رضا عسکری (بحث | مشارکت‌ها)
رضا عسکری (بحث | مشارکت‌ها)
ابرابزار
خط ۵۰: خط ۵۰:
دفن فاطمه معصومه در قم به افزایش اهمیت مذهبی این شهر در جهان اسلام انجامید و در شکل‌گیری جایگاه تاریخی آن نقش داشت. برخی پژوهش‌ها، حضور آرامگاه او را با تحولات فکری و مذهبی قم در دوره‌های بعد مرتبط دانسته‌اند؛ از جمله فراهم‌شدن زمینه برای فعالیت عالمان شیعه و مشارکت آنان در مناظرات کلامی با جریان‌هایی مانند معتزله.<ref>[https://www.magiran.com/paper/2291728/ شهیدی پاک، «اوضاع فرهنگی قم هنگام ورود فاطمه معصومه، انسان‌شناسی فرهنگی کنشگران فرهنگی قم از ۱۸۰ - ۲۳۰»، ۱۴۰۰ش، ص۷۷.]</ref>
دفن فاطمه معصومه در قم به افزایش اهمیت مذهبی این شهر در جهان اسلام انجامید و در شکل‌گیری جایگاه تاریخی آن نقش داشت. برخی پژوهش‌ها، حضور آرامگاه او را با تحولات فکری و مذهبی قم در دوره‌های بعد مرتبط دانسته‌اند؛ از جمله فراهم‌شدن زمینه برای فعالیت عالمان شیعه و مشارکت آنان در مناظرات کلامی با جریان‌هایی مانند معتزله.<ref>[https://www.magiran.com/paper/2291728/ شهیدی پاک، «اوضاع فرهنگی قم هنگام ورود فاطمه معصومه، انسان‌شناسی فرهنگی کنشگران فرهنگی قم از ۱۸۰ - ۲۳۰»، ۱۴۰۰ش، ص۷۷.]</ref>


== جایگاه حضرت معصومه نزد ایرانیان==
== جایگاه حضرت معصومه نزد ایرانیان ==
سالروز ورود فاطمه معصومه به شهر قم، که با عنوان «روز قم» در فهرست مناسبت‌های ملی ایران ثبت شده است، هر ساله با برگزاری مراسم و آیین‌هایی از سوی مردم، گرامی داشته می‌شود. از جمله این برنامه‌ها به آیین‌های استقبال از کاروان نمادین ورود حضرت معصومه به قم و مراسم خطبه‌خوانی در رسانه‎‌ها آمده است.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1403/07/06/3166303/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%82%D8%A8%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D9%88%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF-%D8%AD%D8 «استقبال باشکوه از کاوران نمادین ورود حضرت معصومه به قم»، خبرگذاری تسنیم]</ref><br> از دیگر آداب قمی‌ها و بلکه ایرانیان، پناه بردن به حرم فاطمه معصومه در شرایط خاص اجتماعی بوده است که از آن با نام بست‌نشینی یاد می‌شود. بست‌نشینی در آستان فاطمه معصومه از قرن هفتم و هشتم هجری و پیش از دوران صفویه، معمول بوده است.<ref>فقیهی، تاریخ مذهبی قم، 1378ش، ص226.</ref>
سالروز ورود فاطمه معصومه به شهر قم، که با عنوان «روز قم» در فهرست مناسبت‌های ملی ایران ثبت شده است، هر ساله با برگزاری مراسم و آیین‌هایی از سوی مردم، گرامی داشته می‌شود. از جمله این برنامه‌ها به آیین‌های استقبال از کاروان نمادین ورود حضرت معصومه به قم و مراسم خطبه‌خوانی در رسانه‌ها آمده است.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1403/07/06/3166303/استقبال-باشکوه-از-کاروان-نمادین-ورود-Ø­Ø «استقبال باشکوه از کاوران نمادین ورود حضرت معصومه به قم»، خبرگذاری تسنیم]</ref>{{سخ}}از دیگر آداب قمی‌ها و بلکه ایرانیان، پناه بردن به حرم فاطمه معصومه در شرایط خاص اجتماعی بوده است که از آن با نام بست‌نشینی یاد می‌شود. بست‌نشینی در آستان فاطمه معصومه از قرن هفتم و هشتم هجری و پیش از دوران صفویه، معمول بوده است.<ref>فقیهی، تاریخ مذهبی قم، 1378ش، ص226.</ref>
