بدون خلاصۀ ویرایش برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
جز ویکی سازی و تمیزکاری |
||
| (۳ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۳۳: | خط ۳۳: | ||
== ترور نافرجام ۱۳۶۰ش == | == ترور نافرجام ۱۳۶۰ش == | ||
=== روند رویداد === | === روند رویداد === | ||
سید علی | [[سید علی خامنهای]]، از چهرههای سیاسی دهه ۱۳۶۰ش و نمایندهٔ [[سید روحالله خمینی]] در [[شورای عالی دفاع]] و نیز از بنیانگذاران [[حزب جمهوری اسلامی]]،<ref>[https://ensani.ir/fa/article/49881/مسجد-ابوذر-6-تیر-60?utm_source=chatgpt.com مدرسی، «مسجد ابوذر، 6 تیر 60»، 1378ش.]</ref> در تاریخ [[۶ تیر]] ۱۳۶۰ش، پس از دیدار با رهبر ایران، طبق برنامهٔ هفتگی خود برای ایراد سخنرانی به [[مسجد ابوذر (تهران)|مسجد ابوذر]] در جنوب [[تهران]] رفت.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/file/terror-6-tir/4_1.htm غفاری، «گزارشی از ماجرای ترور 6 تیر 1360»، پایگاه اطلاعرسانی حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> این نشستها با هدف پاسخگویی به پرسشهای مردم و تبیین مسائل و شایعات سیاسی برگزار میشد.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/49881/مسجد-ابوذر-6-تیر-60?utm_source=chatgpt.com مدرسی، «مسجد ابوذر، 6 تیر 60»، 1378ش.]</ref> | ||
سید علی خامنهای هنگام ایراد سخنرانی در مسجد ابوذر هدف یک سوءقصد قرار گرفت. در این حادثه، بمبی که داخل یک ضبط صوت کار گذاشته شده بود منفجر شد و وی بهشدت مجروح شد. بر اثر این انفجار، ناحیه سینه، کتف و دست راست او آسیبهای جدی دید. او سرانجام در [[۱۸ مرداد]] ۱۳۶۰ش از بیمارستان مرخص شد.<ref>[https://hawzah.net/fa/Mostabser/View/63190/2791/ترور-نافرجام-توسط-منافقین?CID=69 «ترور نافرجام آیتالله خامنهای توسط منافقین»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> | سید علی خامنهای هنگام ایراد سخنرانی در مسجد ابوذر هدف یک سوءقصد قرار گرفت. در این حادثه، بمبی که داخل یک ضبط صوت کار گذاشته شده بود منفجر شد و وی بهشدت مجروح شد. بر اثر این انفجار، ناحیه سینه، کتف و دست راست او آسیبهای جدی دید. او سرانجام در [[۱۸ مرداد]] ۱۳۶۰ش از بیمارستان مرخص شد.<ref>[https://hawzah.net/fa/Mostabser/View/63190/2791/ترور-نافرجام-توسط-منافقین?CID=69 «ترور نافرجام آیتالله خامنهای توسط منافقین»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> | ||
=== زمینهها === | === زمینهها === | ||
* '''بحران سیاسی داخلی''': در سالهای اولیه پس از پیروزی [[انقلاب اسلامی ایران]]، دو جریان سیاسی اصلی در کشور فعالیت میکردند: نیروهای موسوم به خط امام و لیبرالها. سید علی خامنهای از چهرههای برجسته جناح خط امام بود و ابوالحسن بنیصدر رهبر جناح لیبرال بهشمار میرفت. این دو جناح دارای اختلافات اساسی بودند. سید علی خامنهای از سال ۱۳۵۸ش تا تیر ۱۳۶۰ش در مسائل مختلف، از جمله بستن دفتر مستشاری نظامی آمریکا، انتخاب وزرا و معاونان و پاکسازی ادارات دولتی از افراد طرفدار غرب، با جناح لیبرال مخالفت میکرد. در [[۳۰ خرداد]] ۱۳۶۰ش، هنگام بررسی طرح [[عدم کفایت سیاسی]] بنیصدر در [[مجلس شورای اسلامی]]، او از این طرح حمایت کرد و موضع خود را علیه سیاستهای جناح لیبرال اعلام کرد. سید علی خامنهای اولین فردی بود که در حوادث و جریانات پس از عزل بنیصدر از فرماندهی کل قوا و ریاست جمهوری ترور شد.