مجید کاظمی، خلبان نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران.
| نام | مجید |
|---|---|
| نام خانوادگی | کاظمی |
| زادهٔ | |
| درگذشت | ۱۱ اسفند ۱۴۰۴ش |
| ملیت | ایرانی |
| شناختهشده برای | بمباران پایگاه هوایی العدید در کشور قطر |
| پیشه | خلبان |
مجید کاظمی نظامی اهل ایران و خلبان شکاری نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران بود که فعالیت نظامی خود را پس از قبولی در دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری آغاز کرد. او پس از طی دورههای آموزشی، تخصص اصلی خود را در ناوبری و پرواز با جنگنده بمبافکن سوخو-۲۴ دریافت کرد و در پایگاه هوایی شهید دوران در شیراز مشغول به خدمت شد. کاظمی در ۱۱ اسفند ۱۴۰۴ش در جریان پاسخ نظامی ایران به حملات ایالات متحده آمریکا و اسرائیل که به جنگ رمضان شهرت یافت، در یک مأموریت برونمرزی شرکت کرد. او به همراه سه خلبان دیگر، مأموریت بمباران پایگاه هوایی العدید در قطر را بر عهده داشت که پس از انجام موفقیتآمیز عملیات و وارد کردن خسارات گسترده به این پایگاه، در مسیر بازگشت بر فراز آبهای خلیج فارس هدف پدافند هوایی قرار گرفت و کشته شد. پیکر کاظمی پس از گذشت پنج ماه از طریق آزمایش دیانای در مرکز ژنتیک ارتش شناسایی و پس از بازگشت به کشور، در زادگاهش به خاک سپرده شد.
سرگذشت
مجید کاظمی در شهر شیراز متولد شد و در سال ۱۳۷۷ش با قبولی در دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری به جمع دانشجویان رشته خلبانی پیوست. او دورههای مقدماتی آموزش خلبانی را در این دانشگاه سپری کرد و برای گذراندن دورههای تکمیلی و پیشرفته پروازی به پایگاه هشتم شکاری شهید بابایی در اصفهان منتقل شد. کاظمی پس از پایان آموزشهای پایه، خدمت عملیاتی خود را در پایگاه هوایی شهید دوران در شهر شیراز آغاز کرد و علاوه بر آموزشهای تخصصی خلبانی، دورههای مرتبط با جنگ الکترونیک و ناوبری رزمی را نیز با موفقیت پشت سر گذاشت. او تخصص اصلی خود را در هدایت جنگنده راهبردی و بمبافکن روسی سوخو-۲۴ کسب کرد که اساساً برای عملیاتهای تهاجمی و نفوذ در عمق خاک هدف طراحی شده است. کاظمی سالها به عنوان یکی از فرماندهان یگانهای عملیاتی و خلبانان شکاری نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران فعالیت کرد و در کنار خانواده خود شامل پدر، مادر، خواهر، برادران و تنها دخترش زندگی میکرد.[۱]
نبرد هوایی
در تاریخ ۱۱ اسفند ۱۴۰۴ش و در سومین روز از آغاز درگیریهای نظامی میان ایران و ایالات متحده آمریکا که با عنوان جنگ چهلروزه یا جنگ رمضان شناخته میشود، نیروی هوایی ارتش مأموریت بمباران پایگاه هوایی العدید در کشور قطر را طرحریزی کرد. در این عملیات دو فروند بمبافکن سوخو-۲۴ با هدایت چهار خلبان از جمله مجید کاظمی از پایگاه هوایی شهید دوران به پرواز درآمدند. خلبانان ایرانی برای عبور از سد سامانههای راداری پیشرفته و حلقههای پدافندی مجهز به موشکهای پاتریوت، مجبور به پرواز در ارتفاع بسیار پایین و در فاصله ۳۰ تا ۴۰ متری از سطح آبهای خلیج فارس شدند. این مسیر پروازی به دلیل پهنه آبی خلیج فارس و فقدان عوارض طبیعی زمین برای پنهان شدن، و همچنین ابعاد بزرگ جنگندههای سوخو، احتمال شناسایی راداری را به شدت افزایش میداد و نیازمند مهارت پروازی بالایی بود. این جنگندهها با موفقیت به هدف نزدیک شده و خسارات سنگینی به بخشهای مختلف پایگاه العدید که از مهمترین مراکز ارتش آمریکا در منطقه خاورمیانه به شمار میرفت، وارد کردند. با وجود موفقیت کامل در انهدام هدف، جنگندههای ایرانی در مسیر بازگشت و هنگام خروج از منطقه عملیاتی بر فراز خلیج فارس، هدف آتش سامانههای پدافند هوایی دشمن قرار گرفتند که به سقوط هواپیماها و کشته شدن مجید کاظمی منجر شد.[۲]
