پالایش متن
ایجاد لینک داخلی
خط ۱۴۲: خط ۱۴۲:
روز پس از عروسی در افغانستان، چندین رسم پیچیده و پرجزئیات انجام می‌شود. زنان فامیل و همسایه بر اساس رسم «روی دیدون بیری» به دیدن عروس نو عهد می‌آیند. مراسم پاتختی و نمایش دستمال شب زفاف به مهمانان ویژه به نشانهٔ پاکدامنی، نیز روز پس از عروسی برگزار می‌شود. چند روز پس از عروسی نیز بر اساس رسم پای‌وازی، عروس و داماد به خانه پدری عروس می‌روند.<ref>شریعتی، فرهنگ ازدواج در هزارستان، 1392ش، ص17.</ref> در رسم پایوازی، افزون بر عروس و داماد، جمعی از خویشاوندان و بستگان نیز دعوت می‌شوند.<ref>عابدوف، آداب، آیین‌ها و باورهای مردم افغانستان، 1393ش، ص179.</ref> این رسم در ایران با نام [[پاگشا]] شناخته می‌شود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239482/پاگشا بلوکباشی، «پاگشا»، وب‌سایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
روز پس از عروسی در افغانستان، چندین رسم پیچیده و پرجزئیات انجام می‌شود. زنان فامیل و همسایه بر اساس رسم «روی دیدون بیری» به دیدن عروس نو عهد می‌آیند. مراسم پاتختی و نمایش دستمال شب زفاف به مهمانان ویژه به نشانهٔ پاکدامنی، نیز روز پس از عروسی برگزار می‌شود. چند روز پس از عروسی نیز بر اساس رسم پای‌وازی، عروس و داماد به خانه پدری عروس می‌روند.<ref>شریعتی، فرهنگ ازدواج در هزارستان، 1392ش، ص17.</ref> در رسم پایوازی، افزون بر عروس و داماد، جمعی از خویشاوندان و بستگان نیز دعوت می‌شوند.<ref>عابدوف، آداب، آیین‌ها و باورهای مردم افغانستان، 1393ش، ص179.</ref> این رسم در ایران با نام [[پاگشا]] شناخته می‌شود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239482/پاگشا بلوکباشی، «پاگشا»، وب‌سایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref>


در این مراسم، خانوادهٔ پدر عروس با پذیرایی مفصلی از مهمانان استقبال می‌کند و عروس نیز هدایایی مانند لباس، [[چادر]] و زیورآلات از خانواده‌اش دریافت می‌کند.<ref>عابدوف، آداب، آیین‌ها و باورهای مردم افغانستان، 1393ش، ص179.</ref> این هدایا که با نام‌های پاگشایانه، رونما و پیش‌رو نیز شناخته می‌شوند، افزون بر ارزش مادی، نشان‌دهندهٔ دلبستگی و حمایت خانواده از عروس جوان است. در گذشته، پدر عروس متناسب با توان مالیِ خود، حیوانات مفیدی مانند گاو، گوسفند شیرده و حتی اسب کره‌زا به دخترش هدیه می‌داد.<ref>عابدوف، آداب، آیین‌ها و باورهای مردم افغانستان، 1393ش، ص180.</ref> مدت اقامت عروس و داماد در خانه پدری عروس، از چند روز تا یک ماه متغیر است.<ref>[http://sagima21.blogfa.com/post/66 سلیم، «مجلس سنا قانون برگزاری مراسم عروسی را تصویب کرد، طویانه بند می‌شود»، وبلاگ زنان صالح.]</ref> رسم پایوازی افزون‌بر تقویت پیوندهای خانوادگی، موجب تأمین برخی نیازهای مالی زوج جوان می‌شود.<ref name=":2">[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239482/پاگشا بلوکباشی، «پاگشا»، وب‌سایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
در این مراسم، خانوادهٔ پدر عروس با پذیرایی مفصلی از مهمانان استقبال می‌کند و عروس نیز هدایایی مانند لباس، [[چادر]] و زیورآلات از خانواده‌اش دریافت می‌کند.<ref>عابدوف، آداب، آیین‌ها و باورهای مردم افغانستان، 1393ش، ص179.</ref> این هدایا که با نام‌های پاگشایانه، رونما و [[پیشکش عروس|پیش‌رو]] نیز شناخته می‌شوند، افزون بر ارزش مادی، نشان‌دهندهٔ دلبستگی و حمایت خانواده از عروس جوان است. در گذشته، پدر عروس متناسب با توان مالیِ خود، حیوانات مفیدی مانند گاو، گوسفند شیرده و حتی اسب کره‌زا به دخترش هدیه می‌داد.<ref>عابدوف، آداب، آیین‌ها و باورهای مردم افغانستان، 1393ش، ص180.</ref> مدت اقامت عروس و داماد در خانه پدری عروس، از چند روز تا یک ماه متغیر است.<ref>[http://sagima21.blogfa.com/post/66 سلیم، «مجلس سنا قانون برگزاری مراسم عروسی را تصویب کرد، طویانه بند می‌شود»، وبلاگ زنان صالح.]</ref> رسم پایوازی افزون‌بر تقویت پیوندهای خانوادگی، موجب تأمین برخی نیازهای مالی زوج جوان می‌شود.<ref name=":2">[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239482/پاگشا بلوکباشی، «پاگشا»، وب‌سایت مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref>


== هزینه‌های ازدواج ==
== هزینه‌های ازدواج ==
در افغانستان، ازدواج با هزینه‌های گوناگونی همراه است که برخی از آنها ریشه در سنت‌های دینی و برخی دیگر ریشه در عرف و رسوم محلی دارند.:
در افغانستان، ازدواج با هزینه‌های گوناگونی همراه است که برخی از آنها ریشه در سنت‌های دینی و برخی دیگر ریشه در عرف و رسوم محلی دارند.:


