آرامش زن
آرامش زن؛ احساس درونیِ آرامبودن زن که بر اطرافیان اثرگذار است.
آرامش زن، یکی از نیازهای بنیادین روانی زنان و به معنای توانایی آنان در ایجاد و انتقال حس سکون و امنیت به محیط پیرامون است. این مفهوم که در منابع اسلامی نیز بهعنوان عامل محوری آرامش خانواده معرفی شده، در بستر حمایت عاطفی، باورهای معنوی، ارتباط مؤثر و دریافت همدلی شکل میگیرد. تأمین آرامش زنان موجب استحکام بنیان خانواده، بهبود تربیت فرزندان و کاهش ناهنجاریهای اجتماعی میشود؛ درحالیکه تنشهای زناشویی، ناامنی و سوءرفتار از مهمترین موانع تحقق آن بهشمار میروند.
مفهومشناسی آرامش زن
آرامش در لغت بهمعنای سکون است.[۱] مفهوم آرامش زن، عموماً به نقش و توانایی آنان در انتقال این حس به اطرافیان اشاره دارد.[۲] بر پایه دیدگاههای روانشناختی، آرامش از نیازهای بنیادین روانی زن محسوب میشود که شکلگیری و تقویت آن غالباً تحت تأثیر تعامل با افراد نزدیک در زندگی آنها است.[۳]
عوامل زمینهساز و تقویتکننده
مؤلفههایی نظیر امنیت روانیِ برآمده از باورهای دینی و اخلاقی همچون یاد خدا[۴] و پاکدامنی،[۵] مثبتاندیشی،[۶] درک تفاوتهای جنسیتی،[۷] و مدیریت زمان برای تعادل میان امور شخصی و اوقات فراغت.[۸] همچنین، فراهم بودن بستر مناسب برای ابراز احساسات و تخلیهٔ هیجانات منفی مانند رنج و خشم، از پیششرطهای تأمین این آرامش روانی بهشمار میرود.[۹]
در تعاملات بینفردی، عواملی چون دریافت محبت، قدرشناسی، همدلی در محیط خانواده و حس پذیرش،[۱۰] در کنار ارتباط کلامی شفاف، پرهیز از ابهامگویی و گوشدادن فعالانهٔ اطرافیان، موجب ارتقای آرامش در زنان میشود.[۱۱] افزون بر این، دریافت حمایت عاطفی از همسر، تقویت روابط درونخانوادگی،[۱۲] برقراری ارتباط کلامی و عاطفی با اعضای خانواده[۱۳] و مشارکت هدفمند در امور خانواده مانند تربیت فرزندان و خانهداری، از دیگر عوامل مؤثر بر ثبات آرامش زنان ارزیابی شدهاند.[۱۴]
پیامدهای آرامش زن در خانواده
در مطالعات خانواده و متون اسلامی، آرامش روانی زنان بهعنوان عاملی محوری در سلامت جسمی و روانی اعضای خانواده ارزیابی میشود.
