(۱۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱:
خط ۱:
<big>'''امنیت اجتماعی'''</big>؛ ایمنی جان، مال، آبرو، هویت، موقعیت و آرامش افراد در برابر تهدیدهای درونجامعهای.<br>
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| تصویر =امنیت اجتماعی.jpg
| زیرنویس تصویر =حضور زنان تهرانی در فضاهای عمومی شهری در ساعات شب
| image_alt =حضور زنان تهرانی در فضاهای عمومی شهری در ساعات شب
| فایل پادکست =امنیت اجتماعی.ogg
| حجم فایلپادکست =9/69
| تاریخ پادکست =17-2-1405
| زیرنویس عنوان =
امنیت اجتماعی، وضعیتی از زیست جمعی است که در آن افراد جامعه در برابر هرگونه تعرض درونجامعهای به داراییهای مشروع خود، شامل جان، مال، حیثیت، باورها، حریم شخصی و فرصتهای برابر، از ایمنی عینی و آرامش ذهنی برخوردار هستند. این مفهوم از نظم انتظامی صرف فراتر رفته و به کیفیت روابط میانفردی، میزان اعتماد به نهادهای عمومی، احساس تعلق به هویت جمعی و توانایی مقاومت در برابر فشارهای هنجاری و اقتصادی گسترش یافته است. امنیت اجتماعی زمانی تحقق مییابد که هم خطر واقعی آسیب به کمترین میزان رسیده باشد و هم ارزیابی ذهنی افراد از تهدید، جای خود را به اطمینان دهد؛ بههمین دلیل، تأمین و نگهداری آن بر عهدۀ دولت، نهادهای مدنی و شهروندان بهطور همزمان است.
| عنوان اصلی = امنیت اجتماعی
==مفهومشناسی==
| عنوان انگلیسی =
امنیت اجتماعی (به لاتین: Secures، بهمعنای فقدان دلهره)<ref>ماندل، چهرۀ متغیر امنیت ملی، 1379ش، ص44.</ref> وضعیتی است که در آن اعضای یک جامعه نسبت به حفظ حقوق بنیادین خود نظیر جان، مال، اعتبار، موقعیت و آزادیهای اجتماعی، در برابر سایر افراد، گروهها یا نهادها احساس ایمنی کنند.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخصهای امنیت اجتماعی»، 1402ش، ص160.]</ref> این مفهوم، برخلاف «امنیت ملی» که بر تمامیت ارضی و حاکمیت متمرکز است، ناظر بر تعاملات درونجامعهای و روابط شهروندان با یکدیگر و با دولت است.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1005776/fa رفیعیان و دیگران، «ارزیابی و تحلیل شاخصهای امنیت اجتماعی استانهای کشور»، 1400ش، ص23.]</ref>
| عنوان عربی =
===نظریههای امنیت اجتماعی در مکاتب غربی===
| عنوان علمی =
در مکتب کپنهاگ، امنیت اجتماعی به توانایی یک جامعه در حفظ هویت بنیادین خود در برابر تهدیدهای بیرونی و درونی تعریف میشود. مرجع این امنیت، «جامعه» بهمثابه مجموعهای از هویتهای جمعی (قومی، مذهبی و زبانی) است و تهدید علیه آن، هر عاملی است که بقا یا انسجام این هویتها را به خطر اندازد.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1005776/fa رفیعیان و دیگران، «ارزیابی و تحلیل شاخصهای امنیت اجتماعی استانهای کشور»، 1400ش، ص23.]</ref>
قرآن کریم تعریف مستقلی برای امنیت اجتماعی ارائه نداده اما در آیاتی به مؤلفههای آن اشاره کرده است. بر اساس تفاسیر معاصر از جمله المیزان و نمونه، این مؤلفهها عبارتند از<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/98691/%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86-%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C «قرآن کریم و امنیت اجتماعی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> اولویت امنیت نسبت به نیازهای مادی،<ref>سورۀ بقره، آیۀ 126.</ref> امنیت بهمثابه نعمت بنیادین پیش از روزی،<ref>سورۀ قصص، آیۀ 57.</ref> شاخص بودن امنیت در کنار اطمینان و رزق برای جامعه مطلوب،<ref>سورۀ نحل، آیۀ 112.</ref> گسترۀ امنیت در سفر و حضر<ref>سورۀ سبأ، آیۀ 18.</ref> و ضمانت اجرای کیفری برای مخلان امنیت عمومی.<ref>سورۀ مائده، آیۀ 33.</ref>
| معنای اصطلاحی = وضعیتی از زیست جمعی که در آن افراد [[جامعه]] در برابر تعرض به حقوق و داراییهای مشروع خود مانند جان، مال، حیثیت، باورها و فرصتهای اجتماعی از ایمنی عینی و احساس آرامش ذهنی برخوردار باشند
* پیششرط توسعۀ پایدار، عدالت و آزادی است.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/506319/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D9%82%D8%A8%D9%84-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A7 «نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
| نخستین کاربرد =
* نخستین وظیفۀ دولتها و شاخص مشروعیت سیاسی.
| ریشه واژه =
* مؤلفۀ اساسی سلامت اجتماعی (کاهش جرم، ترس و افزایش آرامش عمومی).<ref>[https://mydejban.com/%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/#:~:text=%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA%20%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%20%D8%A8%D9%87%20%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA%D. «امنیت اجتماعی چیست؟»، وبسایت دژبان.]</ref>
{{درشت|'''امنیت اجتماعی'''}}؛ ایمنی جان، مال، آبرو، هویت، موقعیت و آرامش افراد در برابر تهدیدهای درونجامعهای.
==مراتب امنیت اجتماعی==
امنیت اجتماعی، وضعیتی از زیست جمعی است که در آن افراد [[جامعه]] در برابر هرگونه تعرض درونجامعهای به داراییهای مشروع خود، شامل جان، مال، حیثیت، باورها، [[حریم خصوصی|حریم شخصی]] و فرصتهای برابر، از ایمنی عینی و آرامش ذهنی برخوردار هستند. این مفهوم فراتر از [[نظم اجتماعی]]، به کیفیت روابط میانفردی، میزان اعتماد به نهادهای عمومی، احساس تعلق به [[هویت جمعی]] و توانایی مقاومت در برابر فشارهای هنجاری و اقتصادی گسترش یافته است. [[امنیت اجتماعی]] زمانی تحقق مییابد که هم خطر واقعی آسیب به کمترین میزان رسیده باشد و هم ارزیابی ذهنی افراد از تهدید، جای خود را به اطمینان دهد؛ بههمین دلیل، تأمین و نگهداری آن بر عهدهٔ دولت، نهادهای مدنی و شهروندان بهطور همزمان است.
