زینب غفاری (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «جایگزین=امام‌زاده سید جلال‌الدین اشرف|بندانگشتی|امام‌زاده سید جلال‌الدین اشرف '''{{درشت|سید جلال‌الدین اشرف}}'''؛ برادر امام رضا و اولین مؤسس حکومت شیعی در ایران. سید جلال‌الدین اشرف فرزند امام موسی کاظم و...» ایجاد کرد
 
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:سید جلال الدین اشرف۲.jpg|جایگزین=امام‌زاده سید جلال‌الدین اشرف|بندانگشتی|امام‌زاده سید جلال‌الدین اشرف]]
'''{{درشت|سید جلال‌الدین اشرف}}'''؛ برادر امام رضا و اولین مؤسس حکومت شیعی در ایران.
'''{{درشت|سید جلال‌الدین اشرف}}'''؛ برادر امام رضا و اولین مؤسس حکومت شیعی در ایران.


خط ۵: خط ۴:


==نسب و ویژگی‌های سید جلال‌الدین اشرف==
==نسب و ویژگی‌های سید جلال‌الدین اشرف==
[[پرونده:سید جلال الدین اشرف.jpg|جایگزین=امامزاده سید جلال‌الدین اشرف|بندانگشتی|امامزاده سید جلال‌الدین اشرف]]
نام اصلیِ سید جلال‌الدین اشرف را ابراهیم بن موسی یا حسن بن موسی گفته‌اند.<ref>مهدوی سعیدی نجفی، سادات متقدمهٔ گیلان، بی‌تا، ص199؛ روشن، جنگ‌نامهٔ حضرت سید جلال‌الدین اشرف، ۱۳۴۸ش، ص8؛ سید مرتضی، بحرالانساب، ۱۲۹۷ق، ص230.</ref> او و برادرش [[امام رضا]] از یک مادر (نجمه خاتون) هستند.<ref>غلامی کفترودی، تاریخ انقلاب سید جلال‌الدین اشرف (ع)، ۱۳۷۹ش، ص195-196.</ref> در سال ۱۸۳ق در حالی که سه سال بیشتر نداشت، پدرش را از دست داد و برادرش امام رضا سرپرستی او را به عهده گرفت. پرهیزگاری، علم، فضل، گشاده‌دستی و [[اخلاق]] نیک سید جلال‌الدین اشرف را ستوده‌اند و امام رضا نیز وی را بسیار دوست داشت.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref> سید جلال‌الدین اشرف را با لقب‌هایی مانند قطب‌الاولیا، برهان‌الاتقیا، سیداعظم، امامزادهٔ مغرب و مشرق، اشرف‌الدین، مرتضی، عبدالله و سلطان، یاد کرده‌اند.<ref>غلامی کفترودی، امامزاده‌های گیلان، ۱۳۸۷ش، ص207.</ref>
نام اصلیِ سید جلال‌الدین اشرف را ابراهیم بن موسی یا حسن بن موسی گفته‌اند.<ref>مهدوی سعیدی نجفی، سادات متقدمهٔ گیلان، بی‌تا، ص199؛ روشن، جنگ‌نامهٔ حضرت سید جلال‌الدین اشرف، ۱۳۴۸ش، ص8؛ سید مرتضی، بحرالانساب، ۱۲۹۷ق، ص230.</ref> او و برادرش امام رضا از یک مادر (نجمه خاتون) هستند.<ref>غلامی کفترودی، تاریخ انقلاب سید جلال‌الدین اشرف (ع)، ۱۳۷۹ش، ص195-196.</ref> در سال ۱۸۳ق در حالی که سه سال بیشتر نداشت، پدرش را از دست داد و برادرش امام رضا سرپرستی او را به عهده گرفت. پرهیزگاری، علم، فضل، گشاده‌دستی و [[اخلاق]] نیک سید جلال‌الدین اشرف را ستوده‌اند و امام رضا نیز وی را بسیار دوست داشت.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref> سید جلال‌الدین اشرف را با لقب‌هایی مانند قطب‌الاولیا، برهان‌الاتقیا، سیداعظم، امامزادهٔ مغرب و مشرق، اشرف‌الدین، مرتضی، عبدالله و سلطان، یاد کرده‌اند.<ref>غلامی کفترودی، امامزاده‌های گیلان، ۱۳۸۷ش، ص207.</ref>


==سفر سید جلال‌الدین اشرف به بغداد==
==سفر سید جلال‌الدین اشرف به بغداد==
خط ۱۲: خط ۱۰:


