حمید گلزار (بحث | مشارکتها) |
حمید گلزار (بحث | مشارکتها) |
||
| خط ۴۱: | خط ۴۱: | ||
=== ترور در ایران === | === ترور در ایران === | ||
تاریخچه ترور سیاسی در ایران با ساختار سازمانیافته «اسماعیلیان نزاری» تحت رهبری حسن صباح گره خورده است که با استفاده از حربه ترور، مقامات سیاسی و مذهبی مخالف را در قرون ۱۱ تا ۱۳ میلادی حذف میکردند | تاریخچه ترور سیاسی در ایران با ساختار سازمانیافته «اسماعیلیان نزاری» تحت رهبری حسن صباح گره خورده است که با استفاده از حربه ترور، مقامات سیاسی و مذهبی مخالف را در قرون ۱۱ تا ۱۳ میلادی حذف میکردند.<ref>{{پک/بن|ترور ۱|ک=خبرگزاری فارس|ف=اسماعيليان و ترورهای فدائيان (قسمت اول)}}</ref> با این حال، هر چند ظاهرا آغاز ترور سیاسی در تاریخ معاصر ایران با قتل ناصرالدینشاه قاجار به دست میرزا رضا کرمانی در سال ۱۲۷۵ش رقم خورد اما آغاز واقعی تروریسم مدرن در جنبش مشروطه توسط حیدرخان عمواوغلی با پایهگذاری شیوههای سازمانیافته بمبگذاری نظیر ترور امینالسلطان نهادینه شد و با اقدامات گروههایی چون «کمیته مجازات» در اواخر قاجار ادامه یافت.<ref>{{پک|حسنزاده|۱۴۰۰|ک=موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی|ف=ترور و گروههای ترور در تاریخ ایران}}</ref> | ||
در دوران پهلوی اول، ترورها به شکل تروریسم دولتی برای حذف فیزیکی روشنفکران و سیاستمداران مخالفی چون سید حسن مدرس و میرزاده عشقی به کار رفت | در دوران پهلوی اول، ترورها به شکل تروریسم دولتی برای حذف فیزیکی روشنفکران و سیاستمداران مخالفی چون سید حسن مدرس و میرزاده عشقی به کار رفت.<ref>{{پک|حسنزاده|۱۴۰۰|ک=موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی|ف=ترور و گروههای ترور در تاریخ ایران}}</ref> در دوره پهلوی دوم، مجموعهای از مرگهای مشکوک و ترورهای سیاسی به وقوع پیوست که ابعاد آنها همچنان در هالهای از ابهام قرار دارد یا روایت رسمی حکومت درباره آنها با تردیدهای جدی مواجه است. در میان حوادث پرابهام، میتوان به سقوط هواپیمای «پالانچیان» که گفته میشود به دستور اشرف پهلوی و توسط ساواک طراحی شده بود، و همچنین سانحه هوایی منجر به مرگ علیرضا پهلوی، برادر شاه، اشاره کرد.<ref>{{پک|حسنزاده|۱۴۰۰|ک=موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی|ف=ترور و گروههای ترور در تاریخ ایران}}</ref> | ||
پس از انقلاب | افزون بر این، ساواک به عنوان نهاد امنیتی وقت، متهم به ترور مخالفان در داخل و خارج از کشور بوده است که از جمله آنها ترور تیمور بختیار در عراق با همکاری عامل نفوذی ساواک و قتل احمد آرامش، سرپرست پیشین سازمان برنامه و بودجه، در مهر ۱۳۵۲ در پارک لاله است؛ قتلی که حکومت تلاش کرد آن را به چریکهای مسلح نسبت دهد، در حالی که آرامش پیشتر سابقه هفت سال حبس در زندانهای ساواک را داشت. از دیگر موارد بحثبرانگیز این دوره، کشتار ۹ زندانی عضو سازمانهای چریکهای فدایی خلق و مجاهدین خلق در ۲۹ فروردین ۱۳۵۴ است که رسانههای دولتی ادعا کردند این افراد هنگام فرار کشته شدهاند.<ref>{{پک|حسنزاده|۱۴۰۰|ک=موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی|ف=ترور و گروههای ترور در تاریخ ایران}}</ref> | ||
پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران در سال ۱۳۵۷ش، ابتدا گروهک «فرقان» دست به ترور اندیشمندانی چون مرتضی مطهری زد <ref>{{پک|بارسقیان|۱۳۸۷|ک=شهروند|ف=مروری بر مبانی فکری و ترورهای گروه فرقان}}</ref> و در پی آن، سازمان مجاهدین خلق که به منافقین هم مشهور است از ۳۰ خرداد ۱۳۶۰ وارد فاز مسلحانه گسترده علیه نظام شد که با بمبگذاریهای و ترورهای کور، موجب شهادت بیش از ۱۷ هزار شهروند عادی و مسئولان کشور شد.<ref>{{پک|حسنزاده|۱۴۰۰|ک=موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی|ف=ترور و گروههای ترور در تاریخ ایران}}</ref> در دهههای اخیر نیز این پدیده به شکل ترور دانشمندان هستهای ایران همچون شهریاری، علیمحمدی و احمدیروشن توسط عوامل موساد و رژیم صهیونیستی <ref>{{پک|حیدرقلی زاده|بیگی|مطلبی|۱۳۹۶|ک=دو فصلنامه مطالعات حقوق بشر اسلامی|ف=دگردیسی مفهومی تروریسم از منظر حقوق بینالملل|ص=۱۱۰}}</ref> و ترور سید علی خامنهای، رهبر انقلاب اسلامی ایران، در پی حملات آمریکا و اسرائیل تداوم یافته است.<ref>{{پک/بن|شورایعالیامنیت۱۴۰۴|ف=اطلاعیه شهادت حضرت آیتالله العظمی سیدعلی حسینی خامنهای رهبر انقلاب اسلامی|ک=پایگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتاللهالعظمی خامنهای}}</ref> | |||
== دیدگاهها درباره ترور<ref group="دیدگاه">به نظرم این بخش بیش از حد برجسته شده است. شما می توانید خیلی ساده و خلاصه بگویید که در فقه اسلامی ترور حرام است. تفصیلات برود به مقاله حرمت ترور. ضمنا ادم احساس می کنید که شما از مقام یک متهم این مقاله را نوشته اید. سعی کرده اید که به طرف اثبات کنید که ترور در فقه اسلامی و سیره معصومین ما حرام است. مگر کسی گفته است که ترور حرام نیست؟ بله اگر وارد بحث فقه و تاریخ می شوید از منظر مفهوم یا مصداق وارد شوید. بدین معنا که مطابق مبانی فقهی و سیره و تاریخ مصادیق جدید ترور در دنیای امروز معرفی کنید. برای مثال رفتارهای داعش ترور است یا نه؟ کارهای بگو حرام ترور است یا نه؟ </ref> == | == دیدگاهها درباره ترور<ref group="دیدگاه">به نظرم این بخش بیش از حد برجسته شده است. شما می توانید خیلی ساده و خلاصه بگویید که در فقه اسلامی ترور حرام است. تفصیلات برود به مقاله حرمت ترور. ضمنا ادم احساس می کنید که شما از مقام یک متهم این مقاله را نوشته اید. سعی کرده اید که به طرف اثبات کنید که ترور در فقه اسلامی و سیره معصومین ما حرام است. مگر کسی گفته است که ترور حرام نیست؟ بله اگر وارد بحث فقه و تاریخ می شوید از منظر مفهوم یا مصداق وارد شوید. بدین معنا که مطابق مبانی فقهی و سیره و تاریخ مصادیق جدید ترور در دنیای امروز معرفی کنید. برای مثال رفتارهای داعش ترور است یا نه؟ کارهای بگو حرام ترور است یا نه؟ </ref> == | ||
