اطعام غدیر: تفاوت میان نسخه‌ها

'''<big>اطعام غدیر</big>'''؛ غذا دادن به دیگران در روز عید غدیر به شکرانۀ امامت علی بن ابی‌طالب.<br>

اطعام غدیر از آداب و رسوم شیعیان در گرامیداشت روز غدیر خم است که در روایات اهل‌بیت به آن سفارش شده است. برخی روایات، ثواب فراوانی برای اطعام در عید غدیر برشمرده‌‌اند و در این روایات از شیعیان خواسته‌ شده است که به ‌اندازه توان خود به آن اهتمام بورزند.

واژه عربی «اطعام» به‌معنای خوراندن و غذا دادن به دیگری،<ref>[https://vajehyab.com/dehkhoda/%D8%A7%D8%B7%D8%B9%D8%A7%D9%85 دهخدا، لغت‌نامه، ذیل واژه اطعام.]</ref> در فرهنگ مسلمانان یک فضیلت اخلاقی و عمل ستوده به‌شمار می‌رود.<ref>[https://lib.eshia.ir/15101/1/292/%D8%A5%D9%90%D8%B7%D9%92%D8%B9%D9%8E%D8%A7%D9%85%D9%8F_%D8%A7%D9%84%D8%B7%D9%91%D9%8E%D8%B9%D9%8E%D8%A7%D9%85%D9%90 برقی، المحاسن، 1371ق، ج1، ص292.]</ref> در فرهنگ شیعیان، سنت غذا دادن به دیگران به‌مناسبت عید غدیر و با عنوان «اطعام غدیر»، نشانۀ شکرگزاری و شادمانی آیینی به‌خاطر امامت علی بن ابی‌طالب است.<ref>[https://lib.eshia.ir/10267/1/752 شیخ طوسی، مصباح المتهجد و سلاح المتعبد، 1411ق، ص752.]</ref>   

حضرت محمد در سال دهم هجرت، همراه هزاران نفر برای انجام مناسک حج از مدینه به طرف مکه حرکت کرد.<ref>طبری، تاریخ الامم و الملوک، ۱۳۸۷ق، ج۳، ص۱۴۸.</ref> پیامبر در این سفر که آخرین حج او بود و به «حجة الوداع» مشهور شد، پس از پایان اعمال حج به طرف مدینه حرکت کرد.  در روز هجدهم ماه ذی‌الحجه که پیامبر اکرم به منطقه‌ای با نام «غدیر خم» رسیده بود، فرشتۀ وحی بر او نازل شد و از جانب خداوند، به او امر کرد تا علی را به‌عنوان جانشین خود، به مردم معرفی کند. رسول خدا در حضور هزاران [[حاجی]] که همراه او بودند، ولایت علی بن ابی‌طالب را اعلام کرد.<ref>[https://lib.eshia.ir/40157/3/605 ابن‌اثیر، أسد الغابة، 1409ق، ج3، ص405.]</ref> این واقعه به‌تدریج و با اهتمام ویژۀ اهل‌بیت، به‌عنوان عید بزرگ شیعیان، نهادینه شد و «عید الله الأکبر»<ref>[https://lib.eshia.ir/11025/8/89 شیخ حر عاملی، وسائل الشیعه، ۱۴۱۶ق، ج۸، ص۸۹.]</ref> نام گرفت.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=34429 خامنه‌ای، «بیانات در دیدار اقشار مختلف مردم به مناسبت عید غدیر»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای.]</ref>  از پیامبر خدا نقل شده است که روز غدیر خم را برترین عید امت مسلمان معرفی کرده، زیرا خداوند در آن روز، دین را تکمیل و نعمت را بر مسلمانان تمام کرده است.<ref>[https://lib.eshia.ir/15033/1/188 شیخ صدوق، الأمالی، 1417ق، ص188.]</ref> امام صادق، «عید غدیر» را شریف‌ترین عید مسلمانان<ref>[https://lib.eshia.ir/15079/1/168/%D8%A3%D8%B9%D8%B8%D9%85%D9%87%D9%85%D8%A7_%D9%88%D8%A3%D8%B4%D8%B1%D9%81%D9%87%D9%85%D8%A7 حلی، العدد القویة لعدد المخاوف الیومیة، 1408ق، ص168.]</ref> و شایستۀ شکرگزاری در پیشگاه خداوند دانسته است.<ref>[https://lib.eshia.ir/11025/10/443 شیخ حر عاملی، وسائل الشیعة، 1416ق، ج10، ص443.]</ref> امام رضا، روز غدیر را نزد آسمانیان مشهورتر از زمینیان دانسته است.<ref>[https://lib.eshia.ir/10083/6/24/%D9%8A%D9%88%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%BA%D8%AF%D9%8A%D8%B1_%D9%81%D9%8A_%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%85%D8%A7%D8%A1_%D8%A7%D8%B4%D9%87%D8%B1_%D9%85%D9%86%D9%87_%D9%81%D9%8A_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B1%D8%B6 شیخ طوسی، تهذیب الاحکام، 1364ش، ج6، ص24.]</ref>