در سال ۱۳۸۵ش، شورای عالی انقلاب فرهنگی، بنا بر پیشنهاد فرهنگسرای دختران، روز تولد فاطمه معصومه را به‌عنوان «روز ملی دختران» تصویب کرد. در روز دختر، برنامه‌های فرهنگی متنوعی با محوریت موضوعات مرتبط با دختران در نقاط مختلف ایران برگزار می‌شود و این مناسبت بازتابی در رسانه‌های خبری و شبکه‌های اجتماعی دارد. همچنین در میان برخی خانواده‌های ایرانی، این روز به‌عنوان فرصتی برای توجه به فرزندان دختر و برگزاری برنامه‌های خانوادگی، از جمله اهدای هدیه، مورد توجه قرار می‌گیرد.<ref>[http://«در%20مورد%20روز%20دختر%20در%20ویکی%20تابناک%20بیشتر%20بخوانید»،%20خبرگذاری%20تابناکhttps://www.tabnak.ir/fa/tags/7997/1/%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1 «در مورد روز دختر در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، خبرگذاری تابناک]</ref><br>
در سال ۱۳۸۵ش، شورای عالی انقلاب فرهنگی، بنا بر پیشنهاد فرهنگسرای دختران، روز تولد فاطمه معصومه را به‌عنوان «روز ملی دختران» تصویب کرد. در روز دختر، برنامه‌های فرهنگی متنوعی با محوریت موضوعات مرتبط با دختران در نقاط مختلف ایران برگزار می‌شود و این مناسبت بازتابی در رسانه‌های خبری و شبکه‌های اجتماعی دارد. همچنین در میان برخی خانواده‌های ایرانی، این روز به‌عنوان فرصتی برای توجه به فرزندان دختر و برگزاری برنامه‌های خانوادگی، از جمله اهدای هدیه، مورد توجه قرار می‌گیرد.<ref>[http://«در%20مورد%20روز%20دختر%20در%20ویکی%20تابناک%20بیشتر%20بخوانید»،%20خبرگذاری%20تابناکhttps://www.tabnak.ir/fa/tags/7997/1/روز-دختر «در مورد روز دختر در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، خبرگذاری تابناک]</ref>{{سخ}}
شاعران نیز در آثار خود به توصیف شخصیت فاطمهٔ معصومه پرداخته‌اند و سروده‌هایی در این زمینه نقل شده است؛ از جمله:<br>
شاعران نیز در آثار خود به توصیف شخصیت فاطمهٔ معصومه پرداخته‌اند و سروده‌هایی در این زمینه نقل شده است؛ از جمله:{{سخ}}
وصف او را نتوان گفت به صد منظومه <br>
وصف او را نتوان گفت به صد منظومه{{سخ}}
گفته معصوم به او «فاطمه معصومه»<ref>[http://«مجموعه%20اشعار%20مدح%20و%20منقبت%20حضرت%20فاطمه%20معصومه»،%20وب‌سایت%20پایگاه%20اطلاع‌رسانی%20حوزهhttps://hawzah.net/fa/goharenab/View/79954/%D9%85%D8%AC%D9%85%D9%88%D8%B9%D9%87-%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1 «مجموعه اشعار مدح و منقبت حضرت فاطمه معصومه»، وب‌سایت پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه]</ref>
گفته معصوم به او «فاطمه معصومه»<ref>[http://«مجموعه%20اشعار%20مدح%20و%20منقبت%20حضرت%20فاطمه%20معصومه»،%20وب‌سایت%20پایگاه%20اطلاع‌رسانی%20حوزهhttps://hawzah.net/fa/goharenab/View/79954/مجموعه-اشعار «مجموعه اشعار مدح و منقبت حضرت فاطمه معصومه»، وب‌سایت پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه]</ref>


== {{درشت|کرامات}} ==
== {{درشت|کرامات}} ==
خط ۸۳: خط ۸۳:


== منابع ==
== منابع ==
*«استقبال باشکوه از کاوران نمادین ورود حضرت معصومه به قم»، خبرگذاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: 6 مهر 1403ش.  
