| خط ۶۶: | خط ۶۶: | ||
بنیامین نتانیاهو تا کنون ۶ دورهٔ نخستوزیری داشته که خلاصهٔ هر دوره در پایین آمده است: | بنیامین نتانیاهو تا کنون ۶ دورهٔ نخستوزیری داشته که خلاصهٔ هر دوره در پایین آمده است: | ||
* '''دورهٔ نخست (۱۹۹۶- | * '''دورهٔ نخست (۱۹۹۶-۱۹۹۹م):''' نتانیاهو در انتخابات ۱۹۹۶م با شعار «نتانیاهو – صلحی امن» پیروز شد و جوانترین نخستوزیر تاریخ اسرائیل و نخستین متولدشده در این کشور شد.<ref>[https://www.nytimes.com/1996/05/30/world/israeli-vote-overview-election-for-prime-minister-israel-dead-heat.html "THE ISRAELI VOTE: THE OVERVIEW; Election for Prime Minister of Israel Is a Dead Heat,".]</ref> چالشهای اصلی او در این دوره شامل حملات استشهادی جنش اسلامی حماس پیش از انتخابات، توافق هبرون (۱۹۹۷م)، حادثهٔ تونل دیوار غربی و درگیریهای فلسطینیان[۵۵]، توافق وای ریور (۱۹۹۸م) و عملیات ناموفق موساد در اردن بود که به آزادی شیخ احمد یاسین انجامید. او در ۱۹۹۹م در انتخابات به بیهود باراک باخت و از سیاست کنارهگیری کرد.<ref>[https://www.ebsco.com/research-starters/biography/benjamin-netanyahu "Benjamin Netanyahu," EBSCO website.]</ref> | ||
* '''دورهٔ دوم (۲۰۰۹- | * '''دورهٔ دوم (۲۰۰۹-۲۰۱۳م):''' پس از پیروزی لیكود در انتخابات ۲۰۰۹م نتانیاهو دولت ائتلافی را تشكیل داد. چالشهای این دوره شامل فشارهای آمریکا برای توقف شهرکسازی، سخنرانی ۲۰۰۹م در دانشگاه بار-ایلان كه بهطور مشروط از راهحل دو دولت حمایت كرد، بحران بر سر شهرکسازی در بیتالمقدس شرقی در جریان سفر بایدن و مذاكرات مستقیم با فلسطینیان در ۲۰۱۰م در ۲۰۱۲م لیكود با «یسرائیل بیتینو» ادغام شد.<ref>[https://www.ebsco.com/research-starters/biography/benjamin-netanyahu "Benjamin Netanyahu," EBSCO website.]</ref> | ||
* '''دورهٔ سوم (۲۰۱۳- | * '''دورهٔ سوم (۲۰۱۳-۲۰۱۵م):''' نتانیاهو پس از انتخابات ۲۰۱۳ ائتلافی با ۱۱ كرسی كمتر از دورهٔ قبل تشكیل داد. در این دوره، قانون تمرکززدایی کسبوکار برای افزایش رقابت تصویب شد[۱۵۹] و روند خصوصیسازی بنادر آغاز گردید. تنش با کاخ سفید بر سر سیاستهای شهرکسازی بالا گرفت و در دسامبر ۲۰۱۴م كابینه منحل و انتخابات زودهنگام برگزار شد.<ref>[https://www.britannica.com/biography/Benjamin-Netanyahu Benjamin Netanyahu," Britannica website.]</ref> | ||
* '''دورهٔ چهارم (۲۰۱۵- | * '''دورهٔ چهارم (۲۰۱۵-۲۰۱۹م):''' نتانیاهو در انتخابات مارس ۲۰۱۵م با ۳۰ كرسی لیكود را به پیروزی رساند و دولت ائتلافی با احزار راستگرا تشكیل داد. اصلاحات اقتصادی برای کاهش هزینهها و افزایش رقابت تصویب شد. در اکتبر ۲۰۱۵، اظهارات جنجالی او دربارهٔ نقش مفتی بیتالمقدس در هولوکاست با واکنش شدید مورخان مواجه شد. در دسامبر ۲۰۱۶، قطعنامهٔ ۲۳۳۴ شورای امنیت علیه شهرکسازی تصویب شد و جان کری آن را محکوم کرد. در اوایل ۲۰۱۹، دادستان کل قصد خود برای اتهامزنی به نتانیاهو در پروندههای فساد را اعلام كرد.<ref>[https://www.britannica.com/biography/Benjamin-Netanyahu Benjamin Netanyahu," Britannica website.]</ref> | ||
* '''دورهٔ پنجم (۲۰۲۰- | * '''دورهٔ پنجم (۲۰۲۰-۲۰۲۱م):''' در مه ۲۰۲۰م نتانیاهو با بنی گانتس دولت اتحاد اضطراری تشکیل داد و سوگند یاد كرد. چالش عمدهٔ این دوره، همهگیری كووید-۱۹ و اعتراضات گسترده به سیاستهای قرنطینه بود. در مه ۲۰۲۱م پس از تنشهای بیتالمقدس، عملیات «نگهبان دیوارها» علیه جنبش حماس در غزه آغاز شد. در ژوئن ۲۰۲۱م نفتالی بنت و یائیر لاپید دولت ائتلافی تشكیل دادند و نتانیاهو پس از ۱۲ سال از قدرت بركنار شد.<ref>[https://www.britannica.com/biography/Benjamin-Netanyahu Benjamin Netanyahu," Britannica website.]</ref> | ||
* '''دورهٔ ششم ( | * '''دورهٔ ششم (۲۰۲۲م-تاکنون):''' پس از انتخابات نوامبر ۲۰۲۲م نتانیاهو با ائتلافی سختگیرانه سوگند یاد كرد. مهمترین رویدادهای این دوره عبارتند از: اصلاحات قضایی جنجالبرانگیز (۲۰۲۳م) كه اعتراضات گسترده و مخالفت وزیر دفاع گالانت را در پی داشت؛ حملهٔ ۷ اکتبر ۲۰۲۳م حماس و آغاز جنگ غزه؛ صدور حکم بازداشت دیوان کیفری بینالمللی در نوامبر ۲۰۲۴م؛ حملات هوایی به ایران در ژوئن ۲۰۲۵م (آغاز جنگ دوازدهروزه)؛ و اعلام مخالفت با تشکیل دولت فلسطین در غرب رود اردن.<ref>[https://www.britannica.com/biography/Benjamin-Netanyahu Benjamin Netanyahu," Britannica website.]</ref> | ||
== افراد مؤثر بر تصمیمات نتانیاهو == | == افراد مؤثر بر تصمیمات نتانیاهو == | ||
| خط ۱۷۰: | خط ۱۷۰: | ||
Why Benjamin Netanyahu is so tough: He's from Philadelphia," The Washington Post, March 3, 2015, accessed June 19, 2025. | Why Benjamin Netanyahu is so tough: He's from Philadelphia," The Washington Post, March 3, 2015, accessed June 19, 2025. | ||
"THE ISRAELI VOTE: THE OVERVIEW; Election for Prime Minister of Israel Is a Dead Heat," The New York Times, May 30, 1996. | |||