پرش به محتوا

امنیت کودک: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران‌پدیا
دیداریویکی‌متن
صفحه‌ای تازه حاوی «<big>'''امنیت کودک؛'''</big> آسودگی خاطر و آرامش فردی و اجتماعی در برابر انواع تهدیدها. کودکان قشر آسیب‌پذیر جامعه هستند و بیش از دیگران به امنیت، در همۀ ابعاد آن نیاز دارند. تأمین امنیت، سبب رشد و شکوفایی استعدادهای کودک شده و فقدان آن پیامدهای جب...» ایجاد کرد
 
 
خط ۱: خط ۱:
<big>'''امنیت کودک؛'''</big> آسودگی خاطر و آرامش فردی و اجتماعی  
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| تصویر            =
| زیرنویس تصویر    =
| image_alt        =
| فایل پادکست      =
| حجم فایلپادکست    =
| تاریخ پادکست      =
| زیرنویس عنوان    = آسودگی خاطر و آرامش فردی و اجتماعی کودک در برابر انواع تهدیدها


در برابر انواع تهدیدها.
| عنوان اصلی        = امنیت کودک
| عنوان انگلیسی    =
| عنوان عربی        =
| عنوان علمی        =
| شاخه علمی        = [[روان‌شناسی رشد]] / [[مطالعات خانواده]] / [[جامعه‌شناسی]] / [[حقوق کودک]]
| نوع مفهوم        = مفهوم اجتماعی - تربیتی
| معنای اصطلاحی      = حالت آرامش، اطمینان و کاهش آسیب‌پذیری [[کودک]] در برابر تهدیدهای جسمی، روانی، اعتقادی و اجتماعی
| حوزه کاربرد      = [[روان‌شناسی کودک]]، [[تربیت دینی]]، [[جامعه‌شناسی خانواده]]، [[آموزش‌وپرورش]]، [[مطالعات اجتماعی]]
| گستره جغرافیایی  =
| منشأ تاریخی      =
| نخستین کاربرد    =
| ریشه واژه        = «امنیت» به معنای ایمنی و اطمینان؛ «کودک» به عنوان دوره‌ای آسیب‌پذیر از زندگی انسان
| مرتبط با          = [[امنیت روانی]]، [[امنیت جسمی]]، [[امنیت جنسی]]، [[امنیت اجتماعی]]
| اهمیت            = رشد سالم شخصیت، پیشگیری از اختلالات روانی، ایجاد اعتماد اجتماعی در بزرگسالی، شکوفایی استعدادها و بهبود روابط خانوادگی
| مبدع              =
| مروج              =
| مقدس برای        =
| مورد احترام      =
| آثار مرتبط        =
}}
{{درشت|'''امنیت کودک؛'''}} آسودگی خاطر و آرامش فردی و اجتماعی در برابر انواع تهدیدها.


کودکان قشر آسیب‌پذیر جامعه هستند و بیش از دیگران به امنیت، در همۀ ابعاد آن نیاز دارند. تأمین امنیت، سبب رشد و شکوفایی استعدادهای کودک شده و فقدان آن پیامدهای جبران‌ناپذیری از جمله [[اختلال شخصیتی]]، [[افسردگی]] و بی‌اعتمادی در بزرگسالی ایجاد می‌کند.
کودکان قشر آسیب‌پذیر جامعه هستند و بیش از دیگران به امنیت، در همهٔ ابعاد آن نیاز دارند. تأمین امنیت، سبب رشد و شکوفایی استعدادهای کودک شده و فقدان آن پیامدهای جبران‌ناپذیری از جمله [[اختلال شخصیتی]]، [[افسردگی]] و بی‌اعتمادی در بزرگسالی ایجاد می‌کند.


==مفهوم‌شناسی==
== مفهوم‌شناسی ==
[[امنیت کودک]]؛ آسودگی خاطر، برقرار بودن آرامش و محفوظ ماندن از تهدید آزادی‌های کودک است. احساس امنیت را عدم تهدید منافع یا داشته‌های کودک در زمان حال یا آینده تعریف کرده‌اند.<ref> عرفانی، «امنیت و احساس امنیت پاسخگو در نظرسنجی الکترونیک»، بی‌تا، ص177.</ref> احساس [[امنیت]] در درون فرد شکل می‌گیرد به‌گونه‌ای که حتی با تأمین امنیت اجتماعی ممکن است احساس امنیت وجود نداشته باشد.<ref>[https://www.beytoote.com/baby/psychology-baby/sense-security02-children.html «راه‌هایی برای ایجاد حس امنیت در کودکان»، وب‌سایت بیتوته.]</ref> امنیت کودک شامل [[امنیت فردی]] و اجتماعی است.
[[امنیت کودک]]؛ آسودگی خاطر، برقرار بودن آرامش و محفوظ ماندن از تهدید آزادی‌های کودک است. احساس امنیت را عدم تهدید منافع یا داشته‌های کودک در زمان حال یا آینده تعریف کرده‌اند.<ref>عرفانی، «امنیت و احساس امنیت پاسخگو در نظرسنجی الکترونیک»، بی‌تا، ص177.</ref> احساس [[امنیت]] در درون فرد شکل می‌گیرد به‌گونه‌ای که حتی با تأمین امنیت اجتماعی ممکن است احساس امنیت وجود نداشته باشد.<ref>[https://www.beytoote.com/baby/psychology-baby/sense-security02-children.html «راه‌هایی برای ایجاد حس امنیت در کودکان»، وب‌سایت بیتوته.]</ref> امنیت کودک شامل [[امنیت فردی]] و اجتماعی است.


==امنیت فردی کودک==
== امنیت فردی کودک ==
امنیت فردی حالتی از امنیت است که روح و جسم کودک از ترس، [[اضطراب]] و آسیب در امان باشد.<ref>[https://shiastudies.com/fa/10961/%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%8A%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%8A-%D9%80-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%D9%8A-%D9%88-%D8%B3%D9%8A%D8%A7%D8%B3%D9%8A-%D9%80-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85%D9%8A-%D8%AF%D8%B1/ «امنیت فردی- اجتماعی و سیاسی- نظامی در قرآن کریم»، مجمع جهانی شیعه‌شناسی.]</ref> ابعاد امنیت فردی شامل [[امنیت روانی]]، امنیت جسمی و امنیت اعتقادی است.
امنیت فردی حالتی از امنیت است که روح و جسم کودک از ترس، [[اضطراب]] و آسیب در امان باشد.<ref>[https://shiastudies.com/fa/10961/امنيت-فردي-ـ-اجتماعي-و-سياسي-ـ-نظامي-در/ «امنیت فردی- اجتماعی و سیاسی- نظامی در قرآن کریم»، مجمع جهانی شیعه‌شناسی.]</ref> ابعاد امنیت فردی شامل [[امنیت روانی]]، امنیت جسمی و امنیت اعتقادی است.


===امنیت روانی کودک===
=== امنیت روانی کودک ===
امنیت روانی شامل فراهم بودن زمینه‌های مناسبِ [[رشد ذهنی]] و شخصیتی کودک و مصون ماندن از آسیب‎‌های روان‌شناختی است به‌طوری‌که در محیط [[خانواده]] و اجتماع بدون ترس حضور یابد.<ref>[https://www.irna.ir/news/83330109/%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%DA%A9%D9%86%DB%8C%D9%85 «برای کودک امنیت روانی ایجاد کنیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref>
امنیت روانی شامل فراهم بودن زمینه‌های مناسبِ [[رشد ذهنی]] و شخصیتی کودک و مصون ماندن از آسیب‌های روان‌شناختی است به‌طوری‌که در محیط [[خانواده]] و اجتماع بدون ترس حضور یابد.<ref>[https://www.irna.ir/news/83330109/برای-کودکان-امنیت-روانی-ایجاد-کنیم «برای کودک امنیت روانی ایجاد کنیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref>
====عوامل ایجاد امنیت روانی====
روانشناسان امنیتِ خاطر را مهم‌ترین تغذیۀ روانی کودک دانسته‌اند؛ پرورش این بُعد از امنیت، معطوف به [[صمیمیت زوجین|صمیمیت]] میان [[پدر]] و [[مادر]] است.<ref> رشیدپور، «امنیت خاطر یا تغذیۀ معنوی کودکان»، 1359ش، ص7.</ref>  از دیگر عوامل ایجاد امنیت می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:


