صفحه‌ای تازه حاوی «'''<big>شهرهای موشکی ایران؛</big>''' <big>تونل‌های حفر شده در کوه‌ها با مهندسی و حفاری خاص با امکان دپوی انبوهی از موشک‌ها.</big> == تاریخچه == پروژۀ ساخت شهرهای موشکی ایران از سال ۱۳۶۳ش و پیش از ورود نخستین موشک‌ها به ایران آغاز شده و تاکنون به‌طور مست...» ایجاد کرد
 
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''<big>شهرهای موشکی ایران؛</big>'''  <big>تونل‌های حفر شده در کوه‌ها با مهندسی و حفاری خاص با امکان دپوی انبوهی از موشک‌ها.</big>
'''<big>شهرهای موشکی ایران؛</big>'''  تونل‌های حفر شده در کوه‌ها با مهندسی و حفاری خاص با امکان دپوی انبوهی از موشک‌ها.
 
== معرفی ==
ایران در حال حاضر میزبان بیش از ۲۰ شهر موشکی عملیاتی است که در قالب‌های مختلف زیرزمینی، کوهستانی و ساحلی مستقر شده‌اند. نسل اول شهرهای موشکی شامل تونل‌های نسبتاً ساده با یک خروجی بود،. نسل دوم با چندشاخه‌شدن و افزودن مسیرهای امنیتی تکامل یافت. نسل سوم اما با ویژگی‌هایی مانند سکوهای شلیک داخلی، امکانات پیشرفته زندگی، دیواره‌های چندلایه و مقاوم در برابر انفجار، درب‌های هیدرولیکی سنگین و همچنین سیستم‌های مجزا و ایزوله برای ذخیره سوخت جامد و مایع است.<ref>[https://www.aparat.com/v/lkl5z3w «مهم؛ چرا ماهواره‌های آمریکا از دیدن بزرگترین شهر موشکی ایران وحشت کردن»، وب‌سایت آپارات.]</ref>
 
به‌گفتۀ علیرضا تنگسیری، فرمانده نیروی دریایی سپاه پاسدارن انقلاب اسلامی، شهرک‌های موشکی در امتداد سواحل خلیج فارس و دریای عمان استقرار یافته و عرصه‌ای با عمق بیش از ۷۰ کیلومتر را پوشش می‌دهند. او تأکید کرد که این مناطق به‌طور کامل مسلح هستند و تنها بخش محدودی از آنها برای نمایش بخشی از قدرت نظامی ایران آشکار شده است.<ref>[https://www.jamaran.news/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%B4%D8%B1-59/1526614-%D8%AC%D8%B2%DB%8C%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D9%87%D8%B1%DA%A9-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D8%B3%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%B1%D8%B2%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%A7-%D8%AA%D9%87%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87-%D9%86%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA «جزییات شهرک‌های موشکی ایران از زبان سردار تنگسیری/ فرمانده نیروی دریایی سپاه: رزمایش‌های ما تهدیدی برای کشورها منطقه نبوده و نیست»، پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران.]</ref>


== تاریخچه ==
== تاریخچه ==
خط ۱۳: خط ۱۸:
شهرهای موشکی ایران از تونل‌های مهندسی‌شده در دل کوه‌ها تشکیل شده‌اند که امکان ذخیره انبوه موشک‌های بالستیک با بردهای مختلف را فراهم کرده‌اند. این مجموعه همچنین شامل سیلوهای زیرزمینی پرتاب است که بخشی از همان شهر موشکی محسوب می‌شوند و امکان شلیک مستقیم از داخل تأسیسات را می‌دهند.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3681356-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%AC%D8%A7-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%87-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 «شهرهای موشکی سپاه در کجا و چگونه ساخته شده اند؟/ تصاویر»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref>
شهرهای موشکی ایران از تونل‌های مهندسی‌شده در دل کوه‌ها تشکیل شده‌اند که امکان ذخیره انبوه موشک‌های بالستیک با بردهای مختلف را فراهم کرده‌اند. این مجموعه همچنین شامل سیلوهای زیرزمینی پرتاب است که بخشی از همان شهر موشکی محسوب می‌شوند و امکان شلیک مستقیم از داخل تأسیسات را می‌دهند.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3681356-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%AC%D8%A7-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%87-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 «شهرهای موشکی سپاه در کجا و چگونه ساخته شده اند؟/ تصاویر»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref>


