کمیکال: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۲: / خط ۲: @@
 == مفهوم‌شناسی ==
-کمیکال ماده‌ای مخدر است که با روش‌های شیمیایی و در آزمایشگاه‌های غیرقانونی<ref>[https://news.dchq.ir/3/?p=91378 «عوارض کمیکال از ناهماهنگی حرکتی تا احساس حالت سقوط»، پورتال جامع ستاد مبارزه با مواد مخدر.]</ref> از طریق ترکیب ماده‌ای به نام مراسوئیت با گیاه مریم‌گلی تولید می‌شود. این ماده یک روانگردان از خانواده AM محسوب شده و ماری‌جوانای صنعتی است. در میان مصرف‌کنندگان، این ماده با نام‌های متعددی از جمله نعناع جادویی، مریم گلی، گیاه چوپان، برگ نبوت، سالی-دی، ماریا پاستورا و سالویا نیز شناخته می‌شود<ref>[https://behravanshim.com/%D9%85%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D9%85%D8%AE%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ «مادۀ مخدر کمیکال چیست؟»، وب‌سایت به‌روان شیم.]</ref> و به‌شکل‌های مختلفی مانند دانه‌های قهوه‌ای و اسپری استفاده می‌شود. همچنین کمیکال را با سایر مواد مخلوط و یا به‌شکل سیگار مصرف می‌کنند.<ref>[https://www.irna.ir/news/84460534/%D9%82%D8%AF%D8%B1%D8%AA-%D8%AA%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%A8-%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D8%AE%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «قدرت تخریب‌ «کمیکال» چند برابر دیگر مواد مخدر است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
+کمیکال (Chemical) ماده‌ای مخدر است که با روش‌های شیمیایی و در آزمایشگاه‌های غیرقانونی<ref>[https://news.dchq.ir/3/?p=91378 «عوارض کمیکال از ناهماهنگی حرکتی تا احساس حالت سقوط»، پورتال جامع ستاد مبارزه با مواد مخدر.]</ref> از طریق ترکیب ماده‌ای به نام مراسوئیت با گیاه مریم‌گلی تولید می‌شود. این ماده یک روانگردان از خانواده AM محسوب شده و ماری‌جوانای صنعتی است. در میان مصرف‌کنندگان، این ماده با نام‌های متعددی از جمله نعناع جادویی، مریم گلی، گیاه چوپان، برگ نبوت، سالی-دی، ماریا پاستورا و سالویا نیز شناخته می‌شود<ref>[https://behravanshim.com/%D9%85%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D9%85%D8%AE%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ «مادۀ مخدر کمیکال چیست؟»، وب‌سایت به‌روان شیم.]</ref> و به‌شکل‌های مختلفی مانند دانه‌های قهوه‌ای و اسپری استفاده می‌شود. همچنین کمیکال را با سایر مواد مخلوط و یا به‌شکل سیگار مصرف می‌کنند.<ref>[https://www.irna.ir/news/84460534/%D9%82%D8%AF%D8%B1%D8%AA-%D8%AA%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%A8-%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D8%AE%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «قدرت تخریب‌ «کمیکال» چند برابر دیگر مواد مخدر است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
+کمیک و بونزای به فروش می‌رسد که ظاهر این مواد، به شکل ماده گیاهی خردشده سبزرنگ و گاهی معطر است.<ref>[https://www.isna.ir/news/1402051911854/%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%AF%D8%B2-%D9%85%D8%B5%D8%B1%D9%81-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86 «ورود روان‌گردان جدید «کِمیکال» به ایران/ «اوردُز» مصرف‌کنندگان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>
+در تفاوت با «گل» یا «حشیش» طبیعی که ترکیبات آنها ثابت و قابل شناسایی است، ماده مخدر کمیکال معمولاً از ترکیب چندین نوع ماده شیمیایی متفاوت تشکیل می‌شود. این ترکیب‌های متنوع با هدف افزایش سرعت و شدت اثر انجام می‌گیرند و همین ویژگی سبب شده است که کمیکال به‌عنوان یکی از پرخطرترین مواد مخدر مصنوعی شناخته شود.<ref>[https://tolouedigar.com/%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84/ «کمیکال چیست؟»، وب‌سایت کلینیک ترک اعتیاد طلوعی دیگر.]</ref>
+== تاریخچه ==
+ریشه شکل‌گیری ماده مخدر «کمیکال» به اوایل دهه ۱۹۹۰ میلادی بازمی‌گردد؛ زمانی که برای نخستین بار در آمریکا و اروپا، این ترکیبات با هدف پژوهش بر روی گیرنده‌های کانابینوئیدی ساخته شدند. با این حال، خیلی زود از مسیر علمی خارج شده و به بازار سیاه راه یافتند. ارزانی، سهولت دسترسی و تأثیرگذاری بالا باعث شد که در مدت کوتاهی در میان جوانان محبوبیت پیدا کنند.