*خونسردی و آرامش والدین هنگام حضور نزد کودک؛
==== عوامل ایجاد امنیت روانی ====
*ابراز [[محبت در خانواده|محبت]] به کودک<ref> فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص239 و 181.</ref> و در آغوش کشیدن او به‌ویژه در سال‌های اول رشد؛
روانشناسان امنیتِ خاطر را مهم‌ترین تغذیهٔ روانی کودک دانسته‌اند؛ پرورش این بُعد از امنیت، معطوف به [[صمیمیت زوجین|صمیمیت]] میان [[پدر]] و [[مادر]] است.<ref>رشیدپور، «امنیت خاطر یا تغذیهٔ معنوی کودکان»، 1359ش، ص7.</ref> از دیگر عوامل ایجاد امنیت می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:
*تغذیه با شیرِ مادر؛
* خونسردی و آرامش والدین هنگام حضور نزد کودک؛
*برقراری ارتباط صمیمانۀ کودک علاوه بر والدین با [[پدربزرگ]]، [[مادربزرگ]]، [[دایی]]، [[عمو]]، [[عمه]] و [[خاله]].<ref> رضایی اصفهانی، قرآن و علوم انسانی، 1391ش، ص148 و 142.</ref>
* ابراز [[محبت در خانواده|محبت]] به کودک<ref>فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص239 و 181.</ref> و در آغوش کشیدن او به‌ویژه در سال‌های اول رشد؛
*تمرکز و توجه به نکات مثبت فکری، گفتاری و رفتاری؛<ref> کیانی، «پرورش خلاقیت و امنیت روانی کودک»، روزنامۀ شرق، 1398ش، ص12.</ref>
* تغذیه با شیرِ مادر؛
*بازی با کودک.<ref> اسدی، «احساس امنیت در کودکان؛ خانۀ امن من»، روزنامۀ جام‌جم، 1388ش، ص14. </ref>
* برقراری ارتباط صمیمانهٔ کودک علاوه بر والدین با [[پدربزرگ]]، [[مادربزرگ]]، [[دایی]]، [[عمو]]، [[عمه]] و [[خاله]].<ref>رضایی اصفهانی، قرآن و علوم انسانی، 1391ش، ص148 و 142.</ref>
* تمرکز و توجه به نکات مثبت فکری، گفتاری و رفتاری؛<ref>کیانی، «پرورش خلاقیت و امنیت روانی کودک»، روزنامهٔ شرق، 1398ش، ص12.</ref>
* بازی با کودک.<ref>اسدی، «احساس امنیت در کودکان؛ خانهٔ امن من»، روزنامهٔ جام‌جم، 1388ش، ص14.</ref>


====عوامل سلب امنیت روانی====
==== عوامل سلب امنیت روانی ====
ناسازگاری والدین و کشمکش آنان به‌عنوان مهم‌ترین عامل سلب امنیت روانی کودک شناخته شده است؛<ref> مساواتی آذر، «ناسازگاری پدر و مادر مهم‌ترین عامل عدم امنیت روانی و فکری کودک و مسئول انحراف آنان است»، 1359ش، ص38.</ref> دیگر عوامل آن عبارت است از:
ناسازگاری والدین و کشمکش آنان به‌عنوان مهم‌ترین عامل سلب امنیت روانی کودک شناخته شده است؛<ref>مساواتی آذر، «ناسازگاری پدر و مادر مهم‌ترین عامل عدم امنیت روانی و فکری کودک و مسئول انحراف آنان است»، 1359ش، ص38.</ref> دیگر عوامل آن عبارت است از:
* سرزنش و تمرکز بر اشتباه‌های کودک؛<ref>فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص 244-245 و 310.</ref>
*انتظارات بیش از توانایی او؛
* روی برگرداندن از کودک و طرد او به‌ویژه در سال‌های اول رشد؛
* مقایسه با [[خواهر]] و [[برادر]]؛<ref>رضایی اصفهانی، قرآن و علوم انسانی، 1391ش، ص149-151.</ref>
* نصیحت در حضور جمع؛
* شرطی کردن کودک؛<ref>کیانی، «پرورش خلایت و امنیت روانی کودک»، روزنامهٔ شرق، 1398ش، ص12.</ref>
* استفاده از القاب تحقیرآمیز و ناپسند و ناسزاگویی و [[تمسخر]] او؛
* عدم تعادل روانی، بی‌عفتی و اعتیاد اعضای [[خانواده]].<ref>اکبرینه، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادهٔ ناسالم»، 1392ش، ص40-41.</ref>


*سرزنش و تمرکز بر اشتباه‌های کودک؛<ref> فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص 244-245 و 310.</ref>
=== امنیت اعتقادی ===
*انتظارات بیش از توانایی او؛
کودک با [[فطرت]] پاک و خداجو به‌دنیا می‌آید<ref>ریحانی و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، 1393ش، ص590.</ref> و به‌صورت بالقوه آمادگی پذیرش مسائل دینی و اعتقادی را دارد.<ref>فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص164.</ref> پذیرش ارزش‌ها و ضد ارزش‌ها در کودکان بر اساس پیامدهای جسمانی، لحظه‌ای و دریافت احساس خوب یا بد از آن آموزه‌ها است.<ref>بی‌نا، آنچه دربارهٔ کودکان و نوجوانان باید بداینم، 1391ش، ص74.</ref> در این میان وظیفهٔ والدین، پروراندن و تقویت روح دینی [[کودک]] است.<ref>فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص164.</ref> مواردی که سبب رشد و تأمین امنیت اعتقادی کودک می‌شود عبارت است از:
*روی برگرداندن از کودک و طرد او به‌ویژه در سال‌های اول رشد؛
* القای مفاهیم دینی متناسب با سن [[کودک]]؛
*مقایسه با [[خواهر]] و [[برادر]]؛<ref> رضایی اصفهانی، قرآن و علوم انسانی، 1391ش، ص149-151.</ref>
* فراهم کردن زمینهٔ عاطفی و روانی لازم برای بیان موضوعات دینی؛
*نصیحت در حضور جمع؛
* تفهیم مطالب دینی به‌صورت کاربردی و عملی در موقعیت‌های مختلف زندگی؛
*شرطی کردن کودک؛<ref> کیانی، «پرورش خلایت و امنیت روانی کودک»، روزنامۀ شرق، 1398ش، ص12.</ref>
* استفاده از روش طرح سؤال و ایجاد ذهنیت قبلی و تفکر؛
*استفاده از القاب تحقیرآمیز و ناپسند و ناسزاگویی و [[تمسخر]] او؛
* عدم استفاده از موعظهٔ گفتاری و تحمیل اعتقادات؛<ref>بی‌نا، آنچه دربارهٔ کودکان و نوجوانان باید بداینم، 1391ش، ص78، 82 و 85.</ref>
*عدم تعادل روانی، بی‌عفتی و اعتیاد اعضای [[خانواده]].<ref> اکبرینه، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادۀ ناسالم»، 1392ش، ص40-41.</ref>
* آشنا کردن کودک با [[قرآن]]؛
* بردن کودک به مکان‌ها و گردهمایی‌های مذهبی؛
* پاسخ صحیح به سؤال‌های مذهبی کودک؛<ref>[https://www.islamquest.net/fa/archive/question/fa1548 «چگونه به پرسش‌های کودکان دربارۀ خدا پاسخ گوییم»، وب‌سایت اسلام کوئست.]</ref>
* پاسخ به سؤال‌های دینی کودک به شیوهٔ [[قصه‌گویی]]؛<ref>ریحانی و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، 1393ش، ص590.</ref>
* بیان اوصاف مهربانی، [[عدالت]] و نیکی خدا برای علاقه‌مند کردن کودک به خدا.<ref>فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص158.</ref>


===امنیت اعتقادی===
=== امنیت جسمی ===
کودک با [[فطرت]] پاک و خداجو به‌دنیا می‌آید<ref> ریحانی و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، 1393ش، ص590.</ref> و به‌صورت بالقوه آمادگی پذیرش مسائل دینی و اعتقادی را دارد.<ref> فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص164.</ref>  پذیرش ارزش‌ها و ضد ارزش‌ها در کودکان بر اساس پیامدهای جسمانی، لحظه‌ای و دریافت احساس خوب یا بد از آن آموزه‌ها است.<ref> بی‌نا، آنچه دربارۀ کودکان و نوجوانان باید بداینم، 1391ش، ص74.</ref>  در این میان وظیفۀ والدین، پروراندن و تقویت روح دینی [[کودک]] است.<ref> فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص164.</ref>  مواردی که سبب رشد و تأمین امنیت اعتقادی کودک می‌شود عبارت  است از:
برخی از والدین به‌دلیل عدم آگاهی لازم نسبت به نوع و کیفیت تنبیه صحیح، به [[تنبیه بدنی]] کودک و آسیب فیزیکی او می‌پردازند.<ref>کاویانی‌فر، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، 1389ش، ص16.</ref> آثار روانی به‌جا مانده از آسیب جسمی کودک در بسیاری موارد بهبودناپذیر است.<ref>اکبرینه، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادهٔ ناسالم»، 1392ش، ص40.</ref> لازم است آموزش‌های مناسب در خصوص تربیت فرزندان به والدین ارائه شود.<ref>کاویانی‌فر، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، 1389ش، ص16.</ref>
*القای مفاهیم دینی متناسب با سن [[کودک]]؛
*فراهم کردن زمینۀ عاطفی و روانی لازم برای بیان موضوعات دینی؛
*تفهیم مطالب دینی به‌صورت کاربردی و عملی در موقعیت‌های مختلف زندگی؛
*استفاده از روش طرح سؤال و ایجاد ذهنیت قبلی و تفکر؛
*عدم استفاده از موعظۀ گفتاری و تحمیل اعتقادات؛<ref> بی‌نا، آنچه دربارۀ کودکان و نوجوانان باید بداینم، 1391ش، ص78، 82 و 85.</ref>
*آشنا کردن کودک با [[قرآن]]؛
*بردن کودک به مکان‌ها و گردهمایی‌های مذهبی؛
*پاسخ صحیح به سؤال‌های مذهبی کودک؛<ref>[https://www.islamquest.net/fa/archive/question/fa1548 «چگونه به پرسش‌های کودکان دربارۀ خدا پاسخ گوییم»، وب‌سایت اسلام کوئست.]</ref>
*پاسخ به سؤال‌های دینی کودک به شیوۀ [[قصه‌گویی]]؛<ref> ریحانی و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، 1393ش، ص590.</ref>
*بیان اوصاف مهربانی، [[عدالت]] و نیکی خدا برای علاقه‌مند کردن کودک به خدا.<ref> فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص158.</ref>