== مفهومشناسی ==
امنیت اجتماعی (به لاتین: Secures، بهمعنای فقدان دلهره)<ref>ماندل، چهرهٔ متغیر امنیت ملی، 1379ش، ص44.</ref> وضعیتی است که در آن اعضای یک جامعه نسبت به حفظ حقوق بنیادین خود نظیر جان، مال، اعتبار، موقعیت و [[آزادی اجتماعی|آزادیهای اجتماعی]]، در برابر سایر افراد، گروهها یا نهادها احساس ایمنی کنند.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخصهای امنیت اجتماعی»، 1402ش، ص160.]</ref> این مفهوم، برخلاف [[امنیت ملی]] که بر تمامیت ارضی و حاکمیت متمرکز است، ناظر بر تعاملات درونجامعهای و روابط شهروندان با یکدیگر و با دولت است.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1005776/fa رفیعیان و دیگران، «ارزیابی و تحلیل شاخصهای امنیت اجتماعی استانهای کشور»، 1400ش، ص23.]</ref>
در برخی مکاتب فکری، امنیت اجتماعی به توانایی یک جامعه در حفظ هویت بنیادین خود در برابر تهدیدهای بیرونی و درونی تعریف میشود. مرجع این امنیت، جامعه بهمثابه مجموعهای از [[هویت قومی|هویتهای قومی]]، [[هویت دینی|مذهبی]] و [[هویت زبانی|زبانی]] است و تهدید علیه آن، هر عاملی است که بقا یا انسجام این هویتها را به خطر اندازد.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1005776/fa رفیعیان و دیگران، «ارزیابی و تحلیل شاخصهای امنیت اجتماعی استانهای کشور»، 1400ش، ص23.]</ref>
قرآن نیز در آیاتی به مؤلفههای امنیت اجتماعی اشاره کرده است؛ بر اساس تفاسیر معاصر از جمله [[تفسیر المیزان|المیزان]] و [[تفسیر نمونه|نمونه]]، این مؤلفهها عبارتند از<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/98691/قرآن-کریم-و-امنیت-اجتماعی «قرآن کریم و امنیت اجتماعی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> اولویت [[امنیت]] نسبت به نیازهای مادی،<ref>سورهٔ بقره، آیهٔ 126.</ref> امنیت بهمثابه نعمت بنیادین پیش از [[روزی]]،<ref>سورهٔ قصص، آیهٔ 57.</ref> شاخص بودن امنیت در کنار اطمینان و رزق برای جامعه مطلوب،<ref>سورهٔ نحل، آیهٔ 112.</ref> گسترهٔ امنیت در سفر و حضر<ref>سورهٔ سبأ، آیهٔ 18.</ref> و ضمانت اجرای کیفری برای مخلان امنیت عمومی.<ref>سورهٔ مائده، آیهٔ 33.</ref>
== اهمیت امنیت اجتماعی ==
* پیششرط [[توسعه پایدار|توسعهٔ پایدار]]، [[عدالت]] و [[آزادی]] است.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/506319/نگاهی-به-امنیت-اجتماعی-قبل-و-بعد-از-انقلاب-ا «نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
* نخستین وظیفهٔ دولتها و شاخص [[مشروعیت سیاسی]].
* مؤلفهٔ اساسی [[سلامت اجتماعی]] (کاهش جرم، ترس و افزایش آرامش عمومی).<ref>[https://mydejban.com/امنیت-اجتماعی-چیست/#:~:text=امنیت%20اجتماعی%20به%20%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA%D. «امنیت اجتماعی چیست؟»، وبسایت دژبان.]</ref>
== مراتب امنیت اجتماعی ==
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
!سطح امنیت
!سطح امنیت
خط ۳۴:
خط ۶۵:
|رویکرد ساختاری و مستمر
|رویکرد ساختاری و مستمر
|ارتقای کیفیت زندگی، رفع ریشههای جرم، سیاستگذاری اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی
|ارتقای کیفیت زندگی، رفع ریشههای جرم، سیاستگذاری اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی
|نهادهای سیاستگذار، دولت و دستگاههای برنامهریز.<ref>[https://mydejban.com/%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/#:~:text=%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA%20%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%20%D8%A8%D9%87%20%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA%D. «امنیت اجتماعی چیست؟»، وبسایت دژبان.]</ref>
|نهادهای سیاستگذار، دولت و دستگاههای برنامهریز.<ref>[https://mydejban.com/امنیت-اجتماعی-چیست/#:~:text=امنیت%20اجتماعی%20به%20%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA%D. «امنیت اجتماعی چیست؟»، وبسایت دژبان.]</ref>
|}
|}
==ابعاد و مصادیق امنیت اجتماعی==
== ابعاد و مصادیق امنیت اجتماعی ==
امنیت اجتماعی دارای دو بُعد اصلی است: عینی و ذهنی. برای بعد عینی امنیت اجتماعی شاخصهایی قابل اندازهگیری مانند نرخ جرم، آمار بزهکاری و میزان خشونت ذکر شده است. بعد ذهنی به معنای ارزیابی افراد از ایمنی محیط زندگی شان است؛ ازجمله فضاهای عمومی و روابط اجتماعی. امنیت اجتماعی زمانی بهصورت کامل برقرار است که هم خطر عینی آسیب به حداقل رسیده باشد و هم احساس ذهنی تهدید جای خود را به آرامش دهد.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخصهای امنیت اجتماعی»، 1402ش، ص161.]</ref> پژوهشگران این مصادیق مختلف امنیت اجتماعی را توصیف کردهاند:
[[پرونده:امنیت اجتماعی۳.jpg|جایگزین=اجرای طرح ارتقاء امنیت اجتماعی محله محور در زاهدان|بندانگشتی|اجرای طرح ارتقاء امنیت اجتماعی محله محور در زاهدان، مرداد ۱۴۰۳ش]]
امنیت اجتماعی دارای دو بُعد عینی و ذهنی است. برای بعد عینی امنیت اجتماعی شاخصهای قابل اندازهگیری مانند نرخ جرم، آمار بزهکاری و میزان خشونت ذکر شده است. بعد ذهنی به معنای ارزیابی افراد از ایمنی محیط زندگیشان ازجمله فضاهای عمومی و روابط اجتماعی است. امنیت اجتماعی زمانی بهصورت کامل برقرار است که هم خطر عینی آسیب به حداقل رسیده باشد و هم احساس ذهنی تهدید جای خود را به آرامش دهد.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخصهای امنیت اجتماعی»، 1402ش، ص161.]</ref> پژوهشگران این مصادیق مختلف امنیت اجتماعی را توصیف کردهاند:
| '''جانی'''|| ایمنی جان افراد در برابر تعرض فیزیکی، خشونت و صدمات بدنی || احساس امنیت در ترددهای شبانه، استفاده از فضاهای عمومی، مواجهه بدون ترس با افراد ناشناس
| '''جانی'''|| ایمنی جان افراد در برابر تعرض فیزیکی، [[خشونت]] و صدمات بدنی || احساس امنیت در ترددهای شبانه، استفاده از فضاهای عمومی، مواجهه بدون ترس با افراد ناشناس
|-
|-
| '''مالی'''|| حفظ اموال، داراییها و منابع اقتصادی افراد از دستبرد، سرقت و تعدی|| امنیت مسکن، امنیت خودرو، امنیت معاملات مالی و همراه داشتن وجه نقد
| '''مالی'''|| حفظ اموال، داراییها و منابع اقتصادی افراد از دستبرد، [[سرقت]] و تعدی|| امنیت مسکن، امنیت خودرو، امنیت معاملات مالی و همراه داشتن وجه نقد
|-
|-
| '''شغلی'''|| امنیت و آرامش افراد در محیط کار و نسبت به آیندۀ شغلی || ثبات شغلی، فرصتهای برابر ارتقا، نبود تبعیض، آرامش خاطر در محیط کار
| '''شغلی'''|| امنیت و آرامش افراد در محیط کار و نسبت به [[آینده شغلی|آیندهٔ شغلی]]|| [[ثبات شغلی]]، فرصتهای برابر ارتقا، نبود تبعیض، آرامش خاطر در محیط کار
|-
|-
| '''هویتی و اعتقادی''' || مصونیت و احترام به باورها، مناسک دینی و هویت فردی|| آزادی برگزاری مراسم مذهبی، رعایت هنجارهای اعتقادی، پرهیز از توهین به مقدسات