==آغاز نهضت سید جلال‌الدین اشرف==
==آغاز نهضت سید جلال‌الدین اشرف==
بعد از شهادت امام رضا، وی نخستین بار در مجلسی از [[شیعیان]] به موضوع نهضت و مقابله با حکومت مأمون اشاره کرد. در سال ۲۰۴ق با حرکت مأمون از مرو به طرف بغداد، او نیز به شهر [[قم]] رفت و در ماه [[شعبان]] ۲۰۶ق با ۱۵۰ نفر از سادات حسنی و حسینی، از جمله برادرش میر شمس‌الدین و خواهرش فاطمه، عازم [[گیلان]] شد. سید جلال‌الدین اشرف دومین چهرهٔ مشهور علوی بود که به این منطقه پناهنده شد<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/news/50453/سیدجلال-الدین-اشرف-(ع)را-بشناسیم «سیدجلال‌الدین اشرف را بشناسیم»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی.]</ref> و مخفیانه، مقدمات نهضت را فراهم می‌کرد.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>
بعد از شهادت [[امام رضا]]، وی نخستین بار در مجلسی از [[شیعیان]] به موضوع نهضت و مقابله با حکومت مأمون اشاره کرد. در سال ۲۰۴ق با حرکت مأمون از مرو به طرف بغداد، او نیز به قم رفت و در [[شعبان]] ۲۰۶ق با ۱۵۰ نفر از سادات حسنی و حسینی، از جمله برادرش میر شمس‌الدین و خواهرش فاطمه، عازم [[گیلان]] شد. سید جلال‌الدین اشرف دومین چهرهٔ مشهور علوی بود که به این منطقه پناهنده شد<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/news/50453/سیدجلال-الدین-اشرف-(ع)را-بشناسیم «سیدجلال‌الدین اشرف را بشناسیم»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی.]</ref> و مخفیانه، مقدمات نهضت را فراهم می‌کرد.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>


==تشکیل حکومت توسط سید جلال‌الدین اشرف==
==تشکیل حکومت توسط سید جلال‌الدین اشرف==
سید جلال‌الدین در لاهیجان اولین حکومت شیعی مستقل را تشکیل داد که تا سال ۲۲۳ قمری ادامه داشت.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref> او به‌عنوان رهبر معنوی، ناظر بر امور حکومتی بود و ترویج شریعت و اقامۀ [[نماز جمعه]] را بر عهده داشت و ادارۀ آن را به برادرش شمس‌الدین واگذار کرده بود. سید جلال‌الدین هریک از یاران و سردارانش را به‌عنوان والی و نماینده برای حکمرانی قسمت‌های مختلف گیلان می‌فرستاد.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>
سید جلال‌الدین در [[لاهیجان]] اولین حکومت شیعی مستقل را تشکیل داد که تا سال ۲۲۳ قمری ادامه داشت.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref> او به‌عنوان رهبر معنوی، ناظر بر امور حکومتی بود و ترویج شریعت و اقامۀ [[نماز جمعه]] را بر عهده داشت و ادارۀ آن را به برادرش شمس‌الدین واگذار کرده بود. سید جلال‌الدین هریک از یاران و سردارانش را به‌عنوان والی و نماینده برای حکمرانی قسمت‌های مختلف گیلان می‌فرستاد.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>