===امنیت جسمی===
==== امنیت جنسی کودک ====
برخی از والدین به‌دلیل عدم آگاهی لازم نسبت به نوع و کیفیت تنبیه صحیح، به [[تنبیه بدنی]] کودک و آسیب‌ فیزیکی او می‌پردازند.<ref> کاویانی‌فر، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، 1389ش، ص16.</ref>  آثار روانی به‌جا مانده از آسیب جسمی کودک در بسیاری موارد بهبودناپذیر است.<ref> اکبرینه، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادۀ ناسالم»، 1392ش، ص40.</ref>  لازم است آموزش‌های مناسب در خصوص تربیت فرزندان به والدین ارائه شود.<ref> کاویانی‌فر، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، 1389ش، ص16.</ref>
====امنیت جنسی کودک====
[[امنیت جنسی]]، جلوگیری از بیدار شدن حس جنسی کودک و پیشگیری از تعرض جنسی به او است.
[[امنیت جنسی]]، جلوگیری از بیدار شدن حس جنسی کودک و پیشگیری از تعرض جنسی به او است.


=====جلوگیری از بیداری جنسی کودک=====
===== جلوگیری از بیداری جنسی کودک =====
والدین بایستی مراقب بیداری جنسی کودکان باشند و موارد ذیل را مورد توجه قرار دهند:
والدین بایستی مراقب بیداری جنسی کودکان باشند و موارد ذیل را مورد توجه قرار دهند:
* پرهیز از رابطهٔ زناشویی در برابر کودک؛
*پرهیز از رابطۀ زناشویی در برابر کودک؛
* آموزش کودک برای اجازه گرفتن به‌هنگام ورود به اتاق خواب والدین؛
*آموزش کودک برای اجازه گرفتن به‌هنگام ورود به اتاق خواب والدین؛
* لمس نکردن اندام جنسی کودک؛
*لمس نکردن اندام جنسی کودک؛
* پرهیز از نگاه به اندام جنسی؛
*پرهیز از نگاه به اندام جنسی؛
* تنظیم ساعات خواب کودک؛
*تنظیم ساعات خواب کودک؛
* پاسخ مناسب به سؤال‌های جنسی او؛
*پاسخ مناسب به سؤال‌های جنسی او؛
* جلوگیری از بوسیدن و در آغوش کشیدن افراد [[نامحرم]] و غریبه.<ref>مرویان حسینی، تربیت جنسی در اسلام، 1395ش، ص71-75.</ref>
*جلوگیری از بوسیدن و در آغوش کشیدن افراد [[نامحرم]] و غریبه.<ref> مرویان حسینی، تربیت جنسی در اسلام، 1395ش، ص71-75.</ref>


=====پیشگیری از تعرض جنسی=====
===== پیشگیری از تعرض جنسی =====
برای جلوگیری از آزار جنسی کودک، متناسب با سن او آموزش‌هایی باید ارائه کرد، از جمله مواردی که کارشناسان به آموزش آن توصیه می‌کنند:
برای جلوگیری از آزار جنسی کودک، متناسب با سن او آموزش‌هایی باید ارائه کرد، از جمله مواردی که کارشناسان به آموزش آن توصیه می‌کنند:


'''آموزش شناخت اندام‌های خصوصی بدن:''' کودک باید بداند، هر قسمتی از بدن که با لباس زیر پوشانده می‌شود اندام خصوصی او است و کسی حق دست زدن و یا [[نگاه کردن]] به آن را ندارد.
'''آموزش شناخت اندام‌های خصوصی بدن:''' کودک باید بداند، هر قسمتی از بدن که با لباس زیر پوشانده می‌شود اندام خصوصی او است و کسی حق دست زدن یا [[نگاه کردن]] به آن را ندارد.
 
'''آموزش «نه گفتن» به کودک:''' باید به کودک آموخت که بدن او تحت مالکیت او است و اگر کسی قصد داشت به اعضای خصوصی بدنش دست بزند، نه بگوید و محل را ترک کند.


'''آموزش «نه گفتن» به کودک:''' باید به کودک آموخت که بدن او تحت مالکیت او است و اگر کسی قصد داشت به اعضای خصوصی بدنش دست بزند، نه بگوید و محل را ترک کند.  
'''آموزش بیان مسائل آزاردهنده:''' کودک باید بداند که در صورت آزار دیدن از جانب کسی، نباید مخفی کاری کند و این موضوع را به پدر و مادر یا فرد مورد اطمینان اطلاع دهد.<ref>[https://farzandaneaftab.com/آموزش-پیشگیری-از-آزار-جنسی-در-کودکان/ «آموزش پیشگیری از آزار جنسی در کودکان»، وب‌سایت فرزندان آفتاب.]</ref>


'''آموزش بیان مسائل آزاردهنده:''' کودک باید بداند که در صورت آزار دیدن از جانب کسی، نباید مخفی کاری کند و این موضوع را به پدر و مادر یا فرد مورد اطمینان اطلاع دهد.<ref>[https://farzandaneaftab.com/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D9%BE%DB%8C%D8%B4%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86/ «آموزش پیشگیری از آزار جنسی در کودکان»، وب‌سایت فرزندان آفتاب.]</ref>
== امنیت اجتماعی کودک ==
احساس امنیت اجتماعی در کودکان، حضور بدون ترس، [[تهدید]] و [[اضطراب]] آنان در جامعه است.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/197364/امنیت-مهم-تر-است-یا-احساس-امنیت «امنیت مهم‌تر است یا احساس امنیت؟»، خبرآنلاین.]</ref> کودکان با توجه به شرایط جسمی و روحی خاص‌شان از آسیب‌پذیرترین اقشار جامعه هستند؛<ref>بهرام‌پور و ملک‌افضلی، «نقش مؤلفهٔ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، 1397ش، ص41.</ref> امنیت محیط تنها با نظارت بر فعالیت کودکان و ترساندن آنان از خطرهای احتمالی امکان‌پذیر نیست.<ref>گودرزی، «ایجاد امنیت در محیط‌های آموزشی کودکان، نه به هر قیمتی»، 1396ش، ص32.</ref> و برای حضور در اجتماع، نیازمندِ امنیتِ بیشتر از سوی محیط و افراد هستند.<ref>محبی و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینهٔ شهری»، 1400ش، ص421.</ref>


==امنیت اجتماعی کودک==
=== امنیت خانوادگی ===
احساس امنیت اجتماعی در کودکان، حضور بدون ترس، [[تهدید]] و [[اضطراب]] آنان در جامعه است.<ref>  [https://www.khabaronline.ir/news/197364/%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D9%87%D9%85-%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%DB%8C%D8%A7-%D8%A7%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%B3-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA «امنیت مهم‌تر است یا احساس امنیت؟»، خبرآنلاین.]</ref>  کودکان با توجه به شرایط جسمی و روحی خاص‌شان از آسیب‌پذیرترین اقشار جامعه هستند؛<ref> بهرام‌پور و ملک‌افضلی، «نقش مؤلفۀ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، 1397ش، ص41.</ref>  امنیت محیط تنها با نظارت بر فعالیت کودکان و ترساندن آنان از خطرهای احتمالی امکان‌پذیر نیست. <ref> گودرزی، «ایجاد امنیت در محیط‌های آموزشی کودکان، نه به هر قیمتی»، 1396ش، ص32. </ref>  و برای حضور در اجتماع، نیازمندِ امنیتِ بیشتر از سوی محیط و افراد هستند.<ref>محبی و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینۀ شهری»، 1400ش، ص421. </ref>
اولین اجتماعی که [[کودک]] در آن حضور می‌یابد، [[خانواده]] است؛ کودک در جامعهٔ کوچک خانواده باید از امنیت کامل برخوردار باشد. امنیت خانوادگی نقش اساسی در تأمین امنیت روانی و جسمی کودک دارد.<ref>مظلومی، کلیدهای تربیتی و تعلیمی برای اولیای تربیتی، 1364ش، ص30.</ref>
===امنیت خانوادگی===
اولین اجتماعی که [[کودک]] در آن حضور می‌یابد، [[خانواده]] است؛ کودک در جامعۀ کوچک خانواده باید از امنیت کامل برخوردار باشد. امنیت خانوادگی نقش اساسی در تأمین امنیت روانی و جسمی کودک دارد.<ref> مظلومی، کلیدهای تربیتی و تعلیمی برای اولیای تربیتی، 1364ش، ص30.</ref>  


