رنگ سال: تفاوت میان نسخه‌ها

برخی کارشناسان، ایده تعیین رنگ سال را نبوغی بازاری می‌دانند که هیجان فرهنگی می‌آفریند، اما در ادامه می‌افزایند که پنتون خالق رنگ‌های تازه نیست؛ رنگ‌ها قرن‌ها وجود داشته‌اند. چالش اصلی از دید منتقدان این است که نمی‌توان محبوبیت یک رنگ را در فرهنگ جهانی پیش‌بینی یا تحمیل کرد. به عقیده آن‌ها، مد به‌دلیل ماهیت شخصی‌اش ممکن است دنباله‌رو ترندها باشد؛ اما رنگ‌ها جهانی‌ترند و از این تحمیل اطاعت نمی‌کنند. همین تفاوت، پنتون را گاه در معرض انتقاد قرار می‌دهد. رنگ سال برای پنتون ابزار درآمدزایی است؛ در حالی‌که برای مصرف‌کننده، نمادی تحمیلی از احساس و زمانه تلقی می‌شود. منتقدان عنوان رنگ سال را «ترند سال» می‌نامند که بازتاب واقعی روح جهان نیست؛ زیرا معنایی مانند خوش‌بینی یا امید که پنتون تبلیغ می‌کند، در بسیاری از نقاط دنیا با واقعیت تلخ اجتماعی و سیاسی تضاد دارد. آنها معتقدند که در شیوه انتخاب رنگ باید بازنگری شود و فرآیندی مشارکتی و مردمی‌تر اتخاذ شود تا رنگ سال واقعاً معنایی فرهنگی بیابد، نه فقط یک دستور بازاری برای مصرف بیشتر. در غیر این صورت، پیشنهاد می‌شود نام آن به پیش‌بینی ترند سال تغییر یابد.<ref>[https://www.yankodesign.com/2021/12/11/the-big-problem-with-pantones-color-of-the-year-opinion-sarang-sheth/ Sheth, “The big problem with Pantone’s Color of the Year… and why it desperately needs to be fixed.”, yankodesign website.] </ref>

کارگروه سامان‌دهی مد و لباس ایران در سال 1401ش برای نخستین بار تصمیم گرفت تا یک رنگ سال ایرانی را معرفی کند. این کارگروه، رنگ «سبز ایرانی» یا «سبز پرشین» را به‌عنوان رنگ این سال انتخاب کرد. این تصمیم در راستای بازآفرینی ارزش‌های دینی، ملی و قومی و همچنین احیا و توسعه زیبایی‌شناسی بومی گرفته شد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/834218/%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8-%D8%B1%D9%86%DA%AF-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D9%84%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B1 «جزئیات انتخاب رنگ سال در ایران برای اولین بار»، وب‌سایت خبری‌تحلیلی عصر ایران.]</ref> علاوه بر این، پذیرش برخی از رنگ‌های ترندشده در فرهنگ جهانی، ممکن است به‌دلیل تضاد با ارزش‌ها و هنجارهای حاکم بر فرهنگ ایرانی‌اسلامی، با استقبال چندانی مواجه نشود؛<ref>[https://www.pishkhan.com/news/263619 «آیا رنگ سال ایرانی در جامعه مورد استقبال قرار می‌گیرد؟ ویترین لباس‌فروشی‌ها در انتظار «سبز ایرانی»»، وب‌سایت پیشخوان.]</ref> به همین دلیل رنگ سال ایرانی معرفی شد؛ اما در سال‌های بعد روند تعیین رنگ سال ایرانی ادامه نیافت.

انتخاب سالانه رنگ سال، الزامات ضمنی‌ای را برای مصرف‌کنندگان و بازاریان ایجاد می‌کند تا محصولات، پوشاک و حتی ظاهر خود را مطابق با ترند جدید به‌روزرسانی کنند؛ اما این حجم از تغییر و نوآوری سالانه، خارج از توان و ظرفیت اقتصادی و عملیاتی اکثر کسب‌وکارها و افراد جامعه است و تحمل این میزان تغییر مداوم در ظاهر و موجودی کالاها برای آن‌ها دشوار است.<ref>[https://medium.com/sketch-app-sources/what-is-the-pantone-color-of-the-year-and-why-is-it-important-1e6f498aedc4 Taei, “What Is the Pantone Color of the Year and Why Is It Important?”, medium website.]</ref>

تعیین رنگ سال به‌دلیل تشدید ضایعات صنعتی، از جمله در حوزۀ '''فست‌فشن''' مورد انتقاد قرار گرفته است. با این وجود، طی سال‎‌های گذشته این کمپین فراتر از یک ابتکار تبلیغاتی ساده رفته و با تقلیدها، همکاری‌ها، سبک‌سازی‌ها و پوشش گسترده رسانه‌ای، اکنون به سطحی از '''سلطۀ فرهنگی''' رسیده است.<ref>[https://thehustle.co/who-chooses-the-worlds-color-of-the-year Laidlaw, “Who chooses the world’s Color of the Year?”, thehustle website.] </ref>

کارشناسان، این روند را تلاشی هماهنگ از سوی بازار برای ایجاد تقاضا و '''تحریک چرخۀ مصرف‌گرایی''' می‌دانند؛ چرخه‌ای که هر سال با ظاهری نو بازتولید می‌شود و به‌دلیل پیوندش با هنر و خلاقیت، کمتر به یک اقدام بازاری و بیشتر به حرکتی هنری شباهت پیدا می‌کند.<ref>[https://www.yankodesign.com/2021/12/11/the-big-problem-with-pantones-color-of-the-year-opinion-sarang-sheth/ Sheth, “The big problem with Pantone’s Color of the Year… and why it desperately needs to be fixed.”, yankodesign website.]</ref>