بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۸: خط ۸:
== تاریخچهٔ پیدایش مگامال در جهان و ایران ==
== تاریخچهٔ پیدایش مگامال در جهان و ایران ==
* '''در جهان'''؛ مگامال‌ها به‌عنوان نمادی از سبک جدید [[خرید]] و تفریح، پس از جنگ جهانی دوم و در دهه‌های ۶۰ و ۷۰ میلادی، در غرب گسترش یافتند<ref>[https://www.baharnews.ir/news/138524/تهران-چنبره-مگامال-ها «تهران در چنبرۀ مگامال‌ها»، وب‌سایت بهار نیوز.]</ref> و سپس به سراسر جهان، از جمله آسیا و خاورمیانه، راه پیدا کردند.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1063360/fa#downloadbottom پوررضا کریم‌سرا و دهقان، «فضاهای تجاری در فرایند توسعه: بررسی تطبیقی تجربۀ خرید مشتریان از مگامال‌ها و مغازه‌های محلی»، 1400ش، ص192.]</ref>
* '''در جهان'''؛ مگامال‌ها به‌عنوان نمادی از سبک جدید [[خرید]] و تفریح، پس از جنگ جهانی دوم و در دهه‌های ۶۰ و ۷۰ میلادی، در غرب گسترش یافتند<ref>[https://www.baharnews.ir/news/138524/تهران-چنبره-مگامال-ها «تهران در چنبرۀ مگامال‌ها»، وب‌سایت بهار نیوز.]</ref> و سپس به سراسر جهان، از جمله آسیا و خاورمیانه، راه پیدا کردند.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1063360/fa#downloadbottom پوررضا کریم‌سرا و دهقان، «فضاهای تجاری در فرایند توسعه: بررسی تطبیقی تجربۀ خرید مشتریان از مگامال‌ها و مغازه‌های محلی»، 1400ش، ص192.]</ref>
* '''در ایران'''؛ ساخت مگامال‌ها در [[ایران]] با تأثیر جهانی‌سازی و رونق [[مصرف‌گرایی]]،<ref>[https://www.baharnews.ir/news/138524/تهران-چنبره-مگامال-ها «تهران در چنبرۀ مگامال‌ها»، وب‌سایت بهار نیوز.]</ref> از دههٔ ۷۰ شمسی آغاز و با چالش‌ها و تحولات سیاسی و فرهنگی همراه شدند و با گذشت زمان و با نقد پژوهشگران، از منظر اقتصادی و اجتماعی مورد بررسی قرار گرفتند و همچنان در حال توسعه و تکامل هستند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/541686/مروری-بر-کتاب-مگامال-ها-و-مجتمع-های-بزرگ-تجاری-در-تهران- توسلی، «مروری بر کتاب مگامال‌ها و مجتمع‌های بزرگ تجاری در تهران»، 1401ش، ص316-315.]</ref> این مراکز در ایران از شکل پاساژهای اولیه در ساختارهای متنوع‌تری مانند مجتمع‌های تجاری، [[مال]]‌ها و مگامال‌ها تکامل یافتند<ref>[https://www.sid.ir/paper/1035622/fa#downloadbottom ایمانی‌شاملو و عزتی‌مهر، «بررسی تأثیرات مگ‌مال‌ها بر روی محدوده‌های پیرامونی (نمونۀ موردی: لاله‌پارک، ستاره‌باران و ایپک‌پالاس شهر تبریز)»، 1401ش، ص101.]</ref> و با ارائهٔ کارکردهای فراغتی و فرهنگی گسترده، به ابرپروژهٔ تجاری- فراغتی تبدیل شدند.<ref>[https://journals.uok.ac.ir/article_62393.html?lang=en احمدی و همکاران، «پیامدهای ساخت مال‌ها و مراکز خرید در تهران»، 1401ش، ص178.]</ref> به‌عنوان نمونه؛ [[مگ‌مال اکباتان|مگامال اکباتان]]، نخستین بازار بزرگ ایران با استانداردهای جهانی، در زمینی به مساحت ۱۹ هکتار در غرب [[تهران]] واقع شده است. این مجموعه با ۲۰۰ واحد تجاری، طراحی مدرن<ref>[https://amlaksarmayeban.com/مجمتع-تجاری-مگامال/ «دربارۀ مگامال چه می‌دانید؟»