شهدای اغتشاشات دی ۱۴۰۴: تفاوت میان نسخه‌ها

شهدای اغتشاشات دی ۱۴۰۴، به مجموعه افرادی اطلاق می‌شود که در جریان ناآرامی‌های دی‌ماه ۱۴۰۴ش در ایران جان خود را از دست دادند. در این رویداد که از سوی مقامات جمهوری اسلامی ایران به‌عنوان فتنۀ دی و کودتای برنامه‌ریزیشده توصیف شد، شماری از شهروندان، از جمله نیروهای مدافع امنیت و رهگذران بیگناه و افرادی که فریبخوردۀ اغتشاشگران تلقی می‌شوند، کشته .  

بر اساس مستندات ارائه‌شده و گزارش‌های نهادهای امنیتی و پزشکی قانونی، نحوۀ به شهادت‌رساندن شهدای اغتشاشات دی ۱۴۰۴ش با خشونتی بی‌سابقه و سازمان‌یافته همراه بوده است.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/808286/%D8%AE%D8%B4%D9%88%D9%86%D8%AA-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA%D9%87-%D8%A8%D8%A7-%D8%B3%D9%88%D8%A1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%81%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C «خشونت سازمان‌یافته با سوء استفاده از مطالبات اجتماعی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref> عوامل تروریستی با استفاده از سلاح‌های گرم قاچاق نظیر کلت کمری، یوزی و کلاشینکف،<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/1013175/%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%DB%8C%DA%A9-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%AA%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%B9%DB%8C%D8%A7%D8%B1-%D8%B4%D9%87%D8%B1%DB%8C-%DA%86%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%DB%B3%DB%B0-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%DB%8C%DA%A9-%D9%86%D9%82%D8%B4%D9%87 «ماجرای طراحی یک جنگ تمام عیار شهری چه بود؟ | ۳۰ پرده از یک نقشه پیچیده علیه ایران»، همشهری آنلاین.]</ref> از فواصل بسیار کوتاه و در زوایای پنهان، اعضای حیاتی بدن از جمله سر و قلب نیروهای مدافع امنیت و رهگذران بی‌گناه را هدف شلیک مستقیم قرار دادند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1351415/%DA%A9%D8%B4%D8%AA%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%BA%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D9%86%D8%A7%D8%AD%DB%8C%D9%87-%D9%87%D8%AF%D9%81-%D9%82%D8%B1%D8%A7%D8%B1-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%86%D8%AF-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C «کشته‌های اغتشاشات از کدام ناحیه هدف قرار گرفتند؟ پاسخ پزشکی قانونی»، وب‌سایت تابناک.]</ref> همچنین تعداد از شهدا با روش تیرخلاص‌زنی، شاهرگ‌زنی، مثله‌کردن، زنده‌سوزی و با نارنجک شهید شده‌اند.<ref>[https://ensafnews.com/628310/%d8%ae%d8%a8%d8%b1%da%af%d8%b2%d8%a7%d8%b1%db%8c-%d9%81%d8%a7%d8%b1%d8%b3-%db%8c%da%a9%d8%b3%d9%88%d9%85-%d8%ac%d8%a7%d9%86%d8%a8%d8%a7%d8%ae%d8%aa%da%af%d8%a7%d9%86-%d8%aa%d9%88%d8%b3%d8%b7/ «خبرگزاری فارس: یک‌سوم جانباختگان توسط نیروهای امنیتی کشته شدند»، وب‌سایت انصاف نیوز.]</ref> علاوه‌بر تسلیحات گرم، استفاده از روش‌های گروه داعش‌ نظیر بریدن گلو با دشنه،<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6727693/%DB%B3%DB%B1%DB%B1%DB%B7-%D9%86%D9%81%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%AB-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%86%D8%AF-%DB%B2%DB%B4%DB%B2%DB%B7-%D9%86%D9%81%D8%B1-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF «۳۱۱۷ نفر در حوادث تروریستی دی ماه جان باختند/ ۲۴۲۷ نفر شهید شدند»، خبرگزاری مهر.]</ref> قطع عضو و نیمی از جمجمه با ضربات تبر<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1353053/%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D8%B3%D8%A6%D9%88%D9%84-%D8%BA%D8%B3%D8%A7%D9%84%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%A8%D9%87%D8%B4%D8%AA-%D8%B2%D9%87%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%BA%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D8%AA «روایت مسئول غسالخانه بهشت زهرا از کشته‌های اغتشاشات»، وب‌سایت تابناک.]</ref> و پرت‌کردن از پشت بام‌ها گزارش شده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6720564/%D8%A7%DA%A9%D8%AB%D8%B1-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%D9%87-%D8%B4%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%BA%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%AB%D8%B1-%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%86-%DA%AF%D9%84%D9%88-%DB%8C%D8%A7-%D8%A7%D8%B5%D8%A7%D8%A8%D8%AA-%DA%AF%D9%84%D9%88%D9%84%D9%87-%D9%81%D9%88%D8%AA «اکثر کشته شدگان در اغتشاشات در اثر بریدن گلو یا اصابت گلوله فوت شدند»، خبرگزاری مهر؛][https://www.hamshahrionline.ir/news/1010068/%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%BA%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%86-%DA%AF%D9%84%D9%88-%D8%AA%D8%A7-%D8%AA%DB%8C%D8%B1 «نظر پزشکی قانونی درباره قربانیان آشوب‌ها؛ از بریدن گلو تا تیر خوردن»، همشهری آنلاین.]</ref> در موارد متعددی، پیکر نیمه‌جان یا بی‌جان شهدا پس از شلیک، در سطل‌های زباله انداخته شده و به آتش کشیده شده است.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1350838/%D8%B3%D9%88%D8%B2%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%86-%D8%AF%D9%88-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%AC%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D8%B3%D8%AA-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7 «سوزاندن دو بسیجی به دست تروریست‌ها»، وب‌سایت تابناک]؛ [https://saednews.com/cn/10228/520204 «شلیک به سر، متلاشی شدن مغز، سوزاندن بدن‌ها در سطل زباله، فرو کردن چاقو و قطع شاهرگ؛ مردم این‌ها را بشناسید، فردا هشتگ نه به اعدام نزنید!»، وب‌سایت ساعد نیوز.]</ref> همچنین، استفاده از خودرو برای زیر گرفتن عمدی مأموران و به‌کارگیری سلاح‌های سردی همچون قمه، شمشیر و چوب‌های میخ‌دار در گزارش‌ها آمده است که مقامات آن را نشان‌دهندۀ یک برنامه از پیش تمرین شده برایکشته‌سازی و ایجاد رعب و وحشت حداکثری در میان مردم و نیروهای حافظ امنیت می‌دانند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1351991/%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%A7%D8%AF%D8%AA-%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%86-%D9%85%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%BE%D9%84%DB%8C%D8%B3-%D8%A8%D8%A7-%D8%B4%D9%84%DB%8C%DA%A9-%DA%86%D8%A7%D9%82%D9%88-%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%86-%D9%88-%D8%A2%D8%AA%D8%B4-%D8%B2%D8%AF%D9%86 «تصاویر به شهادت رساندن مامورین پلیس با شلیک، چاقو، زیر گرفتن و آتش زدن»، وب‌سایت تابناک.]</ref>