===امنیت تحصیلی===
=== امنیت تحصیلی ===
از الگوهای تربیتی مهم در تأمین امنیت کودک به تأثیر [[نقش تربیتی معلم|معلم]] و مربّی در مدرسه می‌توان اشاره کرد. ارتباط مطلوب کودک با معلم و هم‌کلاسی‌ها، رضایت از محیط مدرسه، قدرت ریسک‌پذیری و فراهم بودن امکان تجربه در مدرسه، سبب احساس [[امنیت کودک]] و موفقیت او می‌شود.<ref> رئیسی سرتشنیزی، «بررسی رابطۀ احساس امنیت و کیفیت زندگی در مدرسه»، 1395ش، ص35-36.</ref>
از الگوهای تربیتی مهم در تأمین امنیت کودک به تأثیر [[نقش تربیتی معلم|معلم]] و مربّی در مدرسه می‌توان اشاره کرد. ارتباط مطلوب کودک با معلم و هم‌کلاسی‌ها، رضایت از محیط مدرسه، قدرت ریسک‌پذیری و فراهم بودن امکان تجربه در مدرسه، سبب احساس [[امنیت کودک]] و موفقیت او می‌شود.<ref>رئیسی سرتشنیزی، «بررسی رابطهٔ احساس امنیت و کیفیت زندگی در مدرسه»، 1395ش، ص35-36.</ref>
 
====ایمنی مدارس====
==== ایمنی مدارس ====
توجه به برخی نکات از سوی مدیران [[مدارس خودگردان|مدارس]] برای امنیت کودک عبارت است از:
توجه به برخی نکات از سوی مدیران [[مدارس خودگردان|مدارس]] برای امنیت کودک عبارت است از:
* توجه به احتمال لیز خوردن دانش‌آموزان در سطوح خیس؛
* تعبیه پریزهای برق در ارتفاع مناسب برای جلوگیری از خطر برق‌گرفتگی؛
* برق‌کشی مدرسه به روش اتصال به زمین؛
* اطمینان از سالم بودن وسایل بازی؛
* انجام دادن فعالیت‌های بدنی و ورزش در محیطی امن.<ref>[https://imentraffic.ir/mag/ایمنی-دانش-آموزان-در-مدرسه/ «برای ایمنی دانش‌آموزان در مدرسه این نکات را رعایت کنید»، وب‌سایت ایمن ترافیک.]</ref>


*توجه به احتمال لیز خوردن دانش‌آموزان در سطوح خیس؛
=== امنیت فضای شهری ===
*تعبیه پریزهای برق در ارتفاع مناسب برای جلوگیری از خطر برق‌گرفتگی؛
از جمله [[حقوق]] کودکان در آموزه‌های ایرانی- اسلامی توجه به قابلیت حضورپذیری آنان در فضاهای شهری است. حضور فعال [[کودک]] جهت بازی در این فضاها نیازمند اندازهٔ مناسب فضا، عدم تراکم جمعیتی و امنیت محیط به لحاظ دیداری و شنیداری است.<ref>بهرام‌پور و ملک‌افضلی، «نقش مؤلفهٔ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، 1397ش، ص46.</ref>
*برق‌کشی مدرسه به روش اتصال به زمین؛
پارک‌ها و بوستان‌ها نیز از محیط‌های تفریح و فعالیت کودکان هستند؛ امکان نظارت والدین به زمین بازی کودکان، وجود محیط ایمن و آزاد برای بازی آنان، حضور نگهبان و نیروهای امنیت نظامی و نبود اوباش مجرم، از مصادیق تأمین امنیت کودکان در این فضا است.<ref>محبی و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینهٔ شهری»، 1400ش، ص414، 421 و 423.</ref>
*اطمینان از سالم بودن وسایل بازی؛
*انجام دادن فعالیت‌های بدنی و ورزش در محیطی امن.<ref>[https://imentraffic.ir/mag/%D8%A7%DB%8C%D9%85%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4-%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%AF%D8%B1%D8%B3%D9%87/ «برای ایمنی دانش‌آموزان در مدرسه این نکات را رعایت کنید»، وب‌سایت ایمن ترافیک.]</ref>


===امنیت فضای شهری===
=== امنیت فضای مجازی ===
از جمله [[حقوق]] کودکان در آموزه‌های ایرانی- اسلامی توجه به قابلیت حضورپذیری آنان در فضاهای شهری است. حضور فعال [[کودک]] جهت بازی در این فضاها نیازمند اندازۀ مناسب فضا، عدم تراکم جمعیتی و امنیت محیط به لحاظ دیداری و شنیداری است.<ref> بهرام‌پور و ملک‌افضلی، «نقش مؤلفۀ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، 1397ش، ص46.</ref>
جاذبه‌های موجود در فضای مجازی سبب افزایش کاربران کودک و آسیب‌های ناشی از آن شده است.<ref>خلیل‌پور، «سیاست تقنینی کیفری ایران در قبال تأمین امنیت کودکان در فضای مجازی»، 1399ش، ص165.</ref>
پارک‌ها و بوستان‌ها نیز از محیط‌های تفریح و فعالیت کودکان هستند؛ امکان نظارت والدین به زمین بازی کودکان، وجود محیط ایمن و آزاد برای بازی آنان، حضور نگهبان و نیروهای امنیت نظامی و نبود اوباش مجرم، از مصادیق تأمین امنیت کودکان در این فضا است.<ref> محبی و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینۀ شهری»، 1400ش، ص414، 421 و 423.</ref>
 
===امنیت فضای مجازی===  
جاذبه‌های موجود در فضای مجازی سبب افزایش کاربران کودک و آسیب‌های ناشی از آن شده است.<ref> خلیل‌پور، «سیاست تقنینی کیفری ایران در قبال تأمین امنیت کودکان در فضای مجازی»، 1399ش، ص165.</ref>


کارشناسان جهت تأمین امنیت کودکان در این فضا راهکارهای ذیل را از طرف والدین لازم‌الاجرا می‌دانند:
کارشناسان جهت تأمین امنیت کودکان در این فضا راهکارهای ذیل را از طرف والدین لازم‌الاجرا می‌دانند:
* جلب اعتماد کودکان با آگاه‌سازی آنان و شرح لزوم امنیت در [[فضای مجازی]]؛
*جلب اعتماد کودکان با آگاه‌سازی آنان و شرح لزوم امنیت در [[فضای مجازی]]؛
* تعیین زمان‌های مشخص جهت استفاده از فضای مجازی و توجه کافی والدین به کودک در حین استفاده؛
*تعیین زمان‌های مشخص جهت استفاده از فضای مجازی و توجه کافی والدین به کودک در حین استفاده؛
* رمزگذاری رایانه یا گوشی؛
*رمزگذاری رایانه یا گوشی؛
* مسدود کردن وب‌سایت‌ها و [[شبکه‌های اجتماعی]] دارای فحوای نامناسب با استفاده از برنامه‌های اعمال فیلتر.<ref>[https://www.yjc.news/fa/news/6975478/چگونه-امنیت-فرزندان-را-در-فضای-مجازی-تامین-کنیم «چگونه امنیت فرزندان را درفضای مجازی تأمین کنیم؟»، باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref>
*مسدود کردن وب‌سایت‌ها و [[شبکه‌های اجتماعی]] دارای فحوای نامناسب با استفاده از برنامه‌های اعمال فیلتر.
<ref> [https://www.yjc.news/fa/news/6975478/%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D8%B6%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D9%86%DB%8C%D9%85 «چگونه امنیت فرزندان را درفضای مجازی تأمین کنیم؟»، باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref>  


====طرح مقابله با آسیب کودک در فضای مجازی====  
==== طرح مقابله با آسیب کودک در فضای مجازی ====
جهت برقراری امنیت کودکان در فضای مجازی، سند صیانت کودک و نوجوان در [[فضای مجازی]] در سال 1395ش در کمیسیون مرکز ملی فضای مجازی تصویب شد. مطابق آن، محتوای کلی فضای مجازی بر اساس سن، جنسیت و ویژگی‌های کودکان، در بستر شبکۀ ملی اطلاعات طبقه‌بندی شد. طرحی نیز تصویب شد تا برای جلوگیری از آسیب کودکان در این فضا، با مجرمان و تهدیدکنندگان امنیت آنان، برخورد شدید قضایی و انتظامی صورت گیرد.<ref> [https://plus.irna.ir/news/84264030/%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D8%B6%D8%B9%D9%81-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%D8%BA%D9%81%D9%84%D8%AA-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D9%87%D8%A7 «امنیت مجازی کودکان؛ ضعف در قانون تا غفلت خانواده‌ها»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref> همچنین با استفاده از سرویس [[اینترنت]] [[کودک]] و [[نوجوان]] با شماره‌گیری #456* می‌توان متناسب با سن کودک، دسترسی به اینترنت را مدیریت کرد.<ref> [https://36029177.khabarban.com/ «سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی چه می‌گوید؟»، خبربان.]</ref>
جهت برقراری امنیت کودکان در فضای مجازی، سند صیانت کودک و نوجوان در [[فضای مجازی]] در سال ۱۳۹۵ش در کمیسیون مرکز ملی فضای مجازی تصویب شد. مطابق آن، محتوای کلی فضای مجازی بر اساس سن، جنسیت و ویژگی‌های کودکان، در بستر شبکهٔ ملی اطلاعات طبقه‌بندی شد. طرحی نیز تصویب شد تا برای جلوگیری از آسیب کودکان در این فضا، با مجرمان و تهدیدکنندگان امنیت آنان، برخورد شدید قضایی و انتظامی صورت گیرد.<ref>[https://plus.irna.ir/news/84264030/امنیت-مجازی-کودکان-ضعف-در-قانون-تا-غفلت-خانواده-ها «امنیت مجازی کودکان؛ ضعف در قانون تا غفلت خانواده‌ها»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref> همچنین با استفاده از سرویس [[اینترنت]] [[کودک]] و [[نوجوان]] با شماره‌گیری #456* می‌توان متناسب با سن کودک، دسترسی به اینترنت را مدیریت کرد.<ref>[https://36029177.khabarban.com/ «سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی چه می‌گوید؟»، خبربان.]</ref>


