حانیه کلهر (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «<big>'''شله‌قلمکار'''</big>؛ نوعی آش ایرانی با گوشت و انواع حبوبات. شله‌قلمکار یا شوله‌قلمکار، نوعی آش است که در آن از گوشت له شده و انواع حبوبات استفاده می‌شود.<ref>[https://vajehyab.com/amid/شله+قلمکار عمید، فرهنگ فارسی، ذیل واژه شله‌قلمکار.]</ref> مردم این آش ر...» ایجاد کرد
 
زهرا غلامی (بحث | مشارکت‌ها)
ایجاد لینک داخلی
خط ۱: خط ۱:
<big>'''شله‌قلمکار'''</big>؛ نوعی آش ایرانی با گوشت و انواع حبوبات.
<big>'''شله‌قلمکار'''</big>؛ نوعی آش ایرانی با گوشت و انواع حبوبات.


شله‌قلمکار یا شوله‌قلمکار، نوعی آش است که در آن از گوشت له شده و انواع حبوبات استفاده می‌شود.<ref>[https://vajehyab.com/amid/شله+قلمکار عمید، فرهنگ فارسی، ذیل واژه شله‌قلمکار.]</ref>  مردم این آش را پس از سمنو، شله‌زرد و حلوا، بیش‌تر به‌صورت نذری و در ماه محرم و صفر طبخ می‌کنند.<ref>آقاجمال خوانساری، «عقائد النساء»، ۱۳۴۹ش، ص۲۴-۲۵؛ آشپزباشی، سفره اطعمه، ۱۳۵۳ش، ص۷۶-۷۷؛ مستوفی، شرح زندگانی من، ۱۳۸۶ش، ج۱، ص۴۱۹؛ لهستایی‌زاده، تاریخ و فرهنگ مردم دوان، ۱۳۷۰ش، ص۱۲۸.</ref>  دلیل نام‌گذاری این آش به آش شله‌قلمکار این است که زمانی که پخته می‌شود به دلیل داشتن مواد فراوان مانند یک نقاشی زیبا می‌شود. برخی به این آش، آش امام (مراد از آن امام حسین و امام زین‌العابدین هستند) می‌گویند.<ref>آشپزباشی، سفره اطعمه، ۱۳۵۳ش، ص۷۷؛ مستوفی، شرح زندگانی من، ۱۳۸۶ش، ج۱، ص۴۱۹؛ لهستایی‌زاده، تاریخ و فرهنگ مردم دوان، ۱۳۷۰ش، ص۱۲۸؛ مظلوم‌زاده، آشپزی در فرهنگ مردم کازرون، ۱۳۸۳ش، ص۱۳۳.</ref>  مردم برخی از نواحی کشور این غذا را آش در‌هم‌جوش و شلم‌شوربا (به‌معنی ترکیب از مواد نامتناسب با یکدیگر) می‌دانند.<ref>جناب اصفهانی، فرهنگ مردم اصفهان، ۱۳۸۵ش، ص۱۰۶؛ امینی، فرهنگ عوام، ۱۳۷۱ش، ص۲۳؛ انزابی‌نژاد، فرهنگ معاصر، ۱۳۶۶ش، ص۵۷۶؛ جمال‌زاده، فرهنگ لغات عامیانه، ۱۳۴۱ش، ص۳.</ref>  هرکاری که در هم و آشفته باشد در مثل به آش شله‌قلمکار نسبت داده می‌شود.<ref>رجب‌زاده، برخی از مثل‌ها و تعبیرات فارسی، ۱۳۷۲ش، ص۳۰-۳۱؛ دهخدا، امثال و حکم، ۱۳۵۲ش، ج۱، ص۳۶.</ref>   
شله‌قلمکار یا شوله‌قلمکار، نوعی [[آش]] است که در آن از گوشت له شده و انواع حبوبات استفاده می‌شود.<ref>[https://vajehyab.com/amid/شله+قلمکار عمید، فرهنگ فارسی، ذیل واژه شله‌قلمکار.]</ref>  مردم این آش را پس از [[سمنو]]، [[شله‌زرد]] و [[حلوا]]، بیش‌تر به‌صورت نذری و در ماه محرم و صفر طبخ می‌کنند.<ref>آقاجمال خوانساری، «عقائد النساء»، ۱۳۴۹ش، ص۲۴-۲۵؛ آشپزباشی، سفره اطعمه، ۱۳۵۳ش، ص۷۶-۷۷؛ مستوفی، شرح زندگانی من، ۱۳۸۶ش، ج۱، ص۴۱۹؛ لهستایی‌زاده، تاریخ و فرهنگ مردم دوان، ۱۳۷۰ش، ص۱۲۸.