زهرا فاضل (بحث | مشارکت‌ها)
زهرا فاضل (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۱۴: خط ۱۴:


==پیشینه==
==پیشینه==
اصطلاح «امنیت اجتماعی»<ref group="دیدگاه">چه نیازی به درج گیومه است؟</ref> را نخستین‌بار باری بوزان در سال ۱۹۹۱م به‌کار برد و آن را در برابر تهدیدهای هویتی گروه‌های صنفی، قومی و جنسی تعریف کرد.<ref> [https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخص‌های امنیت اجتماعی»، 1402ش،  ص161.]</ref> از نگاه مکتب کپنهاگ، امنیت مطلق قابل تصور نبوده و وجود درصدی از ناامنی و بحران، عامل بالندگی و پویایی حیات بشری است.<ref> [https://www.tejaratefarda.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-19/40943-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%BA%D8%B1%D8%A8-%D8%AC%D9%8 «امنیت اجتماعی در غرب، جهان سوم و ایران»، خبرگزاری تجارت فردا.]</ref><ref group="دیدگاه">از نگاه مکتب کپنهاگ ... چه ارتباطی با پیشینه دارد؟</ref>
اصطلاح امنیت اجتماعی را نخستین‌بار باری بوزان در سال ۱۹۹۱م به‌کار برد و آن را در برابر تهدیدهای هویتی گروه‌های صنفی، قومی و جنسی تعریف کرد.<ref> [https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخص‌های امنیت اجتماعی»، 1402ش،  ص161.]</ref> از نگاه مکتب کپنهاگ، امنیت مطلق قابل تصور نبوده و وجود درصدی از ناامنی و بحران، عامل بالندگی و پویایی حیات بشری است.<ref> [https://www.tejaratefarda.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-19/40943-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%BA%D8%B1%D8%A8-%D8%AC%D9%8 «امنیت اجتماعی در غرب، جهان سوم و ایران»، خبرگزاری تجارت فردا.]</ref><ref group="دیدگاه">از نگاه مکتب کپنهاگ ... چه ارتباطی با پیشینه دارد؟</ref>
   
   
===امنیت اجتماعی در دوره پهلوی<ref group="دیدگاه">این قسمت و قسمت بعدی پیشینه نیست. شما بند قبلی را ناظر به اصطلاح مطرح کردید ولی در این دو قسمت وارد گزارش واقع شده اید.  
===امنیت اجتماعی در دوره پهلوی<ref group="دیدگاه">این قسمت و قسمت بعدی پیشینه نیست. شما بند قبلی را ناظر به اصطلاح مطرح کردید ولی در این دو قسمت وارد گزارش واقع شده اید.  
خط ۲۵: خط ۲۵:
در دورۀ پادشاهی محمدرضا پهلوی، سیاست امنیتی‌سازی فضا با تشکیل ساواک، گارد شاهنشاهی و سرکوب مخالفان، نه‌تنها امنیت اجتماعی را کاهش داد بلکه بی‌اعتمادی گسترده به حاکمیت ایجاد کرد. ترویج بی‌بندوباری به‌نام آزادی و وابستگی به آمریکا، بحران ناامنی را در این دوران تشدید کرد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/506319/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D9%82%D8%A8%D9%84-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A7 «نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>  
در دورۀ پادشاهی محمدرضا پهلوی، سیاست امنیتی‌سازی فضا با تشکیل ساواک، گارد شاهنشاهی و سرکوب مخالفان، نه‌تنها امنیت اجتماعی را کاهش داد بلکه بی‌اعتمادی گسترده به حاکمیت ایجاد کرد. ترویج بی‌بندوباری به‌نام آزادی و وابستگی به آمریکا، بحران ناامنی را در این دوران تشدید کرد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/506319/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D9%82%D8%A8%D9%84-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A7 «نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>  
===امنیت اجتماعی پس از انقلاب اسلامی===
===امنیت اجتماعی پس از انقلاب اسلامی===
پس از انقلاب، رویکرد مبتنی بر آیات و روایات، با تکیه بر عبادات، اجرای حدود، مبارزه با مواد مخدر، امربه‌معروف و وحدت ملی دنبال شد. ادغام نیروهای انتظامی در سال ۱۳۷۰ش و ارتقای آن به فرماندهی کل انتظامی در ۱۴۰۰ش، گام‌های عملی در این مسیر بود. امام خمینی حفظ آبرو و مال مردم را از شاخصه‌های نظم اجتماعی دانست و رهبر شهید نیز بر امنیت اخلاقی همواره تأکید داشت.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/506319/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D9%82%D8%A8%D9%84-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A7 «نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
پس از انقلاب، رویکرد مبتنی بر آیات و روایات، با تکیه بر عبادات، اجرای حدود، مبارزه با مواد مخدر، امربه‌معروف و وحدت ملی دنبال شد. ادغام نیروهای انتظامی در سال ۱۳۷۰ش و ارتقای آن به فرماندهی کل انتظامی در ۱۴۰۰ش، گام‌های عملی در این مسیر بود. امام خمینی حفظ آبرو و مال مردم را از شاخصه‌های نظم اجتماعی دانست و رهبر شهید نیز بر امنیت اخلاقی همواره تأکید داشت.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/506319/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D9%82%D8%A8%D9%84-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A7 «نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
 
==اهمیت و کارکردهای امنیت اجتماعی==
==اهمیت و کارکردهای امنیت اجتماعی==
# پیش‌شرط توسعه و مشروعیت سیاسی: بستر بنیادین برای تحقق توسعه، عدالت و آزادی است.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/506319/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D9%82%D8%A8%D9%84-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A7 «نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>  تأمین آن، نخستین وظیفۀ دولت‌ها و شاخص اصلی سنجش توانمندی و مشروعیت نظام‌های سیاسی به‌شمار می‌رود.
# پیش‌شرط توسعه و مشروعیت سیاسی: بستر بنیادین برای تحقق توسعه، عدالت و آزادی است.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/506319/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D9%82%D8%A8%D9%84-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A7 «نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>  تأمین آن، نخستین وظیفۀ دولت‌ها و شاخص اصلی سنجش توانمندی و مشروعیت نظام‌های سیاسی به‌شمار می‌رود.