علی شاهرودی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
علی شاهرودی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۳۵: | خط ۳۵: | ||
==زندگینامه== | ==زندگینامه== | ||
فاطمه بنت حِزّام، مشهور به «[[امالبنین]]»، از قبیلۀ بنیکِلاب بود.<ref>مظفر، موسوعه بطل العلقمی، ۱۴۲۹ق، ج۱، ص۱۰۰.</ref><ref name=":0">[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3992/4097/24141/%D9%85%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D9%BE%DA%98%D9%88%D9%87%D8%B4%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%86%DB%8C%D9%86%22%D8%B3%22 طیبی، «مادر ماه; پژوهشی در زندگی و شخصیت ام البنین(س)»، پایگاه اطلاع رسانی حوزه]</ref> تاریخنویسان نام مادر او را لیلی یا ثَمامه [[دختر]] سهیل بن عامر ذکر کردهاند.<ref>ابنعنبه، عمدة الطالب، 138ق، ص356.</ref><ref name=":0" /> از زمان [[تولد]] او اطلاعات دقیقی در دست نیست؛ اما با توجه به برخی شواهد میتوان تولد او را بین سالهای پنجم و ششم هجری دانست.<ref>آقاجانی قناد، مادر فضیلتها، 1382ش، ص20.</ref> حِزام پدر امالبنین [[خواب]] دید که بر روی زمین حاصلخیزی نشسته و مرواریدی در دست دارد که پیوسته آن را برانداز میکند و محو [[زیبایی]] او شده است، در آن حال سوارهای از او تقاضای خرید مروارید را میکند. حِزام تعبیر این خواب را از معبران پرسید، آنها گفتند بهزودی صاحب دختری میشود که شخصیت والایی به [[خواستگاری]] او خواهد آمد که او (حزام) نیز بهواسطۀ این [[ازدواج]] به بزرگی خواهد رسید. | فاطمه بنت حِزّام، مشهور به «[[امالبنین]]»، از قبیلۀ بنیکِلاب بود.<ref>مظفر، موسوعه بطل العلقمی، ۱۴۲۹ق، ج۱، ص۱۰۰.</ref><ref name=":0">[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3992/4097/24141/%D9%85%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D9%BE%DA%98%D9%88%D9%87%D8%B4%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%86%DB%8C%D9%86%22%D8%B3%22 طیبی، «مادر ماه; پژوهشی در زندگی و شخصیت ام البنین(س)»، پایگاه اطلاع رسانی حوزه]</ref> تاریخنویسان نام مادر او را لیلی یا ثَمامه [[دختر]] سهیل بن عامر ذکر کردهاند.<ref>ابنعنبه، عمدة الطالب، 138ق، ص356.</ref><ref name=":0" /> از زمان [[تولد]] او اطلاعات دقیقی در دست نیست؛ اما با توجه به برخی شواهد میتوان تولد او را بین سالهای پنجم و ششم هجری دانست.<ref>آقاجانی قناد، مادر فضیلتها، 1382ش، ص20.</ref> حِزام پدر امالبنین [[خواب]] دید که بر روی زمین حاصلخیزی نشسته و مرواریدی در دست دارد که پیوسته آن را برانداز میکند و محو [[زیبایی]] او شده است، در آن حال سوارهای از او تقاضای خرید مروارید را میکند. حِزام تعبیر این خواب را از معبران پرسید، آنها گفتند بهزودی صاحب دختری میشود که شخصیت والایی به [[خواستگاری]] او خواهد آمد که او (حزام) نیز بهواسطۀ این [[ازدواج]] به بزرگی خواهد رسید.<ref>الزهیری الجعفری و میرزاجان، «شخصیت و موقعیت امالبنین در اسلام«، 1386ش، ص39.</ref> | ||
=== ازدواج === | === ازدواج === | ||
