مجید کاظمی
| نام | مجید |
|---|---|
| نام خانوادگی | کاظمی |
| زادهٔ | |
| مدفن | شیراز، گلزار شهدای دارالرحمه، قطعه شهدای جنگ رمضان |
| ملیت | ایرانی |
| محل تحصیل | دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری پایگاه هشتم شکاری شهید بابایی |
| شناختهشده برای | مشارکت در بمباران پایگاه هوایی العدید |
| پیشه(ها) | نظامی خلبان |
مجید کاظمی، نظامی ایرانی، خلبان جنگنده و افسر ناوبر نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران.
مجید کاظمی از فرماندهان یگانهای عملیاتی نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران بود که بخش عمده فعالیت نظامی و تخصصی خود را به عنوان خلبان و افسر ناوبر بمبافکن راهبردی سوخو-۲۴ در پایگاه هوایی شکاری ترابری تاکتیکی سرلشکر خلبان شهید عباس دوران در شیراز سپری کرد. او در نخستین روزهای درگیریهای نظامی منطقهای موسوم به جنگ رمضان، در ۱۱ اسفند ۱۴۰۴، به همراه سه خلبان دیگر در قالب یک عملیات نفوذ عمقی و تهاجمی برای بمباران پایگاه هوایی العدید در کشور قطر که محل استقرار نیروهای آمریکایی بود، شرکت داشت. جنگنده حامل وی پس از انجام مأموریت و در مسیر بازگشت، بر فراز آبهای خلیج فارس مورد اصابت موشکهای هوابههوا و پدافندی قرار گرفت و سقوط کرد. بقایای پیکر وی پس از پنج ماه مفقودی، در مرداد ۱۴۰۵ از طریق آزمایشهای دقیق ژنتیکی شناسایی و طی مراسمهای گستردهای در تهران و شیراز تشییع و به خاک سپرده شد.
زندگینامه و تحصیلات
مجید کاظمی در شهر شیراز متولد شد و مسیر خدمت خود در نیروهای مسلح را در سال ۱۳۷۷ش با پذیرش در رشته خلبانی آغاز کرد. او با ورود به دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، دورههای مقدماتی و پایه آموزش خلبانی را با موفقیت پشت سر گذاشت. کاظمی پس از اتمام این مقطع، برای گذراندن دورههای تکمیلی و پیشرفته پروازی به پایگاه هشتم شکاری شهید بابایی در اصفهان منتقل شد. وی پس از فارغالتحصیلی از دورههای تخصصی، خدمت عملیاتی خود را در پایگاه هوایی شهید دوران شیراز آغاز کرد و تخصص اصلی خود را بر پرواز با جنگنده تهاجمی و بمبافکن بالمتغیر سوخو-۲۴ متمرکز ساخت. او در طول دوران خدمت، دورههای تخصصی مرتبط با جنگ الکترونیک، ناوبری و مأموریتهای رزمی پیچیده را گذراند و به عنوان خلبان کابین عقب و افسر ناوبر این پرنده استراتژیک در رزمایشها و عملیاتهای متعدد نیروی هوایی ارتش حضور مستمر داشت.[۱]
فعالیتهای نظامی و مأموریت العدید
در پی تشدید تنشها و آغاز درگیریهای نظامی میان ایران و ایالات متحده آمریکا به همراه اسرائیل که به جنگ رمضان شهرت یافت، دکترین نظامی جمهوری اسلامی بر انجام عملیاتهای متقابل و همسطح علیه مبادی تهاجم دشمن در کشورهای همسایه استوار گردید. یکی از مهمترین اهداف استراتژیک در این چارچوب، پایگاه هوایی العدید در شبهجزیره قطر بود که نقش محوری در هدایت نیروهای آمریکایی ایفا میکرد. مأموریت نفوذ و انهدام این مرکز به خلبانان پایگاه هوایی شیراز که مجهز به پرندههای نفوذ عمقی سوخو-۲۴ بودند، محول شد. این بمبافکن روسی با قابلیت حمل هشت تن مهمات، اختصاصاً برای عملیاتهای تهاجمی در ارتفاع پایین و نفوذ به عمق خاک دشمن طراحی شده است.[۲] در تاریخ ۱۱ اسفند ۱۴۰۴، دو فروند سوخو-۲۴ شامل چهار خلبان و افسر ناوبر که مجید کاظمی نیز یکی از آنان بود، از روی باند پایگاه شیراز به پرواز درآمدند. فرماندهی عملیات با آگاهی از تراکم سامانههای پدافند هوایی از جمله سامانه موشکی پاتریوت و رادارهای پیشاخطار دشمن در منطقه، پروفایل پروازی به شدت پرخطری را تعریف کرد. خلبانان موظف بودند در تمام طول مسیر بر فراز خلیج فارس، با ارتفاع پروازی کمتر از ۳۰ متر از سطح آب حرکت کنند تا از دید شبکههای راداری پنهان بمانند. این دو جنگنده با استفاده از این تاکتیک پنهانکاری توانستند با موفقیت از رینگ پدافندی دشمن عبور کرده و تأسیسات نظامی و آشیانههای پایگاه العدید را بمباران کنند که این اقدام منجر به وارد آمدن خسارات سنگین زیرساختی به این مرکز فرماندهی شد.[۳]
