حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۵۲: خط ۵۲:


== سبک رهبری ==
== سبک رهبری ==
به‌گفتۀ پژوهشگران، سبک رهبری بنیامین نتانیاهو با تاب‌آوری سیاسی و توانایی در تشکیل ائتلاف مشخص می‌شود که او را به یکی از تأثیرگذارترین<ref group="دیدگاه">تأثیر گذار ترین یکی نگارانه نیست</ref> شخصیت‌های تاریخ اسرائیل تبدیل کرده است. از منظر آنان، رویکرد او مبتنی بر عملگرایی و انعطاف‌پذیری است و در طول دوران سیاسی خود، ائتلاف‌هایی را در سراسر طیف سیاسی شکل داده است. این انعطاف‌پذیری اگرچه گاهی به امتیازات سیاستی انجامیده، اما به او امکان داده تا مسیری مستقل را دنبال کند. به‌گفتۀ تحلیلگران، نتانیاهو نقش خود را در سیاست اسرائیل بارها بازتعریف کرده و از سوی حامیان به‌دلیل زیرکی استراتژیک و رهبری قاطع تحسین شده، در حالی که منتقدان او را نیرویی قطبی‌کننده و تفرقه‌انگیز ارزیابی کرده‌اند.<ref>[https://www.britannica.com/biography/Benjamin-Netanyahu Benjamin Netanyahu," Britannica website.]</ref>
به‌گفتۀ پژوهشگران، سبک رهبری بنیامین نتانیاهو با تاب‌آوری سیاسی و توانایی در تشکیل ائتلاف مشخص می‌شود که او را به شخصیت‌ اثرگذار تاریخ اسرائیل تبدیل کرده است. از منظر آنان، رویکرد او مبتنی بر عملگرایی و انعطاف‌پذیری است و در طول دوران سیاسی خود، ائتلاف‌هایی را در سراسر طیف سیاسی شکل داده است. این انعطاف‌پذیری اگرچه گاهی به امتیازات سیاستی انجامیده، اما به او امکان داده تا مسیری مستقل را دنبال کند. به‌گفتۀ تحلیلگران، نتانیاهو نقش خود را در سیاست اسرائیل بارها بازتعریف کرده و از سوی حامیان به‌دلیل زیرکی استراتژیک و رهبری قاطع تحسین شده، در حالی که منتقدان او را نیرویی قطبی‌کننده و تفرقه‌انگیز ارزیابی کرده‌اند.<ref>[https://www.britannica.com/biography/Benjamin-Netanyahu Benjamin Netanyahu," Britannica website.]</ref>


== دست‌آوردها ==
== دست‌آوردها ==
خط ۶۵: خط ۶۵:
بنیامین نتانیاهو همواره جمهوری اسلامی ایران را مهم‌ترین تهدید موجودیتی برای اسرائیل معرفی کرده است.<ref>[https://www.dw.com/fa-ir/%D8%A8%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%87%D9%88-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%AA%D9%87%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D8%AE%D8%A7%D9%88%D8%B1%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%AF/a-57175185 «بنیامین نتانیاهو ایران را جدی‌ترین تهدید خاورمیانه خواند»، وب‌سایت دویچه‌وله.]</ref> برای مثال او در سخنرانی ۲۰۱۲م خود در مجمع عمومی سازمان ملل متحد، با ارائه تصویری از یک بمب و کشیدن خط قرمز بر روی آن، خواستار تعیین حد نهایی برای برنامه هسته‌ای ایران شد.<ref>[https://www.bbc.com/persian/world/2012/09/120927_u06_netanyahu_iran_un «نتانیاهو: باید برای برنامه هسته‌ای ایران خط قرمز تعیین کرد»، وب‌سایت بی بی سی فارسی.] </ref> نتانیاهو که از مخالفان سرسخت توافق هسته‌ای برجام بود، در ۲۰۱۵م با سخنرانی در کنگره آمریکا تلاش کرد دولت اوباما را از امضای این توافق منصرف کند.