مدتی پس از [[شهادت]] حضرت [[فاطمه زهرا]]، [[امام علی]] از برادرش عقیل خواست تا بانویی از تبار دلیرمردان عرب را به او معرفی کند تا برای او پسری شجاع به دنیا آورد.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/96104/%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D9%85%D9%88%D9%82%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%86%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85 میرزاجان، «شخصیت و موقعیت ام البنین در اسلام»، پایگاه اطلاع رسانی حوزه]</ref> عقیل، «امالبنین» را که پدر و اجدادش از شجاعترین و دلیرترین افراد قوم عرب بودند، معرفی کرد.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A7%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%86%DB%8C%D9%86#cite_note-3 «امالبنین»، در دانشنامه اسلامی]</ref> امالبنین نیز در اینباره خوابی دید که حاکی از مبارک بودن این ازدواج بود. ثمرۀ این ازدواج، چهار پسر به نامهای عباس، جعفر، عبدالله و عثمان بود و به همین خاطر او را «امالبنین» مینامیدند. فرزندان او همگی در [[کربلا]] به [[شهادت]] رسیدند و نسل او از طریق [[عبدالله]] فرزند عباس بن علی ادامه یافت. | مدتی پس از [[شهادت]] حضرت [[فاطمه زهرا]]، [[امام علی]] از برادرش عقیل خواست تا بانویی از تبار دلیرمردان عرب را به او معرفی کند تا برای او پسری شجاع به دنیا آورد.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/96104/%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D9%85%D9%88%D9%82%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%86%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85 میرزاجان، «شخصیت و موقعیت ام البنین در اسلام»، پایگاه اطلاع رسانی حوزه]</ref> عقیل، «امالبنین» را که پدر و اجدادش از شجاعترین و دلیرترین افراد قوم عرب بودند، معرفی کرد.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A7%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%86%DB%8C%D9%86#cite_note-3 «امالبنین»، در دانشنامه اسلامی]</ref> امالبنین نیز در اینباره خوابی دید که حاکی از مبارک بودن این ازدواج بود. ثمرۀ این ازدواج، چهار پسر به نامهای عباس، جعفر، عبدالله و عثمان بود و به همین خاطر او را «امالبنین» مینامیدند. فرزندان او همگی در [[کربلا]] به [[شهادت]] رسیدند و نسل او از طریق [[عبدالله]] فرزند عباس بن علی ادامه یافت.<ref>جعفرزاده، بانوی ادب، حضرت ام البنین،1394ش، ص47.</ref> | ||
درباه اینکه امالبنین بعد از فاطمه زهرا همسر دوم یا سوم علی(ع) بودهاست اختلاف نظر وجود دارد.برخی نقلهای تاریخی؛ از ازدواج علی(ع) با امامه دختر زینب به توصیه فاطمه زهرا(س) اشاره دارند.<ref>ابناثیر، اسدالغابه، ۱۴۰۹ق، ج۶، ص۲۲</ref> اما برخی از نقلها بنا بر روایت امام صادق(ع) امالبنین را اولین همسر امام علی (ع) بعد از حضرت فاطمه (س) میدانند.<ref>کلباسی، خصائص العباسیه، ۱۳۸۷ش، ص۶۵.</ref> گفتهاند امالبنین پس از چندی به امام علی (ع) پیشنهاد داد که به جای فاطمه، که اسم اصلیاش بود، او را «ام البنین» صدا زنند، تا فرزندان فاطمه از ذکر نام فاطمه توسط حضرت علی(ع) به یاد مادرشان، نیفتاند.<ref>ربانی خلخالی، چهره درخشان قمر بنیهاشم، ۱۳۷۶ش، ج۱، ص۶۹.</ref> | درباه اینکه امالبنین بعد از فاطمه زهرا همسر دوم یا سوم علی(ع) بودهاست اختلاف نظر وجود دارد.