| '''هویتی و اعتقادی''' || مصونیت و احترام به [[باور]]ها، [[مناسک دینی]] و [[هویت فردی]]|| آزادی برگزاری مراسم مذهبی، رعایت هنجارهای اعتقادی، پرهیز از [[توهین به مقدسات]]
|-
|-
| '''قضایی و حقوقی''' || دسترسی عادلانه به عدالت، عملکرد پلیس و دستگاه قضایی|| حضور بهموقع پلیس، قاطعیت در برخورد با مجرمان، مبارزه با جرایم سازمانیافته<ref> [https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخصهای امنیت اجتماعی»، 1402ش، ص162-164.]</ref>
| '''قضایی و حقوقی''' || دسترسی عادلانه به [[عدالت]]، عملکرد [[پلیس]] و دستگاه قضایی|| حضور بهموقع پلیس، قاطعیت در برخورد با مجرمان، مبارزه با [[جرائم سازمانیافته|جرایم سازمانیافته]]<ref>[https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخصهای امنیت اجتماعی»، 1402ش، ص162-164.]</ref>
|-
|-
| '''اخلاقی و رفتاری''' || حاکمیت ارزشها و هنجارهای اخلاقی در تعاملات اجتماعی و روزمره || کاهش رشوه و پارتیبازی، صداقت و احترام متقابل، پایبندی به عهد و پرهیز از غیبت و تجسس<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/82585/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D9%86%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%82%D9%88%D9%84%D9%87-%DB%8C-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-% «نگاهی نو به مقولۀ امنیت در جمهوری اسلامی ایرانی (1)»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref>
| '''اخلاقی و رفتاری''' || حاکمیت ارزشها و هنجارهای اخلاقی در تعاملات اجتماعی و روزمره || کاهش [[رشوه]] و [[پارتیبازی]]، [[صداقت]] و [[احترام متقابل]]، پایبندی به عهد و پرهیز از [[غیبت]] و [[تجسس]]<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/82585/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D9%86%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%82%D9%88%D9%84%D9%87-%DB%8C-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-% «نگاهی نو به مقولۀ امنیت در جمهوری اسلامی ایرانی (1)»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref>
|-
|-
| '''جمعی و عاطفی''' || احساس تعلق، اعتماد و همبستگی میان افراد جامعه و حمایتهای متقابل اجتماعی || امنیت در تعاملات با گروههای دیگر (از جمله مهاجران)، مشارکت اجتماعی، همدردی جمعی
| '''جمعی و عاطفی''' || احساس تعلق، اعتماد و همبستگی میان افراد جامعه و حمایتهای متقابل اجتماعی || امنیت در تعاملات با گروههای دیگر (از جمله مهاجران)، [[مشارکت اجتماعی]]، همدردی جمعی
|-
|-
| '''نوامیس''' || آسایش بصری و محیطی ویژۀ زنان و مصونیت آنها از رفتارهای نامناسب || رضایت زنان از نحوۀ برخورد دیگران، ایمنی در فضاهای عمومی از منظر زنان
| '''نوامیس''' || آسایش بصری و محیطی ویژهٔ [[زنان]] و مصونیت آنها از رفتارهای نامناسب || رضایت زنان از نحوهٔ برخورد دیگران، ایمنی در فضاهای عمومی از منظر زنان
|-
|-
| '''فکری و روانی''' || نداشتن دغدغه و نگرانی در مورد مسائل زندگی و احساس آرامش نسبی نسبت به آینده || آرامش روحی و فکری در امور روزمره، اعتماد و اطمینان به آینده
| '''فکری و روانی''' || نداشتن دغدغه و نگرانی در مورد مسائل زندگی و احساس آرامش نسبی دربارهٔ آینده || آرامش روحی و فکری در امور روزمره، اعتماد و اطمینان به [[آینده]]
|-
|-
| '''فرهنگی''' || امکان مشارکت در فعالیتهای فرهنگی، هنری و ادبی و تقویت فرهنگی عمومی || حضور در تشکلهای فرهنگی و مذهبی، دسترسی به منابع فرهنگی<ref> [https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخصهای امنیت اجتماعی»، 1402ش، ص162-164.]</ref>
| '''فرهنگی''' || امکان مشارکت در فعالیتهای فرهنگی، هنری و ادبی و تقویت فرهنگ عمومی || حضور در تشکلهای فرهنگی و مذهبی، دسترسی به منابع فرهنگی<ref>[https://www.sid.ir/paper/1135781/fa عبدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخصهای امنیت اجتماعی»، 1402ش، ص162-164.]</ref>
|}
|}
==عوامل مؤثر بر امنیت اجتماعی==
== عوامل مؤثر بر امنیت اجتماعی ==
مجموعهای از متغیرهای اقتصادی، سیاسی، نهادی، اجتماعی، فرهنگی، جمعیتی و فناورانه است که از بیرون بر میزان و کیفیت امنیت اجتماعی در سطح تعاملات روزمره و احساس امنیت فردی اثر میگذارند:
مجموعهای از متغیرهای اقتصادی، سیاسی، نهادی، اجتماعی، فرهنگی، جمعیتی و فناورانه است که از بیرون بر میزان و کیفیت امنیت اجتماعی در سطح تعاملات روزمره و احساس امنیت فردی اثر میگذارند:
===عوامل اقتصادی===
# اشتغال پایدار و درآمد کافی: کاهش فقر و ناامنی معیشتی، کاهش انگیزههای ارتکاب جرمهای خرد و رفتارهای فرصتطلبانه.
=== عوامل اقتصادی ===
# توزیع عادلانۀ درآمد و ثروت: کاهش احساس محرومیت نسبی و تنشهای طبقاتی، افزایش اعتماد نهادی و میانفردی.
# [[پرونده:امنیت اجتماعی۲.png|جایگزین= فروشگاه با امکان خرید کالابرگ|بندانگشتی|نمایی از یک فروشگاه که در آن امکان خرید با کالابرگ فراهم است.]][[اشتغال پایدار]] و درآمد کافی: [[کاهش فقر]] و ناامنی معیشتی، کاهش انگیزههای ارتکاب جرمهای خرد و رفتارهای فرصتطلبانه.
# حمایت از کسبوکارها خرد و مشاغل غیررسمی: کاهش وابستگی به فعالیتهای غیرقانونی و حاشیهنشینی اقتصادی.<ref>[https://mydejban.com/%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/#:~:text=%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA%20%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%20%D8%A8%D9%87%20%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA%D. «امنیت اجتماعی چیست؟»، وبسایت دژبان.]</ref>
# توزیع عادلانهٔ درآمد و [[توزیع ثروت|ثروت]]: کاهش احساس محرومیت نسبی و تنشهای طبقاتی، افزایش اعتماد نهادی و میانفردی.
===عوامل سیاسی و نهادی===
# حمایت از کسبوکارهای خرد و مشاغل غیررسمی: کاهش وابستگی به فعالیتهای غیرقانونی و حاشیهنشینی اقتصادی.<ref>[https://mydejban.com/امنیت-اجتماعی-چیست/#:~:text=امنیت%20اجتماعی%20به%20%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA%D. «امنیت اجتماعی چیست؟»، وبسایت دژبان.]</ref>
=== عوامل سیاسی و نهادی ===
# حاکمیت قانون و دسترسی برابر به عدالت: افزایش پیشبینیپذیری رفتار نهادها، کاهش احساس بیحمایتی و تضییع حقوق.
# حاکمیت قانون و دسترسی برابر به عدالت: افزایش پیشبینیپذیری رفتار نهادها، کاهش احساس بیحمایتی و تضییع حقوق.
# ثبات سیاسی و امنیت قضایی: کاهش ترس از پیگردهای خودسرانه، افزایش احساس امنیت در کنشگری اجتماعی قانونمند.
# [[ثبات سیاسی]] و [[امنیت قضائی|امنیت قضایی]]: کاهش ترس از پیگردهای خودسرانه، افزایش احساس امنیت در کنشگری اجتماعی قانونمند.