<ref>[https://farsnews.ir/Sedghi_b/1778716134954169685/%D8%A8%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%87%D9%88-%D9%88-%D8%AA%D9%87%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%DB%B1%DB%B9%DB%B9%DB%B5-%D8%AA%D8%A7-%DB%B2%DB%B0%DB%B2%DB%B5?lang=fa صادقی، «بنیامین نتانیاهو و تهدید هسته‌ای ایران  از ۱۹۹۵ تا ۲۰۲۵»، خبرگزاری فارس.]</ref> او در دوره نخست‌وزیری خود، بارها خواستار اقدام نظامی علیه تأسیسات هسته‌ای ایران شد و سیاست فشار حداکثری را دنبال کرد.<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/2242983/ «جان کری: نتانیاهو بارها روسای جمهور آمریکا را برای حمله به ایران تحت فشار قرار داده، اما فقط ترامپ با طرح‌های او موافقت کرد»، خبرگزاری شفقنا.]</ref> در کنار تهدید نظامی مستقیم، اسرائیل در دوران نتانیاهو از طریق عملیات‌های سایبری،<ref>[https://farsnews.ir/sajjad/1759584240559760038/%D9%BE%D8%B4%D8%AA-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%A6%D8%AA%D9%84%D8%A7%D9%81-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%BE%D9%87%D9%84%D9%88%DB%8C-%D9%88-%D9%86%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%87%D9%88-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 «پشت‌پرده ائتلاف سایبری «پهلوی و نتانیاهو» علیه ایران»، خبرگزاری فارس.]</ref> پشتیبانی اطلاعاتی از گروه‌های تجزیه‌طلب و شبکه‌های اطلاعاتی، نقشی غیرمستقیم اما تأثیرگذار در تحولات داخلی ایران ایفا کرده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6758528/%D8%AF%D9%85-%D8%AA%D8%AC%D8%B2%DB%8C%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D8%B1%D9%88%D9%86-%D8%B2%D8%AF «دُم تجزیه بیرون زد»، خرگزاری مهر.]</ref> به گزارش رسانه‌های ایران اسرائیل در چندین موج از ناارامی‌های سراسری، از جمله اغتشاشات ۱۴۰۱ش<ref>[https://www.jahannews.com/news/940569/%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%85%D9%84-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84-%D8%A7%D8%BA%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D8%AA-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B1-%D9%86%D9%82%D8%B4 «عوامل اسرائیل در اغتشاشات ۱۴۰۱ نقش داشتند»، وب‌سایت جهان امروز.]</ref> و [[اغتشاشات دی ۱۴۰۴]]<nowiki/>ش با هدایت افکار عمومی، در بی‌ثبات‌سازی ساختار سیاسی ایران نقش داشته است.<ref>[https://merv.mfa.gov.ir/portal/newsview/781904 «نقش پررنگ آمریکا و اسرائیل در اغتشاشات اخیر ایران»، وب‌سایت سرکنسولگری جمهوری اسلامی ایران در مرو.]</ref> همچنین ترور دانشمندان هسته‌ای و فرماندهان نظامی از دیگر مصادیق این دخالت‌ها گزارش شده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6527728/%D9%86%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%87%D9%88-%D8%A8%D8%A7-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D8%A8%D8%B7-%D8%A8%D8%A7-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%B1%D8%A8%DB%8C-%D8%AA%D9%84%D8%A7%D8%B4 «نتانیاهو مسئولیت ترور دانشمندان ایرانی در سال‌های گذشته را برعهده گرفت»، خبرگزاری مهر.]</ref> در [[جنگ دوازده‌روزه]] 1404ش اسرائیل به همراه ایالات متحده حملات مستقیمی را به تأسیسات هسته‌ای ایران انجام داد. در ادامه، در [[جنگ رمضان]] (۹ اسفند ۱۴۰۴ش)، حملات هماهنگ اسرائیل و آمریکا  بیت رهبر جمهوری اسلامی را هدف قرار داد<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، وب‌سایت دویچه وله.]»