، وب‌سایت املاک سرمایه‌بان.]</ref> و امکانات گسترده از جمله فروشگاه‌های برند، هایپرمارکت، [[شهربازی]]، [[سینما]]، و [[رستوران]]‌های متنوع، فضایی امن و جذاب برای خرید، تفریح و گذران [[اوقات فراغت]] شهروندان و گردشگران، فراهم کرده و با دسترسی آسان به بزرگراه‌ها و [[مترو]]، تجربه‌ای بی‌نظیر را ارائه می‌دهد.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/8951-مگا-مال/ «مگ‌مال تهران؛ تجربۀ خریدی متفاوت در شهرک اکباتان»، وب‌سایت کجارو.]</ref>
* '''در ایران'''؛ ساخت مگامال‌ها در [[ایران]] با تأثیر جهانی‌سازی و رونق [[مصرف‌گرایی]]،<ref>[https://www.baharnews.ir/news/138524/تهران-چنبره-مگامال-ها «تهران در چنبرۀ مگامال‌ها»، وب‌سایت بهار نیوز.]</ref> از دههٔ ۷۰ شمسی آغاز و با چالش‌ها و تحولات سیاسی و فرهنگی همراه شدند و با گذشت زمان و با نقد پژوهشگران، از منظر اقتصادی و اجتماعی مورد بررسی قرار گرفتند و همچنان در حال توسعه و تکامل هستند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/541686/مروری-بر-کتاب-مگامال-ها-و-مجتمع-های-بزرگ-تجاری-در-تهران- توسلی، «مروری بر کتاب مگامال‌ها و مجتمع‌های بزرگ تجاری در تهران»، 1401ش، ص316-315.]</ref> این مراکز در ایران از شکل پاساژهای اولیه در ساختارهای متنوع‌تری مانند مجتمع‌های تجاری، [[مال]]‌ها و مگامال‌ها تکامل یافتند<ref>[https://www.sid.ir/paper/1035622/fa#downloadbottom ایمانی‌شاملو و عزتی‌مهر، «بررسی تأثیرات مگ‌مال‌ها بر روی محدوده‌های پیرامونی (نمونۀ موردی: لاله‌پارک، ستاره‌باران و ایپک‌پالاس شهر تبریز)»، 1401ش، ص101.]</ref> و با ارائهٔ کارکردهای فراغتی و فرهنگی گسترده، به ابرپروژهٔ تجاری- فراغتی تبدیل شدند.<ref>[https://journals.uok.ac.ir/article_62393.html?lang=en احمدی و همکاران، «پیامدهای ساخت مال‌ها و مراکز خرید در تهران»، 1401ش، ص178.]</ref> به‌عنوان نمونه؛ [[مگ‌مال اکباتان|مگامال اکباتان]]، نخستین بازار بزرگ ایران با استانداردهای جهانی، در زمینی به مساحت ۱۹ هکتار در غرب [[تهران]] واقع شده است. این مجموعه با ۲۰۰ واحد تجاری، طراحی مدرن<ref>[https://amlaksarmayeban.com/مجمتع-تجاری-مگامال/ «دربارۀ مگامال چه می‌دانید؟»، وب‌سایت املاک سرمایه‌بان.]</ref> و امکانات گسترده از جمله فروشگاه‌های برند، هایپرمارکت، [[شهربازی]]، [[سینما]]، و [[رستوران]]‌های متنوع، فضایی امن و جذاب برای خرید، تفریح و گذران [[اوقات فراغت]] شهروندان و گردشگران، فراهم کرده و با دسترسی آسان به بزرگراه‌ها و [[مترو]]، تجربه‌ای بی‌نظیر را ارائه می‌دهد.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/8951-مگا-مال/ «مگامال تهران؛ تجربۀ خریدی متفاوت در شهرک اکباتان»، وب‌سایت کجارو.]</ref>


== زمینه‌های شکل‌گیری مگامال‌ها ==
== زمینه‌های شکل‌گیری مگامال‌ها ==