# کارآمدی نهادهای انتظامی و قضایی: کاهش زمان پاسخگویی به جرائم، افزایش هزینهۀ ارتکاب جرم، تقویت اثر بازدارندگی.<ref>[https://mydejban.com/%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/#:~:text=%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA%20%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%20%D8%A8%D9%87%20%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA%D. «امنیت اجتماعی چیست؟»، وبسایت دژبان.]</ref>
# کارآمدی نهادهای انتظامی و قضایی: کاهش زمان پاسخگویی به جرائم، افزایش هزینهٔ ارتکاب جرم، تقویت اثر بازدارندگی.<ref>[https://mydejban.com/امنیت-اجتماعی-چیست/#:~:text=امنیت%20اجتماعی%20به%20%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA%D. «امنیت اجتماعی چیست؟»، وبسایت دژبان.]</ref>
===عوامل اجتماعی و سرمایهای===
# اعتماد متقابل میان مردم و حاکمیت: تسهیل همکاریهای جمعی، کاهش هزینههای نظارت رسمی، افزایش تابآوری جامعه در بحرانها.<ref>صالحی امیری، امنیت اجتماعی، 1391ش، ص120-126.</ref>
=== عوامل اجتماعی و سرمایهای ===
# مشارکت شهروندی در نظارت عمومی: پوشش خلأهای نظارتی نهادهای رسمی، کاهش فرصتهای ارتکاب جرم از طریق حضور فعال شهروندان در فضاهای عمومی؛ همانند تجربۀ همیاری مردمی در رویدادهایی مانند جنگ رمضان.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6786242/%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C «الگوی ایرانی، امنیت اجتماعی»، خبرگزاری مهر.]</ref>
[[پرونده:امنیت اجتماعی۱.jpg|جایگزین=سامانه گزارشگران فساد سازمان بازرسی کل کشور|بندانگشتی|سامانه گزارشگران فساد سازمان بازرسی کل کشور]]
# انسجام محلهای و هویت مکانی: افزایش مسئولیتپذیری نسبت به محیط سکونت، کاهش جرم در فضاهای مشترک از طریق نظارت طبیعی همسایگان.<ref>صالحی امیری، امنیت اجتماعی، 1391ش، ص120-126.</ref>
# اعتماد متقابل میان مردم و حاکمیت: تسهیل همکاریهای جمعی، کاهش هزینههای نظارت رسمی، افزایش [[تابآوری]] جامعه در بحرانها.<ref>صالحی امیری، امنیت اجتماعی، 1391ش، ص120-126.</ref>
===عوامل فرهنگی و هنجاری===
# مشارکت شهروندی در نظارت عمومی: پوشش خلأهای نظارتی نهادهای رسمی، کاهش فرصتهای ارتکاب جرم از طریق حضور فعال شهروندان در فضاهای عمومی؛ همانند تجربهٔ همیاری مردمی در رویدادهایی مانند [[جنگ رمضان]].<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6786242/الگوی-ایرانی-امنیت-اجتماعی «الگوی ایرانی، امنیت اجتماعی»، خبرگزاری مهر.]</ref>
# نهادینه شدن هنجارهای همکاری (وفای به عهد، صداقت، پرهیز از غیبت و تجسس): کاهش اصطکاکهای روزمره در تعاملات بینفردی، افزایش پیشبینیپذیری رفتار دیگران و کاهش تنشهای روانی.<ref>[https://qhs.isu.ac.ir/article%2077674.html اسمعیلی حسینآبادی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، 1404ش، ص245-246.]</ref>
# انسجام محلهای و هویت مکانی: افزایش مسئولیتپذیری نسبت به محیط سکونت، کاهش جرم در فضاهای مشترک از طریق نظارت طبیعی همسایگان.<ref>صالحی امیری، امنیت اجتماعی، 1391ش، ص120-126.</ref>
# وجود نهادهای داوطلب حمایتی (انفاق، قرضالحسنه، گروههای جهادی و خیریه): کاهش شوکهای معیشتی ناگهانی برای اقشار آسیبپذیر، جلوگیری از گسستهای امنیتی و رفتارهای انحرافی ناشی از فقر.<ref>[https://qhs.isu.ac.ir/article%2077674.html اسمعیلی حسینآبادی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، 1404ش، ص233.]</ref>
# سازوکارهای نظارت خودجوش اجتماعی (از جمله امربهمعروف و نهیازمنکر در صورت برخورداری از چارچوب نهادی و پرهیز از خشونت): کاهش تخلفات روزمره و رفتارهای نابهنجار در فضاهای عمومی از طریق یادآوری هنجارها، بدون نیاز به حضور نهادهای رسمی.<ref>[https://qhs.isu.ac.ir/article%2077674.html اسمعیلی حسینآبادی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، 1404ش، ص241.]</ref>
=== عوامل فرهنگی و هنجاری ===
# فرهنگ صلحمحوری و اصلاح ذاتالبین: کاهش خشونتهای پراکنده و حل منازعات محلهای پیش از تشدید، کاهش بار مراجعه به نهادهای قضایی.<ref>[https://qhs.isu.ac.ir/article%2077674.html اسمعیلی حسینآبادی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، 1404ش، ص241.]</ref>
# نهادینه شدن هنجارهای همکاری ([[وفای به عهد]]، [[صداقت]]، پرهیز از [[غیبت]] و [[تجسس]]): کاهش اصطکاکهای روزمره در تعاملات بینفردی، افزایش پیشبینیپذیری رفتار دیگران و کاهش تنشهای روانی.<ref>[https://qhs.isu.ac.ir/article%2077674.html اسمعیلی حسینآبادی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، 1404ش، ص245-246.]</ref>
===عوامل جمعیتی، فضایی و فناورانه===
# وجود نهادهای داوطلب حمایتی ([[انفاق]]، [[قرضالحسنه]]، [[گروههای جهادی]] و خیریه): کاهش شوکهای معیشتی ناگهانی برای [[اقشار آسیبپذیر]]، جلوگیری از گسستهای امنیتی و رفتارهای انحرافی ناشی از [[فقر]].<ref>[https://qhs.isu.ac.ir/article%2077674.html اسمعیلی حسینآبادی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، 1404ش، ص233.]</ref>
# توزیع متوازن جمعیت: کاهش تمرکز فقر و آنومی در مناطق حاشیهای کلانشهرها، افزایش نظارت طبیعی و شبکههای همیاری سنتی در سکونتگاههای کوچکمقیاس.<ref>[https://dolat.ir/detail/479700 «جنگ رمضان پیروزی همهجانبۀ ملت ایران بود/ احیای روستا، راه نجات اقتصاد و هویت ملی کشور است/ بانکها، شریک احیای اقتصاد روستایی»، پایگاه اطلاعرسانی دولت.]</ref>
# سازوکارهای نظارت خودجوش اجتماعی (از جمله [[امر به معروف و نهی از منکر|امربهمعروف و نهیازمنکر]] در صورت برخورداری از چارچوب نهادی و [[پرهیز از خشونت]]): کاهش تخلفات روزمره و رفتارهای نابهنجار در [[فضاهای عمومی]] از طریق یادآوری [[هنجارهای اجتماعی|هنجارها]]، بدون نیاز به حضور نهادهای رسمی.<ref>[https://qhs.isu.ac.ir/article%2077674.html اسمعیلی حسینآبادی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، 1404ش، ص241.]</ref>
# گسترش شبکههای اجتماعی آنلاین: کاهش محدودیتهای جغرافیایی برای ارتباطات جمعی، تسهیل همبستگی فراملی و مبادله تجربیات ایمنی، اما همزمان افزایش امکان شایعه، التهاب و هراس جمعی در نبود زیرساختهای اعتمادساز.<ref> [https://jpas.ihu.ac.ir/article%20201072.html ندری و بخشایش، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج.1. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پ1397ش، ص149-150.]</ref>
# فرهنگ صلحمحوری و اصلاح ذاتالبین: کاهش خشونتهای پراکنده و حل منازعات محلهای پیش از تشدید، کاهش بار مراجعه به نهادهای قضایی.<ref>[https://qhs.isu.ac.ir/article%2077674.html اسمعیلی حسینآبادی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، 1404ش، ص241.]</ref>
# وجود زیرساختهای فنی و قانونی تنظیمگر در فضای مجازی: شفافیت قوانین و فرآیندهای نظارت، میتواند فضای مجازی را به بستری برای افزایش اعتماد ارتباطی و کاهش هراس از ناامنی دیجیتال تبدیل کند.<ref> [https://jpas.ihu.ac.ir/article%20201072.html ندری و بخشایش، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج.1. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پ1397ش، ص149-150.]</ref>
=== عوامل جمعیتی، فضایی و فناورانه ===