، </ref> که به [[شهادت سید علی خامنه‌ای]]، رهبر وقت ایران، تعدای از اعضای خانواده، ده‌ها تن از فرماندهان ارشد نظامی و امنیتی انجامید. نتانیاهو این حملات را «تغییر چهره خاورمیانه» و دستاوردی بزرگ برای امنیت اسرائیل توصیف کرد.<ref>[https://parsi.euronews.com/2026/03/04/khamenei-killed-in-surprise-operation-genesis-new-details-emerge «غافلگیری خامنه‌ای در «عملیات پیدایش»؛ جزئیات تازه از حمله برای کشتن رهبر جمهوی اسلامی»، وب‌سایت یورونیوز فارسی.]</ref>
بنیامین نتانیاهو همواره جمهوری اسلامی ایران را مهم‌ترین تهدید موجودیتی برای اسرائیل معرفی کرده است.<ref>[https://www.dw.com/fa-ir/%D8%A8%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%87%D9%88-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%AA%D9%87%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D8%AE%D8%A7%D9%88%D8%B1%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%AF/a-57175185 «بنیامین نتانیاهو ایران را جدی‌ترین تهدید خاورمیانه خواند»، وب‌سایت دویچه‌وله.]</ref> برای مثال او در سخنرانی ۲۰۱۲م خود در مجمع عمومی سازمان ملل متحد، با ارائه تصویری از یک بمب و کشیدن خط قرمز بر روی آن، خواستار تعیین حد نهایی برای برنامه هسته‌ای ایران شد.<ref>[https://www.bbc.com/persian/world/2012/09/120927_u06_netanyahu_iran_un «نتانیاهو: باید برای برنامه هسته‌ای ایران خط قرمز تعیین کرد»، وب‌سایت بی بی سی فارسی.] </ref> نتانیاهو که از مخالفان سرسخت توافق هسته‌ای برجام بود، در ۲۰۱۵م با سخنرانی در کنگره آمریکا تلاش کرد دولت اوباما را از امضای این توافق منصرف کند.<ref>[https://farsnews.ir/Sedghi_b/1778716134954169685/%D8%A8%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%87%D9%88-%D9%88-%D8%AA%D9%87%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%DB%B1%DB%B9%DB%B9%DB%B5-%D8%AA%D8%A7-%DB%B2%DB%B0%DB%B2%DB%B5?lang=fa صادقی، «بنیامین نتانیاهو و تهدید هسته‌ای ایران  از ۱۹۹۵ تا ۲۰۲۵»، خبرگزاری فارس.]</ref> او در دوره نخست‌وزیری خود، بارها خواستار اقدام نظامی علیه تأسیسات هسته‌ای ایران شد و سیاست فشار حداکثری را دنبال کرد.<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/2242983/ «جان کری: نتانیاهو بارها روسای جمهور آمریکا را برای حمله به ایران تحت فشار قرار داده، اما فقط ترامپ با طرح‌های او موافقت کرد»، خبرگزاری شفقنا.]</ref> در کنار تهدید نظامی مستقیم، اسرائیل در دوران نتانیاهو از طریق عملیات‌های سایبری،<ref>[https://farsnews.ir/sajjad/1759584240559760038/%D9%BE%D8%B4%D8%AA-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%A6%D8%AA%D9%84%D8%A7%D9%81-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%BE%D9%87%D9%84%D9%88%DB%8C-%D9%88-%D9%86%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%87%D9%88-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 «پشت‌پرده ائتلاف سایبری «پهلوی و نتانیاهو» علیه ایران»، خبرگزاری فارس.]