سعید مقدم (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
سعید مقدم (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۱: خط ۱:
<big>'''خرم‌دره'''</big>؛ شهر و شهرستانی زیبا و خرم در استان زنجان.<br>
<big>'''خرم‌دره'''</big>؛ شهر و شهرستانی زیبا و خرم در استان زنجان.<br>خُرم‌دره، شهر، شهرستان و روستایی به‌همین نام در استان [[زنجان]] است. این منطقه، به‌دلیل داشتن طبیعتی زیبا، به «نگین سبز شمال غرب ایران»<ref>[https://home.mehromah.ir/fun/touring-iran/3586-%D8%AE%D8%B1%D9%85%D8%AF%D8%B1%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%AA%D9%BE%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D9%87%D8%B4%D8%AA-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87.html «خرم‌دره شهر تپه‌های تاریخی هشت هزار ساله»، وب‌سایت مهر و ماه.]</ref>  و نیز به‌دلیل داشتن تعداد زیاد خیرین در آن به «دیار خیرین شهرساز» یا «دارالخیرین»<ref>[https://saednews.com/fa/post/khrmdare «معرفی شهر زیبای خرم‌دره»، وب‌سایت ساعد نیوز.]</ref>  معروف شده است. نام این منطقه از سرزمین [[ایران]]، برگرفته از موقعیت طبیعی آن (ظاهر دره مانند) و نیز آب‌و‌هوای خوش و خرم آن است.<ref>[https://home.mehromah.ir/fun/touring-iran/3586-%D8%AE%D8%B1%D9%85%D8%AF%D8%B1%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%AA%D9%BE%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D9%87%D8%B4%D8%AA-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87.html «خرم‌دره شهر تپه‌های تاریخی هشت هزار ساله»، وب‌سایت مهر و ماه.]</ref>
 
خُرم‌دره، شهر، شهرستان و روستایی به‌همین نام در استان [[زنجان]] است. این منطقه، به‌دلیل داشتن طبیعتی زیبا، به «نگین سبز شمال غرب ایران»<ref>[https://home.mehromah.ir/fun/touring-iran/3586-%D8%AE%D8%B1%D9%85%D8%AF%D8%B1%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%AA%D9%BE%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D9%87%D8%B4%D8%AA-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87.html «خرم‌دره شهر تپه‌های تاریخی هشت هزار ساله»، وب‌سایت مهر و ماه.]</ref>  و نیز به‌دلیل داشتن تعداد زیاد خیرین در آن به «دیار خیرین شهرساز» یا «دارالخیرین»<ref>[https://saednews.com/fa/post/khrmdare «معرفی شهر زیبای خرم‌دره»، وب‌سایت ساعد نیوز.]</ref>  معروف شده است. نام این منطقه از سرزمین [[ایران]]، برگرفته از موقعیت طبیعی آن (ظاهر دره مانند) و نیز آب‌و‌هوای خوش و خرم آن است.<ref>[https://home.mehromah.ir/fun/touring-iran/3586-%D8%AE%D8%B1%D9%85%D8%AF%D8%B1%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%AA%D9%BE%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D9%87%D8%B4%D8%AA-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87.html «خرم‌دره شهر تپه‌های تاریخی هشت هزار ساله»، وب‌سایت مهر و ماه.]</ref>  
==تاریخچه==
==تاریخچه==
کارشناسان بر این باورند که شهرستان خرم‌ده دارای تمدنی هشت هزار ساله است؛<ref>[https://www.mehrnews.com/news/3935719/%D8%AE%D8%B1%D9%85%D8%AF%D8%B1%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%82%D8%AF%D9%85%D8%AA-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%D8%AA-%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%D8%AF%DB%8C%D9%84-%D8%A7%D8%A8%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%AE%D8%B1%D9%85%D8%AF%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B8%D8%B1%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86 «خرم‌دره، شهری به قدمت تاریخ»، وب‌سایت مهرنیوز.]</ref>  هرچند، نام منطقۀ خرم‌دره، در منابع تاریخی پیش از قرن 12ق، به چشم نمی‌خورد. کارشناسان معتقدند که جملی کارری، جهانگرد ایتالیایی، نخستین فردی است که از این منطقه سخن گفته است. او، در زمان پادشاهی شاه سلیمان صفوی به ایران آمده و از این منطقه دیدن کرده است.<ref>جملی‌کارری، سفرنامه، ۱۳۴۸ش، ص46.</ref>  در دورۀ قاجاریان، این منطقه، به‌دلیل قرار گرفتن بر سر راهِ بازرگانی تهران- تبریز، دارای اعتبار و اهمیت شده و نیز محل عبور و استراحت بسیاری از جهانگردان و بازرگانان می‌شود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240727/%D8%AE%D8%B1%D9%85-%D8%AF%D8%B1%D9%87 شریعت، «خرم دره»، مرکز دائره‌المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>  پس از آن، جهانگردان بسیاری از این منطقه دیدن کرده و در سفرنامه‌های خود به آن اشاره کرده‌اند؛ برای مثال، ژوبر، سیاح فرانسوی، در دورۀ فتحعلی‌شاه قاجار از این منطقه بازدید کرده و آن را دره‌ای کوچک و خوش آب‌وهوا، در فاصلۀ نیم‌فرسخی از ابهر توصیف کرده است.<ref>ژوبر، مسافرت به ارمنستان و ایران، ۱۳۴۷ش، ص242.</ref>  مسافرانی که در دورۀ ناصرالدین شاه قاجار نیز از این منطقه دیدن کرده‌اند، آن را روستایی آباد، سرسبز و دارای باغ‌های میوه و کشت‌زارهای فراوان معرفی کرده‌اند.<ref>گوبینو، سفرنامه، ۱۳۶۷ش، ص۴۵۸؛ <br>
کارشناسان بر این باورند که شهرستان خرم‌ده دارای تمدنی هشت هزار ساله است؛<ref>[https://www.mehrnews.com/news/3935719/%D8%AE%D8%B1%D9%85%D8%AF%D8%B1%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%82%D8%AF%D9%85%D8%AA-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%D8%AA-%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%D8%AF%DB%8C%D9%84-%D8%A7%D8%A8%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%AE%D8%B1%D9%85%D8%AF%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B8%D8%B1%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86 «خرم‌دره، شهری به قدمت تاریخ»، وب‌سایت مهرنیوز.]</ref>  هرچند، نام منطقۀ خرم‌دره، در منابع تاریخی پیش از قرن 12ق، به چشم نمی‌خورد. کارشناسان معتقدند که جملی کارری، جهانگرد ایتالیایی، نخستین فردی است که از این منطقه سخن گفته است. او، در زمان پادشاهی شاه سلیمان صفوی به ایران آمده و از این منطقه دیدن کرده است.<ref>جملی‌کارری، سفرنامه، ۱۳۴۸ش، ص46.</ref>  در دورۀ قاجاریان، این منطقه، به‌دلیل قرار گرفتن بر سر راهِ بازرگانی تهران- تبریز، دارای اعتبار و اهمیت شده و نیز محل عبور و استراحت بسیاری از جهانگردان و بازرگانان می‌شود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240727/%D8%AE%D8%B1%D9%85-%D8%AF%D8%B1%D9%87 شریعت، «خرم دره»، مرکز دائره‌المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>  پس از آن، جهانگردان بسیاری از این منطقه دیدن کرده و در سفرنامه‌های خود به آن اشاره کرده‌اند؛ برای مثال، ژوبر، سیاح فرانسوی، در دورۀ فتحعلی‌شاه قاجار از این منطقه بازدید کرده و آن را دره‌ای کوچک و خوش آب‌وهوا، در فاصلۀ نیم‌فرسخی از ابهر توصیف کرده است.<ref>ژوبر، مسافرت به ارمنستان و ایران، ۱۳۴۷ش، ص242.</ref>  مسافرانی که در دورۀ ناصرالدین شاه قاجار نیز از این منطقه دیدن کرده‌اند، آن را روستایی آباد، سرسبز و دارای باغ‌های میوه و کشت‌زارهای فراوان معرفی کرده‌اند.<ref>گوبینو، سفرنامه، ۱۳۶۷ش، ص۴۵۸؛ <br>
خط ۲۲: خط ۲۰:


== رویداد خرمدره ==
== رویداد خرمدره ==
رویداد خرمدره، قیام مسلحانه بهمن حجت کاشانی، همسرش کاترین عدل و علی پاتریک پهلوی (برادرزاده شاه) در اردیبهشت ۱۳۵۴ش علیه رژیم پهلوی بود. حجت کاشانی پس از تحول روحی و آشنایی نسبی با اندیشه‌های اسلامی، دهکده اسلامی «الله‌ده» را در خرمدره تأسیس کرد؛ اما با تهیه لیست سیاه از مفسدان، تحت تعقیب ساواک قرار گرفت. او در فروردین ۱۳۵۴ش به‌همراه خانواده به غاری در کوه‌های خرم‌دره هجرت کرد. در ۲۹ اردیبهشت، نیروهای امنیتی غار را محاصره کردند. کاترین (فاطمه) عدل بر اثر پرتاب نارنجک به درون غار کشته شد و دو دخترش زخمی شدند. بهمن حجت کاشانی در تهران لو رفت و در درگیری مسلحانه کشته شد. علی پاتریک پهلوی دستگیر، تبعید و پس از انقلاب به آمریکا رفت.<ref>[https://nabzesahar.ir/1396/12/27/%D8%BA%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%87%D9%85%D9%86-%D8%AD%D8%AC%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C/ «غار بهمن حجت کاشانی»، وب‌سایت خبری نبض خرمدره.]</ref>
رویداد خرمدره، قیام مسلحانه بهمن حجت کاشانی، همسرش کاترین (فاطمه) عدل و علی پاتریک پهلوی (برادرزاده شاه) در اردیبهشت ۱۳۵۴ش علیه رژیم پهلوی بود. حجت کاشانی پس از تحول روحی و آشنایی نسبی با اندیشه‌های اسلامی، دهکده اسلامی «الله‌ده» را در خرمدره تأسیس کرد؛ اما با تهیه لیست سیاه از مفسدان، تحت تعقیب ساواک قرار گرفت. او در فروردین ۱۳۵۴ش به‌همراه خانواده به غاری در کوه‌های خرم‌دره هجرت کرد. در ۲۹ اردیبهشت، نیروهای امنیتی غار را محاصره کردند. کاترین عدل در جریان حمله نیروهای نظامی با پرتاب نارنجک به داخل غاری که در آن حضور داشت، کشته شد. دو دخترش نیز در این حادثه زخمی شدند. بهمن حجت کاشانی در تهران لو رفت و در درگیری مسلحانه کشته شد. علی پاتریک پهلوی دستگیر، تبعید و پس از انقلاب به آمریکا رفت.<ref>[https://nabzesahar.ir/1396/12/27/%D8%BA%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%87%D9%85%D9%86-%D8%AD%D8%AC%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C/ «غار بهمن حجت کاشانی»، وب‌سایت خبری نبض خرمدره.]</ref>


== مشاهیر خرم‌دره ==
== مشاهیر خرم‌دره ==