ابن‌طلحه شافعی (۵۸۲–۶۵۲ق)، از علمای اهل‌سنت در سدۀ هفتم هجری، به عیدبودن روز هجدهم ذی‌الحجه در فرهنگ مسلمانان آن روزگار تصریح کرده است. به گفته او، عید دانستن این روز از آن‌رو بوده است كه رسول خدا، على را به منزلتی رفیع تخصیص داد و هیچ یک از مردم را در این جایگاه با على شریک نساخت.<ref>[https://lib.eshia.ir/86876/1/79/%D8%B5%D8%A7%D8%B1_%D8%B0%D9%84%D9%83_%D8%A7%D9%84%D9%8A%D9%88%D9%85_%D8%B9%D9%8A%D8%AF%D8%A7_%D9%88_%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%85%D8%A7 نصیبی، مطالب السؤول فی مناقب آل‌الرسول، 1419ق، ص79.]</ref>  علی بن حسین مسعودی (260/۲۸۰-۳۴۵/۳۴۶ق) تاریخ‌نگار و جغرافی‌دان مسلمان سده چهارم هجری، نوشته است که فرزندان و شیعیان امام علی، روز غدیر خم را بزرگ می‌دارند.<ref>[https://lib.eshia.ir/40028/1/222 مسعودی، التنبیه و الاِشراف، ۱۳۵۷ق، ص۲۲۱-222.]</ref>  گزارش‌های تاریخی نشان می‌دهد که امام رضا در عید غدیر، مجلس بزرگداشت برگزار می‌کرده است.<ref>[https://lib.eshia.ir/10267/1/752/%D8%A3%D8%A8%D8%A7_%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%B9%D9%84%D9%8A_%D8%A8%D9%86_%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%89_%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%B6%D8%A7_%D8%B9%D9%84%D9%8A%D9%87%D9%85%D8%A7_%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85_%D9%81%D9% شیخ طوسی، مصباح المتهجد و سلاح المتعبد، 1411ق، ص752.]</ref> شیخ کلینی (۲۵۸-۳۲۹ق)، محدث قرن چهارم هجری نیز در روایتی به جشن‌ گرفتن شیعیان در عید غدیر، اشاره کرده است.<ref>[https://lib.eshia.ir/11005/4/149/%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92_%D9%8A%D9%8E%D8%AA%D9%91%D9%8E%D8%AE%D9%90%D8%B0%D9%8E_%D8%B0%D9%8E%D9%84%D9%90%D9%83%D9%8E_%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%8A%D9%8E%D9%88%D9%92%D9%85%D9%8E_%D8%B9%D9%90%D9%8A%D8%AF%D8%A7%D9%8B کلینی، الکافی، 1417ق، ج4، ص149.]</ref> گَردیزی، تاریخ‌نگار قرن پنجم هجری نیز روز غدیر خم را از روزهای بزرگ اسلامی و اعیاد شیعیان برشمرده است.<ref>گردیزی، زین الاخبار، ۱۳۶۳ش، ص۴۶۶.</ref>  مردم در روز غدیر خم شهرها را آذین می‌بستند،<ref>ابن‌کثیر، البدایة و النهایة، ۱۴۰۸ق، ج۱۱، ص۲۷۶.</ref> ‌خیمه‌ها را برمی‌افراشتند، پرچم‌ها را می‌آویختند، شتر قربانی می‌کردند و شبانگاه آتش روشن کرده به جشن و شادی می‌پرداختند.<ref>[https://lib.eshia.ir/40060/15/14/%D8%A5%D8%B8%D9%87%D8%A7%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%B2%D9%8A%D9%86%D8%A9_%D9%81%D9%8A_%D9%8A%D9%88%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%BA%D8%AF%D9%8A%D8%B1%D8%8C_%D9%88_%D8%A5%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D9%84_%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D9%8 ابن‌جوزی، المنتظم فی تاریخ الامم و الملوک، ۱۴۱۲ق، ج۱۵، ص۱۴.]</ref>