</ref> پشتیبانی اطلاعاتی از گروه‌های تجزیه‌طلب و شبکه‌های اطلاعاتی، نقشی غیرمستقیم اما تأثیرگذار در تحولات داخلی ایران ایفا کرده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6758528/%D8%AF%D9%85-%D8%AA%D8%AC%D8%B2%DB%8C%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D8%B1%D9%88%D9%86-%D8%B2%D8%AF «دُم تجزیه بیرون زد»، خرگزاری مهر.]</ref> به گزارش رسانه‌های ایران اسرائیل در چندین موج از ناارامی‌های سراسری، از جمله اغتشاشات ۱۴۰۱ش<ref>[https://www.jahannews.com/news/940569/%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%85%D9%84-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84-%D8%A7%D8%BA%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D8%AA-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B1-%D9%86%D9%82%D8%B4 «عوامل اسرائیل در اغتشاشات ۱۴۰۱ نقش داشتند»، وب‌سایت جهان امروز.]</ref> و [[اغتشاشات دی ۱۴۰۴]]<nowiki/>ش با هدایت افکار عمومی، در بی‌ثبات‌سازی ساختار سیاسی ایران نقش داشته است.<ref>[https://merv.mfa.gov.ir/portal/newsview/781904 «نقش پررنگ آمریکا و اسرائیل در اغتشاشات اخیر ایران»، وب‌سایت سرکنسولگری جمهوری اسلامی ایران در مرو.]</ref> همچنین ترور دانشمندان هسته‌ای و فرماندهان نظامی از دیگر مصادیق این دخالت‌ها گزارش شده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6527728/%D9%86%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%87%D9%88-%D8%A8%D8%A7-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D8%A8%D8%B7-%D8%A8%D8%A7-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%B1%D8%A8%DB%8C-%D8%AA%D9%84%D8%A7%D8%B4 «نتانیاهو مسئولیت ترور دانشمندان ایرانی در سال‌های گذشته را برعهده گرفت»، خبرگزاری مهر.]</ref> در [[جنگ دوازده‌روزه]] 1404ش اسرائیل به همراه ایالات متحده حملات مستقیمی را به تأسیسات هسته‌ای ایران انجام داد. در ادامه، در [[جنگ رمضان]] (۹ اسفند ۱۴۰۴ش)، حملات هماهنگ اسرائیل و آمریکا  بیت رهبر جمهوری اسلامی را هدف قرار داد<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران»، وب‌سایت دویچه وله.]»، </ref> که به [[شهادت سید علی خامنه‌ای]]، رهبر وقت ایران، تعدای از اعضای خانواده، ده‌ها تن از فرماندهان ارشد نظامی و امنیتی انجامید. نتانیاهو این حملات را «تغییر چهره خاورمیانه» و دستاوردی بزرگ برای امنیت اسرائیل توصیف کرد.<ref>[https://parsi.euronews.com/2026/03/04/khamenei-killed-in-surprise-operation-genesis-new-details-emerge «غافلگیری خامنه‌ای در «عملیات پیدایش»؛ جزئیات تازه از حمله برای کشتن رهبر جمهوی اسلامی»، وب‌سایت یورونیوز فارسی.]</ref>
=== حزب‌الله لبنان ===
=== حزب‌الله لبنان ===
بنیامین نتانیاهو در طول دوران نخست‌وزیری خود، [[حزب‌الله لبنان]] را یکی از مهم‌ترین تهدیدات امنیتی اسرائیل معرفی کرده و بر ضرورت مقابله نظامی با آن تأکید داشته است. پس از عملیات [[طوفان الاقصی]] نتانیاهو با تشدید حملات علیه مواضع حزب‌الله در جنوب لبنان و بیروت، هدف خود را «تغییر معادلات امنیتی در شمال» و عقب‌راندن این گروه از مرزهای اسرائیل اعلام کرد. در جریان این حملات در سپتامبر ۲۰۲۴م [[سید حسن نصرالله]]، دبیرکل [[حزب‌الله لبنان|حزب‌الله]]،<ref