+در اواخر دهه ۲۰۱۰ میلادی، مسیر ورود این ماده به ایران از طریق کشورهای همسایه باز شد. در ابتدا، کمیکال در قالب سیگارها و تنباکوی گیاهی آغشته به ترکیبات شیمیایی عرضه می‌شد؛ اما امروزه در بسیاری از شهرهای کشور به شکل‌های گوناگون و گسترده در دسترس است.
+نبود آگاهی عمومی نسبت به ماهیت آن و شباهت ظاهری‌اش با گیاهان عادی، روند گسترش و مصرف این ماده را بسیار آسان کرده است.<ref>[https://tolouedigar.com/%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84/ «کمیکال چیست؟»، وب‌سایت کلینیک ترک اعتیاد طلوعی دیگر.]</ref>
 == اعتیاد ==
@@ خط ۱۴: / خط ۲۵: @@
 == بازار مصرف ==
 این ماده روانگردان نوظهور که با ترکیبات شیمیایی و در آزمایشگاه‌ها تولید و وارد کشور شده است، از طریق اسپری کردن مواد شیمیایی بر روی گیاهان خشک و بی‌اثر ساخته می‌شود. این محصول با بسته‌بندی‌های خاص و با درج این عبارت که «برای مصرف انسانی نیست و جهت رایحه و بخور درمانی استفاده شود»، در بازار به فروش می‌رسد؛ در حالی که در واقع یک مادۀ مخدر اعتیادآور و روانگردان محسوب می‌شود. واردکنندگان غیرمجاز برای عرضه این مواد، آن‌ها را با نام‌هایی همچون ادویه، بونزای، یا بخور گیاهی و با استفاده از علائم و بسته‌بندی‌های متنوع و جذاب به مشتریان ارائه می‌دهند. نکته مشترک در میان این بسته‌بندی‌ها، درج عبارات فریبنده‌ای نظیر «برای عطردرمانی» یا «برای مصرف انسانی نیست» است که با هدف گمراه کردن نهادهای نظارتی و مصرف‌کنندگان روی آن‌ها نوشته می‌شود.<ref>[https://news.dchq.ir/3/?p=91378 «عوارض کمیکال از ناهماهنگی حرکتی تا احساس حالت سقوط»، پورتال جامع ستاد مبارزه با مواد مخدر.]</ref>
+به دلیل احتمال نداشتن بازار مصرف صنعتی برای این ترکیبات، تولیدکنندگان آن را به‌صورت اسپری بر روی گیاهان خشک و بی‌اثر می‌پاشند. سپس این گیاهان آغشته به ماده روانگردان را در بسته‌بندی‌های شکیل و جذاب قرار داده و با برچسب‌هایی مانند «برای مصرف انسانی نیست؛ جهت رایحه و بخور درمانی» به فروش می‌رسانند. علاوه بر عرضه ظاهری به عنوان بخور یا رایحه‌درمانی، مصرف‌کنندگان این مواد را به شکل تدخینی نیز استفاده می‌کنند؛ بدین صورت که گیاهان خشک‌شده را درون سیگار یا کاغذ سیگارپیچ ریخته و دود می‌کنند. تولیدکنندگان و قاچاقچیان با استفاده مکرر از همین جملات گمراه‌کننده تلاش می‌کنند سیستم‌های پلیسی و ضد مواد مخدر بین‌المللی را فریب دهند و در برخی موارد، حتی از همین روش برای عبور از گمرک کشورها بهره می‌برند.<ref>[https://www.isna.ir/news/1402051911854/%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%AF%D8%B2-%D9%85%D8%B5%D8%B1%D9%81-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86 «ورود روان‌گردان جدید «کِمیکال» به ایران/ «اوردُز» مصرف‌کنندگان»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>