درگیری و شهادت
بمبافکنهای سوخو-۲۴ ارتش پس از انجام موفقیتآمیز عملیات در خاک قطر، مسیر بازگشت به سمت فضای هوایی ایران را در پیش گرفتند. در این فاز از عملیات و بر فراز آبهای نیلگون خلیج فارس، جنگندههای ایرانی توسط شکاریهای رهگیر اف-۱۵ متعلق به پدافند هوایی ارتش قطر که از مزیت ارتفاع و رادارهای نگاه به پایین برخوردار بودند، رهگیری شدند. اصابت موشکهای هوابههوا و آتش سامانههای پدافندی دشمن سبب سقوط هر دو بمبافکن ایرانی در اعماق آبهای مرزی منطقه گردید. از لحظه قطع ارتباط، وضعیت فیزیکی مجید کاظمی و سه خلبان دیگر در هالهای از ابهام فرو رفت و سرنوشت آنان برای ماهها نامشخص بود.[۴] مسعود جعفری، معاون هماهنگکننده نیروی هوایی ارتش، در این خصوص اعلام کرد که دولت قطر پاسخی پیرامون وضعیت دقیق خلبانان ارائه نداده و تلاشهای مستمر دستگاههای اطلاعاتی، وزارت امور خارجه و ارتش برای روشن شدن وضعیت سایر سرنشینان در جریان است.[۵]
احراز هویت و مراسم خاکسپاری
به دلیل محل پیچیده سقوط جنگندهها در اعماق دریا، فرایند جستجو، کشف و بازیابی بقایای خلبانان با محدودیتهای لجستیکی و حفاظتی جدی مواجه بود. با این حال پس از گذشت پنج ماه، شواهد فیزیکی یافتشده به مرکز ژنتیک ارتش منتقل گردید و با بررسیهای تخصصی دیانای، هویت مجید کاظمی محرز گشت. ارتش جمهوری اسلامی ایران به صورت رسمی شهادت وی را اعلام کرد و پیکر این خلبان در صبح روز چهارشنبه ۷ مرداد ۱۴۰۵ به کشور بازگردانده شد. در مراسمی رسمی در پایگاه هوایی شهید لشگری در تهران، علیاکبر طالبزاده، جانشین فرمانده نیروی هوایی ارتش، به همراه سایر پرسنل نظامی از تابوت وی که به پرچم ایران و کلاه پروازیاش مزین بود استقبال کردند.[۶] پیکر او پس از این مراسم برای برگزاری آیینهای تشییع به زادگاهش شیراز منتقل شد. صبح روز پنجشنبه ۸ مرداد ۱۴۰۵، مراسم استقبال در جوار مقبره شهدای گمنامِ پایگاه هوایی شهید دوران صورت گرفت و پس از آن، پیکر به مسجد صاحبالزمان در درون همان پایگاه انتقال یافت. در شامگاه همان روز، صد و چهل و هشتمین اجتماع شبانه شیراز در میدان امام حسین با حضور اقشار مختلف مردم، خانواده او از جمله دختر پانزدهسالهاش که بازگشت پیکر پدر با زادروز او تقارن یافته بود، و مقامات استانی و لشکری از جمله ابوالقاسم رضایی و افشین سوریایی برگزار شد. سرانجام در روز جمعه ۹ مرداد ۱۴۰۵، همزمان با اقامه نماز جمعه در حرم شاهچراغ، پیکر مجید کاظمی با همراهی هزاران نفر تشییع گردید و در قطعه شهدای جنگ رمضانِ گلزار شهدای دارالرحمه شیراز به خاک سپرده شد.[۷]
پیامدها و واکنشها
اجرای جسورانه مأموریت العدید و شهادت مجید کاظمی، با واکنشهای گستردهای از سوی مقامات عالیرتبه نظامی و سیاسی همراه بود. امیر حاتمی، فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران، در پیام تسلیتی خلبانان سوخو-۲۴ را قهرمانانی راستین خواند و تصریح کرد که ارتش تا آخرین قطره خون از استقلال و تمامیت ارضی کشور دفاع خواهد کرد.[۸] بهمن بهمرد، فرمانده نیروی هوایی ارتش، نیز با اشاره به اهمیت این عملیات، کاظمی را خطشکن جبهه نبرد با دشمن توصیف نمود و پرواز او را تکرار حماسهآفرینیهای خلبانانی نظیر عباس دوران دانست.[۹] همچنین سید مجید ابنالرضا، سرپرست وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، خون این جانباختگان را عاملی برای تقویت پایههای بازدارندگی استراتژیک ایران در منطقه ارزیابی کرد. در فضای رسانهای و فرهنگی نیز اقداماتی از جمله تولید نماهنگهای یادبود همچون قطعه «ساعت دیواری» برای گرامیداشت رشادت وی و ماندگاری نمادین او در حافظه جمعی منتشر گردید.[۱۰]
پانویس
- ↑ «خلبان مجید کاظمی کیست؟ + بیوگرافی و زندگینامه»، روزنامه شرق.