== رونمایی از نخستین شهر موشکی ایران ==
== رونمایی از شهرهای موشکی ایران ==
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در مهرماه ۱۳۹۴ش برای اولین بار از یک شهر موشکی واقع در عمق ۵۰۰ متری زمین رونمایی کرد و اشاره کرد که پایگاه‌های موشکی در تمامی استان‌های کشور مستقر شده‌اند.<ref>[https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-102/249750-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%AF%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%AA%D8%B9%D9%84%D9%82-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA «تصاویر؛ ایده ساخت شهرهای موشکی ایران متعلق به کیست»، وب‌سایت فرادید.]</ref>
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در مهرماه ۱۳۹۴ش برای اولین بار از یک شهر موشکی واقع در عمق ۵۰۰ متری زمین رونمایی کرد و اشاره کرد که پایگاه‌های موشکی در تمامی استان‌های کشور مستقر شده‌اند.<ref>[https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-102/249750-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%AF%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%AA%D8%B9%D9%84%D9%82-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA «تصاویر؛ ایده ساخت شهرهای موشکی ایران متعلق به کیست»، وب‌سایت فرادید.]</ref> در سال 1395ش دومین شهرک موشکی ایران نیز با حضور [[علی لاریجانی]] رونمایی شد. در اردیبهشت 1396ش شهید امیرعلی حاجی‌زاده، فرمانده سابق نیروی هواوفضا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، از احداث کارخانۀ جدید موشک‌های بالستیک زیرزمینی که سومین کارخانه در نوع خود است، خبر داد. در بهمن‌ماه 1397ش محمدعلی جعفری، فرمانده سابق سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از پایگاه زیرزمینی موشک‌سازی رونمایی کرد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1203408/%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%88-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B3%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 «جزئیات و تصاویر سه شهر موشکی ایران»، خبرگزاری تابناک.]</ref>


== نحوه پرتاب موشک‌ها از شهرهای موشکی ==
== نحوه پرتاب موشک‌ها از شهرهای موشکی ==
خط ۲۸: خط ۳۳:


* '''تضمین ذخیره‌سازی و نگهداری بهینه در بلندمدت''': محیط کنترل‌شده زیرزمینی با تنظیم دما و رطوبت، بهترین شرایط را برای نگهداری طولانی‌مدت تسلیحات فراهم می‌کند. این سازه‌ها تجهیزات را در برابر عوامل مخرب محیطی مانند تابش خورشید، گردوغبار و نوسان‌های جوی محافظت کرده، عمر مفید آنها را افزایش و هزینه‌های تعمیر و نگهداری را کاهش می‌دهند. ذخیره‌سازی ایمن در عمق زمین، تضمین می‌کند که این توان همواره در وضعیت آماده‌باش کامل باقی بماند.<ref>[https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-102/249750-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%AF%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%AA%D8%B9%D9%84%D9%82-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA «تصاویر؛ ایده ساخت شهرهای موشکی ایران متعلق به کیست»، وب‌سایت فرادید.]</ref>
* '''تضمین ذخیره‌سازی و نگهداری بهینه در بلندمدت''': محیط کنترل‌شده زیرزمینی با تنظیم دما و رطوبت، بهترین شرایط را برای نگهداری طولانی‌مدت تسلیحات فراهم می‌کند. این سازه‌ها تجهیزات را در برابر عوامل مخرب محیطی مانند تابش خورشید، گردوغبار و نوسان‌های جوی محافظت کرده، عمر مفید آنها را افزایش و هزینه‌های تعمیر و نگهداری را کاهش می‌دهند. ذخیره‌سازی ایمن در عمق زمین، تضمین می‌کند که این توان همواره در وضعیت آماده‌باش کامل باقی بماند.<ref>[https://faradeed.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-102/249750-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%AF%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%AA%D8%B9%D9%84%D9%82-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA «تصاویر؛ ایده ساخت شهرهای موشکی ایران متعلق به کیست»، وب‌سایت فرادید.]</ref>
== بزرگترین شهر موشکی ایران ==
شهر موشکی خلیج فارس یک مجموعه عظیم و پیشرفته زیرزمینی است که نه تنها بزرگترین سازه از این دست در خاورمیانه محسوب می‌شود، بلکه از نظر مقیاس و پیچیدگی، در جهان تنها با نمونه‌های مشابه در دو کشور دیگر چین و کره شمالی قابل قیاس است. این شهرک بخشی از شبکه گسترده تونل‌های موشکی است که در سراسر ایران احداث شده و به‌گونه‌ای طراحی شده که گویی کشور بر بستری از قابلیت‌های دفاعی موشکی بنا شده است. تونل‌های درون این شهر موشکی چنان طویل هستند که در برخی موارد از طول یک باند فرودگاه کامل نیز تجاوز می‌کنند. ابعاد این مجموعه، طولی بیش از ۲۰ کیلومتر را دربر می‌گیرد و شامل بیش از ۶۰ شاخه اصلی و فرعی می‌شود. این شاخه‌ها به فضاهای تخصصی مختلفی از جمله انبارهای نگهداری موشک، سکوهای بارگیری، بخش‌های سوخت‌رسانی، مراکز فرماندهی و کنترل و همچنین مسیرهای تخلیه اضطراری تقسیم می‌شوند. طراحی هر تونل امکان عبور و عملیات‌کردن موشک‌هایی به طول ۱۶ متر را فراهم می‌کند. قابلیت کلیدی این سیستم، توانایی شلیک ده‌ها موشک در کمتر از ده دقیقه است، بدون آنکه امکان شناسایی سکوهای پرتاب توسط دشمن وجود داشته باشد. این شهر موشکی برای پاسخگویی به طیف وسیعی از سناریوهای دفاعی، از مقابله با ناوگان‌های دریایی تا هدف‌گیری پایگاه‌های منطقه‌ای طراحی و آماده شده است. شهر موشکی خلیج فارس نمایانگر نسل سوم از این پروژه‌های راهبردی است.<ref>[https://www.aparat.com/v/lkl5z3w «مهم؛ چرا ماهواره‌های آمریکا از دیدن بزرگترین شهر موشکی ایران وحشت کردن»، وب‌سایت آپارات.]</ref>


