زهرا غلامی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
زهرا غلامی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۷۷: | خط ۷۷: | ||
== نامهای جنگ و عملیاتها == | == نامهای جنگ و عملیاتها == | ||
حملات هوایی آمریکا و اسرائیل در اسفند ۱۴۰۴ش به سرزمین ایران با عناوین مختلفی نامگذاری شده است. در ایران این جنگ با عنوان | حملات هوایی آمریکا و اسرائیل در اسفند ۱۴۰۴ش به سرزمین ایران با عناوین مختلفی نامگذاری شده است. در ایران این جنگ با عنوان جنگ تحمیلی سوم<ref>«[https://www.mehrnews.com/news/6764287/تصاویر-۶۰-ساعت-اول-جنگ-تحمیلی-سوم تصاویر ۶۰ ساعت اول جنگ تحمیلی سوم]»، خبرگزاری مهر.</ref> یا جنگ رمضان، شناخته میشود. از سوی دیگر ارتش ایالات متحده آمریکا، نام این عملیات را خشم حماسی نامید.<ref>«[https://www.independentpersian.com/tv/ایندیپندنت-فارسی/سنتکام-جزئیات-عملیات-%C2«Ø®Ø´Ù
-ØÙ
اسÛ%C2»-عÙÛÙ-جÙ
ÙÙرÛ-اسÙاÙ
Û-را-Ù
Ùتشر-کرد-ZDeaoC5k سنتکام جزئیات عملیات خشم حماسی علیه جمهوری اسلامی را منتشر کرد]»، وبسایت ایندیپندنت فارسی.</ref> در اسرائیل نیز این جنگ با نام عملیات شیر یهودا نامگذاری شد. رسانههایی همچون [[سیانان]] تحلیل کردند که این نامگذرای برای مقابله با روایت [[فتح خیبر]] در دیدگاه [[شیعیان]] است.<ref>«[https://farsicnn.com/tlg-45330/ رسانه اسرائیلی: عملیات احتمالی علیه تهران شیر یهودا نامگذاری شده است]»، وبسایت سیانان فارسی.</ref> نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران نیز حملات تلافیجویانه خود را با عنوان عملیات [[وعده صادق ۴]] آغاز کرد.<ref>«[https://fa.alalam.ir/news/7422283/موج-نوزدهم-عملیات-وعده-صادق-۴-آغاز-شد موج نوزدهم عملیات وعده صادق ۴ آغاز شد]»، خبرگزاری العالم؛ «[https://www.ettelaat.com/news/139049/%D8%A7%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%B9%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DB%B2-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%B9%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%88%D8%B9%D8%AF%D9%87-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82-%DB%B4-%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%AF اطلاعیه شماره ۲ سپاه: عملیات وعده صادق ۴ آغاز شد]»، اطلاعات آنلاین.</ref> | ||
== اهداف جنگ == | == اهداف جنگ == | ||
بر اساس گفتههای ریاست جمهوری آمریکا و همچنین مواضعی که نخستوزیر اسرائیل در قبال ایران گرفتند، اهداف مختلفی برای جنگ با ایران اعلام شده بود. ترامپ به صراحت از | بر اساس گفتههای ریاست جمهوری آمریکا و همچنین مواضعی که نخستوزیر اسرائیل در قبال ایران گرفتند، اهداف مختلفی برای جنگ با ایران اعلام شده بود. ترامپ به صراحت از تغییر رژیم در ایران سخن میگفت و آن را بهترین اتفاقی میدانست که در این جنگ آن را توقع داشت. او همچنین از تسلیم بیقید و شرط سخن میگفت. در اسرائیل نیز تمرکز جنگ با هدف از کار انداختن توان نظامی و ادعای عدم اشاعه هستهای شکل گرفته بود. رسانههای تحلیلی گزارش دادهاند که با طولانیتر شدن جنگ، اهداف نهایی ایالات متحده و اسرائیل دچار واگرایی شده است. ایالات متحده تحت مدیریت دونالد ترامپ، رویکردی موسوم به مدل ونزوئلا را دنبال میکند؛ این راهبرد بر پایۀ حذف رهبری سیاسی ارشد و جایگزینی آن با چهرههای عملگرا از بدنه داخلی قدرت استوار است تا ضمن حفظ ساختار اداری کشور، دسترسی به ذخایر عظیم انرژی تأمین شود. در مقابل، اسرائیل استراتژی کوتاه کردن چمن (Mowing the Grass) را برگزیده است که هدف آن نه لزوماً تغییر سریع رژیم، بلکه تضعیف مستمر و سیستماتیک توانمندیهای نظامی، زیرساختی و فرماندهی ایران برای مدیریت درگیری در بلندمدت و رفع تهدیدات امنیتی علیه خود است.<ref name=":13223">"[https://carnegieendowment.org/emissary/2026/03/iran-us-israel-goals-diverge-oil-leaders The Diverging U.S. and Israeli Goals in Iran Are Making the Endgame Even Murkier]'". Carnegie Endowment.</ref> | ||
