چالوس: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۵۱: / خط ۵۱: @@
 == آثار تاریخی ==
-<gallery>
+چالوس به‌دلیل عبور رودخانهٔ چالوس از میان آن، دارای پل‌های متعددی است. ازجملهٔ آن‌ها می‌توان به پلی اشاره کرد که از جنس بتن ساخته شده و ۱۲۰۰ متر طول و ۵۰ متر عرض دارد. این پل در سال ۱۳۱۲ش به بهره‌برداری رسید.<ref>فرهنگ جغرافیایی آبادی‌های کشور، چالوس ـ آمل، ۱۳۸۰ش، ج27، ص99؛ نوشین، چالوس، ۱۳۵۵ش، ص۹۶–۹۷.</ref> در همان سال‌ها، ساختمان‌های دیگری همچون کارخانهٔ حریربافی، بیمارستان و کاخ چای‌خوران و نیز یک پل فلزی در این شهر ساخته شدند.<ref>نوشین، چالوس، ۱۳۵۵ش، ص۹0-97؛ شایان، مازندران، ۱۳۶۴ش، ص۱۷۳–۱۷۴؛ محبوبی اردکانی، تاریخ مؤسسات تمدنی جدید در ایران، ۱۳۶۸ش، ج3، ص166-167.</ref> پس‌از آن، مسجد و مدرسهٔ علوم دینی (مدرسهٔ علمیهٔ امام صادق) به‌همراه کتابخانه‌ای در کنار آن احداث شد. این کتابخانه دارای بیش از ۲۲۰۰ جلد کتاب است که برخی از آنها چاپ سنگی یا نسخ خطی هستند. پل زغال چالوس نیز یکی از یادگاری‌های کهن و تاریخی این شهر است. این پل بر روی رود چالوس در سال ۱۳۰۷ش ساخته شده و به‌عنوان یکی از پل‌های تاریخی و دیدنی چالوس شناخته می‌شود.<ref>طیار مراغی، فهرست نسخه‌های خطی در مدرسهٔ امام صادق، ۱۳۸۱ش، ص۲۵–۲۶؛ موسوی، «مسجد جامع چالوس»، ۱۳۸۱ش، ص۶۴–۶۷.</ref>
+از دیگر آثار تاریخی چالوس، تپه‌ای در محوطهٔ کاخ سلطانی است که مورخان آن را ویرانه‌های قلعهٔ کهن چالوس می‌دانند. همچنین بقعهٔ حمزه‌رضا، امامزاده خلیل، گورستان کهن گرمابک، بقعهٔ آقا عبدالرضا، بقعهٔ سیدمحمد فرزند [[امام جعفر صادق]]، امامزاده یحیی، امامزاده علی بن موسی‌الرضا، قلعهٔ سنگ‌سرک و بقعهٔ شاه علم‌دار از دیگر آثار تاریخی این شهر به‌ شمار می‌روند.<ref>ستوده، از آستارا تا استارباد، ۱۳۵۵ش، ج3، ص107.</ref>
+کاخ چای‌خوران از بناهای ساخته‌شده در دوران پهلوی اول است که امروزه به‌عنوان ادارهٔ میراث فرهنگی چالوس استفاده می‌شود.<ref>[https://www.chargoshe.ir/fa/iran/city/740 «معرفی و اطلاعات کامل شهر چالوس»، سایت چهارگوشه ایران زیبا.]</ref> در بخش جاذبه‌های طبیعی، پارک جنگلی فین چالوس با کلبه‌ها و کومه‌های سنتی، نیلوفران مردابی، رودخانه و آواز پرندگان، از مقاصد گردشگری محبوب این منطقه به‌ شمار می‌رود.<ref>[https://www.alibaba.ir/mag/chalus-attraction/ تخت روان، «جاهای دیدنی چالوس»، وب‌سایت علی بابا.]</ref><gallery>
 پرونده:چالوس۱.jpg|پل زغال بر روی روخانه چالوس