== تلاش قدرت‌های غربی برای پیدا کردن شهرهای موشکی ایران ==
== تلاش قدرت‌های غربی برای پیدا کردن شهرهای موشکی ایران ==
توان موشکی ایران همواره کانون توجه و نگرانی قدرت‌های بزرگ غربی بوده است. این کشورها، افزون بر تحریم‌ها که ابزار همیشگی آنان نسبت به ایران بوده است، با روش‌هایی چون خرابکاری صنعتی، شناسایی نقاط آسیب‌پذیر و مکانیابی پایگاه‌های موشکی ایران تلاش کرده‌اند تا در صورت درگیری احتمالی، با از کار انداختن این سامانه‌ها، مهم‌ترین مزیت راهبردی ایران را خنثی کنند.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3681356-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%AC%D8%A7-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%87-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 «شهرهای موشکی سپاه در کجا و چگونه ساخته شده اند؟/ تصاویر»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref>
توان موشکی ایران همواره کانون توجه و نگرانی قدرت‌های بزرگ غربی بوده است. این کشورها، افزون بر تحریم‌ها که ابزار همیشگی آنان نسبت به ایران بوده است، با روش‌هایی چون خرابکاری صنعتی، شناسایی نقاط آسیب‌پذیر و مکانیابی پایگاه‌های موشکی ایران تلاش کرده‌اند تا در صورت درگیری احتمالی، با از کار انداختن این سامانه‌ها، مهم‌ترین مزیت راهبردی ایران را خنثی کنند.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3681356-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%AC%D8%A7-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%87-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 «شهرهای موشکی سپاه در کجا و چگونه ساخته شده اند؟/ تصاویر»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref>