# توزیع متوازن جمعیت: کاهش تمرکز [[فقر]] و [[آنومی]] در مناطق حاشیهای [[کلانشهر]]ها، افزایش نظارت طبیعی و شبکههای همیاری سنتی در سکونتگاههای کوچکمقیاس.<ref>[https://dolat.ir/detail/479700 «جنگ رمضان پیروزی همهجانبۀ ملت ایران بود/ احیای روستا، راه نجات اقتصاد و هویت ملی کشور است/ بانکها، شریک احیای اقتصاد روستایی»، پایگاه اطلاعرسانی دولت.]</ref>
# گسترش [[شبکههای اجتماعی]] آنلاین: کاهش محدودیتهای جغرافیایی برای ارتباطات جمعی، تسهیل همبستگی فراملی و مبادله تجربیات ایمنی، اما همزمان افزایش امکان [[شایعه]]، التهاب و هراس جمعی در نبود زیرساختهای اعتمادساز.<ref>[https://jpas.ihu.ac.ir/article%20201072.html ندری و بخشایش، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج.1. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پ1397ش، ص149-150.]</ref>
# وجود زیرساختهای فنی و قانونی تنظیمگر در [[فضای مجازی]]: شفافیت قوانین و فرآیندهای نظارت، میتواند فضای مجازی را به بستری برای افزایش اعتماد ارتباطی و کاهش هراس از ناامنی دیجیتال تبدیل کند.<ref>[https://jpas.ihu.ac.ir/article%20201072.html ندری و بخشایش، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج.1. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پ1397ش، ص149-150.]</ref>
== تهدیدهای امنیت اجتماعی ==
مجموعهای از عواملی چندبعدی و انباشتی، بقا، هویت و ثبات گروههای اجتماعی یا کل جامعه را با چالش مواجه میسازد.<ref>بوزان، مردم، دولتها و هراس، ۱۳۷۸ش، ص۱۶۴؛ [https://journals.ut.ac.ir/article%2055728.html شایگان، «تهدیدهای امنیت اجتماعی از دیدگاه مقام معظم رهبری»، 1392ش، ص249].</ref>
==تهدیدهای امنیت اجتماعی==
=== تهدیدهای ساختاری و نهادی ===
مقصود مجموعهای از عواملی چندبعدی و انباشتی است که بقا، هویت و ثبات گروههای اجتماعی یا کل جامعه را با چالش مواجه میسازد.<ref>بوزان، مردم، دولتها و هراس، ۱۳۷۸ش، ص۱۶۴.</ref><ref> [https://journals.ut.ac.ir/article%2055728.html شایگان، «تهدیدهای امنیت اجتماعی از دیدگاه مقام معظم رهبری»، 1392ش، ص249.]</ref> لذا رویدادهایی مانند [[جنگ رمضان]] حاوی تهدیدهای جانی، مالی، روانی و هویتی است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6805327/%D9%85%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%85%DA%A9-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%D8%B3%DB%8C%D8%A8-%D8%A «مأموریتهای ویژۀ اجتماعی برای کمک به آسیبدیدگان جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر.]</ref>
[[پرونده:امنیت اجتماعی۴.jpg|جایگزین=حاشیهنشینی در منطقه حصیر آباد اهواز|بندانگشتی|حاشیهنشینی در اهواز، خیابان فرعی یکم منطقه حصیر آباد]]
===تهدیدهای ساختاری و نهادی===
# ناکارآمدی نهادهای اجرایی و قضایی: تضعیف [[حاکمیت قانون]]، کاهش [[اعتماد عمومی]]، افزایش احساس بیحمایتی و گسترش فضای [[بزهکاری]].
# ناکارآمدی نهادهای اجرایی و قضایی: تضعیف حاکمیت قانون، کاهش اعتماد عمومی، افزایش احساس بیحمایتی و گسترش فضای بزهکاری.
# فساد و تبعیض سیستماتیک: گسست میان مردم و حاکمیت، کاهش مشروعیت نظام سیاسی، افزایش رفتارهای فرصتطلبانه.<ref>عدل، «نقش زنان و امنیت اجتماعی»، 1386ش، ص11-12.</ref>
# فساد و تبعیض سیستماتیک: گسست میان مردم و حاکمیت، کاهش مشروعیت نظام سیاسی، افزایش رفتارهای فرصتطلبانه.<ref>عدل، «نقش زنان و امنیت اجتماعی»، 1386ش، ص11-12.</ref>
# فقر گسترده و بیکاری ساختاری: کاهش تعهدات جمعی، افزایش اعتراضات، رشد جرائم خرد و سازمانیافته.
# فقر گسترده و بیکاری ساختاری: کاهش تعهدات جمعی، افزایش اعتراضات، رشد جرائم خرد و سازمانیافته.
# ضعف در تأمین اجتماعی: کاهش [[تاب آوری|تابآوری جامعه]] در بحرانها، افزایش حاشیهنشینی و رفتارهای انحرافی.<ref>عدل، «نقش زنان و امنیت اجتماعی»، 1386ش، ص11-12.</ref>
# ضعف در [[تأمین اجتماعی]]: کاهش [[تابآوری]] جامعه در بحرانها، افزایش حاشیهنشینی و رفتارهای انحرافی.<ref>عدل، «نقش زنان و امنیت اجتماعی»، 1386ش، ص11-12.</ref>
===تهدیدهای اجتماعی و هویتی===
=== تهدیدهای اجتماعی و هویتی ===
# فرسایش اعتماد اجتماعی: افزایش فردگرایی، کاهش همکاری جمعی، رشد تضادهای اجتماعی.
# فرسایش اعتماد اجتماعی: افزایش فردگرایی، کاهش همکاری جمعی، رشد تضادهای اجتماعی.
# بحران هویت (بهویژه در نسل جوان): تضعیف احساس تعلق به جامعه، افزایش آسیبپذیری در برابر هویتهای جایگزین.<ref>عدل، «نقش زنان و امنیت اجتماعی»، 1386ش، ص11-12.</ref>
# [[بحران هویت]] بهویژه در [[نسل جوان]]: تضعیف احساس تعلق به جامعه، افزایش آسیبپذیری در برابر هویتهای جایگزین.<ref>عدل، «نقش زنان و امنیت اجتماعی»، 1386ش، ص11-12.</ref>
# گسترش جرائم خشونتآمیز و سازمانیافته: کاهش آرامش روانی در فضاهای عمومی، محدودیت ترددهای شبانه، افزایش احساس ناامنی عینی.<ref>[https://www.etemadonline.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-23/716499-%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%B0%D9%84-%D8%A7%D9%88%D8%A8%D8%A7%D8%B4-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D9%87%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%A «اراذل و اوباش؛ از تهدید امنیت اجتماعی تا همپوشانی با جرایم سازمانیافته» ،خبرگزاری اعتماد آنلاین.]</ref>
# گسترش جرائم خشونتآمیز و سازمانیافته: کاهش آرامش روانی در [[فضاهای عمومی]]، محدودیت ترددهای شبانه، افزایش احساس ناامنی عینی.<ref>[https://www.etemadonline.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-23/716499-%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%B0%D9%84-%D8%A7%D9%88%D8%A8%D8%A7%D8%B4-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D9%87%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%A «اراذل و اوباش؛ از تهدید امنیت اجتماعی تا همپوشانی با جرایم سازمانیافته» ،خبرگزاری اعتماد آنلاین.]</ref>
# حاشیهنشینی و سکونتگاههای غیررسمی: تمرکز فقر و آنومی، تبدیل این مناطق به کانون بزهکاری و تسری ناامنی به سایر بخشهای شهر.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/445961/%D8%AA%D8%A3%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%AD%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%87-%D9%86%D8%B4%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%D8%AB%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A2%D9%86-%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA- هادیپور و زیوری، «تأملی بر حاشیهنشینی و اثرگذاری آن بر امنیت اجتماعی (با تأکید بر شهر همدان)»، 1393ش، ص71-74.]</ref>
# حاشیهنشینی و سکونتگاههای غیررسمی: تمرکز فقر و آنومی، تبدیل این مناطق به کانون بزهکاری و تسری ناامنی به سایر بخشهای شهر.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/445961/تأملی-بر-حاشیه-نشینی-و-اثرگذاری-آن-بر-امنیت- هادیپور و زیوری، «تأملی بر حاشیهنشینی و اثرگذاری آن بر امنیت اجتماعی (با تأکید بر شهر همدان)»، 1393ش، ص71-74.]</ref>
===تهدیدهای فراملی===