* '''شیربها''' مبلغی است که داماد به خانواده عروس می‌پردازد و در برخی مناطق با نام‌های گَله، قلین، ولور، طویانه یا پیشکش شناخته می‌شود.<ref>عبدالله، شرح قانون مدنی افغانستان (حقوق فامیل)، 1391ش، ص24.</ref> این پول گاهی صرف خرید جهیزیه می‌گردد، اما بیشتر مستقیماً به خانواده عروس داده می‌شود. افزون‌بر [[شیربها]]، هزینه‌های دیگری مانند لباس، مراسم نامزدی و [[مراسم عروسی|عروسی]] نیز بر عهده داماد است. دولت افغانستان با تصویب قانونی، پرداخت شیربها را ممنوع اعلام کرده است.<ref>قانون مراسم عروسی، نمبرمسلسل 1280، مصوب 1396ش.</ref>
* '''شیربها''' مبلغی است که داماد به خانواده عروس می‌پردازد و در برخی مناطق با نام‌های گَله، قلین، ولور، طویانه یا [[پیشکش عروس#شیربها|پیشکش]] شناخته می‌شود.<ref>عبدالله، شرح قانون مدنی افغانستان (حقوق فامیل)، 1391ش، ص24.</ref> این پول گاهی صرف خرید جهیزیه می‌گردد، اما بیشتر مستقیماً به خانواده عروس داده می‌شود. افزون‌بر [[شیربها]]، هزینه‌های دیگری مانند لباس، مراسم نامزدی و [[مراسم عروسی|عروسی]] نیز بر عهده داماد است. دولت افغانستان با تصویب قانونی، پرداخت شیربها را ممنوع اعلام کرده است.<ref>قانون مراسم عروسی، نمبرمسلسل 1280، مصوب 1396ش.</ref>
* '''مهریه''' نیز بر پایه سنت اسلامی در خانواده‌های افغانستانی رایج است، اما این رسم دینی تا حد زیادی تحت تأثیر عرف و آداب اجتماعی قرار گرفته است. پژوهش‌ها نشان می‌دهد که بسیاری از زنان افغانستان از [[مهریه]] خود و جزئیات آن بی‌خبرند و در تعیین آن نقشی نداشته‌اند. در عرف افغانستان، مالکیت زن بر مهریه چندان به رسمیت شناخته نمی‌شود و زنان نیز معمولاً مهریه خود را مطالبه نمی‌کنند.<ref>رحمانی، راهنمای حقوق خانواده درافغانستان ازدیدگاه قانون مدنی وعرف افغانستان، کمیته دفاع ازحقوق زنان افغانستان، (روزنه)، 1383ش، ص104-106.</ref>
* '''مهریه''' نیز بر پایه سنت اسلامی در خانواده‌های افغانستانی رایج است، اما این رسم دینی تا حد زیادی تحت تأثیر عرف و آداب اجتماعی قرار گرفته است. پژوهش‌ها نشان می‌دهد که بسیاری از زنان افغانستان از [[مهریه]] خود و جزئیات آن بی‌خبرند و در تعیین آن نقشی نداشته‌اند. در عرف افغانستان، مالکیت زن بر مهریه چندان به رسمیت شناخته نمی‌شود و زنان نیز معمولاً مهریه خود را مطالبه نمی‌کنند.<ref>رحمانی، راهنمای حقوق خانواده درافغانستان ازدیدگاه قانون مدنی وعرف افغانستان، کمیته دفاع ازحقوق زنان افغانستان، (روزنه)، 1383ش، ص104-106.</ref>
* '''جهیزیه''' از دیگر لوازم اصلی ازدواج است که بر اساس فرهنگ و نیازهای هر منطقه در [[افغانستان]]، تدارک دیده می‌شود. [[جهیزیه]] شامل ظروف، وسایل آشپزی، رخت‌خواب، صندوق، فرش، وسایل تزئینی، چند دست لباس و زیورآلات برای عروس است. در برخی مناطق روستایی، گوسفند یا گاو شیری نیز به جهیزیه افزوده می‌شود. در موارد نادر، عروس بدون جهاز به خانه شوهر فرستاده می‌شود که در این صورت، شیربهای کمتری از داماد گرفته می‌شود و جشن عروسی کوچک‌تری برگزار می‌گردد.<ref>[https://kiyankala.com/wp-content/uploads/2020/11/جهیزیه-عروس-چیست؟-مهریه-از-کجا-آمده-است؟-.pdf آداب و رسوم تاریخی جهیزیه و رسومات رایج در دنیا، وب‌سایت کیان کالا، ص17.]</ref>
* '''جهیزیه''' از دیگر لوازم اصلی ازدواج است که بر اساس فرهنگ و نیازهای هر منطقه در [[افغانستان]]، تدارک دیده می‌شود. [[جهیزیه]] شامل ظروف، وسایل آشپزی، رخت‌خواب، صندوق، فرش، وسایل تزئینی، چند دست لباس و زیورآلات برای عروس است. در برخی مناطق روستایی، گوسفند یا گاو شیری نیز به جهیزیه افزوده می‌شود. در موارد نادر، عروس بدون جهاز به خانه شوهر فرستاده می‌شود که در این صورت، شیربهای کمتری از داماد گرفته می‌شود و جشن عروسی کوچک‌تری برگزار می‌گردد.<ref>[https://kiyankala.com/wp-content/uploads/2020/11/جهیزیه-عروس-چیست؟-مهریه-از-کجا-آمده-است؟-.pdf آداب و رسوم تاریخی جهیزیه و رسومات رایج در دنیا، وب‌سایت کیان کالا، ص17.]</ref>