شناسایی
پس از سقوط جنگندهها بر فراز خلیج فارس، سرنوشت چهار خلبان حاضر در این عملیات برای ماهها در هالهای از ابهام قرار داشت و این مأموریت در سکوت خبری پیگیری میشد. تلاشها برای روشن شدن وضعیت سرنشینان از طریق دستگاههای اطلاعاتی، دستگاه دیپلماسی و نیروی هوایی ادامه یافت تا اینکه پس از گذشت پنج ماه، هویت مجید کاظمی از طریق انجام آزمایشهای تخصصی و تطبیق ژنتیکی (آزمایش دیانای) در مرکز ژنتیک ارتش به صورت قطعی محرز شد. پیکر او توسط کشور قطر به مقامات ایرانی تحویل داده شد، اما دولت قطر پاسخ روشنی درباره وضعیت سایر سرنشینان ارائه نکرد. نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران به صورت رسمی اعلام کرد که تلاشها برای تعیین تکلیف سرنوشت سه خلبان مفقودشده دیگر همچنان با جدیت در جریان است. پیکر مجید کاظمی در صبح روز چهارشنبه وارد پایگاه هوایی شهید لشگری در تهران شد و مورد استقبال رسمی فرماندهان ارشد نظامی از جمله علیاکبر طالبزاده، جانشین فرمانده نیروی هوایی ارتش، قرار گرفت. پیکر او سپس در ساعت ۱۴ همان روز به باند فرودگاه پایگاه هوایی شهید دوران در شیراز منتقل شد و مراسم استقبال رسمی در صبح پنجشنبه در درب اول این پایگاه نظامی با حضور پرسنل ارتش برگزار گردید.[۳]
تشییع
مراسم وداع مردمی با مجید کاظمی در شامگاه پنجشنبه ۸ مرداد ۱۴۰۵ش در میدان امام حسین شهر شیراز با حضور گسترده اقشار مختلف مردم، خانواده او و مقاماتی چون جعفر قادری نماینده مجلس و حجتالاسلام ملک مکان مدیرکل شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی برگزار شد. این مراسم که با یکصد و چهل و هشتمین اجتماع شبانه مردم شیراز همزمان بود، مصادف با شب تولد پانزدهسالگی تنها دختر مجید کاظمی برپا گردید. حاضران در این مراسم با سر دادن شعارهایی نظیر مرگ بر آمریکا و مرگ بر اسرائیل، تابوت پیچیده در پرچم کاظمی را بدرقه کردند و همرزمان او نیز با ادای احترام نظامی در مقابل تصویرش ایستادند. سرانجام پس از اقامه نماز جمعه در تاریخ نهم مرداد ۱۴۰۵ش در مصلای نماز جمعه شیراز، پیکر او در حرم احمد بن موسی کاظم تشییع و سپس در قطعه شهدای جنگ رمضان واقع در گلزار شهدای شیراز به خاک سپرده شد.[۴]
بازتابهای رسمی
کشته شدن مجید کاظمی بازتابهای گستردهای در میان فرماندهان ارشد ارتش جمهوری اسلامی ایران داشت. حجتالاسلام رسول بنیادی، رئیس سازمان عقیدتی سیاسی نیروی هوایی ارتش، با حضور در منزل کاظمی خبر شناسایی او را به خانوادهاش اعلام کرد. مسعود جعفری، معاون هماهنگکننده نیروی هوایی ارتش، در سخنرانی پیش از خطبههای نماز جمعه شیراز، این عملیات را از پیچیدهترین مأموریتهای محولشده به پایگاه شهید دوران توصیف کرد که با شناخت دقیق از رینگ پدافندی پیرامون هدف انجام شده است. ابوالقاسم رضایی، فرمانده ارشد ارتش در استانهای فارس و کهگیلویه و بویراحمد، با قرائت پیام فرمانده کل ارتش، بر تداوم دفاع از تمامیت ارضی کشور تأکید کرد و اقدام کاظمی را وفاداری به عهد نظامی خواند. علیرضا شیخ، معاون اجرایی ارتش، با انتشار یادداشتی، کاظمی و همرزمانش را اسطورههای تاریخ ایران نامید که با چشمان باز به حلقه دشمن نفوذ کردند و هواپیما را همچون اسبی تیزتک در دل اژدهای فناوری فرو بردند. بهمن بهمرد، فرمانده نیروی هوایی ارتش، نیز در پیامی این اقدام را نشانه غلبه ایمان بر فناوری پیشرفته دانست و نام کاظمی را در کنار خلبانان تاریخی ایران چون عباس دوران ماندگار توصیف کرد.[۵]