در | در حوزۀ عملیاتی، اگرچه هماهنگی نزدیکی در انهدام سایتهای پدافند هوایی، مراکز موشکی و تأسیسات استراتژیک وجود داشته، اما اختلافات بر سر انتخاب اهداف بهوضوح نمایان شده است. در حالی که ترامپ بر حفظ برخی مهرههای داخلی برای مذاکرات آتی و جلوگیری از جهش قیمت جهانی نفت تأکید دارد، اسرائیل با گسترش حملات به زیرساختهای غیرنظامی، آبشیرینکنها و میادین گازی (نظیر پارس جنوبی)، به دنبال فلج کردن کامل توان اقتصادی و لجستیکی ایران است. این تضاد منافع، بهویژه در موضوع ترور مقامات ارشد، سبب شده تا تلاشهای دیپلماتیک آمریکا برای یافتن طرف گفتگو در داخل ایران، با چالشهای جدی مواجه شود.<ref name=":13222">"[https://carnegieendowment.org/emissary/2026/03/iran-us-israel-goals-diverge-oil-leaders The Diverging U.S. and Israeli Goals in Iran Are Making the Endgame Even Murkier]'". Carnegie Endowment.</ref> | ||
== گونههای عملیات در جنگ == | == گونههای عملیات در جنگ == | ||
=== حمله هدفمند (ترور) === | === حمله هدفمند (ترور) === | ||
ترور هدفمند | ترور هدفمند بهمعنای شناسایی و حذف فیزیکی توسط یک دولت است. اقدامی که توسط پیمانهای بینالمللی بهعنوان جنایت علیه بشریت تعریف شده است.<ref>تاجیک خاوه، «ترورهای هدفمند دانشمندان و فرماندهان نظامی ایران؛ تحلیل مصداق جنایت بینالمللی در چارچوب حقوق بشر»، 1404ش، ص287.</ref> این سیاست نظامی توسط دولت اسرائیل و بعضاً ایالات متحده آمریکا است که در سالهای متمادی، پیگیری میشود. این سیاست بارها علیه ایران اجرا شده و دانشمندان، سیاستمداران و نظامیان ایرانی، هدف اینگونه حملات بودهاند.<ref>تاجیک خاوه، «ترورهای هدفمند دانشمندان و فرماندهان نظامی ایران؛ تحلیل مصداق جنایت بینالمللی در چارچوب حقوق بشر»، 1404ش، ص295-296.</ref> این ترورها در جنگ رمضان نیز از سوی اسرائیل و آمریکا انجام گرفت و در پی آن تعداد بسیاری از مقامات نظامی، سیاسی و علمی ایران کشته شدند.<ref name=":017">«[https://defapress.ir/fa/news/820728/وزارت-دفاع-شکستهای-پیاپی-دشمن-در-جنگ-رمضان-با-ترور-جبرانشدنی-نیست وزارت دفاع: شکستهای پیاپی دشمن در جنگ رمضان با ترور جبرانشدنی نیست]»، خبرگزاری دفاع مقدس؛ "[https://carnegieendowment.org/emissary/2026/03/iran-us-israel-goals-diverge-oil-leaders The Diverging U.S. and Israeli Goals in Iran Are Making the Endgame Even Murkier]'". Carnegie Endowment.</ref> در مقابله با این تهدید و در جهت حل خلأ فرماندهی، مقامات ایرانی از تعیین جانشینهای فرماندهی، از ۳ تا ۷ لایه بعدی خبر دادند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3530549/برای-هر-فرمانده-تا-4-جانشین-انتخاب-شده-است برای هر فرمانده تا 4 جانشین انتخاب شده است]»، خبرگزاری تسنیم؛ «[https://nournews.ir/fa/news/303047/3-%D8%AA%D8%A7-7-%D8%B3%D8%B7%D8%AD-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%87%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D9%85%D8%B3%D8%A6%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%B9%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA ۳ تا ۷ سطح جایگزین برای فرماندهان و مسئولان تعیین شده است]»، خبرگزاری نورنیوز.</ref> همچنین در برخی موارد، نیروهای مسلح ایران نیز به اقدام متقابل دست زده و نظامیان آمریکایی و اسرائیلی را بهصورت هدفمند مورد حمله قرار داد. در این راستا، پس از آنکه برخی پایگاهها تخلیه و نیروها در هتلها مستقر شده بودند، این هتلها هدف حملات موشکها و پهپادهای ایرانی قرار گرفتند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/11/3529712/اعتراف-رسمی-آمریکا-به-پنهان-شدن-نظامیانش-در-هتل-ها اعتراف رسمی آمریکا به پنهانشدن نظامیانش در هتلها]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
=== حمله به متحدان === | === حمله به متحدان === | ||
[[پرونده:حمله ایران به الخرج عربستان.jpg|بندانگشتی|432x432پیکسل|خسارات ناشی از حملات موشکی و پهپادی ایران به فرودگاه الخرج عربستان، محل حضور نیروهای آمریکایی در منطقه]] | [[پرونده:حمله ایران به الخرج عربستان.jpg|بندانگشتی|432x432پیکسل|خسارات ناشی از حملات موشکی و پهپادی ایران به فرودگاه الخرج عربستان، محل حضور نیروهای آمریکایی در منطقه]] | ||
