جزایر سه‌گانه خلیج فارس: تفاوت میان نسخه‌ها

از آغاز تاریخ مکتوب بشر، جزایر ابوموسی، تنب کوچک و تنب بزرگ و تمامی [[جزایر ایرانی خلیج فارس|جزایر خلیج فارس]] و سواحل جنوبی آن شامل [[عمان]]، [[امارات متحده عربی]]، [[قطر]]، [[بحرین]] و سواحل شرقی [[عربستان سعودی]] تحت حاکمیت ایران بوده‌اند. این وضعیت تا پیش از نفوذ و استعمار انگلیس در خلیج فارس تداوم داشت. این جزایر تا پیش از گسترش دامنۀ نفوذ انگلیس، جزو فرمانداری خودمختار [[بندر لنگه]] محسوب می‌شدند. طایفه‌ای از اعراب به نام قواسم یا قاسمی‌ها که تابعیت ایران را پذیرفته بودند، حکومت منطقه را از خوانین بستک از توابع بندر لنگه در استان فارس اجاره کرده بودند و ادارۀ جزایر در دست این طایفه بود.<ref>[https://www.ensani.ir/file/download/article/1735632765-6773a77d4c7d7-10173-14-5.pdf فرهمندزاده، «مروری بر حاکمیت بر جزایر سه‌گانه، ابوموسی، تنب بزرگ و تنب کوچک از منظر حقوق بین‌الملل»، ۱۴۰۱ش، ص۲۱۳-۲۱۴.]</ref>

[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/869188/%d9%87%d9%81%d8%aa-%d9%87%d8%b2%d8%a7%d8%b1-%d8%b3%d8%a7%d9%84-%d8%ad%d8%a7%da%a9%d9%85%db%8c%d8%aa-%d8%a7%db%8c%d8%b1%d8%a7%d9%86-%d8%a8%d8%b1-%d8%ac%d8%b2%d8%a7%db%8c%d8%b1-%d8%aa%d9%86%d8%a8-%d9%88-%d8%a7%d8%a8%d9%88%d9%85%d9%88%d8%b3%db%8c جعفری ولدانی، «هفت هزار سال حاکمیت ایران بر جزایر تنب و ابوموسی»، 1385ش، ص18-19.]</ref> در پی توافق سال ۱۹۷۱م، حاکمیت کامل ایران بر جزیره ابوموسی تثبیت و حفظ شد. بر اساس یادداشت تفاهم همان سال، ایران حق اتخاذ هرگونه اقدام ضروری برای تأمین امنیت جزیره را برای خود محفوظ داشت. در عین حال، توافقاتی در حوزه‌های اداری، اقتصادی و مالی با شیخ‌نشین شارجه صورت پذیرفت. ازجمله اینکه ساکنان عرب پیشین جزیره، اجازه ماندن یافتند و شارجه مجاز شد برای نظم‌دهی به امور آنان یک پاسگاه پلیس محلی دایر کند. در بخش اقتصادی، ایران موافقت کرد شارجه از درآمدهای نفتی جزیره بهره‌مند شود و همچنین حقوق ماهیگیری برابر برای اتباع دو طرف در آب‌های پیرامون جزیره برقرار شود. علاوه بر این، ایران متعهد به ارائه کمک‌های مالی بلاعوض به شارجه شد. در مورد جزایر تنب بزرگ و کوچک که در نزدیکی سواحل ایران و در بخش خط منصف قرار دارند، بر پایه یک تفاهم شفاهی میان ایران و بریتانیا، حاکمیت ایران بر این جزایر نیز اعاده و به رسمیت شناخته شد.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/869188/%d9%87%d9%81%d8%aa-%d9%87%d8%b2%d8%a7%d8%b1-%d8%b3%d8%a7%d9%84-%d8%ad%d8%a7%da%a9%d9%85%db%8c%d8%aa-%d8%a7%db%8c%d8%b1%d8%a7%d9%86-%d8%a8%d8%b1-%d8%ac%d8%b2%d8%a7%db%8c%d8%b1-%d8%aa%d9%86%d8%a8-%d9%88-%d8%a7%d8%a8%d9%88%d9%85%d9%88%d8%b3%db%8c جعفری ولدانی، «هفت هزار سال حاکمیت ایران بر جزایر تنب و ابوموسی»، 1385ش، ص18-19.]</ref> بر اساس این توافق، مسئولیت کامل امنیت و دفاع از جزیره و همچنین استقرار نیروهای ایرانی در آن به ایران واگذار شد.<ref>[https://farsnews.ir/Farshr/1764476157266142925/%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%AD%D8%A7%DA%A9%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1-%D8%AC%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B1-%D8%B3%D9%87-%DA%AF%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AA%D8%AB%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D8%B4%D8%AF عادلی، «روزی که حاکمیت ایران بر جزایر سه‌گانه تثبیت شد»، خبرگزاری فارس.]</ref> مفاد این توافق عبارت است از:

# نیروهای ایرانی وارد جزیره ابوموسی می‌شوند. این نیروها در مناطقی که روی نقشه پیوست مشخص شده، مستقر خواهند شد.

# یک موافقت‌نامه در مورد کمک مالی میان ایران و شارجه منعقد خواهد شد.<ref>[https://www.ensani.ir/file/download/article/1735632765-6773a77d4c7d7-10173-14-5.pdf فرهمندزاده، «مروری بر حاکمیت بر جزایر سه‌گانه، ابوموسی، تنب بزرگ و تنب کوچک از منظر حقوق بین‌الملل»، ۱۴۰۱ش، ص۲۱۹-۲۲۰.]</ref>