سرنگونی جنگنده اف-۱۵ آمریکا توسط ایران: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
 {{درشت|'''سرنگونی جنگنده اف-۱۵ آمریکا توسط ایران؛'''}} هدف‌گیری و سقوط جنگندهٔ اف-۱۵ آمریکایی توسط سامانه‌های پدافندی ایران.
-سرنگونی جنگنده اف-۱۵ آمریکا توسط ایران، واقعه‌ای نظامی در جریان جنگ رمضان بود که طی آن یک فروند هواپیمای مک‌دانل داگلاس اف-۱۵ئی استرایک ایگل نیروی هوایی ایالات متحده توسط پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران هدف قرار گرفت. این حادثه که منجر به خروج اضطراری خدمه و اجرای عملیات جستجو و نجات توسط آمریکا شد، در تحلیل‌های استراتژیک هوانوردی نظامی بازتاب یافت.
+سرنگونی جنگنده اف-۱۵ آمریکا توسط ایران، واقعه‌ای نظامی در جریان [[جنگ رمضان]] بود که طی آن یک فروند هواپیمای مک‌دانل داگلاس اف-۱۵ئی استرایک ایگل نیروی هوایی ایالات متحده توسط پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران هدف قرار گرفت. این حادثه که منجر به خروج اضطراری خدمه و اجرای عملیات جستجو و نجات توسط آمریکا شد، در تحلیل‌های استراتژیک هوانوردی نظامی بازتاب یافت.
 == انهدام اف-۱۵ در آسمان کویت ==
@@ خط ۱۱: / خط ۱۱: @@
 در بامداد جمعه [[۱۴ فروردین]] ۱۴۰۵ش برابر با [[۳ آوریل]] ۲۰۲۶م، یک فروند جنگنده F-15E آمریکایی بر فراز ایران سرنگون شد. اگرچه مقامات آمریکایی در ابتدا وقوع هرگونه حادثه برای جنگنده خود را تکذیب کردند، اما پس از انتشار گزارش‌هایی مبنی بر فرود خلبان و تکنیسین تسلیحات با چتر نجات در خاک ایران، وقوع حادثه را تأیید کردند.<ref>{{پک/بن|کد5|ف=ادعای سی‌بی‌اس دربارهٔ نجات یک خلبان جنگنده سرنگون شده آمریکایی در ایران|ک=روزنامه دنیای اقتصاد}}</ref><ref>{{پک/بن|کد6|ف=اعتراف رسمی مقامات آمریکایی: جنگنده اف-۱۵ توسط ایران سرنگون شده است|ک=خبرگزاری مهر}}</ref> این اولین جنگنده سرنشین‌دار ایالات متحده بود که پس از ۲۳ سال در یک درگیری رزمی توسط آتش دشمن سرنگون می‌شد.<ref>{{پک/بن|کد7|ف=First US Fighter Shootdown in 23 Years — Iran Air Defence Analysis|ک=Iran Air Defence Analysis|زبان=en}}</ref>
-بر اساس ادعای منابع آگاه نظامی، احتمال می‌رود ایران برای سرنگونی این جنگنده‌های پیشرفته از ترکیبی از تسلیحات جدید و کمک‌های فنی متحدان خود استفاده کرده باشد. گزارش‌های ان‌بی‌سی حاکی از آن است که ممکن است موشک‌های دوش‌پرتاب (MANPADS) پیشرفته ساخت چین در هدف قرار دادن اف-۱۵ها در ارتفاع پایین نقش داشته باشند. همچنین گمانه‌زنی‌هایی مبنی بر در اختیار قرار دادن رادارهای هشدار زودهنگام دوربرد توسط پکن به تهران در روزهای آغازین درگیری مطرح شده است که توان پدافندی ایران را در برابر هواپیماهای رادارگریز افزایش داد.<ref>{{پک/بن|کد8|ف=ادعای ان‌بی‌سی به نقل از منابع آگاه: جنگنده آمریکایی اف-۱۵ که ماه پیش بر فراز جنوب غربی ایران سرنگون شد، احتمالاً با یک موشک دوشپرتاب ساخت چین هدف قرار گرفته|ک=خبرگزاری انتخاب}}</ref>