 پرونده:چالوس۲.jpg|کاخ سلطنتی چا‌خوران
 پرونده:چالوس۳.png|پل فلزی بر بروی رودخانه چالوس
-</gallery>چالوس به‌دلیل عبور رودخانهٔ چالوس از میان آن، دارای پل‌های متعددی است. ازجملهٔ آن‌ها می‌توان به پلی اشاره کرد که از جنس بتن ساخته شده و ۱۲۰۰ متر طول و ۵۰ متر عرض دارد. این پل در سال ۱۳۱۲ش به بهره‌برداری رسید.<ref>فرهنگ جغرافیایی آبادی‌های کشور، چالوس ـ آمل، ۱۳۸۰ش، ج27، ص99؛ نوشین، چالوس، ۱۳۵۵ش، ص۹۶–۹۷.</ref> در همان سال‌ها، ساختمان‌های دیگری همچون کارخانهٔ حریربافی، بیمارستان و کاخ چای‌خوران و نیز یک پل فلزی در این شهر ساخته شدند.<ref>نوشین، چالوس، ۱۳۵۵ش، ص۹0-97؛ شایان، مازندران، ۱۳۶۴ش، ص۱۷۳–۱۷۴؛ محبوبی اردکانی، تاریخ مؤسسات تمدنی جدید در ایران، ۱۳۶۸ش، ج3، ص166-167.</ref> پس‌از آن، مسجد و مدرسهٔ علوم دینی (مدرسهٔ علمیهٔ امام صادق) به‌همراه کتابخانه‌ای در کنار آن احداث شد. این کتابخانه دارای بیش از ۲۲۰۰ جلد کتاب است که برخی از آنها چاپ سنگی یا نسخ خطی هستند. پل زغال چالوس نیز یکی از یادگاری‌های کهن و تاریخی این شهر است. این پل بر روی رود چالوس در سال ۱۳۰۷ش ساخته شده و به‌عنوان یکی از پل‌های تاریخی و دیدنی چالوس شناخته می‌شود.<ref>طیار مراغی، فهرست نسخه‌های خطی در مدرسهٔ امام صادق، ۱۳۸۱ش، ص۲۵–۲۶؛ موسوی، «مسجد جامع چالوس»، ۱۳۸۱ش، ص۶۴–۶۷.</ref>
+</gallery>
+== جاذبه‌های گردشگری ==
+چالوس دارای آب‌وهوای معتدل و مرطوب است<ref>فرهنگ جغرافیایی آبادی‌های کشور، چالوس ـ آمل، ۱۳۸۰ش، ج27، ص98.</ref> و از کوه‌های مرتفع آن می‌توان به کردکتی با ارتفاع ۱۳۰۰ متر و مگس‌خانی با ارتفاع ۸۰۰ متر اشاره کرد.<ref>فرهنگ جغرافیایی کوه‌های کشور، ۱۳۷۶ش، ج4، ص338 و 360 و 372.</ref> از مهم‌ترین جاذبه‌های طبیعی این شهر، رودخانهٔ چالوس، چشمه‌سارها و آبشارهای فراوان، دره‌های سیاه‌بیشه، پل زنگوله، هزارچم، چشم‌اندازهای جنگلی و شالیزارهای سرسبز هستند. [[جاده چالوس|جادهٔ تهران_چالوس]] نیز از زیباترین مسیرهای ایران و جهان به‌شمار می‌رود و سالانه گردشگران بسیاری را به خود جذب می‌کند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/224659/چالوس شایسته، «چالوس»، وب‌سایت مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
-از دیگر آثار تاریخی چالوس، تپه‌ای در محوطهٔ کاخ سلطانی است که مورخان آن را ویرانه‌های قلعهٔ کهن چالوس می‌دانند. همچنین بقعهٔ حمزه‌رضا، امامزاده خلیل، گورستان کهن گرمابک، بقعهٔ آقا عبدالرضا، بقعهٔ سیدمحمد فرزند [[امام جعفر صادق]]، امامزاده یحیی، امامزاده علی بن موسی‌الرضا، قلعهٔ سنگ‌سرک و بقعهٔ شاه علم‌دار از دیگر آثار تاریخی این شهر به‌ شمار می‌روند.<ref>ستوده، از آستارا تا استارباد، ۱۳۵۵ش، ج3، ص107.</ref>