تبریک گفتن، زینت کردن، شادمانی، غسل کردن، هدیه دادن، روزه گرفتن و افطاری دادن به روزه‌داران، از مهم‌ترین اعمالی است که در عید غدیر، مورد توجه مسلمانان و به‌ویژه شیعیان قرار دارد؛<ref>قمی، مفاتیح‌الجنان، ذیل اعمال روز  هجدهم ذی‌الحجه، ص490.</ref> اما از میان این اعمال، اطعام (غذا دادن) دیگران در عید غدیر بیش از سایر اعمال در فرهنگ شیعیان، با اقبال روبرو شده است و امام صادق نیز در روایتی از روز غدیر خم با عنوان «اطعام الطعام» نام برده است.<ref>[https://lib.eshia.ir/15079/1/169/%D8%A7%D8%B7%D8%B9%D8%A7%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%B7%D8%B9%D8%A7%D9%85 حلی، العدد القویة لعدد المخاوف الیومیة، 1408ق، ص169.]</ref>   توجه فزاینده شیعیان به سنت «اطعام غدیر» متأثر از آموزه‌های روایی است که پاداش و اجر بی‌شمار و کم‌نظیری برای آن، بیان کرده‌اند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6143858/%D8%A7%D8%B7%D8%B9%D8%A7%D9%85-%D9%85%D9%88%D9%85%D9%86%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D8%BA%D8%AF%DB%8C%D8%B1-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%87%D9%85%D9%87-%D8%A7%D8%B9%D9%85-%D8%A7%D8%B2-%D9%81%D9%82%DB% «اطعام مومنین در عید غدیر برای همه اعم از فقیر و غنی گواراست»، خبرگزاری مهر.]</ref>  