خط ۳۲: خط ۳۲:
# '''زیست‌محیطی؛''' افزایش [[آلودگی هوا]]، [[تولید زباله]]،<ref>[https://www.sid.ir/paper/1115396/fa#downloadbottom ساسان‌پور و همکاران، «تحلیل اثرات مگ‌مال‌ها بر پایداری جوامع محلی (مطالعۀ موردی: شهرهای شهرستان عباس‌آباد)»، 1401ش، ص29-28.]</ref> تخریب فضای سبز و فشار بر زیرساخت‌های شهری.<ref>[https://journals.uok.ac.ir/article_62393.html?lang=en احمدی و همکاران، «پیامدهای ساخت مال‌ها و مراکز خرید در تهران»، 1401ش، ص190.]</ref>
# '''زیست‌محیطی؛''' افزایش [[آلودگی هوا]]، [[تولید زباله]]،<ref>[https://www.sid.ir/paper/1115396/fa#downloadbottom ساسان‌پور و همکاران، «تحلیل اثرات مگ‌مال‌ها بر پایداری جوامع محلی (مطالعۀ موردی: شهرهای شهرستان عباس‌آباد)»، 1401ش، ص29-28.]</ref> تخریب فضای سبز و فشار بر زیرساخت‌های شهری.<ref>[https://journals.uok.ac.ir/article_62393.html?lang=en احمدی و همکاران، «پیامدهای ساخت مال‌ها و مراکز خرید در تهران»، 1401ش، ص190.]</ref>
# '''فضایی-مکانی و هویتی:''' توسعهٔ ناموزون،<ref>[https://www.sid.ir/paper/1115396/fa#downloadbottom ساسان‌پور و همکاران، «تحلیل اثرات مگ‌مال‌ها بر پایداری جوامع محلی (مطالعۀ موردی: شهرهای شهرستان عباس‌آباد)»، 1401ش، ص29-28.]</ref> اعیانی‌سازی محلات تاریخی و نابودی هویت بومی و تضعیف هویت [[معماری ایرانی‌اسلامی|معماری ایرانی-اسلامی]] از طریق تقلید از الگوهای غیربومی.<ref>[https://journals.uok.ac.ir/article_62393.html?lang=en احمدی و همکاران، «پیامدهای ساخت مال‌ها و مراکز خرید در تهران»، 1401ش، ص195-188.]</ref>
# '''فضایی-مکانی و هویتی:''' توسعهٔ ناموزون،<ref>[https://www.sid.ir/paper/1115396/fa#downloadbottom ساسان‌پور و همکاران، «تحلیل اثرات مگ‌مال‌ها بر پایداری جوامع محلی (مطالعۀ موردی: شهرهای شهرستان عباس‌آباد)»، 1401ش، ص29-28.]</ref> اعیانی‌سازی محلات تاریخی و نابودی هویت بومی و تضعیف هویت [[معماری ایرانی‌اسلامی|معماری ایرانی-اسلامی]] از طریق تقلید از الگوهای غیربومی.<ref>[https://journals.uok.ac.ir/article_62393.html?lang=en احمدی و همکاران، «پیامدهای ساخت مال‌ها و مراکز خرید در تهران»، 1401ش، ص195-188.]</ref>
# '''حقوقی و مدیریتی:''' رویارویی با برخی چالش‌های حقوقی و مدیریتی در مراحل مختلف ساخت و توسعه.<ref>[https://ijurm.imo.org.ir/browse.php?a_id=3511&sid=1&slc_lang=fa علی‌یاری بروجنی و مقدری امیری، «ماهیت حقوقی قراردادهای بهره‌برداران بازارهای بزرگ کلان‌شهرها (مگ‌مال‌ها)»، 1403ش، ص74-66.]</ref>
# '''حقوقی و مدیریتی:''' رویارویی با برخی چالش‌های حقوقی و مدیریتی در مراحل مختلف ساخت و توسعه.<ref>[https://ijurm.imo.org.ir/browse.php?a_id=3511&sid=1&slc_lang=fa علی‌یاری بروجنی و مقدری امیری، «ماهیت حقوقی قراردادهای بهره‌برداران بازارهای بزرگ کلان‌شهرها (مگامال‌ها)»، 1403ش، ص74-66.]</ref>


=== کارکردها و ظرفیت‌ها ===
=== کارکردها و ظرفیت‌ها ===