group="دیدگاه">سید حسن در جریان جنگ گشته نشد بلکه ترور شد و همچنین سید صفی الدین</ref> و شماری از فرماندهان ارشد این گروه کشته شدند. نتانیاهو پس از این حملات، حزب‌الله را «به شدت تضعیف‌شده» و «دهه‌ها به عقب رانده شده» توصیف کرد و ادعا نمود که توان موشکی و ساختار فرماندهی آن از بین رفته است. با این حال، بر اساس گزارش‌های میدانی و تحلیل‌های برخی ناظران، حزب‌الله در مدت کوتاهی پس از آتش‌بس نوامبر ۲۰۲۴م با بازسازی شبکه‌های ارتباطی، تغییر ساختار فرماندهی و تکیه بر روش‌های غیرمتمرکز، توانست بخشی از توانمندی‌های نظامی خود را بازیابد و در مارس ۲۰۲۶م دوباره حملاتی را علیه مواضع اسرائیل انجام دهد. با وجود اظهارات نتانیاهو مبنی بر «نابودی قریب‌الوقوع» حزب‌الله، تحولات میدانی نشان داده است که این گروه همچنان توانایی هدف‌قراردادن عمق خاک اسرائیل را حفظ کرده است.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2196753/%D9%81%DA%A9%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%86%D8%AF-%D8%AD%D8%B2%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF-%D8%A7%D9%85%D8%A7-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA «فکر می‌کردند حزب‌الله را از بین برده‌اند اما ... / چگونه مقاومت لبنان خود را بازسازی کرد؟ / نابودی حزب‌الله لبنان توهمی ساده‌لوحانه بود»، خبر آنلاین.]</ref>
بنیامین نتانیاهو در طول دوران نخست‌وزیری خود، [[حزب‌الله لبنان]] را یکی از مهم‌ترین تهدیدات امنیتی اسرائیل معرفی کرده و بر ضرورت مقابله نظامی با آن تأکید داشته است. پس از عملیات [[طوفان الاقصی]] نتانیاهو با تشدید حملات علیه مواضع حزب‌الله در جنوب لبنان و بیروت، هدف خود را «تغییر معادلات امنیتی در شمال» و عقب‌راندن این گروه از مرزهای اسرائیل اعلام کرد. در جریان این حملات در سپتامبر ۲۰۲۴م شماری از مردم لبنان کشته شدند، [[سید حسن نصرالله]]، دبیرکل [[حزب‌الله لبنان|حزب‌الله]] و شماری از فرماندهان ارشد این گروه ترور شدند. نتانیاهو پس از این حملات، حزب‌الله را «به شدت تضعیف‌شده» و «دهه‌ها به عقب رانده شده» توصیف کرد و ادعا کرد که توان موشکی و ساختار فرماندهی آن از بین رفته است. با این حال، بر اساس گزارش‌های میدانی و تحلیل‌های برخی ناظران، حزب‌الله در مدت کوتاهی پس از آتش‌بس نوامبر ۲۰۲۴م با بازسازی شبکه‌های ارتباطی، تغییر ساختار فرماندهی و تکیه بر روش‌های غیرمتمرکز، توانست بخشی از توانمندی‌های نظامی خود را بازیابد و در مارس ۲۰۲۶م دوباره حملاتی را علیه مواضع اسرائیل انجام دهد. با وجود اظهارات نتانیاهو مبنی بر «نابودی قریب‌الوقوع» حزب‌الله، تحولات میدانی نشان داده است که این گروه همچنان توانایی هدف‌قراردادن عمق خاک اسرائیل را حفظ کرده است.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2196753/%D9%81%DA%A9%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%86%D8%AF-%D8%AD%D8%B2%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF-%D8%A7%D9%85%D8%A7-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA «فکر می‌کردند حزب‌الله را از بین برده‌اند اما ... / چگونه مقاومت لبنان خود را بازسازی کرد؟ / نابودی حزب‌الله لبنان توهمی ساده‌لوحانه بود»، خبر آنلاین.]</ref>


=== سوریه ===
=== سوریه ===