ابرابزار |
|||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۷: | خط ۷: | ||
== نظریههای رشد اخلاقی == | == نظریههای رشد اخلاقی == | ||
روانشناسان، در بررسی مراحل رشد اخلاقی کودکان، به دیدگاههای گوناگونی دست یافتهاند، ازجمله: | |||
ژان پیاژه (۹ اوت ۱۸۹۶ – ۱۶ سپتامبر ۱۹۸۰م)، روانشناس سوئیسی، رشد اخلاقی کودکان را در دو مرحله اصلی توصیف کرده است: | ژان پیاژه (۹ اوت ۱۸۹۶ – ۱۶ سپتامبر ۱۹۸۰م)، روانشناس سوئیسی، رشد اخلاقی کودکان را در دو مرحله اصلی توصیف کرده است: | ||
| خط ۱۷: | خط ۱۷: | ||
* سطح پساعرفی: اخلاقیات بر اساس پیمان اجتماعی (مرحله پنجم) و اصول اخلاقی جهانی، عدالت و حقوق بشر (مرحله ششم) تعریف میشود.<ref>[https://www.sid.ir/FA/VEWSSID/J_pdf/4014713910601.pdf جاویدان و دیگران، «تحلیل نظریه رشد اخلاقی کولبرگ با رویکرد قرآنی»، 1391ش، ص18.]</ref> | * سطح پساعرفی: اخلاقیات بر اساس پیمان اجتماعی (مرحله پنجم) و اصول اخلاقی جهانی، عدالت و حقوق بشر (مرحله ششم) تعریف میشود.<ref>[https://www.sid.ir/FA/VEWSSID/J_pdf/4014713910601.pdf جاویدان و دیگران، «تحلیل نظریه رشد اخلاقی کولبرگ با رویکرد قرآنی»، 1391ش، ص18.]</ref> | ||
کلبرگ بر این باور بود که این سطوح و مراحل در قضاوت اخلاقی بهترتیب و بهتدریج همراه با بالا رفتن سن کودک، در او بروز میکنند. کودک قبل از ۹ سالگی، استدلالهایش دربارهٔ معماهای اخلاقی در سطح اول است. این استدلالها در اوائل نوجوانی عموماً در سطح دوم قرار میگیرند و گاهی هم بین مرحله دوم و چهارم دچار نوسان میشود. برخی از نوجوانان در نیمه دوم نوجوانی به مرحله چهارم میرسند.<ref>[https://www.sid.ir/FA/VEWSSID/J_pdf/4014713910601.pdf جاویدان و دیگران، «تحلیل نظریه رشد اخلاقی کولبرگ با رویکرد قرآنی»، 1391ش، ص19.]</ref> | |||
== عوامل مؤثر بر رشد اخلاقی == | == عوامل مؤثر بر رشد اخلاقی == | ||
| خط ۳۰: | خط ۳۰: | ||
=== خانواده و تربیت === | === خانواده و تربیت === | ||
* دلبستگی ایمن: ایجاد رابطهای امن، پاسخگو و قابل اعتماد بین کودک و مراقب اصلی (به ویژه مادر)، پایه اساسی رشد اخلاقی سالم،<ref>[https://rehabilitationj.uswr.ac.ir/article-1-2854-fa.pdf اسماعیلی و دیگران، «بررسی ارتباط بین سبکهای فرزندپروری با رشد اخلاقی کودکان پیش از دبستان با میانجیگری دلبستگی کودک»، 1400، ص370-375.]</ref> همدلی و اعتماد به نفس در آینده است.<ref>[https://akhlagh.morsalat.ir/article_68453_131fa0b9571ea4e1149121448f5c568a.pdf <nowiki>[1] جعفریان، «رشد معنوی و اخلاقی در دوران کودکی و تأثیر آن در بزرگسالی: یک مقاله مروری»</nowiki>'''،''' 1398ش'''،''' ص73.]