در برخی گزارش‌های تاریخی از اهل‌بیت به‌ویژه امام صادق و امام رضا، آمده است که آنها پیروان خود را به اطعام در روز غدیر خم تشویق می‌کردند؛ امام صادق در گفتگو با یاران خویش پس از تأکید بر اهمیت بزرگداشت عید غدیر از میان مناسبت‌های دینی به‌دلیل اهمیت انتصاب علی بن ابی‌طالب به مقام پیشوایی جامعۀ مسلمان، شیعیان را به مجموعه‌ای از اعمال دعوت کرده است که نشانۀ اهتمام به عید غدیر است، از جمله: روزه‌داری، عبادت، عیدی دادن، دیدار برادران دینی و غذا دادن به دیگران.<ref>[https://lib.eshia.ir/15079/1/169/%D8%A7%D9%86%D9%87_%D9%84%D9%8A%D9%88%D9%85_%D8%B5%D9%8A%D8%A7%D9%85_%D9%88%D9%82%D9%8A%D8%A7%D9%85_%D9%88%D8%A7%D8%B7%D8%B9%D8%A7%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%B7%D8%B9%D8%A7%D9%85_%D9%88%D8%B5%D9%84%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%A حلی، العدد القویة لعدد المخاوف الیومیة، 1408ق، ص168.]</ref>  امام رضا نیز بر اساس یک گزارش تاریخی در روز عید غدیر، گروهی از یاران نزدیک خویش را  برای افطار نزد خود نگه داشت و برای خانواده‌های آنها نیز غذا به همراه هدایای متنوع مانند پوشاک، انگشتر و کفش فرستاد.<ref>[https://lib.eshia.ir/10267/1/752/%D9%82%D8%AF_%D8%A7%D8%AD%D8%AA%D8%A8%D8%B3%D9%87%D9%85_%D9%84%D9%84%D8%A7%D9%81%D8%B7%D8%A7%D8%B1_%D9%88%D9%82%D8%AF_%D9%82%D8%AF%D9%85_%D8%A5%D9%84%D9%89_%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B2%D9%84%D9%87%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%B7%D8%B شیخ طوسی، مصباح المتهجد و سلاح المتعبد، 1411ق، ص752.]</ref>  سپس به نقل گزارشی تاریخی پرداخت که بر اساس آن، در یکی از سال‌های دوران حکومت امام علی، روز جمعه با عید غدیر مطابق شده بود و در آن روز امام علی بر فراز منبر  به‌مناسبت تقارن دو عید بزرگ غدیر و جمعه،<ref>[https://lib.eshia.ir/10267/1/752/%D9%82%D8%AF_%D8%A7%D8%AD%D8%AA%D8%A8%D8%B3%D9%87%D9%85_%D9%84%D9%84%D8%A7%D9%81%D8%B7%D8%A7%D8%B1_%D9%88%D9%82%D8%AF_%D9%82%D8%AF%D9%85_%D8%A5%D9%84%D9%89_%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B2%D9%84%D9%87%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%B7%D8%B شیخ طوسی، مصباح المتهجد و سلاح المتعبد، 1411ق، ص754.]</ref>  عید غدیر را روز تکمیل دین و روشنایی دیدگان پیامبر و مؤمنان نامید<ref>[https://lib.eshia.ir/10267/1/752/%D9%82%D8%AF_%D8%A7%D8%AD%D8%AA%D8%A8%D8%B3%D9%87%D9%85_%D9%84%D9%84%D8%A7%D9%81%D8%B7%D8%A7%D8%B1_%D9%88%D9%82%D8%AF_%D9%82%D8%AF%D9%85_%D8%A5%D9%84%D9%89_%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B2%D9%84%D9%87%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%B7%D8%B شیخ طوسی، مصباح المتهجد و سلاح المتعبد، 1411ق، 755.]</ref> و از حاضران در آن مجلس خواست که در آن روز بر شادمانی خود بیفزایند و به‌اندازه توان و امکانات خود به خانواده و آشنایان و دوستان، نیکی کرده و در این روز با آنها به جود و سخاوت بیشتر رفتار کنند.<ref>[https://lib.eshia.ir/10267/1/752/%D9%82%D8%AF_%D8%A7%D8%AD%D8%AA%D8%A8%D8%B3%D9%87%D9%85_%D9%84%D9%84%D8%A7%D9%81%D8%B7%D8%A7%D8%B1_%D9%88%D9%82%D8%AF_%D9%82%D8%AF%D9%85_%D8%A5%D9%84%D9%89_%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B2%D9%84%D9%87%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%B7%D8%B شیخ طوسی، مصباح المتهجد و سلاح المتعبد، 1411ق، ص757.]</ref>