با آغاز حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به مناطقی در ایران، نیروهای مسلح ایران علاوه بر حملات مستقیم به زیرساختهای نظامی و امنیتی اسرائیل، به پایگاههای آمریکا در کشورهای منطقه اقدام کردند. در این حملات، شبکههای راداری آمریکایی در کشورهای [[امارات متحده عربی|امارات]]، [[دبی]]، [[بحرین]] و [[کویت]] مورد هدف حملات موشکی و پهپادی ایران قرار گرفتند. این اقدامات در چارچوب تلاش برای تضعیف سامانههای دفاعی و پشتیبانی متحدان منطقهای آمریکا توصیف شده است.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3529733/چرا-معادلات-راهبردی-جنگ-اخیر-دستخوش-تغییرات-شد چرا معادلات راهبردی جنگ اخیر دستخوش تغییرات شد؟]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> در همین راستا، مقامات ایرانی اعلام کردند که تمام کشورهایی که از خاک آنها، برای حمله به ایران استفاده شده باشد، هدفی مشروع برای پاسخ میدانند. مقامات تأکید داشتند که چون دسترسی به خاک آمریکا برای نیروهای مسلح ایرانی میسر نیست، پایگاهها و منافع آمریکا را هدف هجوم خود قرار میدهند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/11/3529732/عراقچی-پایگاه-های-آمریکا-در-منطقه-هدف-مشروع-ماست عراقچی: پایگاههای آمریکا در منطقه هدف مشروع ماست]»، خبرگزاری | با آغاز حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به مناطقی در ایران، نیروهای مسلح ایران علاوه بر حملات مستقیم به زیرساختهای نظامی و امنیتی اسرائیل، به پایگاههای آمریکا در کشورهای منطقه اقدام کردند. در این حملات، شبکههای راداری آمریکایی در کشورهای [[امارات متحده عربی|امارات]]، [[دبی]]، [[بحرین]] و [[کویت]] مورد هدف حملات موشکی و پهپادی ایران قرار گرفتند. این اقدامات در چارچوب تلاش برای تضعیف سامانههای دفاعی و پشتیبانی متحدان منطقهای آمریکا توصیف شده است.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3529733/چرا-معادلات-راهبردی-جنگ-اخیر-دستخوش-تغییرات-شد چرا معادلات راهبردی جنگ اخیر دستخوش تغییرات شد؟]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> در همین راستا، مقامات ایرانی اعلام کردند که تمام کشورهایی که از خاک آنها، برای حمله به ایران استفاده شده باشد، هدفی مشروع برای پاسخ میدانند. مقامات تأکید داشتند که چون دسترسی به خاک آمریکا برای نیروهای مسلح ایرانی میسر نیست، پایگاهها و منافع آمریکا را هدف هجوم خود قرار میدهند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/11/3529732/عراقچی-پایگاه-های-آمریکا-در-منطقه-هدف-مشروع-ماست عراقچی: پایگاههای آمریکا در منطقه هدف مشروع ماست]»، خبرگزاری تسنیم؛ «[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3530681/%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%DB%8C%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%87%D8%AF%D9%81-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B9-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF کشورهای میزبان پایگاههای آمریکایی هدف مشروع ایران هستند]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
در این میان، گروههای همسو با | در این میان، گروههای همسو با ایران، موسوم به محور مقاومت، از کشورهایی چون [[عراق]]، [[لبنان]]، [[یمن]] و [[پاکستان]] نیز به درگیری با منافع آمریکا در منطقه اقدام کردند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3529733/چرا-معادلات-راهبردی-جنگ-اخیر-دستخوش-تغییرات-شد چرا معادلات راهبردی جنگ اخیر دستخوش تغییرات شد؟]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> این تقابل به حملات آمریکا و اسرائیل علیه نیروهای همپیمان با ایران در عراق و لبنان انجامید.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/11/3528923/حمله-مشترک-آمریکا-و-رژیم-صهیونیستی-به-مقر-حشد-شعبی-در-القائم-عراق حمله مشترک آمریکا و رژیم صهیونیستی به مقر حشد شعبی در القائم عراق]»، خبرگزاری تسنیم؛ «[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/11/3528947/%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AD%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D9%84%D8%A8%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%AC%D9%84%D8%B3%D9%87-%D8%A7%D8%B6%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF ادامه حملات اسرائیل به لبنان/ دولت سلام درخواست جلسه اضطراری کرد]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