# بحرانهای زیستمحیطی: مهاجرتهای اجباری، تخلیه مناطق مرزی، تراکم جمعیت، تنش بر سر منابع محدود.<ref>[https://www.tejaratefarda.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-14/23987-%D8%AC%D8%A7%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AC%D9%85%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%AA%D9%87%D8%A «جابهجایی جمعیت و تهدیدهای امنیتی»، خبرگزاری تجارت فردا.]</ref>
=== تهدیدهای فراملی ===
# بیماریهای همهگیر: تهدید جانی همزمان با بحران اقتصادی، کاهش دسترسی به خدمات بهداشتی، تضعیف امنیت روانی و شغلی.<ref>[https://www.magiran.com/paper/2283778/%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%AD%D9%82-%D8%A8%D8%B1%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%AA-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8 کوشا و دیگران، «تعهدات دولتها و حق بر سلامت و امنیت اجتماعی از منظر حقوق بینالملل با تأکید بر ویروس کووید 19»، 1400ش، چکیده.]</ref>
# [[بحران زیستمحیطی|بحرانهای زیستمحیطی]]: مهاجرتهای اجباری، تخلیه مناطق مرزی، [[تراکم جمعیت]]، تنش بر سر منابع محدود.<ref>[https://www.tejaratefarda.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-14/23987-%D8%AC%D8%A7%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AC%D9%85%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%AA%D9%87%D8%A «جابهجایی جمعیت و تهدیدهای امنیتی»، خبرگزاری تجارت فردا.]</ref>
# تهدیدهای سایبری و شبکههای اجتماعی: ترویج هویتهای جعلی، تضعیف هویت ملی، گسست خانواده، تحریک گسلهای قومی و مذهبی.<ref>[https://jpas.ihu.ac.ir/article%20201072.html ندری و بخشایش، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج.1. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پ1397ش، ص149-150.]</ref>
# بیماریهای همهگیر: تهدید جانی همزمان با [[بحران اقتصادی]]، کاهش دسترسی به خدمات بهداشتی، تضعیف امنیت روانی و شغلی.<ref>[https://www.magiran.com/paper/2283778/%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%AD%D9%82-%D8%A8%D8%B1%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%AA-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8 کوشا و دیگران، «تعهدات دولتها و حق بر سلامت و امنیت اجتماعی از منظر حقوق بینالملل با تأکید بر ویروس کووید 19»، 1400ش، چکیده.]</ref>
# تهدیدهای سایبری و شبکههای اجتماعی: ترویج هویتهای جعلی، تضعیف [[هویت ملی]]، گسست خانواده، تحریک گسلهای قومی و مذهبی.<ref>[https://jpas.ihu.ac.ir/article%20201072.html ندری و بخشایش، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج.1. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پ1397ش، ص149-150.]</ref>
== نگارخانه ==
<gallery widths="250" heights="250">
پرونده:امنیت اجتماعی۵.jpg|حضور بانوان در یکی از پارکهای تهران
پرونده:امنیت اجتماعی۶.jpg|جایگزین=اهدای گل بچههای مهدقرآن شکوفههای هلال احمر شهر گراش به پلیس|اهدای گل از سوی بچههای مهدقرآن شکوفههای هلال احمر شهر گراش به پلیس.
پرونده:امنیت اجتماعی۷.jpg|اهدای گل از سوی جمعی از نوجوانان یزدی به نیروهای انتظامی
</gallery>
==پانویس==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}
{{پانویس پیشنویس}}
== منابع ==
== منابع ==
{{آغاز منابع}}
{{آغاز منابع}}
* قرآن کریم.
* قرآن کریم.
* «اراذل و اوباش؛ از تهدید امنیت اجتماعی تا همپوشانی با جرایم سازمانیافته» ،خبرگزاری اعتماد آنلاین، تاریخ درج مطلب: 11 خرداد 1404ش.
* «اراذل و اوباش؛ از تهدید امنیت اجتماعی تا همپوشانی با جرایم سازمانیافته»، خبرگزاری اعتماد آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۱ خرداد ۱۴۰۴ش.
* اسمعیلی حسینآبادی، مهدی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، مطالعات قرآن و حدیث، دورۀ 18، شمارۀ 2، پیاپی 36، 1404ش.
* اسمعیلی حسینآبادی، مهدی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، مطالعات قرآن و حدیث، دورهٔ ۱۸، شمارهٔ ۲، پیاپی ۳۶، ۱۴۰۴ش.
* پورسعید، فرزاد، گوناگونی و انسجام ملی در جامعۀ ایرانی، فصلنامۀ مطالعات راهبردی، سال 10، شمارۀ 1، 1386ش.
* پورسعید، فرزاد، گوناگونی و انسجام ملی در جامعهٔ ایرانی، فصلنامهٔ مطالعات راهبردی، سال ۱۰، شمارهٔ ۱، ۱۳۸۶ش.
* «جابهجایی جمعیت و تهدیدهای امنیتی»، خبرگزاری تجارت فردا، تاریخ درج مطلب: 1 مهر 1396ش.
* «جابهجایی جمعیت و تهدیدهای امنیتی»، خبرگزاری تجارت فردا، تاریخ درج مطلب: ۱ مهر ۱۳۹۶ش.
* «جنگ رمضان پیروزی همهجانبۀ ملت ایران بود/ احیای روستا، راه نجات اقتصاد و هویت ملی کشور است/ بانکها، شریک احیای اقتصاد روستایی»، پایگاه اطلاعرسانی دولت، تاریخ درج مطلب: 23 فروردین 1405ش.
* «جنگ رمضان پیروزی همهجانبهٔ ملت ایران بود/ احیای روستا، راه نجات اقتصاد و هویت ملی کشور است/ بانکها، شریک احیای اقتصاد روستایی»، پایگاه اطلاعرسانی دولت، تاریخ درج مطلب: ۲۳ فروردین ۱۴۰۵ش.
* رفیعیان، مجتبی و دیگران، «ارزیابی و تحلیل شاخصهای امنیت اجتماعی استانهای کشور»، برنامهریزی منطقهای، دورۀ 11، شمارۀ 44، 1400ش.
* رفیعیان، مجتبی و دیگران، «ارزیابی و تحلیل شاخصهای امنیت اجتماعی استانهای کشور»، برنامهریزی منطقهای، دورهٔ ۱۱، شمارهٔ ۴۴، ۱۴۰۰ش.
* ره پیک، حسن، تقریرات درس حقوق امنیت ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی، 1386ش.
* ره پیک، حسن، تقریرات درس حقوق امنیت ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی، ۱۳۸۶ش.
* شایگان، فریبا، «تهدیدهای امنیت اجتماعی از دیدگاه مقام معظم رهبری»، دانشگاه تهران، دورۀ 3، شمارۀ 2، پیاپی5، 1392ش.
* شایگان، فریبا، «تهدیدهای امنیت اجتماعی از دیدگاه مقام معظم رهبری»، دانشگاه تهران، دورهٔ ۳، شمارهٔ ۲، پیاپی۵، ۱۳۹۲ش.
* کوشا، سهیلا و دیگران، «تعهدات دولتها و حق بر سلامت و امنیت اجتماعی از منظر حقوق بینالملل با تأکید بر ویروس کووید 19»، فصلنامۀ مطالعات امنیت اجتماعی، سال 12، شمارۀ 1، پیاپی 65، 1400ش.
* کوشا، سهیلا و دیگران، «تعهدات دولتها و حق بر سلامت و امنیت اجتماعی از منظر حقوق بینالملل با تأکید بر ویروس کووید ۱۹»، فصلنامهٔ مطالعات امنیت اجتماعی، سال ۱۲، شمارهٔ ۱، پیاپی ۶۵، ۱۴۰۰ش.
* «قرآن کریم و امنیت اجتماعی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: 12 آذر 1398ش.
* «قرآن کریم و امنیت اجتماعی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۱۲ آذر ۱۳۹۸ش.
* «مأموریتهای ویژۀ اجتماعی برای کمک به آسیبدیدگان جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: 30 فروردین 1405ش.
* «مأموریتهای ویژهٔ اجتماعی برای کمک به آسیبدیدگان جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
* ندری ،غلامرضا و بخشایش، احمد، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج.1. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پژوهشهای امنیتی حفاظتی، دورۀ 7، شمارۀ 25، 1397ش.
* ندری، غلامرضا و بخشایش، احمد، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج. ۱. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پژوهشهای امنیتی حفاظتی، دورهٔ ۷، شمارهٔ ۲۵، ۱۳۹۷ش.
* «نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 25 بهمن 1400ش.
* «نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۲۵ بهمن ۱۴۰۰ش.
* «نگاهی نو به مقولۀ امنیت در جمهوری اسلامی ایرانی (1)»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: 7 آبان 1388ش.