== آسیب به شهرهای موشکی ایران پس از جنگ‌های تحمیلی علیه ایران ==
محمدرضا نقدی، مشاور عالی فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی پس از جنگ تحمیلی 12 روزه در واکنش به این پرسش که آیا به توان موشکی ایران خسارتی وارد شده، تأکید کرد که کمترین آسیبی حتی در حد یک خراش هم بر پیکر موشک‌ها و تونل‌های موشکی ایران نیفتاده است و اگر در این تونل‌ها بسته شود، مسیر با لودر بازگشایی می‌شود.<ref>[https://www.jamaran.news/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%B4%D8%B1-59/1686169-%D8%B3%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D9%82%D8%AF%DB%8C-%D9%87%D9%85%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%85-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF-%D9%88%D9%82%D9%88%D8%B9-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D9%BE%DB%8C%D8%B4-%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D9%85%D9%84%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D9%85-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84-%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF-%D9%87%DB%8C%DA%86-%DB%8C%DA%A9-%D8%A7%D8%B2-%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%87%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%A7-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A2%D8%AA%D8%B4-%D8%A8%D8%B3-%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B4%D8%AA%D9%86%D8%AF-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84-%D9%82%D8%A7%D8%B7%D8%B9-%D8%A8%D9%88%D8%AF «سردار نقدی: همه شهر‌های موشکی سالم هستند/ وقوع جنگ پیش‌بینی شده بود/ از عملکرد پزشکیان در زمان جنگ دفاع می‌کنم/ ۵۰ کشور برای اسرائیل جاسوسی می‌کنند/ هیچ‌یک از فرماندهان ما درخواست آتش‌بس نداشتند/ پیروزی ایران در جنگ با اسرائیل قاطع بود»، پایگاه اطلاع‌رسانی و خبری جماران.]</ref>
شبکه سی‌ان‌ان در گزارشی با استناد به تصاویر ماهواره‌ای ادعا کرده است که ایران پس از آتش‌بس [[جنگ رمضان]] به‌سرعت تونل‌های شهرهای موشکی خود را که در جریان حملات آمریکا و اسرائیل مسدود شده بودند، بازگشایی و لانچرهای موشکی را خارج کرده است. طبق این گزارش منابع ایرانی نیز تأیید کرده‌اند که تمامی شهرهای موشکی و پایگاه‌های پهپادی بازگشایی شده‌اند. سی‌ان‌ان مدعی است که بر اساس تحلیل تصاویر، تنها نیمی از لانچرهای موشکی ایران پس از چهل روز حملات هوایی سالم مانده‌اند، در حالی که منابع داخلی ایران آمار به مراتب بالاتری از سلامت و عملیاتی بودن این سامانه‌ها ارائه می‌دهند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1368063/%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DA%AF%D8%B4%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D9%86%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 «تصاویر سی ان ان از بازگشایی تونل‌های موشکی ایران»، خبرگزاری تابناک.]</ref>
== پانویس ==
<references />
== منابع ==
== منابع ==


* «تصاویر؛ ایده ساخت شهرهای موشکی ایران متعلق به کیست»، وب‌سایت فرادید، تاریخ درج مطلب: 15 تیر 1404ش.
* «تصاویر؛ ایده ساخت شهرهای موشکی ایران متعلق به کیست»، وب‌سایت فرادید، تاریخ درج مطلب: 15 تیر 1404ش.
* «تصاویر سی ان ان از بازگشایی تونل‌های موشکی ایران»، خبرگزاری تابناک،تاریخ درج مطلب: 30 فروردین 1405ش.
* «جزییات شهرک‌های موشکی ایران از زبان سردار تنگسیری/ فرمانده نیروی دریایی سپاه: رزمایش‌های ما تهدیدی برای کشورها منطقه نبوده و نیست»، پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، تاریخ درج مطلب: 8 مهر 1400ش.
* «جزئیات و تصاویر سه شهر موشکی ایران»، خبرگزاری تابناک، تاریخ درج مطلب: 17 آبان 1402ش
* «سردار نقدی: همه شهر‌های موشکی سالم هستند/ وقوع جنگ پیش‌بینی شده بود/ از عملکرد پزشکیان در زمان جنگ دفاع می‌کنم/ ۵۰ کشور برای اسرائیل جاسوسی می‌کنند/ هیچ‌یک از فرماندهان ما درخواست آتش‌بس نداشتند/ پیروزی ایران در جنگ با اسرائیل قاطع بود»، پایگاه اطلاع‌رسانی و خبری جماران، تاریخ درج مطلب: 28 مهر 1404ش.
* «شهرهای موشکی سپاه در کجا و چگونه ساخته شده اند؟/ تصاویر»، وب‌سایت دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: 21 مرداد 1399ش.
* «شهرهای موشکی سپاه در کجا و چگونه ساخته شده اند؟/ تصاویر»، وب‌سایت دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: 21 مرداد 1399ش.
* «مهم؛ چرا ماهواره‌های آمریکا از دیدن بزرگترین شهر موشکی ایران وحشت کردن»، وب‌سایت آپارات، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.