از آن‌جا که استحباب روزه‌داری در عید غدیر<ref>[https://lib.eshia.ir/40311/8/284/%D9%85%D9%8E%D9%86%D9%92_%D8%B5%D9%8E%D8%A7%D9%85%D9%8E_%D9%8A%D9%8E%D9%88%D9%92%D9%85%D9%8E_%D8%AB%D9%8E%D9%85%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%90_%D8%B9%D9%8E%D8%B4%D9%92%D8%B1%D9%8E%D8%A9%D9%8E_%D9%85%D9%90%D9%86%D9%92_%D8%B0%D9%90 خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، 1417ق، ج8، ص284.]</ref> نزد شیعیان از شهرت برخوردار است،<ref>[https://hadana.ir/%D8%AB%D9%88%D8%A7%D8%A8-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D8%BA%D8%AF%DB%8C%D8%B1/ «ثواب روزه گرفتن در عید غدیر»، هدانا: وبگاه پاسخ‌گویی به سؤالات دینی.]</ref> بسیاری می‌کوشند که اطعام غدیر را در شام غدیر و برای افطار آماده کنند. از ویژگی‌های اطعام غدیر در روایات آن است که محدود به قشر خاصی از جامعه نبوده و همگان را در بر می‌گیرد؛ بر این اساس در روایات به اطعام خانواده و آشنایان، نیازمندان،<ref>[https://lib.eshia.ir/71860/94/117/%D9%88%D8%B3%D8%A7%D9%88%D9%88%D8%A7_%D8%A8%D9%83%D9%85_%D8%B6%D8%B9%D9%81%D8%A7%D8%A1%D9%83%D9%85_%D9%81%D9%8A_%D9%85%D8%A2%D9%83%D9%84%D9%83%D9%85 مجلسی، بحار الانوار، 1403ق، ج94، ص117.]</ref> مؤمنان، برادران دینی<ref>[https://lib.eshia.ir/71422/1/475/%D8%A3%D9%8E%D8%B7%D9%92%D8%B9%D9%90%D9%85%D9%92_%D8%A5%D9%90%D8%AE%D9%92%D9%88%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%8E%D9%83%D9%8E ابن‌طاووس، اقبال الاعمال، 1409ق، ج1، ص475.]</ref> و نیز افطاری به روزه‌داران<ref>[https://lib.eshia.ir/10267/1/758/%D9%88%D9%85%D9%86_%D9%81%D8%B7%D8%B1_%D9%85%D8%A4%D9%85%D9%86%D8%A7_%D9%81%D9%8A_%D9%84%D9%8A%D9%84%D8%AA%D9%87 شیخ طوسی، مصباح المتهجد و سلاح المتعبد، 1411ق، ص758.]</ref> در روز غدیر سفارش شده و ثواب این اطعام به‌اندازه ثواب اطعام همه انبیا و صدیقین ذکر شده است.<ref>[https://lib.eshia.ir/71422/1/465/%D9%85%D9%8E%D9%86%D9%92_%D8%A3%D9%8E%D8%B7%D9%92%D8%B9%D9%8E%D9%85%D9%8E_%D9%85%D9%8F%D8%A4%D9%92%D9%85%D9%90%D9%86%D8%A7%D9%8B_%D9%83%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%8E_%D9%83%D9%8E%D9%85%D9%8E%D9%86%D9%92_%D8%A3%D9%8E%D8%B7%D9%92% ابن‌طاووس، اقبال الاعمال، 1409ق، ج1، ص465.]</ref> امام علی افطاری دادن به یک مؤمن را در عید غدیر، همسان افطاری دادن به ۱۰ «فِئام» دانسته و هر فئام را معادل صدهزار نبی و صدیق و شهید معنا کرده است. او همچنین ایمن ماندن از کفر و فقر از جانب خداوند را برای اطعام‌دهنده ضمانت کرده است.<ref>[https://lib.eshia.ir/71570/1/701/%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%8E%D8%A7_%D8%B6%D9%8E%D9%85%D9%90%D9%8A%D9%86%D9%8F%D9%87%D9%8F_%5B%D8%B6%D9%8E%D9%85%D9%91%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8F%D9%87%D9%8F%5D_%D8%B9%D9%8E%D9%84%D9%8E%D9%89_%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%91%D9%8E%D کفعمی، المصباح، 1405ق، ص701.]</ref>   