=== مدیریت و حمله به | === مدیریت و حمله به زیرساختها === | ||
در جریان جنگ ایران و آمریکا، حمله به زیرساختها | در جریان جنگ ایران و آمریکا، حمله به زیرساختها بهعنوان بخشی از راهبرد جنگ ترکیبی مورد توجه طرفین درگیر قرار گرفت. در این چارچوب، تهدید یا هدفگیری زیرساختهای حیاتی بهویژه در حوزه انرژی، نیروگاهها و تأسیسات اقتصادی بهعنوان ابزاری برای اعمال فشار راهبردی و تأثیرگذاری بر افکار عمومی و اقتصاد کشور مطرح شد. در کنار این تهدیدها، عملیات رسانهای و روانی نیز با هدف ایجاد نگرانی عمومی، بیثباتی اقتصادی و تغییر فضای ادراک عمومی نسبت به روند جنگ دنبال میشد. در محاسبات راهبردی طرفهای درگیر، حمله گسترده به زیرساختهای حیاتی ایران با ملاحظات مهمی همراه بود. از یک سو، احتمال واکنش متقابل ایران و گسترش دامنه درگیری به زیرساختهای انرژی و منافع منطقهای طرف مقابل مطرح بود و از سوی دیگر، توان داخلی ایران در بازسازی و ترمیم سریع بسیاری از زیرساختها مورد توجه قرار داشت. همین عوامل سبب شد، تهدید علیه زیرساختها بیشتر در قالب فشار روانی و بازدارندگی متقابل مطرح شود و در عمل با محدودیتهایی روبهرو باشد.<ref name=":03">«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/04/3548019/آمریکا-در-باتلاق-جنگ-گیر-کرد-چرا-تهدید-زیرساخت-ها-نشانه-شکست-است آمریکا در باتلاق جنگ گیر کرد/ چرا تهدید زیرساختها نشانه شکست است؟]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
در جریان جنگ رمضان، حملات متعددی به زیرساختهای دولتی و عمومی در ایران شامل مراکز درمانی، مراکز آموزشی و ساختمانهای دولتی انجام گرفت. در این حملات همچنین زیرساختهای نظامی و انتظامی همچون کلانتریها و پایگاههای بسیج نیز هدف حمله قرار گرفتند. این حملات عموماً با هدف ایجاد هراس عمومی و برهم زدن ثبات اجتماعی توصیف شدهاند. دولت ایران در مواجهه با این تهدیدات، تلاش برای تأمین کالاهای اساسی و مدیریت شرایط جنگی را پیش گرفت تا بتواند با کاهش نگرانیهای عمومی و جلوگیری از نارضایتی اجتماعی جنگ را به درستی مدیریت کند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3529733/چرا-معادلات-راهبردی-جنگ-اخیر-دستخوش-تغییرات-شد چرا معادلات راهبردی جنگ اخیر دستخوش تغییرات شد؟]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> در این میان، رئیسجمهور آمریکا در پیامی تهدید کرد که زیرساختهای انرژی از جمله نیروگاههای برق را هدف حمله قرار خواهد داد.<ref name=":02">«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/04/3548019/آمریکا-در-باتلاق-جنگ-گیر-کرد-چرا-تهدید-زیرساخت-ها-نشانه-شکست-است آمریکا در باتلاق جنگ گیر کرد/ چرا تهدید زیرساختها نشانه شکست است؟]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | در جریان جنگ رمضان، حملات متعددی به زیرساختهای دولتی و عمومی در ایران شامل مراکز درمانی، مراکز آموزشی و ساختمانهای دولتی انجام گرفت. در این حملات همچنین زیرساختهای نظامی و انتظامی همچون کلانتریها و پایگاههای بسیج نیز هدف حمله قرار گرفتند. این حملات عموماً با هدف ایجاد هراس عمومی و برهم زدن ثبات اجتماعی توصیف شدهاند. دولت ایران در مواجهه با این تهدیدات، تلاش برای تأمین کالاهای اساسی و مدیریت شرایط جنگی را پیش گرفت تا بتواند با کاهش نگرانیهای عمومی و جلوگیری از نارضایتی اجتماعی جنگ را به درستی مدیریت کند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3529733/چرا-معادلات-راهبردی-جنگ-اخیر-دستخوش-تغییرات-شد چرا معادلات راهبردی جنگ اخیر دستخوش تغییرات شد؟]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> در این میان، رئیسجمهور آمریکا در پیامی تهدید کرد که زیرساختهای انرژی از جمله نیروگاههای برق را هدف حمله قرار خواهد داد.<ref name=":02">«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/04/3548019/آمریکا-در-باتلاق-جنگ-گیر-کرد-چرا-تهدید-زیرساخت-ها-نشانه-شکست-است آمریکا در باتلاق جنگ گیر کرد/ چرا تهدید زیرساختها نشانه شکست است؟]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
