حسین صبوری (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
حمید گلزار (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | {{جعبه اطلاعات مفهوم | ||
| تصویر = | | تصویر =امنیت اجتماعی.jpg | ||
| زیرنویس تصویر = | | زیرنویس تصویر =حضور زنان تهرانی در فضاهای عمومی شهری در ساعات شب | ||
| image_alt = | | image_alt =حضور زنان تهرانی در فضاهای عمومی شهری در ساعات شب | ||
| فایل پادکست =امنیت اجتماعی.ogg | | فایل پادکست =امنیت اجتماعی.ogg | ||
| حجم فایلپادکست =9/69 | | حجم فایلپادکست =9/69 | ||
| خط ۶۹: | خط ۶۹: | ||
== ابعاد و مصادیق امنیت اجتماعی == | == ابعاد و مصادیق امنیت اجتماعی == | ||
امنیت اجتماعی دارای دو بُعد عینی و ذهنی است. برای بعد عینی امنیت اجتماعی شاخصهای قابل اندازهگیری مانند نرخ جرم، آمار بزهکاری و میزان خشونت ذکر شده است. بعد ذهنی به معنای ارزیابی افراد از ایمنی محیط زندگیشان ازجمله فضاهای عمومی و روابط | [[پرونده:امنیت اجتماعی۳.jpg|جایگزین=اجرای طرح ارتقاء امنیت اجتماعی محله محور در زاهدان|بندانگشتی|اجرای طرح ارتقاء امنیت اجتماعی محله محور در زاهدان، مرداد ۱۴۰۳ش]] | ||
امنیت اجتماعی دارای دو بُعد عینی و ذهنی است. برای بعد عینی امنیت اجتماعی شاخصهای قابل اندازهگیری مانند نرخ جرم، آمار بزهکاری و میزان خشونت ذکر شده است. بعد ذهنی به معنای ارزیابی افراد از ایمنی محیط زندگیشان ازجمله فضاهای عمومی و روابط اجتماعی است. امنیت اجتماعی زمانی بهصورت کامل برقرار است که هم خطر عینی آسیب به حداقل رسیده باشد و هم احساس ذهنی تهدید جای خود را به آرامش دهد.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخصهای امنیت اجتماعی»، 1402ش، ص161.]</ref> پژوهشگران این مصادیق مختلف امنیت اجتماعی را توصیف کردهاند: | |||
{| class="wikitable" | {| class="wikitable" | ||
| خط ۹۹: | خط ۱۰۰: | ||
=== عوامل اقتصادی === | === عوامل اقتصادی === | ||
# [[اشتغال پایدار]] و درآمد کافی: [[کاهش فقر]] و ناامنی معیشتی، کاهش انگیزههای ارتکاب جرمهای خرد و رفتارهای فرصتطلبانه. | # [[پرونده:امنیت اجتماعی۲.png|جایگزین= فروشگاه با امکان خرید کالابرگ|بندانگشتی|نمایی از یک فروشگاه که در آن امکان خرید با کالابرگ فراهم است.]][[اشتغال پایدار]] و درآمد کافی: [[کاهش فقر]] و ناامنی معیشتی، کاهش انگیزههای ارتکاب جرمهای خرد و رفتارهای فرصتطلبانه. | ||
# توزیع عادلانهٔ درآمد و [[توزیع ثروت|ثروت]]: کاهش احساس محرومیت نسبی و تنشهای طبقاتی، افزایش اعتماد نهادی و میانفردی. | # توزیع عادلانهٔ درآمد و [[توزیع ثروت|ثروت]]: کاهش احساس محرومیت نسبی و تنشهای طبقاتی، افزایش اعتماد نهادی و میانفردی. | ||
# حمایت از کسبوکارهای خرد و مشاغل غیررسمی: کاهش وابستگی به فعالیتهای غیرقانونی و حاشیهنشینی اقتصادی.<ref>[https://mydejban.com/امنیت-اجتماعی-چیست/#:~:text=امنیت%20اجتماعی%20به%20%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA%D. «امنیت اجتماعی چیست؟»، وبسایت دژبان.]</ref> | # حمایت از کسبوکارهای خرد و مشاغل غیررسمی: کاهش وابستگی به فعالیتهای غیرقانونی و حاشیهنشینی اقتصادی.<ref>[https://mydejban.com/امنیت-اجتماعی-چیست/#:~:text=امنیت%20اجتماعی%20به%20%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA%D. «امنیت اجتماعی چیست؟»، وبسایت دژبان.]</ref> | ||
| خط ۱۰۹: | خط ۱۱۰: | ||
=== عوامل اجتماعی و سرمایهای === | === عوامل اجتماعی و سرمایهای === | ||
[[پرونده:امنیت اجتماعی۱.jpg|جایگزین=سامانه گزارشگران فساد سازمان بازرسی کل کشور|بندانگشتی|سامانه گزارشگران فساد سازمان بازرسی کل کشور]] | |||