برخی نقلهای تاریخی؛ از ازدواج علی(ع) با امامه دختر زینب به توصیه فاطمه زهرا(س) اشاره دارند.<ref>ابناثیر، اسدالغابه، ۱۴۰۹ق، ج۶، ص۲۲</ref> اما برخی از نقلها بنا بر روایت امام صادق(ع) امالبنین را اولین همسر امام علی (ع) بعد از حضرت فاطمه (س) میدانند.<ref>کلباسی، خصائص العباسیه، ۱۳۸۷ش، ص۶۵.</ref> گفتهاند امالبنین پس از چندی به امام علی (ع) پیشنهاد داد که به جای فاطمه، که اسم اصلیاش بود، او را «ام البنین» صدا زنند، تا فرزندان فاطمه از ذکر نام فاطمه توسط حضرت علی(ع) به یاد مادرشان، نیفتاند.<ref>ربانی خلخالی، چهره درخشان قمر بنیهاشم، ۱۳۷۶ش، ج۱، ص۶۹.</ref> حاصل ازدواج امالبنین چهار پسر به نامهای عباس، جعفر، عبدالله و عثمان است.به دلیل داشتن همین پسران، او را «ام البنین»، یعنی مادر پسران می خواندند. همه فرزندان امالبنین در واقعه کربلا به شهادت رسیدند.<ref>[https://www.abdulazim.com/ar/node/1600#portlet-mosts-visited «نگاهي به زندگي ام البنين (س)»، وبسایت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم]</ref> در منابع تاریخی هیچ اشارهای به ازدواج امالبنین بعد از علی(ی) نشده است.<ref>ربانی خلخالی، چهره درخشان قمر بنیهاشم، ۱۳۷۶ش، ج۱، ص48</ref> | ||
حاصل ازدواج امالبنین چهار پسر به نامهای عباس، جعفر، عبدالله و عثمان است.به دلیل داشتن همین پسران، او را «ام البنین»، یعنی مادر پسران می خواندند. همه فرزندان امالبنین در واقعه کربلا به شهادت رسیدند.<ref>[https://www.abdulazim.com/ar/node/1600#portlet-mosts-visited «نگاهي به زندگي ام البنين (س)»، وبسایت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم]</ref> در منابع تاریخی هیچ اشارهای به ازدواج امالبنین بعد از علی(ی) نشده است.<ref>ربانی خلخالی، چهره درخشان قمر بنیهاشم، ۱۳۷۶ش، ج۱، ص48</ref> | |||
=== پس از واقعه کربلا === | === پس از واقعه کربلا === | ||
| خط ۴۷: | خط ۴۶: | ||
== درگذشت == | == درگذشت == | ||
در خصوص تاریخ دقیق وفات امالبنین اختلاف است، برخی آن را سیزدهم [[جمادی الثانی|جمادیالثانی]]<ref>ربانی خلخالی، چهره درخشان قمر بنیهاشم ابوالفضل العباس، ۱۳۷۶ش، ج2، ص76.</ref> و برخی دیگر هجدهم جمادیالثانی سال ۶۴ هجری<ref>زهیری، السیدة أمالبنین سیرتها - کراماتها، ۲۰۰۶م، ص169-170.</ref> | در خصوص تاریخ دقیق وفات امالبنین اختلاف است، برخی آن را سیزدهم [[جمادی الثانی|جمادیالثانی]]<ref>ربانی خلخالی، چهره درخشان قمر بنیهاشم ابوالفضل العباس، ۱۳۷۶ش، ج2، ص76.</ref> و برخی دیگر هجدهم جمادیالثانی سال ۶۴ هجری دانستهاند.<ref>زهیری، السیدة أمالبنین سیرتها - کراماتها، ۲۰۰۶م، ص169-170.</ref> آرامگاه او در قبرستان [[بقیع]] واقع شده است.<ref>ربانی خلخالی، چهره درخشان قمر بنیهاشم ابوالفضل العباس، ۱۳۷۶ش، ج2، ص76.</ref> | ||
==ویژگیها== | ==ویژگیها== | ||
| خط ۶۶: | خط ۶۵: | ||
===اصالت=== | ===اصالت=== | ||
نخستین ویژگی از خصایص امالبنین «اصالت»ایشان است. خاندان أمالبنین از اصیل ترین و شریف ترین خاندانهای عرب بودند.آباء ایشان، أشرف سادات عرب بودند، به گونهای که خاندانهای دیگر به شرافت و اصالت ایشان افتخار میکردند. این اصالت در ابعاد مختلفی به ظهور رسیده بود، در اینجا به اهم آنها اشاره می کنیم: | نخستین ویژگی از خصایص امالبنین «اصالت»ایشان است. خاندان أمالبنین از اصیل ترین و شریف ترین خاندانهای عرب بودند.آباء ایشان، أشرف سادات عرب بودند، به گونهای که خاندانهای دیگر به شرافت و اصالت ایشان افتخار میکردند. این اصالت در ابعاد مختلفی به ظهور رسیده بود، در اینجا به اهم آنها اشاره می کنیم: | ||