==آثار امنیت کودکان==
== آثار امنیت کودکان ==
امنیت کودکان، سبب افزایش تعامل مثبت و رابطۀ عمیق میان کودک و سایر اعضای خانواده می‌شود. شخصیت مستقل کودک در سایۀ آرامش ناشی از امنیت، رشد یافته و توانایی‌هایش بروز می‌یابد. امنیت، منجر به اعتماد کودک به والدین و حرف‌شنوی از آنان در بزرگسالی می‌شود.<ref> فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص63 و 335 و 182.</ref>
امنیت کودکان، سبب افزایش تعامل مثبت و رابطهٔ عمیق میان کودک و سایر اعضای خانواده می‌شود. شخصیت مستقل کودک در سایهٔ آرامش ناشی از امنیت، رشد یافته و توانایی‌هایش بروز می‌یابد. امنیت، منجر به اعتماد کودک به والدین و حرف‌شنوی از آنان در بزرگسالی می‌شود.<ref>فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص63 و 335 و 182.</ref>


==پانویس==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}


==منابع==
== منابع ==
*اسدی، معصومه، «احساس امنیت در کودکان؛ خانۀ امن من»، روزنامۀ جام‌جم، شمارۀ 2534، تاریخ انتشار: 26 فروردین 1388ش.
* اسدی، معصومه، «احساس امنیت در کودکان؛ خانهٔ امن من»، روزنامهٔ جام‌جم، شمارهٔ ۲۵۳۴، تاریخ انتشار: ۲۶ فروردین ۱۳۸۸ش.
*اکبرینه، پروین، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادۀ ناسالم»، زن و مطالعات خانواده، سال پنجم، شمارۀ 19، بهار 1392ش.
* اکبرینه، پروین، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادهٔ ناسالم»، زن و مطالعات خانواده، سال پنجم، شمارهٔ ۱۹، بهار ۱۳۹۲ش.
*«امنیت فردی- اجتماعی و سیاسی- نظامی در قرآن کریم»، مجمع جهانی شیعه‌شناسی، تاریخ انتشار: 8 مرداد 1396ش.
* «امنیت فردی- اجتماعی و سیاسی- نظامی در قرآن کریم»، مجمع جهانی شیعه‌شناسی، تاریخ انتشار: ۸ مرداد ۱۳۹۶ش.
*«امنیت مجازی کودکان؛ ضعف در قانون تا غفلت خانواده‌ها»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ انتشار: 28 اسفند 1399ش.
* «امنیت مجازی کودکان؛ ضعف در قانون تا غفلت خانواده‌ها»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ انتشار: ۲۸ اسفند ۱۳۹۹ش.
*«امنیت مهم‌تر است یا احساس امنیت؟»، خبرآنلاین، تاریخ انتشار: 15 بهمن 1390ش.
* «امنیت مهم‌تر است یا احساس امنیت؟»، خبرآنلاین، تاریخ انتشار: ۱۵ بهمن ۱۳۹۰ش.
*«آموزش پیشگیری از آزار جنسی در کودکان»، وب‌سایت فرزندان آفتاب، تاریخ بازدید: 27 آبان 1401ش.
* «آموزش پیشگیری از آزار جنسی در کودکان»، وب‌سایت فرزندان آفتاب، تاریخ بازدید: ۲۷ آبان ۱۴۰۱ش.
*«برای ایمنی دانش‌آموزان در مدرسه این نکات را رعایت کنید»، وب‌سایت ایمن ترافیک، تاریخ انتشار: 23 تیر 1397ش.
* «برای ایمنی دانش‌آموزان در مدرسه این نکات را رعایت کنید»، وب‌سایت ایمن ترافیک، تاریخ انتشار: ۲۳ تیر ۱۳۹۷ش.
*«برای کودک امنیت روانی ایجاد کنیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ انتشار: 7 خرداد 1398ش.
* «برای کودک امنیت روانی ایجاد کنیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ انتشار: ۷ خرداد ۱۳۹۸ش.
*بهرام‌پور، عطیه و ملک افضلی، علی‌اصغر، «نقش مؤلفۀ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، مطالعات شهر ایرانی اسلامی، شمارۀ 33، پاییز 1397ش.
* بهرام‌پور، عطیه و ملک افضلی، علی‌اصغر، «نقش مؤلفهٔ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، مطالعات شهر ایرانی اسلامی، شمارهٔ ۳۳، پاییز ۱۳۹۷ش.
*بی‌نا، آنچه دربارۀ کودکان و نوجوانان باید بداینم، مصصح و مترجم: مؤسسۀ فرهنگی تربیتی توحید، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیّه، ویرایش دوم، چاپ چهارم، 1391ش.
* بی‌نا، آنچه دربارهٔ کودکان و نوجوانان باید بداینم، مصصح و مترجم: مؤسسهٔ فرهنگی تربیتی توحید، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیّه، ویرایش دوم، چاپ چهارم، ۱۳۹۱ش.
*«چگونه امنیت فرزندان را در فضای مجازی تأمین کنیم؟»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ انتشار: 3 تیر 1398ش.
* «چگونه امنیت فرزندان را در فضای مجازی تأمین کنیم؟»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ انتشار: ۳ تیر ۱۳۹۸ش.
*«چگونه به پرسش‌های کودکان دربارۀ خدا پاسخ گوییم»، وب‌سایت اسلام کوئست، تاریخ بازدید: 30 آبان 1401ش.
* «چگونه به پرسش‌های کودکان دربارهٔ خدا پاسخ گوییم»، وب‌سایت اسلام کوئست، تاریخ بازدید: ۳۰ آبان ۱۴۰۱ش.
*خلیل‌پور، سیدعباس، «سیاست تقنینی کیفری ایران در قبال تأمین امنیت کودکان در فضای مجازی»، سال دوم، شمارۀ 5، بهار 1399ش.
* خلیل‌پور، سیدعباس، «سیاست تقنینی کیفری ایران در قبال تأمین امنیت کودکان در فضای مجازی»، سال دوم، شمارهٔ ۵، بهار ۱۳۹۹ش.
*«راه‌هایی برای ایجاد حس امنیت در کودکان»، وب‌سایت بیتوته، تاریخ بازدید: 30 آبان 1401ش.
* «راه‌هایی برای ایجاد حس امنیت در کودکان»، وب‌سایت بیتوته، تاریخ بازدید: ۳۰ آبان ۱۴۰۱ش.
*رئیسی سرتشنیزی، عباس، «بررسی رابطۀ احساس امنیت و کیفیت زندگی در مدرسه»، نشریۀ دانش انتظامی چهار محال و بختیاری، دورۀ 4، شمارۀ 13، بهار 1395ش.
* رئیسی سرتشنیزی، عباس، «بررسی رابطهٔ احساس امنیت و کیفیت زندگی در مدرسه»، نشریهٔ دانش انتظامی چهار محال و بختیاری، دورهٔ ۴، شمارهٔ ۱۳، بهار ۱۳۹۵ش.
*رشیدپور، مجید، «امنیت خاطر یا تغذیۀ معنوی کودکان»، پیوند مهر، شمارۀ 12، 1359ش.
* رشیدپور، مجید، «امنیت خاطر یا تغذیهٔ معنوی کودکان»، پیوند مهر، شمارهٔ ۱۲، ۱۳۵۹ش.
*رضایی اصفهانی، محمدعلی، قرآن و علوم انسانی، قم، نسیم حیات، 1391ش.
* رضایی اصفهانی، محمدعلی، قرآن و علوم انسانی، قم، نسیم حیات، ۱۳۹۱ش.
*ریحانی، ریحانه و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، کنگرۀ بین‌المللی فرهنگ و اندیشۀ دینی، 1393ش.
* ریحانی، ریحانه و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، کنگرهٔ بین‌المللی فرهنگ و اندیشهٔ دینی، ۱۳۹۳ش.
*«سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی چه می‌گوید؟»، خبربان، تاریخ درج مطلب: 25 شهریور 1401ش.
* «سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی چه می‌گوید؟»، خبربان، تاریخ درج مطلب: ۲۵ شهریور ۱۴۰۱ش.
*عرفانی، کامران، «امنیت و احساس امنیت پاسخگو در نظرسنجی الکترونیک»، اولین سمینار تخصصی نظرسنجی الکترونیکی، بی‌تا.
* عرفانی، کامران، «امنیت و احساس امنیت پاسخگو در نظرسنجی الکترونیک»، اولین سمینار تخصصی نظرسنجی الکترونیکی، بی‌تا.
*فاخری، علیرضا و منتظری، محمدحسین، اخلاق خانواده، تهران، نمایندگی ولیّ فقیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، 1378ش.
* فاخری، علیرضا و منتظری، محمدحسین، اخلاق خانواده، تهران، نمایندگی ولیّ فقیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، ۱۳۷۸ش.
*فرهادیان، رضا، والدین و مربیان، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزۀ علمیۀ قم، 1390ش.
* فرهادیان، رضا، والدین و مربیان، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزهٔ علمیهٔ قم، ۱۳۹۰ش.
*کاویانی‌فر، مرتضی، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، نشریۀ گزارش، شمارۀ 218، تیر 1389ش.
* کاویانی‌فر، مرتضی، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، نشریهٔ گزارش، شمارهٔ ۲۱۸، تیر ۱۳۸۹ش.
*کیانی، لیلا، «پرورش خلاقیت و امنیت روانی کودک»، روزنامۀ شرق، شمارۀ 3431، تاریخ انتشار: 2 اردیبهشت 1398ش.
* کیانی، لیلا، «پرورش خلاقیت و امنیت روانی کودک»، روزنامهٔ شرق، شمارهٔ ۳۴۳۱، تاریخ انتشار: ۲ اردیبهشت ۱۳۹۸ش.
*گودرزی، مرجان، «ایجاد امنیت در محیط‌های آموزشی کودکان، نه به هر قیمتی»، فصلنامۀ رشد آموزش پیش‌دبستانی، شمارۀ 33، بهار 1396ش.
* گودرزی، مرجان، «ایجاد امنیت در محیط‌های آموزشی کودکان، نه به هر قیمتی»، فصلنامهٔ رشد آموزش پیش‌دبستانی، شمارهٔ ۳۳، بهار ۱۳۹۶ش.
*محبی، رضا و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینۀ شهری»، فصلنامۀ جغرافیا و برنامه‌ریزی منطقه‌ای، سال یازدهم، شمارۀ 2، بهار 1400ش.
* محبی، رضا و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینهٔ شهری»، فصلنامهٔ جغرافیا و برنامه‌ریزی منطقه‌ای، سال یازدهم، شمارهٔ ۲، بهار ۱۴۰۰ش.
*مرویان حسینی، محمود، تربیت جنسی در اسلام، مشهد، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، 1395ش.
* مرویان حسینی، محمود، تربیت جنسی در اسلام، مشهد، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، ۱۳۹۵ش.
*مساواتی آذر، مجید، «ناسازگاری پدر و مادر مهم‌ترین عامل عدم امنیت روانی و فکری کودک و مسئول انحراف آنان است»، پیوند دی، شمارۀ 15، 1359ش.
* مساواتی آذر، مجید، «ناسازگاری پدر و مادر مهم‌ترین عامل عدم امنیت روانی و فکری کودک و مسئول انحراف آنان است»، پیوند دی، شمارهٔ ۱۵، ۱۳۵۹ش.
*مظلومی، رجبعلی، کلیدهای تربیتی و تعلیمی برای اولیای تربیتی، تهران، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، چاپ اول، 1364ش.
* مظلومی، رجبعلی، کلیدهای تربیتی و تعلیمی برای اولیای تربیتی، تهران، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، چاپ اول، ۱۳۶۴ش.
*
 