| خط ۱۰۲: | خط ۱۰۲: | ||
=== عملیاتهای پرچم دروغین === | === عملیاتهای پرچم دروغین === | ||
در | در میانۀ عملیاتهای انجام شده در جریان جنگ رمضان، برخی حملات بهصورت ساختارشکنانه انجام میشد. اینگونه عملیاتها عموماً با عنوان پرچم دروغین برای متوجه کردن هزینه بیشتر به یکی از طرفین درگیری انجام میشد. حمله به پالایشگاه آرامکو در عربستان، یکی از این موارد بود. با وجود آنکه عربستان یکی از همپیمانان آمریکا در جنگ رمضان شناخته میشد و چندین پایگاه آمریکایی در خاک آن کشور، هدف حملات نیروهای ایرانی قرار گرفت، اما حمله به منافع زیرساختی کشورهای منطقه، در بانک اهداف ایران قرار نداشت. از همین رو، پس از حمله به این پالایشگاه در روز سوم جنگ، رسانههای ایرانی این عملیات را از سوی اسرائیل، برای ایجاد اختلال بیشتر در روند روابط کشورهای منطقه عنوان کرد و آن را یک عملیات پرچم دروغین معرفی کرد.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/11/3529666/منبع-آگاه-خبر-داد-حمله-اسرائیل-به-آرامکو-با-پرچم-دروغین منبع آگاه خبر داد: حمله اسرائیل به آرامکو با پرچم دروغین]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> مقامات ایرانی همچنین تأیید کردند که حملات به منطقه مسکونی بحرین، از سوی نیروهای مسلح ایران نبوده است و احتمالاً یک عملیات پرچم دروغین از سوی اسرائیل بوده است.<ref name=":05">«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/03/3547193/بقائی-عملیات-پرچم-دروغین-برای-بدنام-کردن-ایران-افشا-شد بقائی: عملیات پرچم دروغین برای بدنام کردن ایران افشا شد]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> نیروهای مسلح ایران همچنین تأیید کردند که حملهای به خاک عمان، ترکیه و آذربایجان نداشتند و این حملات را نیز بهعنوان پرچم دروغین معرفی کردند.<ref name=":06">«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/15/3533219/سفارت-ایران-تعدادی-مامور-موساد-در-عملیات-های-پرچم-دروغین-دستگیر-شدند سفارت ایران: تعدادی مأمور موساد در عملیاتهای پرچم دروغین دستگیر شدند]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
=== عملیاتهای سایبری === | === عملیاتهای سایبری === | ||
همزمان با تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران، موج گستردهای از حملات سایبری و عملیات هک علیه زیرساختهای سایبری ایران | همزمان با تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران، موج گستردهای از حملات سایبری و عملیات هک علیه زیرساختهای سایبری ایران بهویژه رسانههای خبری نیز آغاز شد. در روز اول جنگ، تمام سایتهایی که مجوز رسمی رسانه را از وزارت ارشاد ایران داشتند، دچار اختلال شدند. خبرگزاری تابناک<ref name=":07">«[https://www.tabnak.ir/fa/news/1360262/هک-سایت-های-خبری-و-تلاش-برای-انتشار-اخبار-جعلی هک سایتهای خبری و تلاش برای انتشار اخبار جعلی]»، خبرگزاری تابناک.</ref> و خبرگزاری ایسنا از جمله خبرگزاریهای رسمی ایران بودند که از دسترس خارج شدند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/21/3538633/ایسنا-به-دلایل-فنی-داخلی-در-دسترس-نیست ایسنا به دلایل فنی داخلی در دسترس نیست]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> چهار روز پس از آغاز حملات به ایران و در پی احتمال حملات سایبری، پلیس فتای ایران، اخطارها و هشدارهایی را صادر کرد.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3530366/هشدار-افتا-نسبت-به-رخدادهای-مشکوک-سایبری هشدار افتا نسبت به رخدادهای مشکوک سایبری]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