+بر اساس ادعای منابع آگاه نظامی، احتمال می‌رود ایران برای سرنگونی این جنگنده پیشرفته از تسلیحات جدید و کمک‌های فنی متحدان خود استفاده کرده باشد. گزارش‌های ان‌بی‌سی حاکی از آن است که موشک‌های دوش‌پرتاب (MANPADS) پیشرفته ساخت چین در هدف قرار دادن اف-۱۵ها در ارتفاع پایین نقش داشته باشند. همچنین گمانه‌زنی‌هایی مبنی بر در اختیار قرار دادن رادارهای هشدار زودهنگام دوربرد توسط پکن به تهران در روزهای آغازین درگیری مطرح شده است که توان پدافندی ایران را در برابر هواپیماهای رادارگریز افزایش داد.<ref>{{پک/بن|کد8|ف=ادعای ان‌بی‌سی به نقل از منابع آگاه: جنگنده آمریکایی اف-۱۵ که ماه پیش بر فراز جنوب غربی ایران سرنگون شد، احتمالاً با یک موشک دوشپرتاب ساخت چین هدف قرار گرفته|ک=خبرگزاری انتخاب}}</ref>
-شبکه سی‌ان‌ان در گزارشی اختصاصی مدعی شد که خلبانان نجات‌یافته از مشاهده آرایش‌های عجیب و پیچیده‌ای از پهپادهای ایرانی در آسمان خبر داده‌اند که به صورت یکپارچه و شناور جابجا می‌شدند.<ref>{{پک/بن|کد9|ف=روایت خلبان آمریکایی از لحظه سرنگونی جنگنده F۱۵ در آسمان ایران|ک=خبرگزاری ایمنا}}</ref> این پهپادها که به‌دلیل درخشش و نوع حرکت دسته‌جمعی به موجودات فضایی یا عروس دریایی تشبیه شده‌اند، از فناوری پیشرفته‌ای شبکه‌سازی مش بهره می‌بردند که خلبانان آمریکایی را غافلگیر کرده بود.<ref>{{پک/بن|کد10|ف=روایت خلبان جنگنده ساقط شده آمریکایی از قدرت پهپادی ایران|ک=خبرگزاری فارس}}</ref> به‌گفته کارشناسان نظامی، این قابلیت که پیش‌تر تصور نمی‌شد در اختیار ایران باشد، باعث نگرانی جدی فرماندهان آمریکایی شده است.<ref>{{پک/بن|کد11|ف=روایت یک خلبان جنگندهٔ اف‑۱۵ آمریکایی پس از سرنگونی بر فراز ایران|ک=پایگاه خبری تحلیلی فرارو}}</ref>
+سی‌ان‌ان در گزارشی اختصاصی مدعی شد که خلبانان نجات‌یافته از مشاهده آرایش‌های عجیب و پیچیده‌ای از پهپادهای ایرانی در آسمان خبر داده‌اند که به صورت یکپارچه و شناور جابجا می‌شدند.<ref>{{پک/بن|کد9|ف=روایت خلبان آمریکایی از لحظه سرنگونی جنگنده F۱۵ در آسمان ایران|ک=خبرگزاری ایمنا}}</ref> این پهپادها که به‌دلیل درخشش و نوع حرکت دسته‌جمعی به موجودات فضایی یا عروس دریایی تشبیه شده‌اند، از فناوری پیشرفته‌ای شبکه‌سازی مش بهره می‌بردند که خلبانان آمریکایی را غافلگیر کرده بود.<ref>{{پک/بن|کد10|ف=روایت خلبان جنگنده ساقط شده آمریکایی از قدرت پهپادی ایران|ک=خبرگزاری فارس}}</ref> به‌گفته کارشناسان نظامی، این قابلیت که پیش‌تر تصور نمی‌شد در اختیار ایران باشد، باعث نگرانی جدی فرماندهان آمریکایی شده است.<ref>{{پک/بن|کد11|ف=روایت یک خلبان جنگندهٔ اف‑۱۵ آمریکایی پس از سرنگونی بر فراز ایران|ک=پایگاه خبری تحلیلی فرارو}}</ref>
-بر اساس گزارش‌های منتشر شده، محل سقوط این جنگنده در ارتفاعات صعب‌العبور استان [[کهگیلویه و بویراحمد]] بوده است.<ref>{{پک/بن|کد12|ف=جنگ روایت‌ها دربارهٔ نجات دو خلبان F-15 آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟|ک=پایگاه خبری تحلیلی فرارو}}</ref> هر دو خدمه پروازی موفق به خروج اضطراری (اجکت) شدند اما در دو نقطه متفاوت در خاک ایران فرود آمدند.<ref>{{پک/بن|کد13|ف=گفت‌وگوی اعتماد با خبرنگاران محلی دربارهٔ خلبانان جنگنده سقوط کرده در کهگیلویه و بویر احمد / عشایر و روستاییان با سلاح به مناطق کوهستانی و دشت‌های استان سرازیر شده‌اند|ک=وب‌سایت اعتماد آنلاین}}</ref> بر اساس برخی منابع، یکی از این دو خلبانان، پیشتر نیز در جریان سقوط سه جنگنده اف-۱۵ در آسمان کویت نیز مجبور به فرود اضطراری شده است.