* «استقبال باشکوه از کاوران نمادین ورود حضرت معصومه به قم»، خبرگذاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۶ مهر ۱۴۰۳ش.
*برقعی، سیدعلی‌اکبر، راهنمای قم، قم، دفتر آستانه قم، ۱۳۱۷ش.
* برقعی، سیدعلی‌اکبر، راهنمای قم، قم، دفتر آستانه قم، ۱۳۱۷ش.
* تشید، علی‌اکبر، هدیه اسماعیل یا قیام سادات علوی برای تصاحب خلافت (دخالت ایرانیان در سیاست اسلامی)، تهران، دارالکتب الاسلامیه، ۱۳۸۶ش.
* تشید، علی‌اکبر، هدیه اسماعیل یا قیام سادات علوی برای تصاحب خلافت (دخالت ایرانیان در سیاست اسلامی)، تهران، دارالکتب الاسلامیه، ۱۳۸۶ش.
* حسینی، سیدجواد، «راز عدم ازدواج حضرت معصومه (ع)»، فرهنگ کوثر، سال۱۰، شماره۶۹، ۱۳۸۶ش.
* حسینی، سیدجواد، «راز عدم ازدواج حضرت معصومه (ع)»، فرهنگ کوثر، سال۱۰، شماره۶۹، ۱۳۸۶ش.
* حسنی، حسین، «عنایت حضرت معصومه (س) را در تولید «اخت الرضا» لمس کردم»، وب‌سایت خبری آستان مقدس حضرت معصومه، تاریخ درج مطلب: ۱۲ بهمن ۱۴۰۱ش.
* حسنی، حسین، «عنایت حضرت معصومه (س) را در تولید «اخت الرضا» لمس کردم»، وب‌سایت خبری آستان مقدس حضرت معصومه، تاریخ درج مطلب: ۱۲ بهمن ۱۴۰۱ش.
* حمیدیان، «کرامات حضرت فاطمه معصومه»، وب‌سایت فلاح، تاریخ بازدید: ۱۸ دی ۱۴۰۴ش.
* حمیدیان، «کرامات حضرت فاطمه معصومه»، وب‌سایت فلاح، تاریخ بازدید: ۱۸ دی ۱۴۰۴ش.
* «در مورد روز دختر در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، خبرگذاری تابناک، تاریخ بازدید: 18 دی 1404ش.
* «در مورد روز دختر در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، خبرگذاری تابناک، تاریخ بازدید: ۱۸ دی ۱۴۰۴ش.
* ربانی خلخالی، علی، چهره درخشان کریمه اهل‌بیت حضرت فاطمه معصومه (س)، قم، مکتب الحسین، ۱۳۸۸ش.
* ربانی خلخالی، علی، چهره درخشان کریمه اهل‌بیت حضرت فاطمه معصومه (س)، قم، مکتب الحسین، ۱۳۸۸ش.
* رضایی‌ندوشن، محمد؛ دانشپور، سیدعبدالهادی؛ بهزادفر، مصطفی، «سیر تحول حرم حضرت معصومه (س) با تأکید بر سلسله‌مراتب ورود (تشرف) از دوره صفوی تا دوره قاجار»، مطالعات معماری ایران، سال۸، شماره۱۶، ۱۳۹۸ش.
* رضایی‌ندوشن، محمد؛ دانشپور، سیدعبدالهادی؛ بهزادفر، مصطفی، «سیر تحول حرم حضرت معصومه (س) با تأکید بر سلسله‌مراتب ورود (تشرف) از دوره صفوی تا دوره قاجار»، مطالعات معماری ایران، سال۸، شماره۱۶، ۱۳۹۸ش.