شهدای اغتشاشات دی ۱۴۰۴؛ نیروهای مدافع امنیت و شهروندان کشتهشده در اقدامات خشونتآمیز گروههای مسلح در دی ۱۴۰۴ش.
 ملینا اسدی از شهدای اغتشاشات دی 1404 | |
پادکست مقاله | 🡇
|
شهدای اغتشاشات دی ۱۴۰۴ش، به مجموعه افرادی اطلاق میشود که در جریان ناآرامیهای دیماه ۱۴۰۴ش در ایران جان خود را از دست دادند. در این رویداد که از سوی مقامات جمهوری اسلامی ایران بهعنوان فتنهٔ دی و کودتای برنامهریزی شده توصیف شد، شماری از شهروندان، از جمله نیروهای مدافع امنیت، رهگذران بیگناه و فریبخوردگان اغتشاشگران، کشته شدند.
جزئیات رویداد
در شامگاه ۱۸ و ۱۹ دی ۱۴۰۴ش همزمان با فراخوانهای گسترده در رسانههای فارسیزبان خارج از ایران و شبکههای اجتماعی که از سوی برخی چهرههای اپوزیسیون از جمله رضا پهلوی منتشر شد،[۱] موج جدیدی از ناآرامیها در شهرهای مختلف ایران به وقوع پیوست. بر اساس گزارشهای رسمی، در این دو شب، هستههای سازمانیافتهای با استفاده از سلاحهای گرم از جمله کلت کمری، یوزی اسرائیلی، کلاشینکف، شاتگان، سلاح شکاری و شلیک با تیربار و نیز سلاحهای سردی چون قمه و تبر، به اماکن عمومی، مساجد، حسینیهها، کلانتریها و مراکز درمانی حمله کردند.[۲] به گزارش شورای امنیت کشور، در جریان این حملات که با هدف کشتهسازی و ناامنسازی شهرها طراحی شده بود، ۳۱۱۷ نفر جان خود را از دست دادند که از این تعداد، ۲۴۲۷ نفر از سوی مقامات رسمی کشور شهید و جزو نیروهای حافظ امنیت یا رهگذران بیگناه طبقهبندی شدهاند.[۳]
نحوه شهادت
بر اساس مستندات ارائهشده و گزارشهای نهادهای امنیتی و پزشکی قانونی، نحوهٔ به شهادترساندن شهدای اغتشاشات دی ۱۴۰۴ش با خشونتی بیسابقه و سازمانیافته همراه بوده است.[۴] عوامل تروریستی با استفاده از سلاحهای گرم قاچاق نظیر کلت کمری، یوزی و کلاشینکف،[۵] از فاصله بسیار کوتاه و در زوایای پنهان، اعضای حیاتی بدن از جمله سر، گردن و قلب نیروهای مدافع امنیت و رهگذران بیگناه را هدف شلیک مستقیم قرار دادند.[۶] همچنین تعدادی از شهدا با روش تیرخلاصزنی، شاهرگزنی، مثلهکردن، زندهسوزی و با نارنجک شهید شدهاند.[۷] علاوه بر تسلیحات گرم، استفاده از روشهای گروه داعش،[۸] نظیر قطع عضو و شکستن جمجمه با ضربات تبر[۹] و پرتکردن از پشت بامها گزارش شده است.[۱۰] در موارد متعددی، پیکر نیمهجان یا بیجان شهدا پس از شلیک، در سطلهای زباله انداخته شده و به آتش کشیده شده است.[۱۱] همچنین، استفاده از خودرو برای زیر گرفتن عمدی مأموران و بهکارگیری سلاحهای سردی همچون قمه، شمشیر و چوبهای میخدار در گزارشها آمده است که مقامات آن را نشاندهندهٔ یک برنامه از پیش تمرین شده برای کشتهسازی و ایجاد رعب و وحشت حداکثری در میان مردم و نیروهای حافظ امنیت میدانند.[۱۲]
دستهبندی جانباختگان
سید علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، در سخنرانی ۲۷ دی ۱۴۰۴ش، جانباختگان حوادث دی را به سه دسته تقسیم کرد:
مدافعان امنیت
این دسته شامل نیروهای انتظامی، بسیج، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و افرادی از مردم عادی بود که در مقابله با اغتشاشگران و حفظ نظم و امنیت عمومی جان خود را از دست دادند. در سخنان وی، از این گروه بهعنوان شهیدان برتر امنیت و آرامش جامعه یاد شده است.[۱۳]
رهگذران بیگناه