+== علائم مصرف ==
+شناسایی زودهنگام نشانه‌های مصرف می‌تواند از بروز بحران‌های خطرناک جسمی و روانی جلوگیری کند. نشانه‌های رایج مصرف این ماده شامل موارد زیر است:
+* تغییر ناگهانی خلق‌وخو و رفتار بدون دلیل مشخص
+* قرمزی شدید چشم‌ها و گشادشدن مردمک‌ها
+* تعریق زیاد، افزایش ضربان قلب و تپش شدید
+* بی‌قراری، پرحرفی و تحرک غیرعادی
+* کاهش تمرکز و کندی واکنش به اطراف
+* احساس خلسه یا جدا شدن از واقعیت ذهنی و محیط پیرامون.<ref>[https://tolouedigar.com/%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84/ «کمیکال چیست؟»، وب‌سایت کلینیک ترک اعتیاد طلوعی دیگر.]</ref>
 == عوارض ==
@@ خط ۲۸: / خط ۵۱: @@
 فرد مصرف کننده پس از گذراندن دوره سم زدایی که معمولاً ۱۲ روز طول می‌کشد تا هفته سوم باز هم علائم دیگری همچون نداشتن تعادل ناتوانی در انجام امور روزانه و وسوسه مصرف را تجربه می‌کند و از این مرحله به بعد فرد تحالتهای روحی مثل گوشه‌گیری مشکلات عصبی و عدم مسئولیت پذیری را تجربه می‌کند که با مشاوره روش‌های درمانی رفتاری می‌توان این حالت‌های روانی ایجاد شده را تا حدودی کاهش داد و در مواردی آنها را از بین برد.<ref>[https://rapidtest.ir/blog/%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D8%9F/ «کمیکال یا k2 چیست؟»، وب‌سایت رپید تست.]</ref>
+رای ترک این کانابینوئیدها نزدیک به ۶ هفته زمان نیاز داریم تا اثرات این ماده از جسم بیمار خارج شود بسته به میزان مصرف و شدت اعتیاد می‌تواند تا ۱۰ هفته نیز طولانی شود.
+با شروع دوره ترک و درمان اعتیاد باید به‌طور کامل مصرف کمیکال قطع شود در غیر این صورت همه تلاش‌ها بی‌فایده است، برای قطع مصرف و یافتن اراده آن بهتر است فرد از مشاوره روانشناسی کمک بگیرد. ترک این مواد تقریبا سه مرحله دارد.<ref>[https://www.irna.ir/news/84459171/%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D9%84%D8%A8-%D9%86%D8%B2%D9%86%DB%8C%D9%85 «به «کمیکال» لب نزنیم»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
+بهترین راه برای ترک این ماده، درمان مرحله‌ای تحت نظر تیم درمانی حرفه‌ای است.
