ربابه الهی؛ بانوی فقیه و نویسندهٔ حوزهٔ اخلاق و معنویت.

ربابه الهی
نامربابه
نام خانوادگیالهی
علت مرگسرطان
مدفنتخت فولاد اصفهان
محل زندگیاصفهان، مشهد، تهران
ملیتایرانی
تحصیلاتحوزوی
محل تحصیلاصفهان
شناخته‌شده
برای
فقیه، نویسنده، تحریر قرآن کریم
آثاراللؤلؤ و المرجان
کشکول الهی
الهی نامه
الدرّ و الیاقوت
منصبمدرس حوزه علمیه
دورهقرن ۱۴ قمری
پدرمحمد رضا الهی

ربابه الهی (۱۴۰۰–۱۳۳۵ ق)، از بانوان عالم، نویسنده و مدرس حوزه علمیه خواهران اصفهان در قرن ۱۴ قمری، و از شاگردان مجتهده بانو امین بود. «اللؤلؤ و المرجان» و «کشکول الهی» از جمله آثار اوست.

زندگی‌نامه

بانو ربابه الهی در سال ۱۲۹۴ش در شهر اصفهان و در خانواده‌ای مذهبی دیده به جهان گشود. او فرزند عالم فاضل زاهد، میرزا محمّد رضا الهی از شاگردان سیّد محمّد باقر درچه‌ای بود.[۱][۲] بیشترین عامل پیشرفت او، تشویق و ترغیب پدرش بود که خود از مدرسین حوزه علمیه اصفهان در زمینه فقه و اصول بوده است. خانم الهی بیشتر تحصیلات مقدماتی را در محضر پدر گذراند. از دیگر اساتید وی، بانو امین و شیخ مرتضی اردکانی (م، ۱۴۱۷ق) بوده‌اند.[۳]

ربابه الهی در طول حیات خود ازدواج نکرد[۴] و زندگی خود را وقف آموزش، تحقیق و نوشتن کتاب کرد.[۵] او مدتی را در مشهد و تهران زندگی کرد و دوباره به اصفهان بازگشت. الهی مدرس حوزهٔ علمیه خواهران اصفهان بود.[۶] اخلاص، تقوا، راست‌گویی، نیکومنشی و شوخ‌طبعی از ویژگی‌های او گفته شده است.[۷] ربابه الهی در ۱۷ خرداد ۱۳۵۹ش بر اثر بیماری سرطان درگذشت و در تخت فولاد اصفهان به خاک سپرده شد.[۸]

آثار

از خانم الهی آثار و تألیفات متعددی باقی مانده است و بیشتر آن‌ها جنبه اخلاقی و معنوی دارند. این آثار مشتمل بر توضیح آیات، روایات و حکایات‌اند. وی همچنین دو بار قرآن کریم را با دست خط خود به رشته تحریر درآورد. الجنة و الرضوان، توحید و چهل حدیث ازجمله کتاب‌های او هستند. دیگر آثار او عبارتند از:

  • اللؤلؤ و المرجان: مؤلف در این کتاب پس از توصیف انواع توحید (توحید ذاتی، توحید صفاتی، توحید افعالی و توحید عبادی)، اشعاری در ذیل مطالب نقل شده، سروده و حکایت‌های زیبایی بیان کرده است؛
  • کشکول الهی: او در این کتاب وصایای رسول اکرم به امام علی و کلام امام حسین در دعای عرفه به همراه اشعاری در ذیل آن آورده است؛
  • الهی نامه: این کتاب احادیث، کلمات قصار و اشعار مذهبی را دربردارد؛
  • الدرّ و الیاقوت: با موضوع کشکول دینی، اخلاقی و اجتماعی.[۹]

پانویس

منابع

  • «بانو ربابه الهی که بود؟ او چه ارتباطی با بانو امین داشت؟»، جماران نیوز، تاریخ درج مطلب: ۱۸ اسفند ۱۳۹۹ش.
  • «بانو ربابه الهی»، وب‌سایت با نخبگان اصفهان، تاریخ بازدید: ۲۴ اردیبهشت ۱۳۹۲ش.
  • «بانوان فرزانه؛ بانویی که دو بار قرآن کریم را با دست‌خط خویش تحریر کرد»، خبرگزاری حوزه، تاریخ درج مطلب: ۶ اردیبهشت ۱۳۹۵ش.
  • حوزه علمیهٔ قم، بانوان عالمه و آثار آنها، قم، حوزه علمیه، ۱۳۷۹ش.
  • «ربابه الهی شهرکی»، وب‌سایت تخت فولاد، تاریخ بازدید: ۹ اسفند ۱۴۰۱ش.
  • ریاحی، محمدحسین، مشاهیر زنان اصفهان از گذشته تا عصر حاضر، اصفهان، روابط عمومی ادارهٔ کل فرهنگ و ارشاد اسلامی، ۱۳۷۵ش.
  • غروی نایینی، نهله، «زنان ایرانی و نقش آنان در گسترش حدیث و علوم آن»، نشریهٔ تحقیقات علوم قرآن و حدیث، شمارهٔ ۱، بهار ۱۳۸۳ش.