* «نگاهی نو به مقولهٔ امنیت در جمهوری اسلامی ایرانی (۱)»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۷ آبان ۱۳۸۸ش.
* «واکسیناسیون، حرکت در جهت ایجاد حس امنیت اجتماعی است»، پایگاه خبری دانشگاه شهید بهشتی، تاریخ درج مطلب: 23 بهمن 1400ش.
* «واکسیناسیون، حرکت در جهت ایجاد حس امنیت اجتماعی است»، پایگاه خبری دانشگاه شهید بهشتی، تاریخ درج مطلب: ۲۳ بهمن ۱۴۰۰ش.
* هادیپور، سکینه و زیوری، شهرزاد، «تأملی بر حاشیهنشینی و اثرگذاری آن بر امنیت اجتماعی (با تأکید بر شهر همدان)»، دانش انتظامی همدان، سال 1، شمارۀ 2، 1393ش.
* هادیپور، سکینه و زیوری، شهرزاد، «تأملی بر حاشیهنشینی و اثرگذاری آن بر امنیت اجتماعی (با تأکید بر شهر همدان)»، دانش انتظامی همدان، سال ۱، شمارهٔ ۲، ۱۳۹۳ش.
وضعیتی از زیست جمعی که در آن افراد جامعه در برابر تعرض به حقوق و داراییهای مشروع خود مانند جان، مال، حیثیت، باورها و فرصتهای اجتماعی از ایمنی عینی و احساس آرامش ذهنی برخوردار باشند
امنیت اجتماعی؛ ایمنی جان، مال، آبرو، هویت، موقعیت و آرامش افراد در برابر تهدیدهای درونجامعهای.
امنیت اجتماعی، وضعیتی از زیست جمعی است که در آن افراد جامعه در برابر هرگونه تعرض درونجامعهای به داراییهای مشروع خود، شامل جان، مال، حیثیت، باورها، حریم شخصی و فرصتهای برابر، از ایمنی عینی و آرامش ذهنی برخوردار هستند. این مفهوم فراتر از نظم اجتماعی، به کیفیت روابط میانفردی، میزان اعتماد به نهادهای عمومی، احساس تعلق به هویت جمعی و توانایی مقاومت در برابر فشارهای هنجاری و اقتصادی گسترش یافته است. امنیت اجتماعی زمانی تحقق مییابد که هم خطر واقعی آسیب به کمترین میزان رسیده باشد و هم ارزیابی ذهنی افراد از تهدید، جای خود را به اطمینان دهد؛ بههمین دلیل، تأمین و نگهداری آن بر عهدهٔ دولت، نهادهای مدنی و شهروندان بهطور همزمان است.
مفهومشناسی
امنیت اجتماعی (به لاتین: Secures، بهمعنای فقدان دلهره)[۱] وضعیتی است که در آن اعضای یک جامعه نسبت به حفظ حقوق بنیادین خود نظیر جان، مال، اعتبار، موقعیت و آزادیهای اجتماعی، در برابر سایر افراد، گروهها یا نهادها احساس ایمنی کنند.[۲] این مفهوم، برخلاف امنیت ملی که بر تمامیت ارضی و حاکمیت متمرکز است، ناظر بر تعاملات درونجامعهای و روابط شهروندان با یکدیگر و با دولت است.[۳]
در برخی مکاتب فکری، امنیت اجتماعی به توانایی یک جامعه در حفظ هویت بنیادین خود در برابر تهدیدهای بیرونی و درونی تعریف میشود. مرجع این امنیت، جامعه بهمثابه مجموعهای از هویتهای قومی، مذهبی و زبانی است و تهدید علیه آن، هر عاملی است که بقا یا انسجام این هویتها را به خطر اندازد.[۴]
قرآن نیز در آیاتی به مؤلفههای امنیت اجتماعی اشاره کرده است؛ بر اساس تفاسیر معاصر از جمله المیزان و نمونه، این مؤلفهها عبارتند از[۵] اولویت امنیت نسبت به نیازهای مادی،[۶] امنیت بهمثابه نعمت بنیادین پیش از روزی،[۷] شاخص بودن امنیت در کنار اطمینان و رزق برای جامعه مطلوب،[۸] گسترهٔ امنیت در سفر و حضر[۹] و ضمانت اجرای کیفری برای مخلان امنیت عمومی.[۱۰]
مؤلفهٔ اساسی سلامت اجتماعی (کاهش جرم، ترس و افزایش آرامش عمومی).[۱۲]
مراتب امنیت اجتماعی
سطح امنیت
رویکرد / زمان اقدام
تمرکز و اقدامات اصلی
نهادهای مسئول اصلی
منفعل (واکنشی)
پس از وقوع ناامنی و جرم
کشف جرم، دستگیری مجرمان و اعمال مجازات
دستگاههای انتظامی و قوه قضائیه
پیشگیرانه (فعال)
پیش از بروز ناامنی
جلوگیری از وقوع جرم، گشتزنی، نظارت و ایجاد بازدارندگی
دستگاههای انتظامی و قوه قضائیه
فرافعال (ایجابی)
رویکرد ساختاری و مستمر
ارتقای کیفیت زندگی، رفع ریشههای جرم، سیاستگذاری اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی
نهادهای سیاستگذار، دولت و دستگاههای برنامهریز.[۱۳]
ابعاد و مصادیق امنیت اجتماعی
اجرای طرح ارتقاء امنیت اجتماعی محله محور در زاهدان، مرداد ۱۴۰۳ش
امنیت اجتماعی دارای دو بُعد عینی و ذهنی است. برای بعد عینی امنیت اجتماعی شاخصهای قابل اندازهگیری مانند نرخ جرم، آمار بزهکاری و میزان خشونت ذکر شده است. بعد ذهنی به معنای ارزیابی افراد از ایمنی محیط زندگیشان ازجمله فضاهای عمومی و روابط اجتماعی است. امنیت اجتماعی زمانی بهصورت کامل برقرار است که هم خطر عینی آسیب به حداقل رسیده باشد و هم احساس ذهنی تهدید جای خود را به آرامش دهد.[۱۴] پژوهشگران این مصادیق مختلف امنیت اجتماعی را توصیف کردهاند:
گستره
تعریف مفهومی
مصادیق کلان
جانی
ایمنی جان افراد در برابر تعرض فیزیکی، خشونت و صدمات بدنی
احساس امنیت در ترددهای شبانه، استفاده از فضاهای عمومی، مواجهه بدون ترس با افراد ناشناس
مالی
حفظ اموال، داراییها و منابع اقتصادی افراد از دستبرد، سرقت و تعدی
امنیت مسکن، امنیت خودرو، امنیت معاملات مالی و همراه داشتن وجه نقد
شغلی
امنیت و آرامش افراد در محیط کار و نسبت به آیندهٔ شغلی
ثبات شغلی، فرصتهای برابر ارتقا، نبود تبعیض، آرامش خاطر در محیط کار
احساس تعلق، اعتماد و همبستگی میان افراد جامعه و حمایتهای متقابل اجتماعی
امنیت در تعاملات با گروههای دیگر (از جمله مهاجران)، مشارکت اجتماعی، همدردی جمعی
نوامیس
آسایش بصری و محیطی ویژهٔ زنان و مصونیت آنها از رفتارهای نامناسب
رضایت زنان از نحوهٔ برخورد دیگران، ایمنی در فضاهای عمومی از منظر زنان
فکری و روانی
نداشتن دغدغه و نگرانی در مورد مسائل زندگی و احساس آرامش نسبی دربارهٔ آینده
آرامش روحی و فکری در امور روزمره، اعتماد و اطمینان به آینده
فرهنگی
امکان مشارکت در فعالیتهای فرهنگی، هنری و ادبی و تقویت فرهنگ عمومی
حضور در تشکلهای فرهنگی و مذهبی، دسترسی به منابع فرهنگی[۱۷]
عوامل مؤثر بر امنیت اجتماعی
مجموعهای از متغیرهای اقتصادی، سیاسی، نهادی، اجتماعی، فرهنگی، جمعیتی و فناورانه است که از بیرون بر میزان و کیفیت امنیت اجتماعی در سطح تعاملات روزمره و احساس امنیت فردی اثر میگذارند:
عوامل اقتصادی
نمایی از یک فروشگاه که در آن امکان خرید با کالابرگ فراهم است.اشتغال پایدار و درآمد کافی: کاهش فقر و ناامنی معیشتی، کاهش انگیزههای ارتکاب جرمهای خرد و رفتارهای فرصتطلبانه.