# اعتماد متقابل میان مردم و حاکمیت: تسهیل همکاریهای جمعی، کاهش هزینههای نظارت رسمی، افزایش [[تابآوری]] جامعه در بحرانها.<ref>صالحی امیری، امنیت اجتماعی، 1391ش، ص120-126.</ref> | # اعتماد متقابل میان مردم و حاکمیت: تسهیل همکاریهای جمعی، کاهش هزینههای نظارت رسمی، افزایش [[تابآوری]] جامعه در بحرانها.<ref>صالحی امیری، امنیت اجتماعی، 1391ش، ص120-126.</ref> | ||
# مشارکت شهروندی در نظارت عمومی: پوشش خلأهای نظارتی نهادهای رسمی، کاهش فرصتهای ارتکاب جرم از طریق حضور فعال شهروندان در فضاهای عمومی؛ همانند تجربهٔ همیاری مردمی در رویدادهایی مانند [[جنگ رمضان]].<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6786242/الگوی-ایرانی-امنیت-اجتماعی «الگوی ایرانی، امنیت اجتماعی»، خبرگزاری مهر.]</ref> | # مشارکت شهروندی در نظارت عمومی: پوشش خلأهای نظارتی نهادهای رسمی، کاهش فرصتهای ارتکاب جرم از طریق حضور فعال شهروندان در فضاهای عمومی؛ همانند تجربهٔ همیاری مردمی در رویدادهایی مانند [[جنگ رمضان]].<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6786242/الگوی-ایرانی-امنیت-اجتماعی «الگوی ایرانی، امنیت اجتماعی»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
| خط ۱۲۸: | خط ۱۳۰: | ||
=== تهدیدهای ساختاری و نهادی === | === تهدیدهای ساختاری و نهادی === | ||
[[پرونده:امنیت اجتماعی۴.jpg|جایگزین=حاشیهنشینی در منطقه حصیر آباد اهواز|بندانگشتی|حاشیهنشینی در اهواز، خیابان فرعی یکم منطقه حصیر آباد]] | |||
# ناکارآمدی نهادهای اجرایی و قضایی: تضعیف [[حاکمیت قانون]]، کاهش [[اعتماد عمومی]]، افزایش احساس بیحمایتی و گسترش فضای [[بزهکاری]]. | # ناکارآمدی نهادهای اجرایی و قضایی: تضعیف [[حاکمیت قانون]]، کاهش [[اعتماد عمومی]]، افزایش احساس بیحمایتی و گسترش فضای [[بزهکاری]]. | ||
# فساد و تبعیض سیستماتیک: گسست میان مردم و حاکمیت، کاهش مشروعیت نظام سیاسی، افزایش رفتارهای فرصتطلبانه.<ref>عدل، «نقش زنان و امنیت اجتماعی»، 1386ش، ص11-12.</ref> | # فساد و تبعیض سیستماتیک: گسست میان مردم و حاکمیت، کاهش مشروعیت نظام سیاسی، افزایش رفتارهای فرصتطلبانه.<ref>عدل، «نقش زنان و امنیت اجتماعی»، 1386ش، ص11-12.</ref> | ||
| خط ۱۴۳: | خط ۱۴۶: | ||
# بیماریهای همهگیر: تهدید جانی همزمان با [[بحران اقتصادی]]، کاهش دسترسی به خدمات بهداشتی، تضعیف امنیت روانی و شغلی.<ref>[https://www.magiran.com/paper/2283778/%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%AD%D9%82-%D8%A8%D8%B1%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%AA-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8 کوشا و دیگران، «تعهدات دولتها و حق بر سلامت و امنیت اجتماعی از منظر حقوق بینالملل با تأکید بر ویروس کووید 19»، 1400ش، چکیده.]</ref> | # بیماریهای همهگیر: تهدید جانی همزمان با [[بحران اقتصادی]]، کاهش دسترسی به خدمات بهداشتی، تضعیف امنیت روانی و شغلی.<ref>[https://www.magiran.com/paper/2283778/%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%AD%D9%82-%D8%A8%D8%B1%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%AA-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8 کوشا و دیگران، «تعهدات دولتها و حق بر سلامت و امنیت اجتماعی از منظر حقوق بینالملل با تأکید بر ویروس کووید 19»، 1400ش، چکیده.]</ref> | ||
# تهدیدهای سایبری و شبکههای اجتماعی: ترویج هویتهای جعلی، تضعیف [[هویت ملی]]، گسست خانواده، تحریک گسلهای قومی و مذهبی.<ref>[https://jpas.ihu.ac.ir/article%20201072.html ندری و بخشایش، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج.1. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پ1397ش، ص149-150.]</ref> | # تهدیدهای سایبری و شبکههای اجتماعی: ترویج هویتهای جعلی، تضعیف [[هویت ملی]]، گسست خانواده، تحریک گسلهای قومی و مذهبی.<ref>[https://jpas.ihu.ac.ir/article%20201072.html ندری و بخشایش، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج.1. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پ1397ش، ص149-150.]</ref> | ||
== نگارخانه == | |||
<gallery widths="250" heights="250"> | |||
پرونده:امنیت اجتماعی۵.jpg|حضور بانوان در یکی از پارکهای تهران | |||
پرونده:امنیت اجتماعی۶.jpg|جایگزین=اهدای گل بچههای مهدقرآن شکوفههای هلال احمر شهر گراش به پلیس|اهدای گل از سوی بچههای مهدقرآن شکوفههای هلال احمر شهر گراش به پلیس. | |||
پرونده:امنیت اجتماعی۷.jpg|اهدای گل از سوی جمعی از نوجوانان یزدی به نیروهای انتظامی | |||
</gallery> | |||
== پانویس == | == پانویس == | ||
| خط ۱۸۲: | خط ۱۹۲: | ||
[[رده:واژگان علوم اجتماعی]] | [[رده:واژگان علوم اجتماعی]] | ||
[[رده:واژگان علوم سیاسی]] | [[رده:واژگان علوم سیاسی]] | ||