دستهٔ دوم شامل شهروندانی بود که هیچ نقشی در ناآرامیها نداشته و صرفاً در مسیر حوادث قرار گرفته و قربانی خشونت اغتشاشگران مسلح شدند. در روایت رسمی، این افراد نیز شهید محسوب میشوند.[۱۴] از مشهورترین این قربانیان، ملینا اسدی، دختر سهسالهٔ کرمانشاهی بود که در شامگاه ۱۸ دی همراه با پدرش برای خرید دارو از منزل خارج شد و در مسیر بازگشت بر اثر اصابت گلوله از سوی افراد مسلح جان باخت.[۱۵]
فریبخوردگان
دستهٔ سوم افرادی بودند که بدون آگاهی از ماهیت برنامهریزیشده اغتشاشات، تحت تأثیر تبلیغات یا عصبانیت لحظهای با فتنهگران همراه شدند و در جریان درگیریها جان باختند. آیتالله خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، با اشاره به اینکه این افراد نیز «از ما و فرزندان ما هستند»، برای آنها طلب مغفرت کرد و آنها را نیز شهید دانست.[۱۶]
مراسم تشییع و بزرگداشت
در پی شهادت شماری از شهروندان و نیروهای حافظ امنیت در جریان حوادث تروریستی ۱۸ و ۱۹ دیماه ۱۴۰۴ش، مراسم تشییع پیکر شهدا و راهپیماییهای محکومیت این اقدامات در بازه زمانی ۲۲[۱۷] تا ۲۵ دی[۱۸] در سراسر ایران برگزار شد.[۱۹] مردم با حضور پرشور خود ضمن ادای احترام به مقام شهدا، انزجار خود را از عوامل تروریستی و حامیان خارجی آن اعلام کردند. در تهران نیز روز ۲۴ دی مراسم تشییع پیکر بیش از ۱۰۰ شهید این حوادث از مقابل دانشگاه تهران برگزار شد. شرکتکنندگان در این آیینها با سر دادن شعارهایی چون مرگ بر آمریکا و مرگ بر اسرائیل،[۲۰] خشونتهای صورت گرفته را محکوم کردند.[۲۱] همچنین همزمان با چهلمین روز شهادت آنها، در سراسر کشور از جمله حرم امام رضا مراسم روز چهلم شهدا برگزار شد.[۲۲]
کودکان و نوجوانان شهید
به گزارش رسانهها کودکان از جمله آسیبپذیرترین گروههایی بودند که در جریان اغتشاشات دی ۱۴۰۴ش ایران، جان باختند.[۲۳] اگرچه آمار دقیق و نهایی تمامی جانباختگان زیر ۱۸ سال بهصورت رسمی منتشر نشده است،[۲۴] اما جزئیات شهادت تعدادی از این خردسالان و نوجوانان بهدلیل ماهیت حادثه و مظلومیت قربانیان، به نمادی از تلخیهای این دوره از ناآرامیها بدل شده است.[۲۵]
| نام و نام خانوادگی | سن | محل شهادت | تاریخ حادثه | شرح چگونگی شهادت |
| بهار سیفی | ۲ سال | نیشابور | ۱۹ دی ۱۴۰۴ | در حالی که همراه برادرش برای گذاشتن زباله به سر کوچه رفته بود، هدف گلوله قرار گرفت و پس از ۳ روز در بیمارستان شهید شد.[۲۶] |
| ملینا اسدی | ۳ سال | کرمانشاه | ۱۸ دی ۱۴۰۴ | در بلوار طاقبستان و در آغوش پدرش هنگام مراجعه به داروخانه، با شلیک گلوله مستقیم تروریستها به شهادت رسید.[۲۷] |
| آنیلا ابوطالبیان | ۸ سال | اصفهان | ۱۹ دی ۱۴۰۴ | در آغوش مادربزرگش در خیابان، هدف اصابت گلولهٔ اغتشاشگران مسلح قرار گرفت و جان باخت.[۲۸] |
| سپهر ابراهیمی | ۱۸ سال | تهران | دی ۱۴۰۴ | در مسیر بازگشت از باشگاه به منزل، توسط اغتشاشگران با استفاده از سلاح سرد به شهادت رسید.[۲۹] |
پانویس
- ↑ «یازدهمین روز اعتراضها؛ معترضان در دهها شهر ایران شعار ضدحکومتی سر دادند»، یورونیوز.
- ↑ «ماجرای طراحی یک جنگ تمام عیار شهری چه بود؟ | ۳۰ پرده از یک نقشه پیچیده علیه ایران»، همشهری آنلاین.
- ↑ «مصیبت بیجبران»، وبسایت روزنامۀ ایران
- ↑ «خشونت سازمانیافته با سوء استفاده از مطالبات اجتماعی»، خبرگزاری دفاع مقدس.
- ↑ «ماجرای طراحی یک جنگ تمام عیار شهری چه بود؟ | ۳۰ پرده از یک نقشه پیچیده علیه ایران»، همشهری آنلاین.
- ↑ «کشتههای اغتشاشات از کدام ناحیه هدف قرار گرفتند؟ پاسخ پزشکی قانونی»، وبسایت تابناک.