آیت الله خامنه‌ای، رهبر انقلاب اسلامی ایران در سخنرانی ۲۷ دی‌ماه ۱۴۰۴، جانباختگان حوادث دی را به سه دسته تقسیم کردند:

این دسته شامل نیروهای انتظامی، بسیج، سپاه و افرادی از مردم عادی بود که در مقابله با اغتشاشگران و حفظ نظم و امنیت عمومی جان خود را از دست دادند. در سخنان رهبری، از این گروه به‌عنوان «شهیدان برتر امنیت و آرامش جامعه» یاد شده است.<ref>[https://ana.ir/fa/news/1033764/%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D9%85%D8%A7-%D8%AF%D8%A7%D8%BA%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D8%B9%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%88%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%DB%8C%D8%AE%D8%AA%D9%87-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D8%AA%D9%86%D9%87-%D8%AF%DB%8C%E2%80%8C%D9%85%D8%A7%D9%87-%D9%87%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D8%AE%D8%B7%D8%B1%D9%86%D8%A7%DA%A9%E2%80%8C%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D9%86%D8%A7%D9%88-%D8%A2%D9%86-%D8%B3%D9%84%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%DA%A9%D9%87-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%AF-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%A7%D9%88-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D9%82%D8%B9%D8%B1-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7-%D9%81%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D8%A8%D8%B1%D8%AF «رهبر انقلاب: ما داغدار و عزادار خون‌های ریخته شده در فتنه دی‌ماه هستیم/ خطرناک‌تر از ناو، آن سلاحی است که می‌تواند این ناو را به قعر دریا فرو ببرد»، خبرگزاری آنا.]</ref>  