</ref> | * دلبستگی ایمن: ایجاد رابطهای امن، پاسخگو و قابل اعتماد بین کودک و مراقب اصلی (به ویژه مادر)، پایه اساسی رشد اخلاقی سالم،<ref>[https://rehabilitationj.uswr.ac.ir/article-1-2854-fa.pdf اسماعیلی و دیگران، «بررسی ارتباط بین سبکهای فرزندپروری با رشد اخلاقی کودکان پیش از دبستان با میانجیگری دلبستگی کودک»، 1400، ص370-375.]</ref> همدلی و اعتماد به نفس در آینده است.<ref>[https://akhlagh.morsalat.ir/article_68453_131fa0b9571ea4e1149121448f5c568a.pdf <nowiki>[1] جعفریان، «رشد معنوی و اخلاقی در دوران کودکی و تأثیر آن در بزرگسالی: یک مقاله مروری»</nowiki>'''،''' 1398ش'''،''' ص73.]</ref> | ||
* سبک فرزندپروری: از میان سبکهای مختلف، سبک مقتدرانه که ترکیبی از محبت، پاسخگویی و انتظارات و قوانین روشن است بیشترین همبستگی را با رشد رفتارهای مثبت اجتماعی مانند همکاری، همدلی، خودمهارگری و | * سبک فرزندپروری: از میان سبکهای مختلف، سبک مقتدرانه که ترکیبی از محبت، پاسخگویی و انتظارات و قوانین روشن است بیشترین همبستگی را با رشد رفتارهای مثبت اجتماعی مانند همکاری، همدلی، خودمهارگری و نوعدوستی دارد.<ref>[https://ethics.riqh.ac.ir/article_12940_e1ec8da013b841d87feb9e11430d749a.pdf?lang=en بوسلیکی، «عوامل رشد اخلاقی کودکان در رابطه والد فرزند از منظر روانشناسی اخلاق»، 1398ش، ص 115.]</ref> | ||
* تکریم کودک: هنگامی که کودک مورد احترام و تکریم واقع شود و احساس ارزشمندی کند، انگیزه بیشتری برای ترک رفتارهای ناپسند و انجام اعمال نیک خواهد داشت.<ref>[https://jou.spsiran.ir/article_154117_f9e8fbf3293d945389e128cfea8afb98.pdf نامور و دیگران، «پرورش هوش اخلاقی کودکان بر اساس روایات معتبر» 1399ش، ص2629 و 2632.]</ref> | * تکریم کودک: هنگامی که کودک مورد احترام و تکریم واقع شود و احساس ارزشمندی کند، انگیزه بیشتری برای ترک رفتارهای ناپسند و انجام اعمال نیک خواهد داشت.<ref>[https://jou.spsiran.ir/article_154117_f9e8fbf3293d945389e128cfea8afb98.pdf نامور و دیگران، «پرورش هوش اخلاقی کودکان بر اساس روایات معتبر» 1399ش، ص2629 و 2632.]</ref> | ||
* رفتار خواهر و برادرهای بزرگتر: کودکان از طریق یادگیری مشاهدهای از تعاملات اخلاقی یا غیراخلاقی خواهر و برادرهای بزرگتر تأثیر میپذیرند و در گفتوگوهای اخلاقی با آنان شرکت میکنند.<ref>[https://ethics.isramags.ir/article_63627_89ff8208badb64f10144c74b521ff237.pdf بوسلیکی، «عوامل رشد اخلاقی کودکان در بافت خانواده»، 1396ش، ص72 و 75].</ref> | * رفتار خواهر و برادرهای بزرگتر: کودکان از طریق یادگیری مشاهدهای از تعاملات اخلاقی یا غیراخلاقی خواهر و برادرهای بزرگتر تأثیر میپذیرند و در گفتوگوهای اخلاقی با آنان شرکت میکنند.<ref>[https://ethics.isramags.ir/article_63627_89ff8208badb64f10144c74b521ff237.pdf بوسلیکی، «عوامل رشد اخلاقی کودکان در بافت خانواده»، 1396ش، ص72 و 75].</ref> | ||