حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
<big>'''مبعوث‌شدن مردم؛'''</big> برانگیخته‌شدن تاریخی و الهی یک ملت برای نقش‌آفرینی در حوادث سرنوشت‌ساز.
<big>'''مبعوث‌شدن مردم؛'''</big> اصطلاحی برگرفته از سخنان [[سید علی خامنه‌ای]]، رهبر سابق انقلاب اسلامی ایران، به‌معنای برانگیخته‌شدن مردم ایران برای مقابله با حوادث و نقش‌آفرینی تعیین‌کننده در سرنوشت کشور.


مبعوث‌شدن مردم، اصطلاحی است در اندیشۀ سیاسی معاصر ایران که به برانگیخته‌شدن و نقش‌آفرینی تاریخی ملت در برابر حوادث و تهدیدها اشاره دارد. این مفهوم برگرفته از معنای قرآنی «بعثت» به معنای برانگیختن برای تحول و ورود به مرحله‌ای جدید از تکامل است که در آن، مردم یک جامعه به جای صرفاً دریافت‌کننده رسالت، خود مأموریت الهی-تاریخی یافته و در مسیر تحقق عدالت و دفاع از ارزش‌ها قیام می‌کنند.
مبعوث‌شدن مردم، اصطلاحی است در اندیشۀ سیاسی معاصر ایران که به برانگیخته‌شدن و نقش‌آفرینی تاریخی مردم ایران در برابر حوادث و تهدیدها اشاره دارد. این مفهوم برگرفته از معنای قرآنی بعثت به‌معنای برانگیختن برای تحول و ورود به مرحله‌ای جدید از تکامل است که در آن، مردم یک جامعه به جای صرفاً دریافت‌کنندۀ رسالت، خود مأموریت الهی-تاریخی یافته و در مسیر تحقق عدالت و دفاع از ارزش‌ها قیام می‌کنند.


== مفهوم‌شناسی ==
== مفهوم‌شناسی ==
خط ۲۰: خط ۲۰:
== عوامل مبعوث‌شدن مردم ==
== عوامل مبعوث‌شدن مردم ==
بر اساس دیدگاه تحلیلگران، راز مبعوث‌شدن مردم در پیوند هویتی میان نظام سیاسی و هویت ملی-دینی در جمهوری اسلامی ایران نهفته است؛ پیوندی که پیش از انقلاب به‌دلیل سرکوب و عدم وجود گفتمان مشترک میان حاکمیت و مردم وجود نداشت. به‌گفته آنان، پروژه ملت‌سازی در دوران پهلوی با تکیه بر باستان‌گرایی و الگوی سکولار دولت-ملت تا حد زیادی شکست خورد، در حالی که انقلاب اسلامی ایران با ارائه نسخۀ جدید از هویت ایرانی-اسلامی، زمینۀ شکل‌گیری ملتی با ارادۀ تاریخی را فراهم آورد. این تحلیلگران، [[ترور سید علی خامنه‌ای|ترور سید علی خامنه‌ای،]] رهبر پیشین انقلاب اسلامی را عاملی توصیف می‌کنند که به نظر آنها راز خون را آشکار کرد و توانست نیروی پنهان در ناخودآگاه جمعی ملت ایران را به فعلیت برساند و رشتۀ پیوند هویتی را مستحکم کند. همچنین تجاوز خارجی با سطح بالای خشونت، هرگونه فریب تبلیغاتی دربارۀ غرب را از میان برد و مؤلفه‌های هویتی را شکوفا سازد. به‌گواهی اسناد تاریخی، پیش از انقلاب، مردم در برابر حمله شهریور ۱۳۲۰ش متحد نشدند، اما انقلاب اسلامی با ایجاد پیوند میان نظام سیاسی و هویت ملی، دفاع هشت‌ساله را به نخستین جنگ میهنی تبدیل کرد و از آن پس مردم در برابر هر تهدیدی ایستادگی کرده‌اند.<ref>[https://jamejamonline.ir/fa/news/1547846/%D9%85%D8%A8%D8%B9%D9%88%D8%AB-%D8%B4%D8%AF%D9%86-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D9%88%D9%86-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A8%D9%88%D8%AF «مبعوث شدن مردم، راز خون رهبر شهید انقلاب بود»، وب‌سایت جام جم سیما.]</ref>