- ↑ «خبرگزاری فارس: یکسوم جانباختگان توسط نیروهای امنیتی کشته شدند»، انصافنیوز.
- ↑ «۳۱۱۷ نفر در حوادث تروریستی دی ماه جان باختند/ ۲۴۲۷ نفر شهید شدند»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «روایت مسئول غسالخانه بهشت زهرا از کشتههای اغتشاشات»، وبسایت تابناک.
- ↑ «اکثر کشته شدگان در اغتشاشات در اثر بریدن گلو یا اصابت گلوله فوت شدند»، خبرگزاری مهر؛«نظر پزشکی قانونی درباره قربانیان آشوبها؛ از بریدن گلو تا تیر خوردن»، همشهری آنلاین.
- ↑ «سوزاندن دو بسیجی به دست تروریستها»، وبسایت تابناک؛ «شلیک به سر، متلاشی شدن مغز، سوزاندن بدنها در سطل زباله، فروکردن چاقو و قطع شاهرگ؛ مردم اینها را بشناسید، فردا هشتگ نه به اعدام نزنید!»، ساعدنیوز.
- ↑ «تصاویر به شهادت رساندن مأمورین پلیس با شلیک، چاقو، زیر گرفتن و آتش زدن»، وبسایت تابناک.
- ↑ «رهبر انقلاب: ما داغدار و عزادار خونهای ریخته شده در فتنه دیماه هستیم/ خطرناکتر از ناو، آن سلاحی است که میتواند این ناو را به قعر دریا فرو ببرد»، خبرگزاری آنا.
- ↑ «رهبر انقلاب: ما داغدار و عزادار خونهای ریخته شده در فتنه دیماه هستیم/ خطرناکتر از ناو، آن سلاحی است که میتواند این ناو را به قعر دریا فرو ببرد»، خبرگزاری آنا.
- ↑ «روایت شهادت ملینا اسدی دختر سه ساله قربانی اغتشاشات اخیر»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «رهبر انقلاب: ما داغدار و عزادار خونهای ریخته شده در فتنه دیماه هستیم/ خطرناکتر از ناو، آن سلاحی است که میتواند این ناو را به قعر دریا فرو ببرد»، خبرگزاری آنا.
- ↑ «راهپیمایی و تشییع پیکر شهدای حوادث اخیر در شهرهای مختلف ایران»، وبسایت تحلیلیخبری عصر ایران.
- ↑ «تشییع پیکر شهدای اغتشاشات تروریستی آمریکایی صهیونیستی در بهشت زهرا (س)»، خبرگزاری صدا و سیما.
- ↑ «راهپیمایی و تشییع پیکر شهدای حوادث اخیر در شهرهای مختلف ایران»، وبسایت تحلیلیخبری عصر ایران.
- ↑ «آیین تشییع پیکر ۱۰۰ شهید مردمی و مدافع امنیت در تهران+فیلم»، خبرگزاری ایرنا.
- ↑ «راهپیمایی و تشییع پیکر شهدای حوادث اخیر در شهرهای مختلف ایران»، وبسایت تحلیلیخبری عصر ایران.
- ↑ «چهلم شهدای دی زیر یک پرچم»، خبرگزاری صدا و سیما؛ «بزرگداشت روز چهلم شهدای اغتشاشات در حرم رضوی+ فیلم»، خبرگزاری فارس.
- ↑ «آنیلا، ملینا و بهار؛ دخترکانی که چهره در نقاب خاک کشیدند»، خبرگزاری ایرنا؛«بهار، ملینا و آنیلا؛ سه جانباخته مشهور دیماه»، وبسایت تابناک.
- ↑ «آمار جانباختگان دانشآموزی در اعتراضات مشخص نیست»، سلامتنیوز.
- ↑ «آنیلا، ملینا و بهار؛ دخترکانی که چهره در نقاب خاک کشیدند»، خبرگزاری ایرنا؛«بهار، ملینا و آنیلا؛ سه جانباخته مشهور دیماه»، وبسایت تابناک.
- ↑ «کودک ۲ ساله نیشابوری به دست اغتشاشگران به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «روایت شهادت ملینا اسدی دختر سه ساله قربانی اغتشاشات اخیر»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «قصه تلخ شهادت آنیلای ۸ ساله توسط تروریستها از زبان پدرومادرش»، وبسایت تحلیلی-خبری عصر ایران.
- ↑ «ماجرای طراحی یک جنگ تمام عیار شهری چه بود؟ | ۳۰ پرده از یک نقشه پیچیده علیه ایران»، همشهری آنلاین.
منابع
- «اکثر کشتهشدگان در اغتشاشات در اثر بریدن گلو یا اصابت گلوله فوت شدند»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۳ دی ۱۴۰۴ش.