زن یکی از عوامل مؤثر در ایجاد آرامش در محیط خانواده دانسته میشود. نقشهایی مانند مادری، خواهری، دختری و همسری از کارکردهای خانوادگی زنان بهشمار میرود و در این چارچوب، انتقال حس آرامش به اعضای خانواده از وظایف مهم آنان تلقی میشود. این آرامش میتواند در رفتارهایی مانند ابراز محبت به اعضای خانواده، توجه به نظم و آراستگی محیط خانه، انجام امور خانهداری و نیز سازگاری و تفاهم در روابط خانوادگی نمود یابد و بر وضعیت جسمی و روانی اعضای خانواده اثرگذار باشد.[۱۵]
در منابع اسلامی، ازجمله قرآن، زن مایهٔ آرامش برای مرد معرفی شده است.[۱۶] در این دیدگاه، ازدواج زمینهای برای بروز و تقویت این آرامش در محیط خانواده بهشمار میرود.[۱۷] در این چارچوب، آرامش زن در خانواده، به بهبود وضعیت روانی اعضای خانواده و افزایش گرمی و انسجام کانون خانواده کمک میکند.[۱۸] همچنین گفته شده است که در شرایط دشوار زندگی، رفتارهای آرامبخش و حمایتگرانهٔ زن میتواند نقش تسکیندهندهای برای همسر داشته باشد.[۱۹]
برای آرامش زن در محیط خانواده پیامدهای دیگری نیز ذکر شده است، ازجمله:
- افزایش نشاط در خانواده؛[۲۰]
- تقویت روابط صمیمانه میان اعضا؛[۲۱]
- بهبود تربیت فرزندان؛[۲۲]
- تبدیل خانواده به محیطی امن برای اعضا؛[۲۳]
- تقویت روابط زناشویی[۲۴] و استحکام بنیان خانواده؛[۲۵]
- کاهش برخی تعارضها و آسیبهای خانوادگی نظیر خیانت؛[۲۶]
- انجام بهتر مسئولیتها توسط زن و اعضای خانواده.[۲۷]
نقش آرامش زن در محیط اجتماعی
برخی پژوهشگران حوزهٔ خانواده منشأ بخشی از آسیبها و ناهنجاریهای اجتماعی را در کارکردهای خانواده جستوجو میکنند. بر این اساس، ایجاد فضای آرام در خانواده و نقش زنان در شکلدهی به این فضا میتواند در تربیت فرزندانی سالم و سازگار با جامعه مؤثر باشد.[۲۸] همچنین گفته شده است که این وضعیت میتواند به تقویت احساس مفیدبودن و اثرگذاری در زنان[۲۹] و نیز کاهش برخی آسیبها[۳۰] و ناهنجاریهای اجتماعی بینجامد.[۳۱]
موانع آرامش زنان
برخی کارشناسان، ازدواجهای ناموفق و همچنین زندگی زناشویی ناآرام یا همراه با اختلال در امنیت را از مهمترین موانع آرامش زنان دانستهاند.[۳۲] از دیگر موانع آرامش زنان، رفتارهای نادرست با آنها مانند توهین، تهمت، سرزنش، مقایسه منفی و تهدید است.[۳۳]
پانویس
- ↑ دهخدا، لغتنامه، ذیل واژۀ آرامش.
- ↑ «شأن و مقام زن از منظر آیات قرآن»، وبسایت دفتر امور بانوان دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی کاشان.
- ↑ «هر آنچه باید درباره روانشناسی زنان بدانید»، وبسایت پسیکودارمن
- ↑ علیدوست، «بررسی نقش یاد خدا در امنیت روانی و پیشگیری از بروز اختلالات روانی از منظر قرآن»، 1393ش، ص1.
- ↑ «زن مظهر و نماد جمال، ظرافت و آرامش است»، خبرگزاری ایسنا.
- ↑ «۵ مزیت حمایت عاطفی که تأثیر به سزایی بر زندگی ما و دیگران دارد»، وبسایت فرناز قورچیان.
- ↑ «مهمترین تفاوت زنان و مردان از دید روانشناسی»، وبسایت بیتوته.
- ↑ «۵ مزیت حمایت عاطفی که تأثیر به سزایی بر زندگی ما و دیگران دارد»، وبسایت فرناز قورچیان.
- ↑ «هر آنچه باید درباره روانشناسی زنان بدانید»، وبسایت پسیکودارمن
- ↑ «رازهای آرامش میان زن و شوهر در زندگی زناشویی چیست»، وبسایت نمناک.
- ↑ «عوامل مؤثر بر آرامش زوجین»، وبسایت عاطفه.
- ↑ «مهمترین تفاوت زنان و مردان از دید روانشناسی»، وبسایت بیتوته.
- ↑ «۵ مزیت حمایت عاطفی که تأثیر به سزایی بر زندگی ما و دیگران دارد»، وبسایت فرناز قورچیان.
- ↑ «توصیه برای زن و شوهرها برای آرامش در زندگی مشترک»، باشگاه خبرگزاران جوان.
- ↑ سمانچو، «جایگاه و نقش زن در آرامش خانواده»، 1398ش، ص1.
- ↑ سوره روم، آیه 21؛ سوره أعراف، آیه 189.