بر اساس دیدگاه تحلیلگران، راز مبعوث‌شدن مردم در پیوند هویتی میان نظام سیاسی و هویت ملی-دینی در جمهوری اسلامی ایران نهفته است؛ پیوندی که پیش از انقلاب به‌دلیل سرکوب و عدم وجود گفتمان مشترک میان حاکمیت و مردم وجود نداشت. به‌گفته آنان، پروژه ملت‌سازی در دوران پهلوی با تکیه بر باستان‌گرایی و الگوی سکولار دولت-ملت تا حد زیادی شکست خورد، در حالی که انقلاب اسلامی ایران با ارائه نسخۀ جدید از هویت ایرانی-اسلامی، زمینۀ شکل‌گیری ملتی با ارادۀ تاریخی را فراهم آورد. این تحلیلگران، [[ترور سید علی خامنه‌ای|ترور سید علی خامنه‌ای،]] رهبر پیشین انقلاب اسلامی را عاملی توصیف می‌کنند که به نظر آنها راز خون را آشکار کرد و توانست نیروی پنهان در ناخودآگاه جمعی ملت ایران را به فعلیت برساند و رشتۀ پیوند هویتی را مستحکم کند. همچنین تجاوز خارجی با سطح بالای خشونت، هرگونه فریب تبلیغاتی دربارۀ غرب را از میان برد و مؤلفه‌های هویتی را شکوفا سازد. به‌گواهی اسناد تاریخی، پیش از انقلاب، مردم در برابر حمله شهریور ۱۳۲۰ش متحد نشدند، اما انقلاب اسلامی با ایجاد پیوند میان نظام سیاسی و هویت ملی، دفاع هشت‌ساله را به نخستین جنگ میهنی تبدیل کرد و از آن پس مردم در برابر هر تهدیدی ایستادگی کرده‌اند.<ref>[https://jamejamonline.ir/fa/news/1547846/%D9%85%D8%A8%D8%B9%D9%88%D8%AB-%D8%B4%D8%AF%D9%86-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D9%88%D9%86-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A8%D9%88%D8%AF «مبعوث شدن مردم، راز خون رهبر شهید انقلاب بود»، وب‌سایت جام جم سیما.]</ref>
== بسترهای عینی و تاریخی حضور مردم ==
در طول تاریخ جمهوری اسلامی ایران، نمونه‌های متعددی از حضور مردم به عنوان مصداق کامل این اصطلاح مشاهده می‌شود. از جمله:
در سال‌های نخست انقلاب، مردم در برابر انفجار نماز جمعه و تهدید به بمباران راهپیمایی تهران، با لباس کفن‌پوش در صحنه حاضر شدند.
در اغتشاشات ۱۸ و ۱۹ دی‌ماه 1404ش، مردم به‌صورت خودجوش و میلیونی در خیابان‌ها حضور یافتند و علیه فتنه‌گران شعار دادند و آتش فتنه را خاموش کردند.<ref>[https://www.irna.ir/news/86114439/%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AB%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85 بنایی، «دفاع ملی و بعثت مردم»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
در جنگ تحمیلی سوم (موسوم به جنگ رمضان)، مردم چهل شبانه‌روز زیر بمباران و هجوم پهپادها و تهدیدهای امنیتی و نظامی، استوار و منسجم پای کار بودند.
در چهلمین روز پس از آغاز جنگ و [[شهادت سید علی خامنه‌ای|شهادت سیدعلی خامنه‌ای]]، مردم در راهپیمایی روز قدس در مقیاس ده‌ها میلیونی شرکت کردند.