- ↑ «گزارش تحلیلی-راهبردی مأموریت نفوذ عمقی سوخو-۲۴ ارتش و واکاوی ابعاد شهادت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی»، سند تحلیلی.
- ↑ «سرنوشت سه خلبان دیگر 2 سوخو ۲۴ ایرانی چه شد؟ / جزئیات تازه از ماموریت 2 جنگنده سوخو۲۴ ایرانی در جنگ رمضان»، پایگاه خبری رکنا.
- ↑ «گزارش تحلیلی-راهبردی مأموریت نفوذ عمقی سوخو-۲۴ ارتش و واکاوی ابعاد شهادت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی»، سند تحلیلی.
- ↑ «ارتش: احراز شهادت یکی از قهرمانان سوخو۲۴ ارتش / امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی در جریان حمله ۱۱ اسفند سال گذشته، خسارات سنگینی را به پایگاه العدید آمریکا در کشور قطر وارد کرد / تلاشها برای تعیین وضعیت ۳ خلبان دیگر ۲ جنگنده سوخو ۲۴ همچنان در جریان است»، پایگاه خبری انتخاب.
- ↑ «عقاب به آشیانهاش بازگشت»، خبرگزاری ایرنا.
- ↑ «پیکر خلبان شهید مجید کاظمی در گلزار شهدای شیراز آرام گرفت»، خبرگزاری ایرنا.
- ↑ «واکنش فرمانده کل ارتش به شهادت خلبان قهرمان ایران»، وبسایت تابناک.
- ↑ «خون شهید خلبان کاظمی میثاق دوباره مردان آسمانی این سرزمین برای جاننثاری در راه وطن است»، خبرگزاری ایرنا.
- ↑ «گزارش تحلیلی-راهبردی مأموریت نفوذ عمقی سوخو-۲۴ ارتش و واکاوی ابعاد شهادت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی»، سند تحلیلی.
منابع
- «خلبان مجید کاظمی کیست؟ + بیوگرافی و زندگینامه». روزنامه شرق. ۱۰ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱ مرداد ۱۴۰۵.
- «گزارش تحلیلی-راهبردی مأموریت نفوذ عمقی سوخو-۲۴ ارتش و واکاوی ابعاد شهادت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی». سند تحلیلی. پارامتر
|پیوند=ناموجود یا خالی (کمک) - «سرنوشت سه خلبان دیگر 2 سوخو ۲۴ ایرانی چه شد؟ / جزئیات تازه از ماموریت 2 جنگنده سوخو۲۴ ایرانی در جنگ رمضان». پایگاه خبری رکنا. ۱۰ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱ مرداد ۱۴۰۵.
- «گزارش تحلیلی-راهبردی مأموریت نفوذ عمقی سوخو-۲۴ ارتش و واکاوی ابعاد شهادت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی». سند تحلیلی. پارامتر
|پیوند=ناموجود یا خالی (کمک) - «ارتش: احراز شهادت یکی از قهرمانان سوخو۲۴ ارتش / امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی در جریان حمله ۱۱ اسفند سال گذشته، خسارات سنگینی را به پایگاه العدید آمریکا در کشور قطر وارد کرد / تلاشها برای تعیین وضعیت ۳ خلبان دیگر ۲ جنگنده سوخو ۲۴ همچنان در جریان است». پایگاه خبری انتخاب. ۱۰ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱ مرداد ۱۴۰۵.
- «عقاب به آشیانهاش بازگشت». خبرگزاری ایرنا. ۷ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱ مرداد ۱۴۰۵.
- «گزارش تحلیلی-راهبردی مأموریت نفوذ عمقی سوخو-۲۴ ارتش و واکاوی ابعاد شهادت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی». سند تحلیلی. پارامتر
|پیوند=ناموجود یا خالی (کمک) - «پیکر خلبان شهید مجید کاظمی در گلزار شهدای شیراز آرام گرفت». خبرگزاری ایرنا. ۹ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱ مرداد ۱۴۰۵.
- «واکنش فرمانده کل ارتش به شهادت خلبان قهرمان ایران». وبسایت تابناک. ۷ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱ مرداد ۱۴۰۵.
- «خون شهید خلبان کاظمی میثاق دوباره مردان آسمانی این سرزمین برای جاننثاری در راه وطن است». خبرگزاری ایرنا. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱ مرداد ۱۴۰۵.
- «گزارش تحلیلی-راهبردی مأموریت نفوذ عمقی سوخو-۲۴ ارتش و واکاوی ابعاد شهادت امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی». سند تحلیلی. پارامتر
|پیوند=ناموجود یا خالی (کمک)
تغییر مسیرهای پیشنهادی
مجید کاظمی
امیر سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی
امیر مجید کاظمی
سرتیپ مجید کاظمی
شهید مجید کاظمی
خلبان مجید کاظمی
مجيد کاظمی
مجید کاظمی (خلبان)