<ref>{{پک/بن|کد14|ک=وب‌سایت نورنیوز|ف=خلبان جنگنده اف-15 آمریکا چگونه دو بار در جنگ علیه ایران سقوط کرد؟}}</ref><ref>{{پک/بن|کد23|ف=جزئیات جدید از ۲ بار سقوط خلبان جنگنده اف ۱۵ آمریکا در ایران / هر دو بار موفق به فرار شد|ک=روزنامه شرق}}</ref>
+بر اساس گزارش‌های منتشر شده، محل سقوط این جنگنده در ارتفاعات صعب‌العبور استان [[کهگیلویه و بویراحمد]] بوده است.<ref>{{پک/بن|کد12|ف=جنگ روایت‌ها دربارهٔ نجات دو خلبان F-15 آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟|ک=پایگاه خبری تحلیلی فرارو}}</ref> هر دو خدمه پروازی موفق به خروج اضطراری (اجکت) شدند اما در دو نقطه متفاوت در خاک ایران فرود آمدند.<ref>{{پک/بن|کد13|ف=گفت‌وگوی اعتماد با خبرنگاران محلی دربارهٔ خلبانان جنگنده سقوط کرده در کهگیلویه و بویر احمد / عشایر و روستاییان با سلاح به مناطق کوهستانی و دشت‌های استان سرازیر شده‌اند|ک=وب‌سایت اعتماد آنلاین}}</ref> بر اساس برخی منابع، یکی از این خلبانان، پیشتر نیز در جریان سقوط سه جنگنده اف-۱۵ در آسمان کویت نیز مجبور به فرود اضطراری شده است.<ref>{{پک/بن|کد14|ک=وب‌سایت نورنیوز|ف=خلبان جنگنده اف-15 آمریکا چگونه دو بار در جنگ علیه ایران سقوط کرد؟}}</ref><ref>{{پک/بن|کد23|ف=جزئیات جدید از ۲ بار سقوط خلبان جنگنده اف ۱۵ آمریکا در ایران / هر دو بار موفق به فرار شد|ک=روزنامه شرق}}</ref>
 مقامات محلی و نظامی ایران بلافاصله نیروهای خود را برای بازداشت خلبانان بسیج کردند و جایزه‌ای برای دستگیری یا هدف قرار دادن آن‌ها تعیین شد.<ref>{{پک/بن|کد12|ف=جنگ روایت‌ها دربارهٔ نجات دو خلبان F-15 آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟|ک=پایگاه خبری تحلیلی فرارو}}</ref> عشایر خوزستان و کهگیلویه و بویراحمد اعلام کردند تا زمانی که این خلبانان را پیدا نکنند دست از تلاش برنمی‌دارند. آنها در گفتگو با منابع خبر گفتند: «این کار را نه به خاطر پاداش و نه به دلیل ماجراجویی، بلکه به این دلیل انجام می‌دهیم که پیامی برای سایر خلبانان آمریکایی ارسال کنیم که نباید به خاک ایران تجاوز کنند.»<ref>{{پک/بن|کد13|ف=گفت‌وگوی اعتماد با خبرنگاران محلی دربارهٔ خلبانان جنگنده سقوط کرده در کهگیلویه و بویر احمد / عشایر و روستاییان با سلاح به مناطق کوهستانی و دشت‌های استان سرازیر شده‌اند|ک=وب‌سایت اعتماد آنلاین}}</ref>
@@ خط ۲۲: / خط ۲۲: @@
 پس از سقوط جنگنده اف-۱۵، ایالات متحده عملیات نجات را آغاز کرد. در این عملیات بیش از ۱۵۰ فروند انواع هواگرد و جنگنده برای پوشش هوایی و خارج کردن خلبان از خاک ایران به کار گرفته شدند.<ref>{{پک/بن|کد15|ک=صدای آمریکا|ف=دونالد ترامپ: عملیات نجات خلبانان ما در ایران نمایش قدرت آمریکا بود}}</ref> گزارش شده است که نیروهای انتظامی، عشایر و مردم محلی در مناطق چهارمحال و بختیاری با سلاح‌های سبک به سمت هواگردهای گشت‌زنی آمریکایی شلیک کرده‌اند. برخی منابع به نقل از یک منبع نظامی مدعی شدند که جنگنده‌های آمریکایی مناطقی از کهگیلویه و بویراحمد را بمباران کرده‌اند تا احتمالاً خلبان خود را پیش از اسارت توسط ایران، از بین ببرند.<ref>{{پک/بن|کد18|ف=عملیات نجات خلبان یا ربودن اورانیوم؟!|ک=وب‌سایت اقتصادران}}</ref><ref>{{پک/بن|کد12|ف=جنگ روایت‌ها دربارهٔ نجات دو خلبان F-15 آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟|ک=پایگاه خبری تحلیلی فرارو}}</ref>