- ↑ «زن مایه آرامش خاطر مرد است»، وبسایت مرکز پاسخگویی به سؤالات دینی.
- ↑ «شأن و مقام زن از منظر آیات قرآن»، وبسایت دفتر امور بانوان دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی کاشان.
- ↑ «زنان آرامش بخش هستند»، وبسایت راسخون.
- ↑ «چگونه باعث آرامش همسرم شوم؟ 12 گام رسیدن به رابطه آرام»، وبسایت هنر فردی.
- ↑ «نقش و رسالت زن در محیط خانه/ زن محور آرامش و سکون خانواده است»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «نقش و رسالت زن در محیط خانه/ زن محور آرامش و سکون خانواده است»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «نقش و رسالت زن در محیط خانه/ زن محور آرامش و سکون خانواده است»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «زنان آرامش بخش هستند»، وبسایت راسخون.
- ↑ «نقش و رسالت زن در محیط خانه/ زن محور آرامش و سکون خانواده است»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «زنان آرامش بخش هستند»، وبسایت راسخون.
- ↑ «چگونه باعث آرامش همسرم شوم؟ 12 گام رسیدن به رابطه آرام»، وبسایت هنر فردی.
- ↑ «نقش و رسالت زن در محیط خانه/ زن محور آرامش و سکون خانواده است»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «چگونه باعث آرامش همسرم شوم؟ 12 گام رسیدن به رابطه آرام»، وبسایت هنر فردی.
- ↑ «نقش و رسالت زن در محیط خانه/ زن محور آرامش و سکون خانواده است»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «توصیه برای زن و شوهرها برای آرامش در زندگی مشترک»، باشگاه خبرگزاران جوان.
- ↑ روشنی و همکاران، «روایت زنان از موانع آرامش در زندگی زناشویی»، 1399ش، ص1.
- ↑ «عوامل مؤثر بر آرامش زوجین»، وبسایت عاطفه.
منابع
- قرآن کریم.
- «توصیه برای زن و شوهرها برای آرامش در زندگی مشترک»، باشگاه خبرگزاران جوان، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- «چگونه باعث آرامش همسرم شوم؟ ۱۲ گام رسیدن به رابطه آرام»، وبسایت هنر فردی، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- دهخدا، علی اکبر، لغتنامه، وبسایت واژهیاب، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- «رازهای آرامش میان زن و شوهر در زندگی زناشویی چیست»، وبسایت نمناک، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- روشنی، شهره و همکاران، «روایت زنان از موانع آرامش در زندگی زناشویی»، شماره ۳، ۱۳۹۹ش.
- «زن مایه آرامش خاطر مرد است»، وبسایت مرکز پاسخگویی به سؤالات دینی، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- «زن مظهر و نماد جمال، ظرافت و آرامش است»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- «زنان آرامشبخش هستند»، وبسایت راسخون، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- سمانچو، پاناپا، «جایگاه و نقش زن در آرامش خانواده»، پژوهشهای جنسیت و خانواده، شماره ۳، ۱۳۹۸ش.
- «شأن و مقام زن از منظر آیات قرآن»، وبسایت دفتر امور بانوان دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی کاشان، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- علی دوست، صادق، «بررسی نقش یاد خدا در امنیت روانی و پیشگیری از بروز اختلالات روانی از منظر قرآن»، اولین همایش ملی علوم تربیتی و روانشناسی معنویت و سلامت، ۱۳۹۳ش.
- «عوامل مؤثر بر آرامش زوجین»، وبسایت عاطفه، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- «مهمترین تفاوت زنان و مردان از دید روانشناسی»، وبسایت بیتوته، تاریخ بازدید: ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
- «نقش و رسالت زن در محیط خانه/ زن محور آرامش و سکون خانواده است»، خبرگزاری مهر، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- «هر آنچه باید دربارهٔ روانشناسی زنان بدانید»، وبسایت پسیکو دارمن، تاریخ بازدید: ۲۱ آذر ۱۴۰۱ش.
- «۵ مزیت حمایت عاطفی که تأثیر به سزایی بر زندگی ما و دیگران دارد»، وبسایت فرناز قورچیان، ۲۳ فروردین ۱۴۰۴ش.