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/memory-content?id=26142 «نگاهی گذرا به زندگینامهی حضرت آیتاللهالعظمی شهید سیدعلی حسینی خامنهای»، پایگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> | * '''بحران سیاسی داخلی''': در سالهای اولیه پس از پیروزی [[انقلاب اسلامی ایران]]، دو جریان سیاسی اصلی در کشور فعالیت میکردند: نیروهای موسوم به خط امام و لیبرالها. سید علی خامنهای از چهرههای برجسته جناح خط امام بود و ابوالحسن بنیصدر رهبر جناح لیبرال بهشمار میرفت. این دو جناح دارای اختلافات اساسی بودند. سید علی خامنهای از سال ۱۳۵۸ش تا تیر ۱۳۶۰ش در مسائل مختلف، از جمله بستن دفتر مستشاری نظامی آمریکا، انتخاب وزرا و معاونان و پاکسازی ادارات دولتی از افراد طرفدار غرب، با جناح لیبرال مخالفت میکرد. در [[۳۰ خرداد]] ۱۳۶۰ش، هنگام بررسی طرح [[عدم کفایت سیاسی]] بنیصدر در [[مجلس شورای اسلامی]]، او از این طرح حمایت کرد و موضع خود را علیه سیاستهای جناح لیبرال اعلام کرد. [[سید علی خامنهای]] اولین فردی بود که در حوادث و جریانات پس از عزل بنیصدر از فرماندهی کل قوا و ریاست جمهوری ترور شد.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/memory-content?id=26142 «نگاهی گذرا به زندگینامهی حضرت آیتاللهالعظمی شهید سیدعلی حسینی خامنهای»، پایگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> | ||
* '''ورود مخالفان به فاز مسلحانه''': پس از پیروزی انقلاب اسلامی، گروههای سیاسی برای کسب قدرت وارد عرصه شدند. [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] که پیشتر با هدف مبارزه با [[حکومت پهلوی]] شکل گرفته بود، با تغییرات ایدئولوژیک و اثرپذیری از گرایشهای مارکسیستی، از جریان مذهبی فاصله گرفت و بهتدریج در تقابل با نیروهای مذهبی قرار گرفت. این تقابل از سال ۱۳۵۸ش آغاز شد و با عزل ابوالحسن بنیصدر در سال ۱۳۶۰ش تشدید شد، بهگونهای که فعالیتهای سیاسی و تبلیغاتی این سازمان به اقدامات مسلحانه علیه [[نظام جمهوری اسلامی ایران]] انجامید.<ref>[https://psri.ir/print.php?id=j2cv6u8q4a رضایی، «ترور آیتالله خامنهای و تقابل با سازمان مجاهدین خلق»، وبسایت مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی.]</ref> پیشتر نیز گروههایی مانند [[گروه فرقان]] فعالیت داشتند که هرچند بسیاری از اعضای آن دستگیر شده بودند؛ اما بقایای این جریان همچنان در برخی اقدامات تروریستی نقش داشتند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/49881/مسجد-ابوذر-6-تیر-60?utm_source=chatgpt.com مدرسی، «مسجد ابوذر، 6 تیر 60»، 1378ش.]