ص4، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.
- ↑ «آداب و شرایط مزاح»، وبسایت رشد- بلاغ.
- ↑ «عواقب تلخ گپ و گفتهای به ظاهر معمولي/ اثرات بگو بخند با نامحرم بر زندگی زناشویی»، وبسایت مشرقنیوز.
- ↑ «حد و مرز شوخي در روايات؛ نگاهي به شوخطبعيهاي پيامبر اسلام»، خبرگزاری داشنجویان ایران «ایسنا».
- ↑ پسندیده، رضایت از زندگی، بیتا، ص186-185.
- ↑ طاهرینیا، «ارتباط گفتاري زن و مرد نامحرم از ديدگاه كتاب و سنّت»، 1386ش، ص11.
- ↑ اسماعيلى و مهدیان، «ويژگىها و معيارهاى عفاف و حياى شخصيت زن در جامعه اسلامى»،1393ش، ص3، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت.
- ↑ حقیقیزاده، فرازهایی از محتویات کتاب خلاصۀ المکاسب، بیتا، ص49.
- ↑ طاهرینیا، «ارتباط گفتاري زن و مرد نامحرم از ديدگاه كتاب و سنّت»، 1386ش، ص11.
- ↑ برزگر، « شيوه استظهار مطالبات شارع با نگاهى دوباره به بحث اوامر و نواهى»، 1390ش، ص4.
- ↑ صافی گلپایگانی، رساله احكام بانوان، 1398ش، ص191.
- ↑ صادقی، آداب و احكام وسايل صوتي و تصويري، 1394ش، ص49-50.
- ↑ «شوخی با نامحرم در مجامع عمومی و رسانهها»، پایگاه اطلاعرسانی آیتالله مکارم شیرازی.
- ↑ دایی چینی، احکام صنف تلفن همراه، 1393ش، ص83.
منابع
- «آداب و شرایط مزاح»، وبسایت رشد- بلاغ، تاریخ بازدید: 1 آبان 1401ش.
- اسماعيلى، رفیعالدین و مهدیان، حفیظه، «ويژگىها و معيارهاى عفاف و حياى شخصيت زن در جامعه اسلامى»، نشریه معرفت، شماره 199، 1393ش، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت، تاریخ بازدید: 19 آذر 1401ش.
- «احکام نگاه و شوخی با نامحرم»، وبسایت بیتوته، تاریخ بازدید: 27 مهر 1401ش.
- برزگر، مهدی، «شيوه استظهار مطالبات شارع با نگاهى دوباره به بحث اوامر و نواهى»، فصلنامه فقه، شماره 70، دی 1390ش، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت، تاریخ بازدید: 19 آذر 1401ش.
- پسندیده، عباس، رضایت از زندگی، قم، مركز تحقيقات دارالحديث، بیتا.
- پسندیده، عباس، پژوهشی در حیا، قم، مركز تحقيقات دارالحديث، بیتا.
- «تعریف نامحرم از نظر دین اسلام چیست؟»، وبسایت انجمن گفتگوی دینی، 13 مرداد 1393ش.
- حقیقیزاده، عباسعلی، فرازهایی از محتویات کتاب خلاصۀ المکاسب، اصفهان، مرکز تحقیقات رایانهای قائمیه اصفهان، بیتا.
- «حد و مرز شوخي در روايات؛ نگاهي به شوخطبعيهاي پيامبر اسلام»، خبرگزاری دانشجویان ایران «ایسنا»، تارخ درج مطلب: ۲ اسفند 1389ش.
- «حدود ارتباط با نامحرم چگونه باید باشد؟»، خبرگزاری بینالمللی قرآن، تاریخ درج مطلب: 18 آذر 1393ش.
- دایی چینی، مرتضی، احکام صنف تلفن همراه، قم، معرو ف، 1393ش.
- سهرابپور، علی، خلوت شيطانى: خود ارضايى و راه درمان آن، قم، دفتر نشر معارف، 1390ش.
- «شوخی با نامحرم در مجامع عمومی و رسانهها»، پایگاه اطلاعرسانی آیتالله مکارم شیرازی، تاریخ بازدید: 1 آبان 1401ش.
- «شوخی با نامحرم، تا کجا»، وبسایت اندیشه برتر، تاریخ درج مطلب: 30 دی 1385ش.
- صافی گلپایگانی، لطفالله، رساله احكام بانوان، قم، دفتر تنظیم و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی صافی گلپایگانی، 1398ش.
- صادقی، محمود، آداب و احكام وسايل صوتي و تصويري، قم، معروف، 1394ش.
- طاهرینیا، احمد، «ارتباط گفتاري زن و مرد نامحرم از ديدگاه كتاب و سنّت»، ماهنامه معرفت، شماره 122، 1386ش، در وبسایت کتابخانه مدرسه فقاهت، تاریخ بازدید: 19 آذر 1401ش.
- «عواقب تلخ گپ و گفتهای به ظاهر معمولي/ اثرات بگو بخند با نامحرم بر زندگی زناشویی»، وبسایت مشرقنیوز، تاریخ درج مطلب: 29 آبان 1393ش.
- «عاقبت شوخی با نامحرم»، وبسایت مرسلون، تاریخ درج مطلب: 23 اردیبهشت 1398ش.
- «مفهوم و تعریف در به کار بردن شوخی کردن»، وبلاگ مداح اهل بیت کربلایی هادی صالحزاده، تاریخ درج مطلب: 4 مرداد 1394ش.
- معین، محمد، فرهنگ فارسی، وبسایت واژهیاب، تاریخ بازدید: 6 آبان 1401ش.
- «ملکوت شوخی با نامحرم»، پایگاه اطلاعرسانی حجةالاسلام امینیخواه، تاریخ درج مطلب: 29 اسفند 1399ش.