سنت‌های الهی: تفاوت میان نسخه‌ها

پژوهشگران [[علوم قرآنی]]، سنت الهی را به‌معنای قوانین و روش‌های تغییرناپذیری دانسته‌اند که [[خدا|خداوند]] بر اساس حکمت خود، نظام هستی و جوامع بشری را بر پایهٔ آنها اداره می‌کند.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1708133/سنت-های-الهی-در-باب-ظهور-و-سقوط-تمدن-ها-از-نظر-علامه-طباطبایی?q=سنتهای%20الهی&score=274877907000.0&rownumber=1 حبیبی و تیموری، «سنت‌های الهی در باب ظهور و سقوط تمدن‌ها از نظر علامه طباطبائی»، 1397ش، ص12.]</ref> بر اساس منابع لغوی، واژهٔ سنت به‌معنای راه و روش رایجی است که استمرار دارد.<ref>[https://vajehyab.com/?q=سنّت&d= دهخدا، لغت‌نامه دهخدا، ذیل واژۀ سنت، وب‌سایت واژه‌یاب.]</ref> از دیدگاه مفسران، این سنت‌ها لزوماً به‌معنای صدور فعل بی‌واسطه از جانب خداوند نیست، بلکه گاه از طریق اسباب طبیعی و گاه فراطبیعی جریان می‌یابند. پژهشگران سنت الهی را ضابطهٔ انجام فعل الهی و روش‌های تدبیر امور عالم و آدم معرفی می‌کنند<ref>مصباح یزدی، جامعه و تاریخ از دیدگاه تاریخ، 1391ش، ص409.</ref> که در امت‌های پیشین نیز جاری بوده که عمومیت و تغییرناپذیری آنها از اصول مسلم قرآنی است.<ref>طباطبایی، المیزان فی تفسیر القرآن، 1374ش، ج16، ص340.</ref> بر این اساس، یکی از کاربردهای مهم این مفهوم، قانونمندی تاریخ و جوامع انسانی است.<ref>طباطبایی، المیزان فی تفسیر القرآن، 1374ش، ج4، ص21.</ref> به باور برخی از صاحب‌نظارن بر این جهان دو دسته از قوانین حاکم است؛ دستۀ نخست قوانینی است که در سطح ظاهر جهان طبیعت حاکم است و همه آن را درک می‌کنند. از این دسته به قوانین مادی یا طبیعی تعبیر می‌شود. دستۀ دیگر، قوانینی است که فراتر از ادراکات حسی وجود دارد که از آن به سنت‌های الهی تعبیر شده است که اهل ماده و با اداراکات مادی صرف قدرت فهم آن را ندارند. تحقق این قوانین نیز از طریق ارادۀ خود انسان فراهم می‌شود.<ref>بیانات در دیدار مردم قم، 19/10/1394.</ref>