توزیع عادلانهٔ درآمد و ثروت: کاهش احساس محرومیت نسبی و تنشهای طبقاتی، افزایش اعتماد نهادی و میانفردی.
حمایت از کسبوکارهای خرد و مشاغل غیررسمی: کاهش وابستگی به فعالیتهای غیرقانونی و حاشیهنشینی اقتصادی.[۱۸]
عوامل سیاسی و نهادی
حاکمیت قانون و دسترسی برابر به عدالت: افزایش پیشبینیپذیری رفتار نهادها، کاهش احساس بیحمایتی و تضییع حقوق.
ثبات سیاسی و امنیت قضایی: کاهش ترس از پیگردهای خودسرانه، افزایش احساس امنیت در کنشگری اجتماعی قانونمند.
کارآمدی نهادهای انتظامی و قضایی: کاهش زمان پاسخگویی به جرائم، افزایش هزینهٔ ارتکاب جرم، تقویت اثر بازدارندگی.[۱۹]
عوامل اجتماعی و سرمایهای
سامانه گزارشگران فساد سازمان بازرسی کل کشور
اعتماد متقابل میان مردم و حاکمیت: تسهیل همکاریهای جمعی، کاهش هزینههای نظارت رسمی، افزایش تابآوری جامعه در بحرانها.[۲۰]
مشارکت شهروندی در نظارت عمومی: پوشش خلأهای نظارتی نهادهای رسمی، کاهش فرصتهای ارتکاب جرم از طریق حضور فعال شهروندان در فضاهای عمومی؛ همانند تجربهٔ همیاری مردمی در رویدادهایی مانند جنگ رمضان.[۲۱]
انسجام محلهای و هویت مکانی: افزایش مسئولیتپذیری نسبت به محیط سکونت، کاهش جرم در فضاهای مشترک از طریق نظارت طبیعی همسایگان.[۲۲]
عوامل فرهنگی و هنجاری
نهادینه شدن هنجارهای همکاری (وفای به عهد، صداقت، پرهیز از غیبت و تجسس): کاهش اصطکاکهای روزمره در تعاملات بینفردی، افزایش پیشبینیپذیری رفتار دیگران و کاهش تنشهای روانی.[۲۳]
فرهنگ صلحمحوری و اصلاح ذاتالبین: کاهش خشونتهای پراکنده و حل منازعات محلهای پیش از تشدید، کاهش بار مراجعه به نهادهای قضایی.[۲۶]
عوامل جمعیتی، فضایی و فناورانه
توزیع متوازن جمعیت: کاهش تمرکز فقر و آنومی در مناطق حاشیهای کلانشهرها، افزایش نظارت طبیعی و شبکههای همیاری سنتی در سکونتگاههای کوچکمقیاس.[۲۷]
گسترش شبکههای اجتماعی آنلاین: کاهش محدودیتهای جغرافیایی برای ارتباطات جمعی، تسهیل همبستگی فراملی و مبادله تجربیات ایمنی، اما همزمان افزایش امکان شایعه، التهاب و هراس جمعی در نبود زیرساختهای اعتمادساز.[۲۸]
وجود زیرساختهای فنی و قانونی تنظیمگر در فضای مجازی: شفافیت قوانین و فرآیندهای نظارت، میتواند فضای مجازی را به بستری برای افزایش اعتماد ارتباطی و کاهش هراس از ناامنی دیجیتال تبدیل کند.[۲۹]
تهدیدهای امنیت اجتماعی
مجموعهای از عواملی چندبعدی و انباشتی، بقا، هویت و ثبات گروههای اجتماعی یا کل جامعه را با چالش مواجه میسازد.[۳۰]
تهدیدهای ساختاری و نهادی
حاشیهنشینی در اهواز، خیابان فرعی یکم منطقه حصیر آباد
«اراذل و اوباش؛ از تهدید امنیت اجتماعی تا همپوشانی با جرایم سازمانیافته»، خبرگزاری اعتماد آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۱ خرداد ۱۴۰۴ش.
اسمعیلی حسینآبادی، مهدی و دیگران، «تأثیر ایمان در تحقق امنیت اجتماعی از منظر قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهمالسلام»، مطالعات قرآن و حدیث، دورهٔ ۱۸، شمارهٔ ۲، پیاپی ۳۶، ۱۴۰۴ش.
پورسعید، فرزاد، گوناگونی و انسجام ملی در جامعهٔ ایرانی، فصلنامهٔ مطالعات راهبردی، سال ۱۰، شمارهٔ ۱، ۱۳۸۶ش.
«جابهجایی جمعیت و تهدیدهای امنیتی»، خبرگزاری تجارت فردا، تاریخ درج مطلب: ۱ مهر ۱۳۹۶ش.
«جنگ رمضان پیروزی همهجانبهٔ ملت ایران بود/ احیای روستا، راه نجات اقتصاد و هویت ملی کشور است/ بانکها، شریک احیای اقتصاد روستایی»، پایگاه اطلاعرسانی دولت، تاریخ درج مطلب: ۲۳ فروردین ۱۴۰۵ش.
رفیعیان، مجتبی و دیگران، «ارزیابی و تحلیل شاخصهای امنیت اجتماعی استانهای کشور»، برنامهریزی منطقهای، دورهٔ ۱۱، شمارهٔ ۴۴، ۱۴۰۰ش.
ره پیک، حسن، تقریرات درس حقوق امنیت ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی، ۱۳۸۶ش.
شایگان، فریبا، «تهدیدهای امنیت اجتماعی از دیدگاه مقام معظم رهبری»، دانشگاه تهران، دورهٔ ۳، شمارهٔ ۲، پیاپی۵، ۱۳۹۲ش.
صالحی امیری، سیدرضا، امنیت اجتماعی، تهران، مرکز تحقیقات استراتژیک، ۱۳۹۱ش.
عبدی، مهدی و دیگران، «شناسایی ابعاد و شاخصهای امنیت اجتماعی»، سبک زندگی اسلامی با محوریت سلامت، دورهٔ ۷، ۱۴۰۲ش.
عدل، محسن، «نقش زنان و امنیت اجتماعی»، دانشگاه علوم انتظامی، همایش پلیس زن و امنیت عمومی، ۱۳۸۶ش.
کوشا، سهیلا و دیگران، «تعهدات دولتها و حق بر سلامت و امنیت اجتماعی از منظر حقوق بینالملل با تأکید بر ویروس کووید ۱۹»، فصلنامهٔ مطالعات امنیت اجتماعی، سال ۱۲، شمارهٔ ۱، پیاپی ۶۵، ۱۴۰۰ش.
«قرآن کریم و امنیت اجتماعی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۱۲ آذر ۱۳۹۸ش.
«مأموریتهای ویژهٔ اجتماعی برای کمک به آسیبدیدگان جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۴۰۵ش.
ندری، غلامرضا و بخشایش، احمد، «بررسی تأثیر شبکههای اجتماعی مجازی بر امنیت اجتماعی ج. ۱. ایران با رویکرد سیاستگذاری»، پژوهشهای امنیتی حفاظتی، دورهٔ ۷، شمارهٔ ۲۵، ۱۳۹۷ش.
«نگاهی به امنیت اجتماعی قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: ۲۵ بهمن ۱۴۰۰ش.
«نگاهی نو به مقولهٔ امنیت در جمهوری اسلامی ایرانی (۱)»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۷ آبان ۱۳۸۸ش.
«واکسیناسیون، حرکت در جهت ایجاد حس امنیت اجتماعی است»، پایگاه خبری دانشگاه شهید بهشتی، تاریخ درج مطلب: ۲۳ بهمن ۱۴۰۰ش.
هادیپور، سکینه و زیوری، شهرزاد، «تأملی بر حاشیهنشینی و اثرگذاری آن بر امنیت اجتماعی (با تأکید بر شهر همدان)»، دانش انتظامی همدان، سال ۱، شمارهٔ ۲، ۱۳۹۳ش.