</ref>  دلیل نام‌گذاری این آش به آش شله‌قلمکار این است که زمانی که پخته می‌شود به دلیل داشتن مواد فراوان مانند یک نقاشی زیبا می‌شود. برخی به این آش، آش امام (مراد از آن امام حسین و امام زین‌العابدین هستند) می‌گویند.<ref>آشپزباشی، سفره اطعمه، ۱۳۵۳ش، ص۷۷؛ مستوفی، شرح زندگانی من، ۱۳۸۶ش، ج۱، ص۴۱۹؛ لهستایی‌زاده، تاریخ و فرهنگ مردم دوان، ۱۳۷۰ش، ص۱۲۸؛ مظلوم‌زاده، آشپزی در فرهنگ مردم کازرون، ۱۳۸۳ش، ص۱۳۳.</ref>  مردم برخی از نواحی کشور این غذا را آش در‌هم‌جوش و شلم‌شوربا (به‌معنی ترکیب از مواد نامتناسب با یکدیگر) می‌دانند.<ref>جناب اصفهانی، فرهنگ مردم اصفهان، ۱۳۸۵ش، ص۱۰۶؛ امینی، فرهنگ عوام، ۱۳۷۱ش، ص۲۳؛ انزابی‌نژاد، فرهنگ معاصر، ۱۳۶۶ش، ص۵۷۶؛ جمال‌زاده، فرهنگ لغات عامیانه، ۱۳۴۱ش، ص۳.</ref>  هرکاری که در هم و آشفته باشد در مثل به آش شله‌قلمکار نسبت داده می‌شود.<ref>رجب‌زاده، برخی از مثل‌ها و تعبیرات فارسی، ۱۳۷۲ش، ص۳۰-۳۱؛ دهخدا، امثال و حکم، ۱۳۵۲ش، ج۱، ص۳۶.</ref>   
==پیشینه شله‌قلمکار==
==پیشینه شله‌قلمکار==
این آش اولین بار به دستور ناصرالدین شاه پخته شد. زمانی که بیماری وبا در تهران پراکنده شده بود، ناصرالدین شاه نیز به این بیماری مبتلا شد. درباریان برای او آشی پختند که انواع حبوبات و مواد در آن وجود داشتند. شاه از این آش خورده و حالش بهبود یافت. او هرساله دستور می‌داد تا این آش پخته شود.<ref>[https://article.tebyan.net/228725/میدونی-آش-شله-قلمکار-از-کجا-اومده- درویشی، «میدونی آش شله‌قلمکار از کجا اومده؟»، سایت تبیان.]</ref>  دربار ناصرالدین شاه در انتهای فصل ییلاق در مراسمی با نام «آش‌پزان» این آش را با تشریفات می‌پختند. در برخی منابع تاریخی از این آش با نام «آش قجری» یاد شده است.<ref>معیرالممالک، یادداشت‌هایی از زندگـی خصوصی ناصرالدین شاه، ۱۳۷۲ش، ص۷۴؛ هدایت، خاطرات و خطرات، ۱۳۶۳ش، ص۹۰-۹۱؛ اعتمادالسلطنه، روزنامۀ خاطرات، ۱۳۴۵ش، ص۲۱۲و۴۱۳و۴۳۰و۱۰۴۱و۱۱۸۳.</ref>   
این آش اولین بار به دستور ناصرالدین شاه پخته شد. زمانی که بیماری وبا در تهران پراکنده شده بود، ناصرالدین شاه نیز به این بیماری مبتلا شد. درباریان برای او آشی پختند که انواع حبوبات و مواد در آن وجود داشتند. شاه از این آش خورده و حالش بهبود یافت. او هرساله دستور می‌داد تا این آش پخته شود.<ref>[https://article.tebyan.net/228725/میدونی-آش-شله-قلمکار-از-کجا-اومده- درویشی، «میدونی آش شله‌قلمکار از کجا اومده؟»، سایت تبیان.]</ref>  دربار ناصرالدین شاه در انتهای فصل ییلاق در مراسمی با نام «آش‌پزان» این آش را با تشریفات می‌پختند. در برخی منابع تاریخی از این آش با نام «آش قجری» یاد شده است.<ref>معیرالممالک، یادداشت‌هایی از زندگـی خصوصی ناصرالدین شاه، ۱۳۷۲ش، ص۷۴؛ هدایت، خاطرات و خطرات، ۱۳۶۳ش، ص۹۰-۹۱؛ اعتمادالسلطنه، روزنامۀ خاطرات، ۱۳۴۵ش، ص۲۱۲و۴۱۳و۴۳۰و۱۰۴۱و۱۱۸۳.</ref>