=== رهگذران بیگناه ===

دستۀ سوم افرادی بودند که بدون آگاهی از ماهیت برنامه‌ریزیشده اغتشاشات، تحت تأثیر تبلیغات یا عصبانیت لحظه‌ای با فتنه‌گران همراه شدند و در جریان درگیری‌ها جان باختند. آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر انقلاب اسلامی ایران، با اشاره به اینکه این افراد نیز «از ما و فرزندان ما هستند»، برای آنها طلب مغفرت کرد<ref>[https://ana.ir/fa/news/1033764/%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D9%85%D8%A7-%D8%AF%D8%A7%D8%BA%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D8%B9%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%88%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%DB%8C%D8%AE%D8%AA%D9%87-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D8%AA%D9%86%D9%87-%D8%AF%DB%8C%E2%80%8C%D9%85%D8%A7%D9%87-%D9%87%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D8%AE%D8%B7%D8%B1%D9%86%D8%A7%DA%A9%E2%80%8C%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D9%86%D8%A7%D9%88-%D8%A2%D9%86-%D8%B3%D9%84%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%DA%A9%D9%87-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%AF-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%A7%D9%88-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D9%82%D8%B9%D8%B1-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7-%D9%81%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D8%A8%D8%B1%D8%AF «رهبر انقلاب: ما داغدار و عزادار خون‌های ریخته شده در فتنه دی‌ماه هستیم/ خطرناک‌تر از ناو، آن سلاحی است که می‌تواند این ناو را به قعر دریا فرو ببرد»، خبرگزاری آنا.] </ref>

در پی شهادت شماری از شهروندان و نیروهای حافظ امنیت در جریان حوادث تروریستی ۱۸ و ۱۹ دی‌ماه ۱۴۰۴، مراسم تشییع پیکر شهدا و راهپیمایی‌های محکومیت این اقدامات در بازه زمانی 22<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1131756/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88-%D8%AA%D8%B4%DB%8C%DB%8C%D8%B9-%D9%BE%DB%8C%DA%A9%D8%B1-%D8%B4%D9%87%D8%AF%D8%A7%DB%8C-%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%AB-%D8%A7%D8%AE%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 «راهپیمایی و تشییع پیکر شهدای حوادث اخیر در شهرهای مختلف ایران»،  وب‌سایت تحلیلی-خبری عصر ایران.]</ref> تا 25 دی<ref>[https://www.mehrnews.com/photo/6722437/%D8%AA%D8%B4%DB%8C%DB%8C%D8%B9-%D9%BE%DB%8C%DA%A9%D8%B1-%D8%B4%D9%87%D8%AF%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%BA%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B5%D9%87%DB%8C%D9%88%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%87%D8%B4%D8%AA تشییع پیکر شهدای اغتشاشات تروریستی آمریکایی صهیونیستی در بهشت زهرا (س)]</ref> در سراسر ایران برگزار شد.  مردم با حضور پرشور خود ضمن ادای احترام به مقام شهدا، انزجار خود را از عوامل تروریستی و حامیان خارجی آن اعلام کردند. در تهران نیز روز 24 دی مراسم تشییع پیکر بیش از ۱۰۰ شهید این حوادث از مقابل دانشگاه تهران برگزار و پیکرها به سمت معراج شهدا بدرقه شد.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5687136/%D8%AA%D8%B4%DB%8C%DB%8C%D8%B9-%D9%BE%DB%8C%DA%A9%D8%B1-%D9%85%D8%B7%D9%87%D8%B1-%D8%B4%D9%87%D8%AF%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA «تشییع پیکر مطهر شهدای مردمی و امنیت»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref> شرکت‌کنندگان در این آیین‌ها با سر دادن شعارهایی چون «مرگ بر آمریکا» و «مرگ بر اسرائیل»،<ref>[https://www.irna.ir/news/86052434/%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D8%AA%D8%B4%DB%8C%DB%8C%D8%B9-%D9%BE%DB%8C%DA%A9%D8%B1-%DB%B1%DB%B0%DB%B0-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D9%85%D8%AF%D8%A7%D9%81%D8%B9-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85 «آیین تشییع پیکر ۱۰۰ شهید مردمی و مدافع امنیت در تهران+فیلم»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> ضمن محکومیت خشونت‌ها، بر تداوم راه شهدا، حفظ انسجام ملی و وفاداری به آرمان‌های انقلاب اسلامی تأکید کردند.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1131756/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88-%D8%AA%D8%B4%DB%8C%DB%8C%D8%B9-%D9%BE%DB%8C%DA%A9%D8%B1-%D8%B4%D9%87%D8%AF%D8%A7%DB%8C-%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%AB-%D8%A7%D8%AE%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 «راهپیمایی و تشییع پیکر شهدای حوادث اخیر در شهرهای مختلف ایران»،  وب‌سایت تحلیلی-خبری عصر ایران.]</ref>