+از دیگر جاذبه‌های طبیعی و گردشگری چالوس می‌توان به [[دریاچه ولشت|دریاچهٔ ولشت]] در جنوب غربی شهر اشاره کرد که زیستگاه ماهی‌ها، آبزیان و پرندگان مهاجر بسیاری است. همچنین آبشار آکاپل، آبشار هریجان، درهٔ جنگلی چالوس، بوستان جنگلی چالوس، [[پارک جنگلی نمک‌آبرود|بوستان جنگلی نمک‌آب‌رود]]، مرداب کندوچال و دریاچهٔ سد دریوک از دیگر مناطق دیدنی این شهرستان به‌ شمار می‌روند.<ref>زنده‌دل، مجموعهٔ راهنمای جامع ایران‌گردی (استان مازندران)، ۱۳۷۹ش، ص۴۵.</ref>
-کاخ چای‌خوران از بناهای ساخته‌شده در دوران پهلوی اول است که امروزه به‌عنوان ادارهٔ میراث فرهنگی چالوس استفاده می‌شود.<ref>[https://www.chargoshe.ir/fa/iran/city/740 «معرفی و اطلاعات کامل شهر چالوس»، سایت چهارگوشه ایران زیبا.]</ref> در بخش جاذبه‌های طبیعی، پارک جنگلی فین چالوس با کلبه‌ها و کومه‌های سنتی، نیلوفران مردابی، رودخانه و آواز پرندگان، از مقاصد گردشگری محبوب این منطقه به‌ شمار می‌رود.<ref>[https://www.alibaba.ir/mag/chalus-attraction/ تخت روان، «جاهای دیدنی چالوس»، وب‌سایت علی بابا.]</ref>
-== جاذبه‌های گردشگری ==
+رودخانهٔ چالوس نیز از مهم‌ترین منابع آبی و یکی از مهم‌ترین رودخانه‌های استان مازندران محسوب می‌شود. شاخهٔ اصلی آن از دامنه‌های شرقی کوه‌های تخت سلیمان سرچشمه گرفته و در مسیر خود به رودهای دیگری که از سمت غربی کوه‌های کندوان جاری می‌شوند، می‌پیوندد. این رودخانه حدود ۳ هزار هکتار از شالیزارهای دهستان‌های قشلاق و کران را آبیاری کرده و در دو کیلومتری شهر چالوس به دریای خزر می‌ریزد. طول این رودخانه از سرچشمه تا دریا حدود ۸۰ کیلومتر و پهنای آن در برخی نقاط به ۷۰ متر می‌رسد. از دیگر رودخانه‌های این شهرستان می‌توان به رودهای زوات و کلیاک اشاره کرد.<ref>شایان، مازندران، ۱۳۶۴ش، ص۳۵؛ افشین، رودخانه‌های ایران، ۱۳۷۳ش، ج2، ص110 و 230-231؛ فرهنگ جغرافیایی آبادی‌های کشور، چالوس ـ آمل، ۱۳۸۰ش، ج27، ص99.</ref><gallery>
-<gallery>
 پرونده:چالوس۴.jpg|جنگل‌های کلارستاق نمک‌آب‌رود
 پرونده:چالوس۵.jpg|مرداب کندوچال
@@ خط ۶۹: / خط ۷۲: @@
 پرونده:چالوس۸.jpg|دریاچه ولشت
 پرونده:چالوس۹.jpg|دو زن بر روی پل معلق در منطقه نمک‌آبرود