#صفات پسندیده خاندان أمالبنین صاحب مکارم اخلاق و محامد خصال بسیار در جود، کرم، شجاعت، فصاحت، عفت، طهارت، شرافت، کرامت، حمیت، عزت و ... بودند، به همین سبب مورد افتخار بزرگان عرب بودند.<ref>تاجالدین،المجالس الشجية في سيرة ام البنين التقية، ص ۱۳ و ۲۳ و ۲۴</ref> | #صفات پسندیده خاندان أمالبنین صاحب مکارم اخلاق و محامد خصال بسیار در جود، کرم، شجاعت، فصاحت، عفت، طهارت، شرافت، کرامت، حمیت، عزت و ... بودند، به همین سبب مورد افتخار بزرگان عرب بودند.<ref>تاجالدین،المجالس الشجية في سيرة ام البنين التقية، ص ۱۳ و ۲۳ و ۲۴</ref> | ||
#آگاه به آداب و علوم أم البنین در بیتی پرورش یافته بودند که به جمیع آداب و علوم زمان خود اشرافیت داشتند. «ثمامة» مادر ایشان بانویی کامل، عاقل و ادیب بود و «حزام» پدر ایشان صاحب اخلاق صالحین ابرار و خوی اصیل زادگان آزاده بود، امالبنین به گونه ای تربیت شده بودند که به جمیع این آداب آگاهی داشتند.<ref> تاجالدین، المجالس الشجيه في سيره امالبنين التقيه، ص۸۷ و ۱۹</ref> | #آگاه به آداب و علوم أم البنین در بیتی پرورش یافته بودند که به جمیع آداب و علوم زمان خود اشرافیت داشتند. «ثمامة» مادر ایشان بانویی کامل، عاقل و ادیب بود و «حزام» پدر ایشان صاحب اخلاق صالحین ابرار و خوی اصیل زادگان آزاده بود، امالبنین به گونه ای تربیت شده بودند که به جمیع این آداب آگاهی داشتند.<ref> تاجالدین، المجالس الشجيه في سيره امالبنين التقيه، ص۸۷ و ۱۹</ref> | ||
#راستگویی خاندان امالبنین به برخورداری از لسان فصیح و بلیغ شهرت داشتند. پیامبر(صلی الله علیه و آله وسلّم) جناب لبید را که از عموهای أم البنین بودند. <ref>تاجالدین،المجالس الشجیه فی سیره امالبنین التقیه، ص 50</ref> | #راستگویی خاندان امالبنین به برخورداری از لسان فصیح و بلیغ شهرت داشتند. پیامبر(صلی الله علیه و آله وسلّم) جناب لبید را که از عموهای أم البنین بودند.<ref>تاجالدین،المجالس الشجیه فی سیره امالبنین التقیه، ص 50</ref> | ||
===فصاحت و بلاغت=== | ===فصاحت و بلاغت=== | ||
در خاندان بنی کلاب شاعران برجسته ای وجود داشتند که عرب همواره به اشعار آنان استناد می کرد آنان در اوج فصاحت و بلاغت قرار داشتند. امالبنین در این خانوادهها رشد کرده بود. این ویژگی فصاحت و بلاغت گفتار، از اشعاری که در رثای فرزندان خود سروده است مشخص میشود.از جمله اشعار جاودانه وی که مورد تجلیل و تحسین بزرگان ادب قرار گرفته است شعر وی پس از شهادت پسرش می باشد: | در خاندان بنی کلاب شاعران برجسته ای وجود داشتند که عرب همواره به اشعار آنان استناد می کرد آنان در اوج فصاحت و بلاغت قرار داشتند. امالبنین در این خانوادهها رشد کرده بود. این ویژگی فصاحت و بلاغت گفتار، از اشعاری که در رثای فرزندان خود سروده است مشخص میشود.از جمله اشعار جاودانه وی که مورد تجلیل و تحسین بزرگان ادب قرار گرفته است شعر وی پس از شهادت پسرش می باشد: | ||