در روز چهارم جنگ، جبهه پشتیبانی سایبری در پیامی اعلام کرد که حملات سایبری | در روز چهارم جنگ، جبهه پشتیبانی سایبری در پیامی اعلام کرد که حملات سایبری علیه زیرساختهای ارتباطات نظامی و دولتی اسرائیل انجام خواهد داد. این گروه مدعی شد که در اثر این حمله، تمامی ارتباطات نظامی، دولتی و خصوصی، مختل شده و تمام دادهها و اسناد آنها نابود شدند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3530140/حمله-سایبری-به-زیرساخت-های-ارتباطات-نظامی-و-دولتی-رژیم-صهیونیستی حمله سایبری به زیرساختهای ارتباطات نظامی و دولتی رژیم صهیونیستی]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> همچنین گروه حنظله نیز اقدام به هک زیرساختهای اسرائیل و انتشار اطلاعات مرتبط با نظامیان و شهروندان اسرائیلی اقدام کرد. همچنین ادعا شده که این گروه، شرکت ملی نفت شارجه را نیز هک کرده است.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3529785/شرکت-نفتی-شارجه-هک-شد شرکت نفتی شارجه هک شد]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
=== عملیاتهای رسانهای-شناختی === | === عملیاتهای رسانهای-شناختی === | ||
یکی از محورهای اصلی جنگ تلاش برای تأثیرگذاری بر افکار عمومی و ایجاد هراس اجتماعی معرفی شده است. در مقابل، حضور عمومی مردم و آنچه | یکی از محورهای اصلی جنگ تلاش برای تأثیرگذاری بر افکار عمومی و ایجاد هراس اجتماعی معرفی شده است. در مقابل، حضور عمومی مردم و آنچه تابآوری اجتماعی خوانده شده، بهعنوان عاملی در ناکام ماندن این راهبردها توصیف شده است. همچنین بر نقش پیشینه تاریخی و فرهنگی جامعه ایران در تقویت این تابآوری تأکید شده است.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/12/3529733/چرا-معادلات-راهبردی-جنگ-اخیر-دستخوش-تغییرات-شد چرا معادلات راهبردی جنگ اخیر دستخوش تغییرات شد؟]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
== تلفات و خسارات == | == تلفات و خسارات == | ||
=== تلفات انسانی در ایران === | === تلفات انسانی در ایران === | ||
[[پرونده:تشیع+میناب.jpg|بندانگشتی|390x390پیکسل|مراسم تدفین دانشآموزان شهید در فاجعه حمله ارتش آمریکا به مدرسه میناب در هرمزگان]] | [[پرونده:تشیع+میناب.jpg|بندانگشتی|390x390پیکسل|مراسم تدفین دانشآموزان شهید در فاجعه حمله ارتش آمریکا به مدرسه میناب در هرمزگان]] | ||
در اولین روز درگیری، مقامات ایرانی از | در اولین روز درگیری، مقامات ایرانی از اینکه در طول حملات آمریکا و اسرائیل به خاک ایران متحمل تلفات انسانی شدند، سخن گفتند ولی آن را در مقایسه با جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل، اندک دانستند.<ref>"[https://edition.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl How the US-Israeli strikes on Iran unfolded and the aftermath, moment by moment]", CNN News.</ref> تا ساعات پایانی روز اول جنگ، رسانههای ایرانی از زنده بودن رهبر جمهور اسلامی خبر میدادند،<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/09/3528055/رهبر-انقلاب-استوار-و-محکم-در-حال-فرماندهی-میدان-هستند رهبر انقلاب استوار و محکم در حال فرماندهی میدان هستند]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> اما در صبح روز ۱۰ اسفند تأیید شد که تعدادی از مسئولان بلندمرتبه ایرانی از جمله [[سیدعلی خامنهای]]، رهبر وقت جمهوری اسلامی ایران، به همراه دختر، داماد، عروس و نوهاش کشته شدهاند.<ref>"[https://www.bbc.com/news/live/cn5ge95q6y7t Trump says Iran's Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei is dead after US-Israeli strikes]", BBC News.</ref> کمی بعد، رسانههای ایرانی از کشته شدن مقامات دیگری در ۲ روز اول جنگ خبر دادند که برخی از آنها عبارت بودند از: | ||
* [[سید عبدالرحیم موسوی]] - رئیس [[ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران|ستاد کل نیروهای | * [[سید عبدالرحیم موسوی]] - رئیس [[ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران|ستاد کل نیروهای مسلح؛]]<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528853/پیام-تسلیت-سپاه-در-پی-شهادت-شهیدان-موسوی-شمخانی-و-نصیرزاده پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