- «آمار جانباختگان دانشآموزی در اعتراضات مشخص نیست»، سلامتنیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۵ بهمن ۱۴۰۴ش.
- «آنیلا، ملینا و بهار؛ دخترکانی که چهره در نقاب خاک کشیدند»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۲۹ دی ۱۴۰۴ش.
- «آیین تشییع پیکر ۱۰۰ شهید مردمی و مدافع امنیت در تهران+ فیلم»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۲۴ دی ۱۴۰۴ش.
- «بزرگداشت روز چهلم شهدای اغتشاشات در حرم رضوی+ فیلم»، خبرگزاری فارس، تاریخ بازدید: ۳۰ بهمن ۱۴۰۴ش.
- «بهار، ملینا و آنیلا؛ سه جانباخته مشهور دیماه»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۲۸ دی ۱۴۰۴ش.
- «تشییع پیکر شهدای اغتشاشات تروریستی آمریکایی صهیونیستی در بهشت زهرا (س)»، خبرگزاری صدا و سیما، تاریخ درج مطلب: ۲۵ دی ۱۴۰۴ش.
- «تصاویر به شهادت رساندن مأمورین پلیس با شلیک، چاقو، زیر گرفتن و آتش زدن»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۲۵ دی ۱۴۰۴ش.
- چهلم شهدای دی؛ زیر یک پرچم»؛ خبرگزاری صدا و سیما، تاریخ درج مطلب: ۲۹ بهمن ۱۴۰۴ش.
- «خبرگزاری فارس: یکسوم جانباختگان توسط نیروهای امنیتی کشته شدند»، انصافنیوز، تاریخ درج مطلب: ۳۰ دی ۱۴۰۴ش.
- «خشونت سازمانیافته با سوءاستفاده از مطالبات اجتماعی»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۹ بهمن ۱۴۰۴ش.
- «راهپیمایی و تشییع پیکر شهدای حوادث اخیر در شهرهای مختلف ایران»، وبسایت تحلیلیخبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۴ دی ۱۴۰۴ش.
- «روایت شهادت ملینا اسدی دختر سه ساله قربانی اغتشاشات اخیر»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۸ دی ۱۴۰۴ش.
- «روایت مسئول غسالخانه بهشت زهرا از کشتههای اغتشاشات»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۱ بهمن ۱۴۰۴ش.
- «رهبر انقلاب: ما داغدار و عزادار خونهای ریخته شده در فتنه دیماه هستیم/ خطرناکتر از ناو، آن سلاحی است که میتواند این ناو را به قعر دریا فرو ببرد»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: ۲۸ بهمن ۱۴۰۴ش.
- «سوزاندن دو بسیجی به دست تروریستها»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۲۰ دی ۱۴۰۴ش.
- «شلیک به سر، متلاشی شدن مغز، سوزاندن بدنها در سطل زباله، فروکردن چاقو و قطع شاهرگ؛ مردم اینها را بشناسید، فردا هشتگ نه به اعدام نزنید!»، ساعدنیوز، تاریخ درج مطلب: ۱۹ دی ۱۴۰۴ش.
- «قصه تلخ شهادت آنیلای ۸ ساله توسط تروریستها از زبان پدرومادرش»، وبسایت تحلیلیخبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۰ بهمن ۱۴۰۴ش.
- «کشتههای اغتشاشات از کدام ناحیه هدف قرار گرفتند؟ پاسخ پزشکی قانونی»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۲۲ دی ۱۴۰۴ش.
- «کودک ۲ ساله نیشابوری به دست اغتشاشگران به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۵ دی ۱۴۰۴ش.
- «ماجرای طراحی یک جنگ تمام عیار شهری چه بود؟ | ۳۰ پرده از یک نقشه پیچیده علیه ایران»، همشهری آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۷ بهمن ۱۴۰۴ش.
- «مراسم تشییع پیکرهای مطهر شهدای اغتشاشات تروریستی آمریکایی صهیونیستی»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۴ دی ۱۴۰۴ش.
- «مصیبت بیجبران»، وبسایت روزنامهٔ ایران، تاریخ درج مطلب: ۲ بهمن ۱۴۰۴ش.
- «نظر پزشکی قانونی دربارهٔ قربانیان آشوبها؛ از بریدن گلو تا تیر خوردن»، همشهری آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۳ دی ۱۴۰۴ش.
- «یازدهمین روز اعتراضها؛ معترضان در دهها شهر ایران شعار ضدحکومتی سر دادند»، یورونیوز، تاریخ درج مطلب: ۱۷ دی ۱۴۰۴ش.
- «۳۱۱۷ نفر در حوادث تروریستی دی ماه جان باختند/ ۲۴۲۷ نفر شهید شدند»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۱ بهمن ۱۴۰۴ش.