</ref> | * '''ورود مخالفان به فاز مسلحانه''': پس از پیروزی انقلاب اسلامی، گروههای سیاسی برای کسب قدرت وارد عرصه شدند. [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] که پیشتر با هدف مبارزه با [[حکومت پهلوی]] شکل گرفته بود، با تغییرات ایدئولوژیک و اثرپذیری از گرایشهای مارکسیستی، از جریان مذهبی فاصله گرفت و بهتدریج در تقابل با نیروهای مذهبی قرار گرفت. این تقابل از سال ۱۳۵۸ش آغاز شد و با عزل ابوالحسن بنیصدر در سال ۱۳۶۰ش تشدید شد، بهگونهای که فعالیتهای سیاسی و تبلیغاتی این سازمان به اقدامات مسلحانه علیه [[نظام جمهوری اسلامی ایران]] انجامید.<ref>[https://psri.ir/print.php?id=j2cv6u8q4a رضایی، «ترور آیتالله خامنهای و تقابل با سازمان مجاهدین خلق»، وبسایت مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی.]</ref> پیشتر نیز گروههایی مانند [[گروه فرقان]] فعالیت داشتند که هرچند بسیاری از اعضای آن دستگیر شده بودند؛ اما بقایای این جریان همچنان در برخی اقدامات تروریستی نقش داشتند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/49881/مسجد-ابوذر-6-تیر-60?utm_source=chatgpt.com مدرسی، «مسجد ابوذر، 6 تیر 60»، 1378ش.]</ref> | ||
* '''پروژه حذف رهبران جریان خط امام''': برخی تحلیلگران سیاسی، ترور سیدعلی خامنهای را در چارچوب یک پروژه هدفمند برای حذف رهبران اصلی جریان پیرو خط امام، تحلیل کردهاند. این پروژه شامل شخصیتهایی همچون سید علی خامنهای و سپس [[سید محمد بهشتی]] در [[انفجار دفتر حزب جمهوری اسلامی]] [[۷ تیر]] ۱۳۶۰ش بوده است.<ref>[https://www.javanonline.ir/fa/news/1094685/چرا-منافقین-آیتالله-خامنهای-را-ترور-کردند?utm_source=chatgpt.com «چرا منافقین آیتالله خامنهای را ترور کردند؟»، وبسایت جوان آنلاین.]</ref> | * '''پروژه حذف رهبران جریان خط امام''': برخی تحلیلگران سیاسی، ترور سیدعلی خامنهای را در چارچوب یک پروژه هدفمند برای حذف رهبران اصلی جریان پیرو خط امام، تحلیل کردهاند. این پروژه شامل شخصیتهایی همچون سید علی خامنهای و سپس [[سید محمد حسینی بهشتی]] در [[انفجار دفتر حزب جمهوری اسلامی]] [[۷ تیر]] ۱۳۶۰ش بوده است.<ref>[https://www.javanonline.ir/fa/news/1094685/چرا-منافقین-آیتالله-خامنهای-را-ترور-کردند?utm_source=chatgpt.com «چرا منافقین آیتالله خامنهای را ترور کردند؟»، وبسایت جوان آنلاین.]</ref> | ||
* '''ضعف نسبی تدابیر امنیتی''': بر پایه روایت محافظان سید علی خامنهای، در سال ۱۳۶۰ش، اوج فعالیتهای نظامی سازمان مجاهدین خلق ایران گزارش شده است. در این شرایط، برای بررسی و تأمین امنیت محل سخنرانی در مسجد ابوذر، از [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] درخواست نیرو شد؛ اما بهدلیل درگیری این نیروها در خنثیسازی فعالیتهای مسلحانه، امکان اعزام نیرو برای بررسی محل فراهم نشد.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/49881/مسجد-ابوذر-6-تیر-60?utm_source=chatgpt.com مدرسی، «مسجد ابوذر، 6 تیر 60»، 1378ش.]</ref> | * '''ضعف نسبی تدابیر امنیتی''': بر پایه روایت محافظان سید علی خامنهای، در سال ۱۳۶۰ش، اوج فعالیتهای نظامی سازمان مجاهدین خلق ایران گزارش شده است. در این شرایط، برای بررسی و تأمین امنیت محل سخنرانی در مسجد ابوذر، از [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] درخواست نیرو شد؛ اما بهدلیل درگیری این نیروها در خنثیسازی فعالیتهای مسلحانه، امکان اعزام نیرو برای بررسی محل فراهم نشد.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/49881/مسجد-ابوذر-6-تیر-60?utm_source=chatgpt.com مدرسی، «مسجد ابوذر، 6 تیر 60»، 1378ش.]</ref> | ||