* [[محمد پاکپور]] - فرمانده کل [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]]<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران]»، خبرگزاری دویچه | * [[محمد پاکپور]] - فرمانده کل [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|سپاه پاسداران انقلاب اسلامی؛]]<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران]»، خبرگزاری دویچه وله؛ «[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528287/%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%BE%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1-%D8%B3%D9%BE%D9%87%D8%A8%D8%AF-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D9%BE%D8%A7%DA%A9%D9%BE%D9%88%D8%B1 بیانیه سپاه در پی ترور سپهبد شهید پاکپور]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
* [[علی شمخانی]] - مشاور [[سید علی خامنهای|علی خامنه ای]] و [[شورای دفاع کشور|دبیر شورای | * [[علی شمخانی]] - مشاور [[سید علی خامنهای|علی خامنه ای]] و [[شورای دفاع کشور|دبیر شورای دفاع؛]]<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران]»، خبرگزاری دویچه وله؛ «[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528853/%D9%BE%DB%8C%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D8%B3%D9%84%DB%8C%D8%AA-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%BE%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%A7%D8%AF%D8%AA-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%88%DB%8C-%D8%B4%D9%85%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87 پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
* [[عزیز نصیرزاده]] - [[وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح|وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای | * [[عزیز نصیرزاده]] - [[وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح|وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح؛]]<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران]»، خبرگزاری دویچه وله؛ «[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528853/%D9%BE%DB%8C%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D8%B3%D9%84%DB%8C%D8%AA-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%BE%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%A7%D8%AF%D8%AA-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%88%DB%8C-%D8%B4%D9%85%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87 پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
* [[محمد باصری]] - از مسئولان [[وزارت اطلاعات]]<ref name=":10">https://www.tabnak.ir/fa/news/1360387/ | * [[محمد باصری]] - از مسئولان [[وزارت اطلاعات|وزارت اطلاعات؛]]<ref name=":10">[https://www.tabnak.ir/fa/news/1360387/%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D9%88-%D9%BE%DB%8C%D8%B4%D9%88%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B9%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%A7%D8%AF%D8%AA-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF «امام خامنهای، رهبر و پیشوای شیعیان جهان به شهادت رسید»، خبرگزاری تابناک.]</ref> | ||
* [[غلامرضا رضائیان]] - رئیس [[سازمان اطلاعات فراجا]]<ref> | * [[غلامرضا رضائیان]] - رئیس [[سازمان اطلاعات فراجا|سازمان اطلاعات فراجا؛]]<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
* [[ | * [[حسین جبلعاملیان]] - رئیس سازمان سپند و مسئول صنایع نظامی و دفاعی؛<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران]»، خبرگزاری دویچه وله.</ref> | ||
* [[ | * [[صالح اسدی]] - رئیس سازمان اطلاعات قرارگاه خاتمالانبیاء؛<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران]»، خبرگزاری دویچه وله.</ref> | ||
* [[محمد شیرازی]] - رئیس دفتر فرمانده کل قوا؛ | |||
* [[محسن درهباغی]] - معاون آماد و پشتیبانی نیروهای مسلح؛ | |||
* [[اکبر ابراهیمزاده]] - جانشین رئیس دفتر فرمانده معظم کل قوا؛ | |||
* [[بهرام حسینی مطلق]] - رئیس اداره طرح و عملیات معاونت عملیات ستادکل نیروهای مسلح؛ | |||
* [[حسنعلی تاجیک]] - رئیس اداره آماد ستادکل نیروهای مسلح<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | * [[حسنعلی تاجیک]] - رئیس اداره آماد ستادکل نیروهای مسلح.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