امروزه غذا دادن به دیگران در عید غدیر از آداب و رسوم نهادینه‌شده در فرهنگ شیعیان است و آنها در راستای ماندگاری و جلب توجه همگانی به واقعۀ غدیر خم، اطعام غدیر را به سنتی شیرین و دلچسب تبدیل کرده‌اند. بسیاری از شیعیان در جشن غدیر، فراتر از اطعام با انواع غذا، میوه، چای، شربت و شیرینی، متناسب با حرفه یا مهارت خود، در این روز به ارائۀ رایگان خدمات گوناگون مانند پزشکی، تربیتی، آموزشی، مسافرکشی، تعمیر خودرو و لوازم خانگی و حتی تهیه کتاب و اسباب‌بازی برای کودکان می‌پردازند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5830123/%D8%AC%D8%B4%D9%86-%D8%BA%D8%AF%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%D8%AE%D9%88%D8%B2%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%87-%D8%B9%D9%84%D9%88%DB%8C «جشن غدیر از آذربایجان تا خوزستان/سفره علوی در سراسر ایران پهن شد»، خبرگزاری مهر.]</ref>  اطعام غدیر در کشورهای ایران، افغانستان، پاکستان، عراق، یمن، بحرین، عربستان، هندوستان و ترکیه با آداب و شیوه‌های مختلفی انجام می‌شود، اما توزیع شربت و شیرینی از رسوم مشترک اطعام غدیر در این کشورها است. در افغانستان، ساداتی که تمکن مالی دارند به همسایگان و خویشان خود اطعام و نذری می‌دهند. شیعیان عربستان به‌مناسبت عید غدیر، دو یا سه شب مجلس جشن برگزار می‌کنند و در این مجالس با شیرینی و برنج و گوشت از حاضران، پذیرایی می‌شود.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/4992087/%D8%A2%D8%AF%D8%A7%D8%A8-%D9%88-%D8%B1%D8%B3%D9%88%D9%85-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%B9%DB%8C%D8%AF «آداب و رسوم کشورهای مختلف برای برگزاری عید ولایت»، خبرگزاری مهر.]</ref>  در ایران، سنت اطعام غدیر توسط مردم و به‌صورت گسترده در منازل، مساجد، تکایا و حسینیه‌ها انجام می‌شود.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5830123/%D8%AC%D8%B4%D9%86-%D8%BA%D8%AF%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%D8%AE%D9%88%D8%B2%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%87-%D8%B9%D9%84%D9%88%DB%8C «جشن غدیر از آذربایجان تا خوزستان/سفره علوی در سراسر ایران پهن شد»، خبرگزاری مهر.]</ref>  

پویش اطعام غدیر

برخی مراکز و نهادها در سال‌های اخیر اقدام به راه‌اندازی پویشی با نام اطعام غدیر کرده‌اند تا علاوه بر ترویج سنت اطعام غدیر، غذاهای تهیه‌شده را به‌صورت نظام‌یافته و هدف‌مند به نیازمندان برسانند. آستان قدس رضوی در سال ۱۴۰۰ش در قالب پویش اطعام غدیر، با جلب مشارکت مردمی، یک میلیون وعده غذا در سراسر ایران توزیع کرد.<ref>[https://www.bkr.ir/5856/ «برپایی پویش اطعام غدیر و جلب مشارکت مردمی، یک میلیون وعده غذا را در سراسر کشور طبخ و توزیع شد»، وب‌سایت بنیاد کرامت رضوی.]</ref> پویش اطعام غدیر به‌منظور اطعام با نذورات مؤمنان، از سوی آستان قدس رضوی در سال‌های بعد نیز ادامه یافته و مشارکت همگانی در این پویش از طریق اپلیکیشن رضوان و سامانه پرداخت نذورات، صورت می‌گیرد.<ref>[https://138.razavi.ir/fa/350078/%D9%BE%D9%88%DB%8C%D8%B4-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D8%A7%D8%B7%D8%B9%D8%A7%D9%85-%D8%BA%D8%AF%DB%8C%D8%B1 «پویش بزرگ اطعام غدیر»، وب‌سایت ارتباطات مردمی آستان قدس رضوی.]</ref> سامانه هدایا و نذورات متعلق به آستان حضرت فاطمه معصومه در شهر قم نیز از این پویش حمایت می‌کند.<ref>[https://nazr.amfm.ir/ghadir/ «اطعام عید غدیر خم»، سامانه هدایا و نذورات حرم فاطمه معصومه.] </ref>  