{{امنیت}}
{{کودک}}
 
[[رده:امنیت]]
[[رده:حقوق کودکان]]

نسخهٔ کنونی تا ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۱۱:۵۱

امنیت کودک
عنوان اصلیامنیت کودک
شاخه علمیروان‌شناسی رشد / مطالعات خانواده / جامعه‌شناسی / حقوق کودک
نوع مفهوممفهوم اجتماعی - تربیتی
معنای اصطلاحیحالت آرامش، اطمینان و کاهش آسیب‌پذیری کودک در برابر تهدیدهای جسمی، روانی، اعتقادی و اجتماعی
حوزه کاربردروان‌شناسی کودک، تربیت دینی، جامعه‌شناسی خانواده، آموزش‌وپرورش، مطالعات اجتماعی
ریشه واژه«امنیت» به معنای ایمنی و اطمینان؛ «کودک» به عنوان دوره‌ای آسیب‌پذیر از زندگی انسان
مرتبط باامنیت روانی، امنیت جسمی، امنیت جنسی، امنیت اجتماعی
اهمیترشد سالم شخصیت، پیشگیری از اختلالات روانی، ایجاد اعتماد اجتماعی در بزرگسالی، شکوفایی استعدادها و بهبود روابط خانوادگی
زیرنویس عنوانآسودگی خاطر و آرامش فردی و اجتماعی کودک در برابر انواع تهدیدها

امنیت کودک؛ آسودگی خاطر و آرامش فردی و اجتماعی در برابر انواع تهدیدها.

کودکان قشر آسیب‌پذیر جامعه هستند و بیش از دیگران به امنیت، در همهٔ ابعاد آن نیاز دارند. تأمین امنیت، سبب رشد و شکوفایی استعدادهای کودک شده و فقدان آن پیامدهای جبران‌ناپذیری از جمله اختلال شخصیتی، افسردگی و بی‌اعتمادی در بزرگسالی ایجاد می‌کند.

مفهوم‌شناسی

امنیت کودک؛ آسودگی خاطر، برقرار بودن آرامش و محفوظ ماندن از تهدید آزادی‌های کودک است. احساس امنیت را عدم تهدید منافع یا داشته‌های کودک در زمان حال یا آینده تعریف کرده‌اند.[۱] احساس امنیت در درون فرد شکل می‌گیرد به‌گونه‌ای که حتی با تأمین امنیت اجتماعی ممکن است احساس امنیت وجود نداشته باشد.[۲] امنیت کودک شامل امنیت فردی و اجتماعی است.

امنیت فردی کودک

امنیت فردی حالتی از امنیت است که روح و جسم کودک از ترس، اضطراب و آسیب در امان باشد.[۳] ابعاد امنیت فردی شامل امنیت روانی، امنیت جسمی و امنیت اعتقادی است.

امنیت روانی کودک

امنیت روانی شامل فراهم بودن زمینه‌های مناسبِ رشد ذهنی و شخصیتی کودک و مصون ماندن از آسیب‌های روان‌شناختی است به‌طوری‌که در محیط خانواده و اجتماع بدون ترس حضور یابد.[۴]

عوامل ایجاد امنیت روانی

روانشناسان امنیتِ خاطر را مهم‌ترین تغذیهٔ روانی کودک دانسته‌اند؛ پرورش این بُعد از امنیت، معطوف به صمیمیت میان پدر و مادر است.[۵] از دیگر عوامل ایجاد امنیت می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:

  • خونسردی و آرامش والدین هنگام حضور نزد کودک؛
  • ابراز محبت به کودک[۶] و در آغوش کشیدن او به‌ویژه در سال‌های اول رشد؛
  • تغذیه با شیرِ مادر؛
  • برقراری ارتباط صمیمانهٔ کودک علاوه بر والدین با پدربزرگ، مادربزرگ، دایی، عمو، عمه و خاله.[۷]
  • تمرکز و توجه به نکات مثبت فکری، گفتاری و رفتاری؛[۸]
  • بازی با کودک.[۹]

عوامل سلب امنیت روانی

ناسازگاری والدین و کشمکش آنان به‌عنوان مهم‌ترین عامل سلب امنیت روانی کودک شناخته شده است؛[۱۰] دیگر عوامل آن عبارت است از:

  • سرزنش و تمرکز بر اشتباه‌های کودک؛[۱۱]
  • انتظارات بیش از توانایی او؛
  • روی برگرداندن از کودک و طرد او به‌ویژه در سال‌های اول رشد؛
  • مقایسه با خواهر و برادر؛[۱۲]
  • نصیحت در حضور جمع؛
  • شرطی کردن کودک؛[۱۳]
  • استفاده از القاب تحقیرآمیز و ناپسند و ناسزاگویی و تمسخر او؛
  • عدم تعادل روانی، بی‌عفتی و اعتیاد اعضای خانواده.[۱۴]

امنیت اعتقادی

کودک با فطرت پاک و خداجو به‌دنیا می‌آید[۱۵] و به‌صورت بالقوه آمادگی پذیرش مسائل دینی و اعتقادی را دارد.[۱۶] پذیرش ارزش‌ها و ضد ارزش‌ها در کودکان بر اساس پیامدهای جسمانی، لحظه‌ای و دریافت احساس خوب یا بد از آن آموزه‌ها است.[۱۷] در این میان وظیفهٔ والدین، پروراندن و تقویت روح دینی کودک است.[۱۸] مواردی که سبب رشد و تأمین امنیت اعتقادی کودک می‌شود عبارت است از:

  • القای مفاهیم دینی متناسب با سن کودک؛
  • فراهم کردن زمینهٔ عاطفی و روانی لازم برای بیان موضوعات دینی؛
  • تفهیم مطالب دینی به‌صورت کاربردی و عملی در موقعیت‌های مختلف زندگی؛
  • استفاده از روش طرح سؤال و ایجاد ذهنیت قبلی و تفکر؛
  • عدم استفاده از موعظهٔ گفتاری و تحمیل اعتقادات؛[۱۹]
  • آشنا کردن کودک با قرآن؛
  • بردن کودک به مکان‌ها و گردهمایی‌های مذهبی؛
  • پاسخ صحیح به سؤال‌های مذهبی کودک؛[۲۰]
  • پاسخ به سؤال‌های دینی کودک به شیوهٔ قصه‌گویی؛[۲۱]
  • بیان اوصاف مهربانی، عدالت و نیکی خدا برای علاقه‌مند کردن کودک به خدا.[۲۲]

امنیت جسمی

برخی از والدین به‌دلیل عدم آگاهی لازم نسبت به نوع و کیفیت تنبیه صحیح، به تنبیه بدنی کودک و آسیب فیزیکی او می‌پردازند.[۲۳] آثار روانی به‌جا مانده از آسیب جسمی کودک در بسیاری موارد بهبودناپذیر است.[۲۴] لازم است آموزش‌های مناسب در خصوص تربیت فرزندان به والدین ارائه شود.[۲۵]

امنیت جنسی کودک

امنیت جنسی، جلوگیری از بیدار شدن حس جنسی کودک و پیشگیری از تعرض جنسی به او است.