-[[دونالد ترامپ]]، رئیس‌جمهور ایالات متحده، ادعا دارد که خلبان اول چند ساعت بعد از سقوط نجات پیدا کرد اما نجات افسر دوم به‌دلیل جراحات شدید و حضور نیروهای ایرانی در منطقه، حدود ۴۸ ساعت به طول انجامید.<ref>{{پک/بن|کد15|ک=صدای آمریکا|ف=دونالد ترامپ: عملیات نجات خلبانان ما در ایران نمایش قدرت آمریکا بود}}</ref> او همچنین در صبح ۱۶ فروردین با انتشار پیامی مدعی شد که ارتش آمریکا یکی از جسورانه‌ترین عملیات‌های جستجو و نجات تاریخ خود را انجام داده است.<ref>{{پک/بن|کد21|ف=گزارش تایمز از نجات دومین خلبان آمریکایی در ایران|ک=تابناک}}</ref>
+[[دونالد ترامپ]]، رئیس‌جمهور ایالات متحده، ادعا دارد که خلبان اول چند ساعت بعد از سقوط نجات پیدا کرد، اما نجات افسر دوم به‌دلیل جراحات شدید و حضور نیروهای ایرانی در منطقه، حدود ۴۸ ساعت به طول انجامید.<ref>{{پک/بن|کد15|ک=صدای آمریکا|ف=دونالد ترامپ: عملیات نجات خلبانان ما در ایران نمایش قدرت آمریکا بود}}</ref> او همچنین در صبح ۱۶ فروردین با انتشار پیامی مدعی شد که ارتش آمریکا یکی از جسورانه‌ترین عملیات‌های جستجو و نجات تاریخ خود را انجام داده است.<ref>{{پک/بن|کد21|ف=گزارش تایمز از نجات دومین خلبان آمریکایی در ایران|ک=تابناک}}</ref>
 در جریان این عملیات، گزارش‌هایی مبنی بر انهدام دو بالگرد بلک‌هاوک و یک هواپیمای سی-۱۳۰ آمریکایی نیز منتشر شد.<ref>{{پک/بن|کد18|ف=عملیات نجات خلبان یا ربودن اورانیوم؟!|ک=وب‌سایت اقتصادران}}</ref> نیویورک تایمز ساعاتی پس از پیام پیروزی ترامپ گزارش داد که دست‌کم دو هواپیمای ترابری آمریکایی در جریان این مأموریت در ایران زمین‌گیر شدند. طبق این گزارش، فرماندهان آمریکایی به دلیل نقص فنی یا شرایط محیطی مجبور شدند این دو هواپیما را منفجر کنند تا به دست نیروهای ایرانی نیفتند و سپس از سه هواپیمای جدید برای تخلیه پرسنل استفاده کردند.<ref>{{پک/بن|کد12|ف=جنگ روایت‌ها دربارهٔ نجات دو خلبان F-15 آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟|ک=پایگاه خبری تحلیلی فرارو}}</ref> منابع ایرانی با انتشار تصاویری از لاشه‌های در حال سوختن تجهیزات آمریکایی، این واقعه را تکرار شکست عملیات پنجه عقاب (واقعه طبس) توصیف کردند.<ref>{{پک/بن|کد18|ف=عملیات نجات خلبان یا ربودن اورانیوم؟!|ک=وب‌سایت اقتصادران}}</ref> همچنیین منابع خبری مدعی هستند که یک فروند ای-۱۰ نیز در حین پوشش هوایی هدف قرار گرفت و خلبان آن مجبور به خروج اضطراری در حریم هوایی کویت شد.<ref>{{پک/بن|کد13|ف=گفت‌وگوی اعتماد با خبرنگاران محلی دربارهٔ خلبانان جنگنده سقوط کرده در کهگیلویه و بویر احمد / عشایر و روستاییان با سلاح به مناطق کوهستانی و دشت‌های استان سرازیر شده‌اند|ک=وب‌سایت اعتماد آنلاین}}</ref>