* '''شرایط جنگی''': [[جنگ عراق و ایران]] یکی دیگر از عواملی دانسته شده است که در سال ۱۳۶۰ش به بیثباتی و فشارهای امنیتی کشور افزود.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/49881/مسجد-ابوذر-6-تیر-60?utm_source=chatgpt.com مدرسی، «مسجد ابوذر، 6 تیر 60»، 1378ش.]</ref> | * '''شرایط جنگی''': [[جنگ عراق و ایران]] یکی دیگر از عواملی دانسته شده است که در سال ۱۳۶۰ش به بیثباتی و فشارهای امنیتی کشور افزود.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/49881/مسجد-ابوذر-6-تیر-60?utm_source=chatgpt.com مدرسی، «مسجد ابوذر، 6 تیر 60»، 1378ش.]</ref> | ||
| خط ۶۳: | خط ۶۳: | ||
== ترور اسفند ۱۴۰۴ش == | == ترور اسفند ۱۴۰۴ش == | ||
[[پرونده:ترور سید علی خامنهای2.png|جایگزین=تصویر ماهوارهای از تخریب مجموعه بیت رهبر بعد از حمله آمریکا و اسرائیل|بندانگشتی|تصویر ماهوارهای از تخریب مجموعه بیت رهبری بعد از حمله آمریکا و اسرائیل]] | {{اصلی|شهادت سیدعلی خامنهای}} | ||
بر اساس گزارش | [[پرونده:ترور سید علی خامنهای2.png|جایگزین=تصویر ماهوارهای از تخریب مجموعه بیت رهبر بعد از حمله آمریکا و اسرائیل|بندانگشتی|تصویر ماهوارهای از تخریب مجموعه بیت رهبری بعد از [[جنگ رمضان|حمله آمریکا و اسرائیل]]]] | ||
بر اساس گزارش والاستریت ژورنال، صبح [[۹ اسفند]] ۱۴۰۴ش ([[۲۸ فوریه]] ۲۰۲۶م) یک عملیات مشترک اسرائیل و آمریکا با نام «عملیات پیدایش» برای هدف قرار دادن سید علی خامنهای در مجموعهٔ بیت رهبری در [[خیابان پاستور]] تهران انجام شد. [[لاکهید مارتین اف-۳۵ لایتنینگ ۲|جنگندهای اف-۳۵]] اسرائیلی ساعت ۷:۳۰ صبح به پرواز درآمدند و دهها موشک هدایتشونده، از جمله بلو اسپارو، حدود ساعت ۹:۴۰ شلیک شد. در این عملیات که بیش از دو دهه برای آن برنامهریزی شده بود، با استفاده از اطلاعات [[یگان ۸۲۰۰ اسرائیل]]، [[سازمان سیا]] و جاسوسان میدانی، رفتار و برنامههای مقامهای ارشد ایران رصد شد. تصاویر ماهوارهای همان روز خسارت شدید به چندین ساختمان، از جمله [[بیت رهبری]] و سازههای ارتباطی مجموعه را نشان داد.<ref>[https://parsi.euronews.com/2026/03/04/khamenei-killed-in-surprise-operation-genesis-new-details-emerge «غافلگیری خامنهای در «عملیات پیدایش»؛ جزئیات تازه از حمله برای کشتن رهبر جمهوی اسلامی»، وبسایت یورونیوز فارسی.]</ref> | |||
پس از حمله، خبر [[شهادت سیدعلی خامنهای]] در [[شبکه اجتماعی|شبکههای اجتماعی]] منتشر شد، اما مقامات ایرانی آن را تکذیب و وقوع حمله با هدف ترور را تأیید کردند. برخی تحلیلگران تأخیر در اطلاعرسانی رسمی را برای آمادهسازی فضای سیاسی و اجتماعی دانستند. همزمان، [[دونالد ترامپ]] احتمال صحت خبر را مطرح کرد و شبکه ۱۲ اسرائیل نیز اعلام کرد پیکر رهبر ایران از زیر آوار خارج شده است؛ سپس ترامپ در شبکه [[تروث سوشال]] خبر ترور او را تأیید کرد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/amp/news/1145365 «آیت الله خامنهای به شهادت رسید/ اعلام 40 روز عزای عمومی و یک هفته تعطیلی»، وبسایت عصر ایران.]