بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات مفهوم
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| تصویر            =اختلا روانی 1 jpg.jpeg  
| تصویر            =   
| زیرنویس تصویر    =سرای احسان محل نگهداری بیماران روانی   
| زیرنویس تصویر    =سرای احسان محل نگهداری بیماران روانی   
| image_alt        =سرای احسان - بیماران روانی
| image_alt        =سرای احسان - بیماران روانی
خط ۴۶: خط ۴۶:


== تاریخچه اختلال روانی ==
== تاریخچه اختلال روانی ==
[[پرونده:اختلال روانی 3 .jpg|جایگزین=مجسمه بقراط|بندانگشتی|مجسمه بقراط]]
در ایران و یونان باستان، پدیده‌هایی که امروزه به‌عنوان اختلال روانی شناخته می‌شوند، اغلب به نیروهای ماوراءالطبیعه، ارواح شیطانی، اهریمن<ref>[https://www.roshdmag.ir/fa/article/22709/روان-پزشکی-در-ایران-باستان باقری، «روان‌پزشکی در ایران باستان»،  وب‌سایت سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش و پرورش.]</ref> یا خشم خدایان نسبت داده می‌شد و درمان‌ها به‌طور عمده شامل مناسک مذهبی و جادوگری بودند. یونانیان از نخستین تمدن‌هایی بودند که بیماری روانی را با دلایل طبیعی شناختند؛ بقراط عدم تعادل اخلاط بدن را علت دانست و برای نمونه، [[افسردگی]] را ناشی از افزایش سودا تلقی و درمان‌های طبیعی پیشنهاد کرد.<ref>[https://ana.ir/fa/news/940938/تاریخچه-درمان-بیماری‌های-روانی-از-جمجمه‌شکافی-تا-عینک-vr اردشیری، «تاریخچۀ درمان بیماری‌های روانی/از جمجمه‌شکافی تا عینک VR»،  خبرگزاری آنا.]</ref>
در ایران و یونان باستان، پدیده‌هایی که امروزه به‌عنوان اختلال روانی شناخته می‌شوند، اغلب به نیروهای ماوراءالطبیعه، ارواح شیطانی، اهریمن<ref>[https://www.roshdmag.ir/fa/article/22709/روان-پزشکی-در-ایران-باستان باقری، «روان‌پزشکی در ایران باستان»،  وب‌سایت سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش و پرورش.]</ref> یا خشم خدایان نسبت داده می‌شد و درمان‌ها به‌طور عمده شامل مناسک مذهبی و جادوگری بودند. یونانیان از نخستین تمدن‌هایی بودند که بیماری روانی را با دلایل طبیعی شناختند؛ بقراط عدم تعادل اخلاط بدن را علت دانست و برای نمونه، [[افسردگی]] را ناشی از افزایش سودا تلقی و درمان‌های طبیعی پیشنهاد کرد.<ref>[https://ana.ir/fa/news/940938/تاریخچه-درمان-بیماری‌های-روانی-از-جمجمه‌شکافی-تا-عینک-vr اردشیری، «تاریخچۀ درمان بیماری‌های روانی/از جمجمه‌شکافی تا عینک VR»،  خبرگزاری آنا.]</ref>


خط ۵۹: خط ۵۸:
== دیدگاه‌ها دربارهٔ اختلال روانی ==
== دیدگاه‌ها دربارهٔ اختلال روانی ==
=== دیدگاه کلاسیک ===
=== دیدگاه کلاسیک ===
[[پرونده:اختلال روانی 2 jpg.jpeg|جایگزین=قرون وسطی - پزشکی|بندانگشتی|شیوه‌های پزشکی قرون وسطی]]تعریف کلاسیک اختلال روانی، که به‌طور عمده در راهنمای تشخیصی و آماری اختلال‌های روانی (DSM)<ref>[https://www.cambridge.org/core/journals/psychological-medicine/article/what-is-a-mental-disorder-an-exemplarfocused-approach/615D549EC90411F81C89EFEA54276F6B کندلر و همکاران، «اختلال روانی چیست؟ رویکردی نمونه محور»،  وب‌سایت انتشارات دانشگاه کمبریج.]</ref> و طبقه‌بندی بین‌المللی بیماری‌ها (ICD)<ref>[https://icd.who.int/browse/2025-01/mms/en#334423054 «اختلالات روانی، روانی یا رشد عصبی»،  وب‌سایت طبقه‌بندی بین‌المللی بیماری‌ها (ICD.]</ref> منعکس می‌شود، بر مجموعه‌ای از علائم و نشانه‌های رفتاری، شناختی، عاطفی یا جسمی تمرکز دارد که باعث پریشانی قابل توجه بالینی یا اختلال در عملکرد اجتماعی، شغلی یا سایر حوزه‌های مهم زندگی فرد می‌شوند. این رویکرد پزشکی‌محور، اختلالات روانی را به‌عنوان بیماری‌هایی متمایز در نظر می‌گیرد، اما با محدودیت‌ها و انتقاداتی از جمله تأکید بیش از حد بر علائم فردی، نادیده گرفتن زمینه‌های اجتماعی و فرهنگی و خطر پزشکی‌سازی تجربیات انسانی روبرو است.<ref>[https://www.cambridge.org/core/journals/psychological-medicine/article/what-is-a-mental-disorder-an-exemplarfocused-approach/615D549EC90411F81C89EFEA54276F6B کندلر و همکاران، «اختلال روانی چیست؟ رویکردی نمونه محور»،  وب‌سایت انتشارات دانشگاه کمبریج.]</ref>
تعریف کلاسیک اختلال روانی، که به‌طور عمده در راهنمای تشخیصی و آماری اختلال‌های روانی (DSM)<ref>[https://www.cambridge.org/core/journals/psychological-medicine/article/what-is-a-mental-disorder-an-exemplarfocused-approach/615D549EC90411F81C89EFEA54276F6B کندلر و همکاران، «اختلال روانی چیست؟ رویکردی نمونه محور»،  وب‌سایت انتشارات دانشگاه کمبریج.]</ref> و طبقه‌بندی بین‌المللی بیماری‌ها (ICD)<ref>[https://icd.who.int/browse/2025-01/mms/en#334423054 «اختلالات روانی، روانی یا رشد عصبی»،  وب‌سایت طبقه‌بندی بین‌المللی بیماری‌ها (ICD.]</ref> منعکس می‌شود، بر مجموعه‌ای از علائم و نشانه‌های رفتاری، شناختی، عاطفی یا جسمی تمرکز دارد که باعث پریشانی قابل توجه بالینی یا اختلال در عملکرد اجتماعی، شغلی یا سایر حوزه‌های مهم زندگی فرد می‌شوند. این رویکرد پزشکی‌محور، اختلالات روانی را به‌عنوان بیماری‌هایی متمایز در نظر می‌گیرد، اما با محدودیت‌ها و انتقاداتی از جمله تأکید بیش از حد بر علائم فردی، نادیده گرفتن زمینه‌های اجتماعی و فرهنگی و خطر پزشکی‌سازی تجربیات انسانی روبرو است.<ref>[https://www.cambridge.org/core/journals/psychological-medicine/article/what-is-a-mental-disorder-an-exemplarfocused-approach/615D549EC90411F81C89EFEA54276F6B کندلر و همکاران، «اختلال روانی چیست؟ رویکردی نمونه محور»،  وب‌سایت انتشارات دانشگاه کمبریج.]</ref>


=== دیدگاه جامعه‌شناختی ===
=== دیدگاه جامعه‌شناختی ===