جلوگیری از بیداری جنسی کودک

والدین بایستی مراقب بیداری جنسی کودکان باشند و موارد ذیل را مورد توجه قرار دهند:

  • پرهیز از رابطهٔ زناشویی در برابر کودک؛
  • آموزش کودک برای اجازه گرفتن به‌هنگام ورود به اتاق خواب والدین؛
  • لمس نکردن اندام جنسی کودک؛
  • پرهیز از نگاه به اندام جنسی؛
  • تنظیم ساعات خواب کودک؛
  • پاسخ مناسب به سؤال‌های جنسی او؛
  • جلوگیری از بوسیدن و در آغوش کشیدن افراد نامحرم و غریبه.[۲۶]
پیشگیری از تعرض جنسی

برای جلوگیری از آزار جنسی کودک، متناسب با سن او آموزش‌هایی باید ارائه کرد، از جمله مواردی که کارشناسان به آموزش آن توصیه می‌کنند:

آموزش شناخت اندام‌های خصوصی بدن: کودک باید بداند، هر قسمتی از بدن که با لباس زیر پوشانده می‌شود اندام خصوصی او است و کسی حق دست زدن یا نگاه کردن به آن را ندارد.

آموزش «نه گفتن» به کودک: باید به کودک آموخت که بدن او تحت مالکیت او است و اگر کسی قصد داشت به اعضای خصوصی بدنش دست بزند، نه بگوید و محل را ترک کند.

آموزش بیان مسائل آزاردهنده: کودک باید بداند که در صورت آزار دیدن از جانب کسی، نباید مخفی کاری کند و این موضوع را به پدر و مادر یا فرد مورد اطمینان اطلاع دهد.[۲۷]

امنیت اجتماعی کودک

احساس امنیت اجتماعی در کودکان، حضور بدون ترس، تهدید و اضطراب آنان در جامعه است.[۲۸] کودکان با توجه به شرایط جسمی و روحی خاص‌شان از آسیب‌پذیرترین اقشار جامعه هستند؛[۲۹] امنیت محیط تنها با نظارت بر فعالیت کودکان و ترساندن آنان از خطرهای احتمالی امکان‌پذیر نیست.[۳۰] و برای حضور در اجتماع، نیازمندِ امنیتِ بیشتر از سوی محیط و افراد هستند.[۳۱]

امنیت خانوادگی

اولین اجتماعی که کودک در آن حضور می‌یابد، خانواده است؛ کودک در جامعهٔ کوچک خانواده باید از امنیت کامل برخوردار باشد. امنیت خانوادگی نقش اساسی در تأمین امنیت روانی و جسمی کودک دارد.[۳۲]

امنیت تحصیلی

از الگوهای تربیتی مهم در تأمین امنیت کودک به تأثیر معلم و مربّی در مدرسه می‌توان اشاره کرد. ارتباط مطلوب کودک با معلم و هم‌کلاسی‌ها، رضایت از محیط مدرسه، قدرت ریسک‌پذیری و فراهم بودن امکان تجربه در مدرسه، سبب احساس امنیت کودک و موفقیت او می‌شود.[۳۳]

ایمنی مدارس

توجه به برخی نکات از سوی مدیران مدارس برای امنیت کودک عبارت است از:

  • توجه به احتمال لیز خوردن دانش‌آموزان در سطوح خیس؛
  • تعبیه پریزهای برق در ارتفاع مناسب برای جلوگیری از خطر برق‌گرفتگی؛
  • برق‌کشی مدرسه به روش اتصال به زمین؛
  • اطمینان از سالم بودن وسایل بازی؛
  • انجام دادن فعالیت‌های بدنی و ورزش در محیطی امن.[۳۴]

امنیت فضای شهری

از جمله حقوق کودکان در آموزه‌های ایرانی- اسلامی توجه به قابلیت حضورپذیری آنان در فضاهای شهری است. حضور فعال کودک جهت بازی در این فضاها نیازمند اندازهٔ مناسب فضا، عدم تراکم جمعیتی و امنیت محیط به لحاظ دیداری و شنیداری است.[۳۵] پارک‌ها و بوستان‌ها نیز از محیط‌های تفریح و فعالیت کودکان هستند؛ امکان نظارت والدین به زمین بازی کودکان، وجود محیط ایمن و آزاد برای بازی آنان، حضور نگهبان و نیروهای امنیت نظامی و نبود اوباش مجرم، از مصادیق تأمین امنیت کودکان در این فضا است.[۳۶]

امنیت فضای مجازی

جاذبه‌های موجود در فضای مجازی سبب افزایش کاربران کودک و آسیب‌های ناشی از آن شده است.[۳۷]

کارشناسان جهت تأمین امنیت کودکان در این فضا راهکارهای ذیل را از طرف والدین لازم‌الاجرا می‌دانند:

  • جلب اعتماد کودکان با آگاه‌سازی آنان و شرح لزوم امنیت در فضای مجازی؛
  • تعیین زمان‌های مشخص جهت استفاده از فضای مجازی و توجه کافی والدین به کودک در حین استفاده؛
  • رمزگذاری رایانه یا گوشی؛
  • مسدود کردن وب‌سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی دارای فحوای نامناسب با استفاده از برنامه‌های اعمال فیلتر.[۳۸]

طرح مقابله با آسیب کودک در فضای مجازی

جهت برقراری امنیت کودکان در فضای مجازی، سند صیانت کودک و نوجوان در فضای مجازی در سال ۱۳۹۵ش در کمیسیون مرکز ملی فضای مجازی تصویب شد. مطابق آن، محتوای کلی فضای مجازی بر اساس سن، جنسیت و ویژگی‌های کودکان، در بستر شبکهٔ ملی اطلاعات طبقه‌بندی شد. طرحی نیز تصویب شد تا برای جلوگیری از آسیب کودکان در این فضا، با مجرمان و تهدیدکنندگان امنیت آنان، برخورد شدید قضایی و انتظامی صورت گیرد.[۳۹] همچنین با استفاده از سرویس اینترنت کودک و نوجوان با شماره‌گیری #456* می‌توان متناسب با سن کودک، دسترسی به اینترنت را مدیریت کرد.[۴۰]

آثار امنیت کودکان

امنیت کودکان، سبب افزایش تعامل مثبت و رابطهٔ عمیق میان کودک و سایر اعضای خانواده می‌شود. شخصیت مستقل کودک در سایهٔ آرامش ناشی از امنیت، رشد یافته و توانایی‌هایش بروز می‌یابد. امنیت، منجر به اعتماد کودک به والدین و حرف‌شنوی از آنان در بزرگسالی می‌شود.[۴۱]

