خط ۴۳: خط ۴۳:
* '''الگو با محوریت مرد:''' ایفای نقش خانه‌داری به‌عنوان مسئولیت و پیشه اصلی وی است.
* '''الگو با محوریت مرد:''' ایفای نقش خانه‌داری به‌عنوان مسئولیت و پیشه اصلی وی است.
* '''الگوی مشارکتی:''' الگویی که در آن وظایف عملی خانه و کار خانگی و مسئولیت‌های مدیریتی بین زن و مرد براساس توافق، علاقه یا وقت تقسیم می‌شود.<ref>گلشن فومنی، روان‌شناسی اجتماعی، 1391ش، ص49.</ref> از نظر حقوقی و شرعی، وظایف زوجین به دو دسته تقسیم می‌شود: وظایف مشترک میان زوجین و وظایف مختص هر یک. انجام کارهای داخل خانه و کار خانگی شرعاً جزو وظایف الزامی زن نیست.<ref>احمدیه، «حق اجرت‌المثل و نحله در یک بررسی حقوقی»، 1383ش، ص۲۹۸.</ref>
* '''الگوی مشارکتی:''' الگویی که در آن وظایف عملی خانه و کار خانگی و مسئولیت‌های مدیریتی بین زن و مرد براساس توافق، علاقه یا وقت تقسیم می‌شود.<ref>گلشن فومنی، روان‌شناسی اجتماعی، 1391ش، ص49.</ref> از نظر حقوقی و شرعی، وظایف زوجین به دو دسته تقسیم می‌شود: وظایف مشترک میان زوجین و وظایف مختص هر یک. انجام کارهای داخل خانه و کار خانگی شرعاً جزو وظایف الزامی زن نیست.<ref>احمدیه، «حق اجرت‌المثل و نحله در یک بررسی حقوقی»، 1383ش، ص۲۹۸.</ref>
== دیدگاه‌های نظری ==
برخی نظریه‌های جامعه‌شناختی، اگرچه مستقیماً موضوع خانه‌داری را بررسی نکرده‌اند، اما با تحلیل تقسیم کار جنسیتی در خانواده، چارچوبی برای فهم این نقش فراهم می‌کنند:<ref>Primeau, “A Woman´s Place: Unpaid work in the Home”, 1992, p.981.</ref>
=== کارکردگرایی ===
نخستین تحلیل توسط [[تالکوت پارسونز]] بیان شد. این دیدگاه با تفکیک نقش‌های جنسیتی مانند ابزاری برای مرد و اظهاری برای زن، به تثبیت خانه‌داری به‌عنوان نقش اصلی و طبیعی‌شده زنان در حوزه خصوصی انجامید.<ref>شیری و همکاران، «کار و خانه: پدیدارشناسی تجربه زیسته و روایت زنان شاغل از کار خانگی»، ۱۴۰۴ش، ص۹۵.</ref> پارسونز معتقد بود حفظ این جدایی برای اجتناب از تنش میان حوزه عمومی و خصوصی ضروری است.<ref>بر، جنیست و روانشناسی اجتماعی، ۱۳۸۳ش، ص۱۲۴.</ref>
=== تحلیل تاریخی-تکنولوژیک ===
این رویکرد نشان می‌دهد که چگونه صنعتی شدن با تفکیک قلمرو عمومی و خصوصی، ایفای نقش خانه‌داری را به کاری عمدتاً زنانه درون خانه تبدیل کرد.<ref>Primeau, “A Woman´s Place: Unpaid work in the Home”, 1992, p.983.</ref>
=== فمنیستی ===
نظریه [[فمینیسم|فمینیستی]] خانه‌داری را مسئله‌ای تعیین‌کننده در روابط جنسیتی می‌داند.<ref>شیری و همکاران، «کار و خانه: پدیدارشناسی تجربۀ زیسته و روایت زنان شاغل از کار خانگی»، ۱۴۰۴ش، ص۹۶.</ref> جامعه‌شناسانی چون آن اکلی و مارگارت بنستون با تأثیر از [[کارل مارکس]]، کار خانگی را در نظام سرمایه‌داری بی‌ارزش شمرده و آن را ابزاری برای سرکوب زنان می‌دانند.<ref>هام، فرهنگ نظریه‌‏های فمنیستی، ۱۳۸۲ش، ص۲۱۲.</ref> کتاب «زن خانه‌دار» اثر ان اکلی از نخستین مطالعات در این زمینه است.<ref>بدری‌منش و صادقی فسایی، «مطالعه تفسیری نقش خانه‌داری»، ۱۳۹۴ش، ص۶۱.</ref>


== خانه‌داری از دیدگاه فقه ==
== خانه‌داری از دیدگاه فقه ==