-</gallery>چالوس دارای آب‌وهوای معتدل و مرطوب است<ref>فرهنگ جغرافیایی آبادی‌های کشور، چالوس ـ آمل، ۱۳۸۰ش، ج27، ص98.</ref> و از کوه‌های مرتفع آن می‌توان به کردکتی با ارتفاع ۱۳۰۰ متر و مگس‌خانی با ارتفاع ۸۰۰ متر اشاره کرد.<ref>فرهنگ جغرافیایی کوه‌های کشور، ۱۳۷۶ش، ج4، ص338 و 360 و 372.</ref> از مهم‌ترین جاذبه‌های طبیعی این شهر، رودخانهٔ چالوس، چشمه‌سارها و آبشارهای فراوان، دره‌های سیاه‌بیشه، پل زنگوله، هزارچم، چشم‌اندازهای جنگلی و شالیزارهای سرسبز هستند. [[جاده چالوس|جادهٔ تهران_چالوس]] نیز از زیباترین مسیرهای ایران و جهان به‌شمار می‌رود و سالانه گردشگران بسیاری را به خود جذب می‌کند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/224659/چالوس شایسته، «چالوس»، وب‌سایت مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
+</gallery>
-از دیگر جاذبه‌های طبیعی و گردشگری چالوس می‌توان به [[دریاچه ولشت|دریاچهٔ ولشت]] در جنوب غربی شهر اشاره کرد که زیستگاه ماهی‌ها، آبزیان و پرندگان مهاجر بسیاری است. همچنین آبشار آکاپل، آبشار هریجان، درهٔ جنگلی چالوس، بوستان جنگلی چالوس، [[پارک جنگلی نمک‌آبرود|بوستان جنگلی نمک‌آب‌رود]]، مرداب کندوچال و دریاچهٔ سد دریوک از دیگر مناطق دیدنی این شهرستان به‌ شمار می‌روند.<ref>زنده‌دل، مجموعهٔ راهنمای جامع ایران‌گردی (استان مازندران)، ۱۳۷۹ش، ص۴۵.</ref>
-رودخانهٔ چالوس نیز از مهم‌ترین منابع آبی و یکی از مهم‌ترین رودخانه‌های استان مازندران محسوب می‌شود. شاخهٔ اصلی آن از دامنه‌های شرقی کوه‌های تخت سلیمان سرچشمه گرفته و در مسیر خود به رودهای دیگری که از سمت غربی کوه‌های کندوان جاری می‌شوند، می‌پیوندد. این رودخانه حدود ۳ هزار هکتار از شالیزارهای دهستان‌های قشلاق و کران را آبیاری کرده و در دو کیلومتری شهر چالوس به دریای خزر می‌ریزد. طول این رودخانه از سرچشمه تا دریا حدود ۸۰ کیلومتر و پهنای آن در برخی نقاط به ۷۰ متر می‌رسد. از دیگر رودخانه‌های این شهرستان می‌توان به رودهای زوات و کلیاک اشاره کرد.<ref>شایان، مازندران، ۱۳۶۴ش، ص۳۵؛ افشین، رودخانه‌های ایران، ۱۳۷۳ش، ج2، ص110 و 230-231؛ فرهنگ جغرافیایی آبادی‌های کشور، چالوس ـ آمل، ۱۳۸۰ش، ج27، ص99.</ref>
 == چالوس در ادبیات فارسی ==
 در ادبیات معاصر ایران، افرادی همچون [[محمدتقی بهار|ملک‌الشعرای بهار]] در اشعار خود، به زیبایی این منطقه اشاره کرده‌اند:<ref>[https://ganjoor.net/bahar/ghasidebk/sh96 ملک‌الشعرای بهار، قصاید، شماره 96، سپید رود، وب‌سایت گنجور.]</ref>