مهمانی کیلومتری غدیر

ایرانیان از سال 1401ش با الگوبرداری از پیاده‌روی اربعین، به‌مناسبت عید غدیر اقدام به شادپیمایی در خیابان‌ها می‌کنند. در سال ۱۴۰۲ش در جشن ۱۰ کیلومتری غدیر که با حضور میلیونیِ شیعیان در تهران برگزار شد، ۱۳۰۰ موکب با 50 هزار خادم، از شرکت‌کنندگان با چای، شربت، شیرینی و انواع غذاها پذیرایی کردند.<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/8479659/%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%AC%D8%B4%D9%86-%DB%B1%DB%B0-%DA%A9%DB%8C%D9%84%D9%88%D9%85%D8%AA%D8%B1%DB%8C-%D8%BA%D8%AF%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D «جشن ۱۰ کیلومتری غدیر در تهران»،  وب‌سایت باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> در سال 1403ش نیز «مهمونی کیلومتری غدیر»، ابهت و عظمت اجتماع شیعیان و اهمیت عید غدیر را به جهانیان نشان داد.<ref>[https://www.mehrnews.com/live/6147155/%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%AA%D8%AE%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D9%88%D9%87-%DB%B1%DB%B0-%DA%A9%DB%8C «غوغای تهران‌نشینان در مهمونی کیلومتری غدیر»، خبرگزاری مهر.]</ref>  شادپیمایی مردم قم به‌مناسبت عید غدیر در مسیر هفت‌کیلومتری بولوار پیامبر اعظم از حرم حضرت فاطمه معصومه تا مسجد جمکران برگزار می‌شود. در سال 1403ش هزاران نفر از مردم قم در این شادپیمایی حضور یافتند. ایستگاه‌های صلواتی و موکب‌های بسیاری از سوی گروه‌های مردمی و جهادی و هیأت‌های مذهبی، در مسیر شادپیمایی از حاضران پذیرایی کردند و شیرینی، شربت، هندوانه، آب، چای، انواع ساندویچ و غذاهای گوناگون از سوی موکب‌ها ارائه شد. موکب‌های فرهنگی نیز در مسیر شاپیمایی قمی‌ها برای کودکان و نوجوانان برنامه‌های مختلفی اجرا کردند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6147573/%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%A7%D8%AF%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DB%B7-%DA%A9%DB%8C%D9%84%D9%88%D9%85%D8%AA%D8%B1%DB%8C-%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D8%BA%D8%AF%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D9%85-%D8%A8%D9%8 «شادپیمایی ۷ کیلومتری عید غدیر در قم به سمت مسجد مقدس جمکران»، خبرگزاری مهر.]</ref> شادپیمایی به‌مناسبت عید غدیر در شهرهای دیگر مانند شیراز نیز در حال رایج‌شدن است؛ در سال 1403ش شیرازی‌ها در عید غدیر به‌سوی حرم شاهچراغ، شادپیمایی کردند و در مسیر با انواع غذاها و شربت و شیرینی، پذیرایی شدند.<ref>[https://www.irna.ir/news/85519517/%DA%AF%D9%81%D8%AA-%D9%88-%DA%AF%D9%88%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D8%A8%D8%A7-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D «گفت‌وگوی استاندار فارس با شرکت‌کنندگان در مراسم شادپیمایی عید سعید غدیر»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref> مهدی چمران، رئیس شورای اسلامی شهر تهران، میهمانی کیلومتری غدیر را فرصتی برای ایجاد شور و شعور در جامعه دانست که با برجسته‌سازی واقعۀ غدیر در افزایش آگاهی، بصیرت وشناخت مردم به‌ویژه جوانان و نوجوانان دربارۀ حقانیت مذهب تشیع مؤثر است. در این رویداد، بخش بزرگی از جامعه با تفکر و اعتقاد همسان  و در بازه زمانی معین، مجموعه رفتارهایی را به‌صورت مشترک تجربه می‌کنند که سبب ایجاد احساس خوشایند در جامعه می‌شود. ویژگی مهم این رویداد اجتماعی، مردمی‌بودن آن است و همگان در تأمین هزینه‌های اطعام و پذیرایی این جشن، مشارکت می‌کنند و از این طریق، انسجام و همبستگی اجتماعیِ شیعیان را به نمایش می‌گذارند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6145089/%D9%85%DB%8C%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DB%B1%DB%B0-%DA%A9%DB%8C%D9%84%D9%88%D9%85%D8%AA%D8%B1%DB%8C-%D8%BA%D8%AF%DB%8C%D8%B1-%D9%85%D9%86%D8%AC%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D9%88-%D9%86%D8%B4%D8%A7%D8%B «میهمانی ۱۰ کیلومتری غدیر منجر به شور و نشاط اجتماعی شده است»،  خبرگزاری مهر.]</ref>