== مصادیق <big>'''عینی'''</big> ==
== مصادیق <big>'''عینی'''</big> ==
حضور گستردۀ مردم از همه اقشار در راهپیمایی‌ها و اجتماعات شبانه در شهرهای مختلف ایران در طول جنگ تحمیلی سوم را مصداق عینی اصطلاح مبعوث‌شدن مردم دانسته‌اند. در شرایط بمباران و پس از ترور سید علی خامنه‌ای، مردم با حضور خود دو خط مقدم دفاع ملی را شکل دادند: نیروهای مسلح در میدان نبرد و مردم در صحنه اجتماعی. انتخاب رهبر جدید در جلسۀ مجلس خبرگان زیر بمباران و حمایت گستردۀ داخلی و خارجی از او، از دیگر مصادیق این برانگیختگی جمعی توصیف شده است. این حضور در مقیاس ده‌ها میلیونی، از سوی برخی ناظران به عنوان جلوه‌ای از بعثت مردم تفسیر شده است.<ref>[https://www.irna.ir/news/86114439/%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AB%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85 بنایی، «دفاع ملی و بعثت مردم»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
حضور گستردۀ مردم از همه اقشار در راهپیمایی‌ها و اجتماعات شبانه در شهرهای مختلف ایران در طول جنگ تحمیلی سوم را مصداق عینی اصطلاح مبعوث‌شدن مردم دانسته‌اند. در شرایط بمباران و پس از ترور سید علی خامنه‌ای، مردم با حضور خود دو خط مقدم دفاع ملی را شکل دادند: نیروهای مسلح در میدان نبرد و مردم در صحنه اجتماعی. انتخاب رهبر جدید در جلسۀ مجلس خبرگان زیر بمباران و حمایت گستردۀ داخلی و خارجی از او، از دیگر مصادیق این برانگیختگی جمعی توصیف شده است. این حضور در مقیاس ده‌ها میلیونی، از سوی برخی ناظران به عنوان جلوه‌ای از بعثت مردم تفسیر شده است.<ref>[https://www.irna.ir/news/86114439/%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%B9%D8%AB%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85 بنایی، «دفاع ملی و بعثت مردم»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> برخی تحلیلگران، حضور مردم در رویدادهای پیشین تاریخ جمهوری اسلامی ایران را نیز مصداق عینی اصطلاح مبعوث‌شدن مردم دانسته‌اند. به‌گفتۀ آنها، در طول دوران انقلاب اسلامی، جنگ تحمیلی هشت‌سالۀ عراق علیه ایران، جنگ تحمیلی 12 روزۀ اسراییل علیه ایران و حوادث دی ماه 1404ش، همواره حضور و برانگیختگی مردم قابل مشاهده بوده است. راهپیمایی ۲۲ بهمن، حضور در ۲۲ دی، اجتماعات روز قدس در شرایط بمباران و نیز حضور مردم در روز [[شهادت سید علی خامنه‌ای|شهادت سیدعلی خامنه‌ای]]، از جمله نمونه‌هایی است که در این چارچوب تفسیر شده است. با این حال به اعتقاد این ناظران، آنچه در جنگ تحمیلی سوم رخ داد، از جهت گستردگی، شدت و خستگی‌ناپذیری، شکل ویژه‌تری از این برانگیختگی جمعی به شمار می‌رود.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1803256/%D9%85%D8%A8%D8%B9%D9%88%D8%AB-%D8%B4%D8%AF%D9%86-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D9%87%DB%8C%D9%85%D9%86%D9%87-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AF%D8%B4%D9%85%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%B4%DA%A9%D8%B3%D8%AA «مبعوث‌شدن مردم هیمنه پوشالی دشمن را شکست»، وب‌سایت مشرق.]</ref>


== پیامدها ==
== پیامدها ==