پانویس

  1. ↑ عرفانی، «امنیت و احساس امنیت پاسخگو در نظرسنجی الکترونیک»، بی‌تا، ص177.
  2. ↑ «راه‌هایی برای ایجاد حس امنیت در کودکان»، وب‌سایت بیتوته.
  3. ↑ «امنیت فردی- اجتماعی و سیاسی- نظامی در قرآن کریم»، مجمع جهانی شیعه‌شناسی.
  4. ↑ «برای کودک امنیت روانی ایجاد کنیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.
  5. ↑ رشیدپور، «امنیت خاطر یا تغذیهٔ معنوی کودکان»، 1359ش، ص7.
  6. ↑ فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص239 و 181.
  7. ↑ رضایی اصفهانی، قرآن و علوم انسانی، 1391ش، ص148 و 142.
  8. ↑ کیانی، «پرورش خلاقیت و امنیت روانی کودک»، روزنامهٔ شرق، 1398ش، ص12.
  9. ↑ اسدی، «احساس امنیت در کودکان؛ خانهٔ امن من»، روزنامهٔ جام‌جم، 1388ش، ص14.
  10. ↑ مساواتی آذر، «ناسازگاری پدر و مادر مهم‌ترین عامل عدم امنیت روانی و فکری کودک و مسئول انحراف آنان است»، 1359ش، ص38.
  11. ↑ فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص 244-245 و 310.
  12. ↑ رضایی اصفهانی، قرآن و علوم انسانی، 1391ش، ص149-151.
  13. ↑ کیانی، «پرورش خلایت و امنیت روانی کودک»، روزنامهٔ شرق، 1398ش، ص12.
  14. ↑ اکبرینه، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادهٔ ناسالم»، 1392ش، ص40-41.
  15. ↑ ریحانی و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، 1393ش، ص590.
  16. ↑ فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص164.
  17. ↑ بی‌نا، آنچه دربارهٔ کودکان و نوجوانان باید بداینم، 1391ش، ص74.
  18. ↑ فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص164.
  19. ↑ بی‌نا، آنچه دربارهٔ کودکان و نوجوانان باید بداینم، 1391ش، ص78، 82 و 85.
  20. ↑ «چگونه به پرسش‌های کودکان دربارۀ خدا پاسخ گوییم»، وب‌سایت اسلام کوئست.
  21. ↑ ریحانی و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، 1393ش، ص590.
  22. ↑ فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص158.
  23. ↑ کاویانی‌فر، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، 1389ش، ص16.
  24. ↑ اکبرینه، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادهٔ ناسالم»، 1392ش، ص40.
  25. ↑ کاویانی‌فر، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، 1389ش، ص16.
  26. ↑ مرویان حسینی، تربیت جنسی در اسلام، 1395ش، ص71-75.
  27. ↑ «آموزش پیشگیری از آزار جنسی در کودکان»، وب‌سایت فرزندان آفتاب.
  28. ↑ «امنیت مهم‌تر است یا احساس امنیت؟»، خبرآنلاین.
  29. ↑ بهرام‌پور و ملک‌افضلی، «نقش مؤلفهٔ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، 1397ش، ص41.
  30. ↑ گودرزی، «ایجاد امنیت در محیط‌های آموزشی کودکان، نه به هر قیمتی»، 1396ش، ص32.
  31. ↑ محبی و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینهٔ شهری»، 1400ش، ص421.
  32. ↑ مظلومی، کلیدهای تربیتی و تعلیمی برای اولیای تربیتی، 1364ش، ص30.
  33. ↑ رئیسی سرتشنیزی، «بررسی رابطهٔ احساس امنیت و کیفیت زندگی در مدرسه»، 1395ش، ص35-36.
  34. ↑ «برای ایمنی دانش‌آموزان در مدرسه این نکات را رعایت کنید»، وب‌سایت ایمن ترافیک.
  35. ↑ بهرام‌پور و ملک‌افضلی، «نقش مؤلفهٔ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، 1397ش، ص46.
  36. ↑ محبی و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینهٔ شهری»، 1400ش، ص414، 421 و 423.
  37. ↑ خلیل‌پور، «سیاست تقنینی کیفری ایران در قبال تأمین امنیت کودکان در فضای مجازی»، 1399ش، ص165.
  38. ↑ «چگونه امنیت فرزندان را درفضای مجازی تأمین کنیم؟»، باشگاه خبرنگاران جوان.
  39. ↑ «امنیت مجازی کودکان؛ ضعف در قانون تا غفلت خانواده‌ها»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.
  40. ↑ «سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی چه می‌گوید؟»، خبربان.
  41. ↑ فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص63 و 335 و 182.

منابع

  • اسدی، معصومه، «احساس امنیت در کودکان؛ خانهٔ امن من»، روزنامهٔ جام‌جم، شمارهٔ ۲۵۳۴، تاریخ انتشار: ۲۶ فروردین ۱۳۸۸ش.
  • اکبرینه، پروین، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادهٔ ناسالم»، زن و مطالعات خانواده، سال پنجم، شمارهٔ ۱۹، بهار ۱۳۹۲ش.
  • «امنیت فردی- اجتماعی و سیاسی- نظامی در قرآن کریم»، مجمع جهانی شیعه‌شناسی، تاریخ انتشار: ۸ مرداد ۱۳۹۶ش.
  • «امنیت مجازی کودکان؛ ضعف در قانون تا غفلت خانواده‌ها»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ انتشار: ۲۸ اسفند ۱۳۹۹ش.
  • «امنیت مهم‌تر است یا احساس امنیت؟»، خبرآنلاین، تاریخ انتشار: ۱۵ بهمن ۱۳۹۰ش.
  • «آموزش پیشگیری از آزار جنسی در کودکان»، وب‌سایت فرزندان آفتاب، تاریخ بازدید: ۲۷ آبان ۱۴۰۱ش.
  • «برای ایمنی دانش‌آموزان در مدرسه این نکات را رعایت کنید»، وب‌سایت ایمن ترافیک، تاریخ انتشار: ۲۳ تیر ۱۳۹۷ش.
  • «برای کودک امنیت روانی ایجاد کنیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ انتشار: ۷ خرداد ۱۳۹۸ش.
  • بهرام‌پور، عطیه و ملک افضلی، علی‌اصغر، «نقش مؤلفهٔ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، مطالعات شهر ایرانی اسلامی، شمارهٔ ۳۳، پاییز ۱۳۹۷ش.
  • بی‌نا، آنچه دربارهٔ کودکان و نوجوانان باید بداینم، مصصح و مترجم: مؤسسهٔ فرهنگی تربیتی توحید، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیّه، ویرایش دوم، چاپ چهارم، ۱۳۹۱ش.
  • «چگونه امنیت فرزندان را در فضای مجازی تأمین کنیم؟»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ انتشار: ۳ تیر ۱۳۹۸ش.
  • «چگونه به پرسش‌های کودکان دربارهٔ خدا پاسخ گوییم»، وب‌سایت اسلام کوئست، تاریخ بازدید: ۳۰ آبان ۱۴۰۱ش.
  • خلیل‌پور، سیدعباس، «سیاست تقنینی کیفری ایران در قبال تأمین امنیت کودکان در فضای مجازی»، سال دوم، شمارهٔ ۵، بهار ۱۳۹۹ش.
  • «راه‌هایی برای ایجاد حس امنیت در کودکان»، وب‌سایت بیتوته، تاریخ بازدید: ۳۰ آبان ۱۴۰۱ش.
  • رئیسی سرتشنیزی، عباس، «بررسی رابطهٔ احساس امنیت و کیفیت زندگی در مدرسه»، نشریهٔ دانش انتظامی چهار محال و بختیاری، دورهٔ ۴، شمارهٔ ۱۳، بهار ۱۳۹۵ش.
  • رشیدپور، مجید، «امنیت خاطر یا تغذیهٔ معنوی کودکان»، پیوند مهر، شمارهٔ ۱۲، ۱۳۵۹ش.
  • رضایی اصفهانی، محمدعلی، قرآن و علوم انسانی، قم، نسیم حیات، ۱۳۹۱ش.
  • ریحانی، ریحانه و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، کنگرهٔ بین‌المللی فرهنگ و اندیشهٔ دینی، ۱۳۹۳ش.
  • «سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی چه می‌گوید؟»، خبربان، تاریخ درج مطلب: ۲۵ شهریور ۱۴۰۱ش.
  • عرفانی، کامران، «امنیت و احساس امنیت پاسخگو در نظرسنجی الکترونیک»، اولین سمینار تخصصی نظرسنجی الکترونیکی، بی‌تا.
  • فاخری، علیرضا و منتظری، محمدحسین، اخلاق خانواده، تهران، نمایندگی ولیّ فقیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، ۱۳۷۸ش.
  • فرهادیان، رضا، والدین و مربیان، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزهٔ علمیهٔ قم، ۱۳۹۰ش.
  • کاویانی‌فر، مرتضی، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، نشریهٔ گزارش، شمارهٔ ۲۱۸، تیر ۱۳۸۹ش.
  • کیانی، لیلا، «پرورش خلاقیت و امنیت روانی کودک»، روزنامهٔ شرق، شمارهٔ ۳۴۳۱، تاریخ انتشار: ۲ اردیبهشت ۱۳۹۸ش.
  • گودرزی، مرجان، «ایجاد امنیت در محیط‌های آموزشی کودکان، نه به هر قیمتی»، فصلنامهٔ رشد آموزش پیش‌دبستانی، شمارهٔ ۳۳، بهار ۱۳۹۶ش.
  • محبی، رضا و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینهٔ شهری»، فصلنامهٔ جغرافیا و برنامه‌ریزی منطقه‌ای، سال یازدهم، شمارهٔ ۲، بهار ۱۴۰۰ش.
  • مرویان حسینی، محمود، تربیت جنسی در اسلام، مشهد، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، ۱۳۹۵ش.
  • مساواتی آذر، مجید، «ناسازگاری پدر و مادر مهم‌ترین عامل عدم امنیت روانی و فکری کودک و مسئول انحراف آنان است»، پیوند دی، شمارهٔ ۱۵، ۱۳۵۹ش.
  • مظلومی، رجبعلی، کلیدهای تربیتی و تعلیمی برای اولیای تربیتی، تهران، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، چاپ اول، ۱۳۶۴ش.
برگرفته از «https://iranpedia.net/w/index.php?title=امنیت_کودک&oldid=33546»