==جنگ‌های سید جلال‌الدین اشرف==
==جنگ‌های سید جلال‌الدین اشرف==
خط ۲۱: خط ۱۹:
#فتح زنجان؛ اولین نبرد در سال ۲۰۶ق با خوارج و لشکریان خلیفهٔ عباسی در [[زنجان]] و [[قزوین]] صورت گرفت و توانست در این [[جنگ]] که چهار ماه طول کشید، به کمک قبایل دیلمی زنجان را فتح کند.<ref>. [https://www.cgie.org.ir/fa/news/50453/سیدجلال-الدین-اشرف-(ع)را-بشناسیم «سیدجلال‌الدین اشرف را بشناسیم»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی]</ref>
#فتح زنجان؛ اولین نبرد در سال ۲۰۶ق با خوارج و لشکریان خلیفهٔ عباسی در [[زنجان]] و [[قزوین]] صورت گرفت و توانست در این [[جنگ]] که چهار ماه طول کشید، به کمک قبایل دیلمی زنجان را فتح کند.<ref>. [https://www.cgie.org.ir/fa/news/50453/سیدجلال-الدین-اشرف-(ع)را-بشناسیم «سیدجلال‌الدین اشرف را بشناسیم»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی]</ref>
#فتح طارم و اطراف آن؛ در این منطقه حدود ۱۲۰۰ نفر از مسیحیان توسط او [[مسلمان]] شدند و به لشکر او پیوستند که نقش مهمی در بیرون راندن خوارج از آن مناطق داشتند.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>
#فتح طارم و اطراف آن؛ در این منطقه حدود ۱۲۰۰ نفر از مسیحیان توسط او [[مسلمان]] شدند و به لشکر او پیوستند که نقش مهمی در بیرون راندن خوارج از آن مناطق داشتند.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>
#فتح رودبار (کوهدم) در سال 206.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>
#فتح [[رودبار]] (کوهدم) در سال 206.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>
#فتح رشت؛ در سال ۲۰۷ق، [[رشت]] فتح شد و سید جلال‌الدین به مدت نُه ماه در آنجا حکومت کرد.<ref>«[https://www.cgie.org.ir/fa/news/50453/سیدجلال-الدین-اشرف-(ع)را-بشناسیم سیدجلال‌الدین اشرف را بشناسیم»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
#فتح رشت؛ در سال ۲۰۷ق، [[رشت]] فتح شد و سید جلال‌الدین به مدت نُه ماه در آنجا حکومت کرد.<ref>«[https://www.cgie.org.ir/fa/news/50453/سیدجلال-الدین-اشرف-(ع)را-بشناسیم سیدجلال‌الدین اشرف را بشناسیم»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
#فتح لاهیجان و سیاهکل در سال 208.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/news/50453/سیدجلال-الدین-اشرف-(ع)را-بشناسیم «سیدجلال‌الدین اشرف را بشناسیم»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی]</ref>
#فتح [[لاهیجان]] و سیاهکل در سال 208.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/news/50453/سیدجلال-الدین-اشرف-(ع)را-بشناسیم «سیدجلال‌الدین اشرف را بشناسیم»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی]</ref>
#فتح شهرها و روستاهای غرب گیلان؛ در سال ۲۱۰ق سید جلال‌الدین، مناطق غربی گیلان را که توسط نعمان بن نوفل از نوادگان شمر بن ذی‌الجوشن اشغال شده بود، فتح کرد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/news/50453/سیدجلال-الدین-اشرف-(ع)را-بشناسیم «سیدجلال‌الدین اشرف را بشناسیم»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
#فتح شهرها و روستاهای غرب [[گیلان]]؛ در سال ۲۱۰ق سید جلال‌الدین، مناطق غربی گیلان را که توسط نعمان بن نوفل از نوادگان شمر بن ذی‌الجوشن اشغال شده بود، فتح کرد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/news/50453/سیدجلال-الدین-اشرف-(ع)را-بشناسیم «سیدجلال‌الدین اشرف را بشناسیم»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
#فتح شهران در سال ۲۱۱ ق؛ سید بعد از فتح مناطق مرکزی و غربی گیلان به سمت شهران رفت و نعمان بن نوفل را که نیروهای خود را برای سرکوبی نهضت تجدید کرده بود، شکست داد و شهران را فتح کرد.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>
#فتح شهران در سال ۲۱۱ ق؛ سید بعد از فتح مناطق مرکزی و غربی گیلان به سمت شهران رفت و نعمان بن نوفل را که نیروهای خود را برای سرکوبی نهضت تجدید کرده بود، شکست داد و شهران را فتح کرد.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>


==اولین کاروان زیارتی امام رضا از شمال ایران==
==اولین کاروان زیارتی امام رضا از شمال ایران==
سید جلال‌الدین در سال ۲۱۱ق، با تعدادی از سرداران خود به‌عنوان اولین کاروان زیارتی منطقهٔ گیلان و [[مازندران]] به [[مشهد]] رفت. کاروان به هر جا می‌رسید، مردم با احترام از آنها استقبال می‌کردند. آنها به طوس رسیده و مدتی در آنجا ماندند و مراسم [[عزاداری]] و اطعام برپا کردند.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>
سید جلال‌الدین در سال ۲۱۱ق، با تعدادی از سرداران خود به‌عنوان اولین کاروان زیارتی منطقهٔ [[گیلان]] و [[مازندران]] به [[مشهد]] رفت. کاروان به هر جا می‌رسید، مردم با احترام از آنها استقبال می‌کردند. آنها به طوس رسیده و مدتی در آنجا ماندند و مراسم [[عزاداری]] و اطعام برپا کردند.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>


==شهادت سید جلال‌الدین اشرف==
==شهادت سید جلال‌الدین اشرف==
[[پرونده:سید جلال الدین اشرف۱.jpg|جایگزین=نمایی از ضریح سید جلال‌الدین اشرف|بندانگشتی|نمایی از ضریح سید جلال‌الدین اشرف]]
یکی از حاکمان محلی، معروف به «چهل‌گوش» عموی نعمان بن نوفل، در مرزهای بین دیلمیان و اعراب در حوالی قزوین علیه سید شورش کرد و در محلی به نام دارستان جنگی بین او و سید جلال‌الدین به وجود آمد که سید در آن مجروح شد و در ۱۴ [[رمضان]] سال ۲۲۳ هجری قمری در ۴۳ سالگی<ref>غلامی کفترودی، امامزاده‌های گیلان، ۱۳۸۷ش، ص۲۰7.</ref> به [[شهادت]] رسید.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>
یکی از حاکمان محلی، معروف به «چهل‌گوش» عموی نعمان بن نوفل، در مرزهای بین دیلمیان و اعراب در حوالی قزوین علیه سید شورش کرد و در محلی به نام دارستان جنگی بین او و سید جلال‌الدین به وجود آمد که سید در آن مجروح شد و در ۱۴ [[رمضان]] سال ۲۲۳ هجری قمری در ۴۳ سالگی<ref>غلامی کفترودی، امامزاده‌های گیلان، ۱۳۸۷ش، ص۲۰7.</ref> به [[شهادت]] رسید.<ref>[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 «سید جلال‌الدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان.]</ref>