بازتابهای مردمی
عملیات برونمرزی خلبانان ایرانی در پایگاه هوایی العدید و بازگشت پیکر مجید کاظمی، تأثیر عمیقی بر افکار عمومی جامعه ایران و به ویژه شهروندان شیراز گذاشت. بسیاری از شهروندان حاضر در مراسم تشییع، این اقدام را پیامی روشن مبنی بر عدم وجود نقطه امن برای متجاوزان به خاک ایران قلمداد کردند. بازنشستگان نظامی و پیشکسوتان ارتش که در مراسم وداع حضور داشتند، نفوذ به فضای راداری متراکم دشمن و ضربه زدن به پایگاههای امن آمریکا را نیازمند جسارتی بینظیر دانستند و کاظمی را تعریفکننده استانداردهای جدیدی از شجاعت نظامی توصیف کردند. برخی از مادران کشتهشدگان جنگهای پیشین نیز با در دست داشتن تصاویر فرزندان خود در این مراسم شرکت کردند تا پیوند میان نسلهای مختلف نظامیان ایران را نشان دهند. حضور مداوم و ۱۵۰ روزه مردم شیراز در اجتماعات شبانه برای حمایت از نیروهای مسلح، به عنوان یکی از نمادهای پشتیبانی اجتماعی از اقدامات نظامی ارتش در جریان جنگ رمضان گزارش شد و رسانهها کاظمی را ادامهدهنده مسیر خلبانانی معرفی کردند که در تاریخ معاصر ایران برای دفاع از مرزها جان خود را فدا کردهاند.[۶]
پانویس
- ↑ «امیر سرتیپ دوم خلبان شهید مجید کاظمی که بود؟ + بیوگرافی و سوابق»، پایگاه خبری قطره.
- ↑ «وداع با عقاب آسمان/ شیراز، فاتحِ بلندپروازش را به آغوش کشید»، خبرگزاری ایسنا.
- ↑ «جزئیات تازه از مأموریت نفسگیر خلبانان پایگاه شهید دوران در جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «خداحافظ قهرمان آسمانی؛ بازگشت پدر، هدیه تولد پانزده سالگی دختر شهید»، خبرگزاری ایرنا.
- ↑ «دل نوشته معاون ارتش برای قهرمان ایرانی سوخو ۲۴؛ با چشمان باز به حلقه دشمن زد و هواپیما را چون اسبی تیزتک، در دل اژدهای فناوری فرو برد»، پایگاه خبری خبرآنلاین.
- ↑ «وداع باشکوه مردم با قهرمان آسمان؛ شیراز به احترام شهید کاظمی ایستاد»، خبرگزاری ایکنا.
منابع
- «امیر سرتیپ دوم خلبان شهید مجید کاظمی که بود؟ + بیوگرافی و سوابق». پایگاه خبری قطره. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «وداع با عقاب آسمان/ شیراز، فاتحِ بلندپروازش را به آغوش کشید». خبرگزاری ایسنا. ۹ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «جزئیات تازه از مأموریت نفسگیر خلبانان پایگاه شهید دوران در جنگ رمضان». خبرگزاری مهر. ۹ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «خداحافظ قهرمان آسمانی؛ بازگشت پدر، هدیه تولد پانزده سالگی دختر شهید». خبرگزاری ایرنا. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «دل نوشته معاون ارتش برای قهرمان ایرانی سوخو ۲۴؛ با چشمان باز به حلقه دشمن زد و هواپیما را چون اسبی تیزتک، در دل اژدهای فناوری فرو برد». پایگاه خبری خبرآنلاین. ۹ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
- «وداع باشکوه مردم با قهرمان آسمان؛ شیراز به احترام شهید کاظمی ایستاد». خبرگزاری ایکنا. ۸ مرداد ۱۴۰۵. دریافتشده در ۱۰ مرداد ۱۴۰۵.
تغییر مسیرهای پیشنهادی
مجید کاظمی
امیر سرتیپ مجید کاظمی
سرتیپ دوم خلبان مجید کاظمی
خلبان مجید کاظمی
خلبان شهید مجید کاظمی
امیرمجید کاظمی
شهید کاظمی خلبان
شهید مجید کاظمی
سرتیپ دوم مجید کاظمی