+'''سم‌زدایی ایمن (Detox)'''
+سم‌زدایی ایمن (Detox) در این مرحله، بدن از بقایای ماده پاک‌سازی می‌شود و علائم جسمی و روانی ترک به‌صورت دقیق کنترل می‌گردد. این فرایند معمولاً در محیط کلینیک انجام می‌شود تا خطر بروز بحران‌های ناگهانی مانند تشنج یا حملات اضطراب کاهش یابد. داروهای آرام‌بخش یا ضداضطراب در صورت نیاز تجویز می‌شوند تا روند سم‌زدایی ایمن و بدون درد سپری شود.<ref>[https://tolouedigar.com/%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84/ «کمیکال چیست؟»، وب‌سایت کلینیک ترک اعتیاد طلوعی دیگر.]</ref>
+'''درمان دارویی هدفمند'''
+درمان دارویی هدفمند پس از مرحله سم‌زدایی، برای کنترل علائمی مانند بی‌خوابی، تحریک‌پذیری، افسردگی و اضطراب، داروهای مناسب تجویز می‌شود. هدف از درمان دارویی این است که فرد بتواند بدون تحمل درد و فشار روانی شدید، روند ترک را ادامه دهد. این مرحله باید حتماً زیر نظر پزشک متخصص انجام شود و مصرف داروها به‌هیچ‌وجه نباید خودسرانه باشد.<ref>[https://tolouedigar.com/%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84/ «کمیکال چیست؟»، وب‌سایت کلینیک ترک اعتیاد طلوعی دیگر.]</ref>
+'''روان‌درمانی و CBT'''
+روان‌درمانی و CBT یکی از مهم‌ترین مراحل درمان، روان‌درمانی شناختی رفتاری (CBT) است. این روش کمک می‌کند تا فرد الگوهای فکری و رفتاری ناسالم خود را شناسایی و اصلاح کند. در روان‌درمانی، فرد یاد می‌گیرد چطور با وسوسه‌ها و موقعیت‌های پرخطر مقابله کند و کنترل بیشتری بر احساسات و تصمیم‌هایش داشته باشد.<ref>[https://tolouedigar.com/%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84/ «کمیکال چیست؟»، وب‌سایت کلینیک ترک اعتیاد طلوعی دیگر.]</ref>
+'''حمایت خانواده و بازتوانی پس از ترک'''
+حمایت خانواده و بازتوانی پس از ترک ترک کمیکال فقط با سم‌زدایی کامل نمی‌شود؛ مرحله حیاتی بعدی بازتوانی و حمایت پس از ترک است. خانواده در این بخش نقش مهمی دارند و آموزش می‌بینند چگونه از بیمار حمایت مؤثر کنند. جلسات مشاوره، گروه‌درمانی و برنامه‌های بازتوانی به فرد کمک می‌کند از عود جلوگیری کند و به زندگی عادی برگردد.<ref>[https://tolouedigar.com/%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84/ «کمیکال چیست؟»، وب‌سایت کلینیک ترک اعتیاد طلوعی دیگر.]</ref>
+== مصرف کمیکال در ایران ==
+طبق گزارش‌ها مصرف کمیکال در ایران در میان نوجوانان ۱۲ تا ۱۴ ساله افزایش یافته است. این ماده مخدر در پارک‌ها به‌راحتی پیدا می‌شود. اغلب مصرف‌کنندگان کمیکال  آن را مشابه مادۀ مخدر «گُل» می‌دانند. طبق ادعاها این ماده را اولین بار در سال ۱۳۸۸ش دختری از اسرائیل به ایران آورد و به‌دلیل ارزان بودن، مورد استقبال قرار گرفت.<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/79118/%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%7C-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B4%D8%AA%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 ««کمیکال» چیست؟ | نوجوانان مشتری کمیکال در ایران»، شهرآرانیوز.]</ref>
 == منابع ==
+* «به «کمیکال» لب نزنیم»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 14 شهریور 1400ش.
 * «عوارض کمیکال از ناهماهنگی حرکتی تا احساس حالت سقوط»، پورتال جامع ستاد مبارزه با مواد مخدر، تاریخ درج مطلب: 21 مرداد 1402ش.
 * «قدرت تخریب‌ «کمیکال» چند برابر دیگر مواد مخدر است»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 15 شهریور 1400ش.
 * «کمیکال چیست؟ عوارض مصرف و ترک کمیکال»، وب‌سایت rebirth، تاریخ درج مطلب: 22 آذر 1400ش.
+* ««کمیکال» چیست؟ | نوجوانان مشتری کمیکال در ایران»، شهرآرانیوز، تاریخ درج مطلب: 9 شهریور 1400ش.
+* «کمیکال چیست؟»، وب‌سایت کلینیک ترک اعتیاد طلوعی دیگر، تاریخ درج مطلب: 1 آبان 1404ش.
 * «کمیکال یا k2 چیست؟»، وب‌سایت رپیدتست، تاریخ درج مطلب: 28 اردیبهشت 1403ش.
 * «مادۀ مخدر کمیکال چیست؟»، وب‌سایت به‌روان شیم، تاریخ بازدید: 18 بهمن 1404ش.
+* «ورود روان‌گردان جدید «کِمیکال» به ایران/ «اوردُز» مصرف‌کنندگان»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: 21 مرداد 1402ش.
 == پانویس ==