</ref> | پس از حمله، خبر [[شهادت سیدعلی خامنهای]] در [[شبکه اجتماعی|شبکههای اجتماعی]] منتشر شد، اما مقامات ایرانی آن را تکذیب و وقوع حمله با هدف ترور را تأیید کردند. برخی تحلیلگران تأخیر در اطلاعرسانی رسمی را برای آمادهسازی فضای سیاسی و اجتماعی دانستند. همزمان، [[دونالد ترامپ]] احتمال صحت خبر را مطرح کرد و شبکه ۱۲ اسرائیل نیز اعلام کرد پیکر رهبر ایران از زیر آوار خارج شده است؛ سپس ترامپ در شبکه [[تروث سوشال]] خبر ترور او را تأیید کرد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/amp/news/1145365 «آیت الله خامنهای به شهادت رسید/ اعلام 40 روز عزای عمومی و یک هفته تعطیلی»، وبسایت عصر ایران.]</ref> | ||
[[شورای عالی امنیت ملی]] ایران بامداد [[۱۰ اسفند]] ۱۴۰۴ش اعلام کرد که سید علی خامنهای، [[رهبر جمهوری اسلامی ایران]]، در حمله مشترک [[ایالات متحده آمریکا|ایالات متحده]] و اسرائیل در صبح ۹ اسفند ۱۴۰۴ش به شهادت رسیده است.<ref>[https://khl.ink/f/62772 «اطلاعیه شهادت حضرت آیتالله العظمی سیدعلی حسینی خامنهای رهبر انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> در پی این حمله، ۴۰ روز [[عزای عمومی]] و ۷ روز تعطیلی رسمی اعلام شد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/amp/news/1145365 «آیت الله خامنهای به شهادت رسید/ اعلام 40 روز عزای عمومی و یک هفته تعطیلی»، وبسایت عصر ایران.]</ref> بر اساس گزارش برخی رسانهها، در جریان این حمله برخی اعضای خانوادهٔ او نیز جان خود را از دست دادند: دخترش [[بشری خامنهای]]، دامادش [[مصباحالهدی باقری کنی]]، نوهاش [[زهرا محمدی گلپایگانی]] و عروسش [[زهرا حداد عادل]].<ref>[https://www.parsine.com/بخش-چندرسانه-ای-37/975871-جزئیات-شهادت-اعضای-خانواده-رهبر-انقلاب «جزئیات شهادت اعضای خانواده رهبر انقلاب»، پایگاه خبری تحلیلی پارسینه.]</ref> | [[شورای عالی امنیت ملی]] ایران بامداد [[۱۰ اسفند]] ۱۴۰۴ش اعلام کرد که سید علی خامنهای، [[رهبر جمهوری اسلامی ایران]]، در حمله مشترک [[ایالات متحده آمریکا|ایالات متحده]] و اسرائیل در صبح ۹ اسفند ۱۴۰۴ش به شهادت رسیده است.<ref>[https://khl.ink/f/62772 «اطلاعیه شهادت حضرت آیتالله العظمی سیدعلی حسینی خامنهای رهبر انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> در پی این حمله، ۴۰ روز [[عزای عمومی]] و ۷ روز تعطیلی رسمی اعلام شد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/amp/news/1145365 «آیت الله خامنهای به شهادت رسید/ اعلام 40 روز عزای عمومی و یک هفته تعطیلی»، وبسایت عصر ایران.]</ref> بر اساس گزارش برخی رسانهها، در جریان این حمله برخی اعضای خانوادهٔ او نیز جان خود را از دست دادند: دخترش [[سیده بشری خامنهای]]، دامادش [[مصباحالهدی باقری کنی]]، نوهاش [[زهرا محمدی گلپایگانی]] و عروسش [[زهرا حداد عادل]].<ref>[https://www.parsine.com/بخش-چندرسانه-ای-37/975871-جزئیات-شهادت-اعضای-خانواده-رهبر-انقلاب «جزئیات شهادت اعضای خانواده رهبر انقلاب»، پایگاه خبری تحلیلی پارسینه.]</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