بنا بر اعلام رئیس جمعیت هلال احمر ایران، تا روز بیستوپنجم جنگ، ۶۶ کودک زیر پنج سال کشته شدند و حدود | بنا بر اعلام رئیس جمعیت هلال احمر ایران، تا روز بیستوپنجم جنگ، ۶۶ کودک زیر پنج سال کشته شدند و حدود سههزار زن که در منازل خود حضور داشتند، زخمی شدند. در میان نیروهای امدادی و درمانی نیز یک نفر از نیروهای هلال احمر کشته و ۱۲ نفر زخمی شدند و در میان کادر درمان ۲۳ نفر کشته و ۱۷۷ نفر زخمی گزارش شد.<ref name=":014">«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/05/3548698/ثبت-بیش-از-7هزار-مصدوم-تا-روز-نهم-جنگ-در-سرزمین-های-اشغالی ثبت بیش از 7هزار مصدوم تا روز نهم جنگ در سرزمینهای اشغالی]»، خبرگزاری تابناک.</ref> | ||
=== خسارات در ایران === | === خسارات در ایران === | ||
در پی حملات هوایی به ایران در طول جنگ رمضان، بسیاری از ساختمانهای نظامی، انتظامی، دولتی و حتی مناطق مسکونی هدف حملات قرار گرفتند. از میان ساختمانهای دولتی و نظامی میتوان به قرارگاه ثارالله سپاه پاسداران، تأسیسات | در پی حملات هوایی به ایران در طول جنگ رمضان، بسیاری از ساختمانهای نظامی، انتظامی، دولتی و حتی مناطق مسکونی هدف حملات قرار گرفتند. از میان ساختمانهای دولتی و نظامی میتوان به قرارگاه ثارالله سپاه پاسداران، تأسیسات صداوسیما، ساختمان وزارت اطلاعات و ساختمان پلیس امنیت اخلاقی اشاره کرد.<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران]»، خبرگزاری دویچه وله.</ref> بنا بر اعلام رئیس جمعیت هلال احمر ایران، تا روز بیستوپنجم جنگ، بیش از ۸۵٬۱۷۶ مکان غیرنظامی اعم از ۶۴٬۵۸۳ واحد مسکونی و ۱۹٬۶۹۴ واحد تجاری، دچار آسیب شدند. همچنین ۲۸۲ مرکز درمانی شامل بیمارستانها، درمانگاهها، داروخانهها و مراکز بهداشتی هدف قرار گرفتند و برخی از آنها، از جمله بیمارستان مطهری، بهطور کامل از چرخه فعالیت خارج شدند. در این حملات ۶۰۰ مدرسه نیز آسیب دیدند و ۱۷ پایگاه و شعبه جمعیت هلال احمر هدف قرار گرفت.<ref name=":016">«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/05/3548698/ثبت-بیش-از-7هزار-مصدوم-تا-روز-نهم-جنگ-در-سرزمین-های-اشغالی ثبت بیش از 7هزار مصدوم تا روز نهم جنگ در سرزمینهای اشغالی]»، خبرگزاری تابناک.</ref> | ||
در بخش تجهیزات امدادی و زیرساختی نیز خساراتی گزارش شد؛ از جمله انهدام کامل سه فروند بالگرد امدادی و هدف قرار گرفتن ۴۸ خودروی نجات و ۴۶ دستگاه آمبولانس. همچنین در برخی نقاط کشور، از جمله تهران، فرودگاهها، هواپیماهای مسافربری و مخازن سوخت مورد حمله قرار گرفتند.<ref name=":015">«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/05/3548698/ثبت-بیش-از-7هزار-مصدوم-تا-روز-نهم-جنگ-در-سرزمین-های-اشغالی ثبت بیش از 7هزار مصدوم تا روز نهم جنگ در سرزمینهای اشغالی]»، خبرگزاری تابناک.</ref>[[پرونده:کاخ گلستان در جنگ رمضان.jpg|بندانگشتی|تصویری از آسیبهای کاخ گلستان، در استان تهران، پس از حملات موشکی آمریکا و اسرائیل|راست]] | در بخش تجهیزات امدادی و زیرساختی نیز خساراتی گزارش شد؛ از جمله انهدام کامل سه فروند بالگرد امدادی و هدف قرار گرفتن ۴۸ خودروی نجات و ۴۶ دستگاه آمبولانس. همچنین در برخی نقاط کشور، از جمله تهران، فرودگاهها، هواپیماهای مسافربری و مخازن سوخت مورد حمله قرار گرفتند.<ref name=":015">«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/05/3548698/ثبت-بیش-از-7هزار-مصدوم-تا-روز-نهم-جنگ-در-سرزمین-های-اشغالی ثبت بیش از 7هزار مصدوم تا روز نهم جنگ در سرزمینهای اشغالی]»، خبرگزاری تابناک.</ref>[[پرونده:کاخ گلستان در جنگ رمضان.jpg|بندانگشتی|تصویری از آسیبهای کاخ گلستان، در استان تهران، پس از حملات موشکی آمریکا و اسرائیل|راست]] | ||
در پی حمله موشکی آمریکا به کاخ دادگستری تهران در نزدیکی [[کاخ گلستان]]، این کاخ که به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت شده است، متحمل آسیبهایی شد.<ref>"[https://edition.cnn.com/world/live-news/iran-israel-us-attack-03-02-26-intl-hnk Day 3 of the US-Israeli war with Iran]", CNN News.</ref> در همین حملات، به ساختمان رادیو تهران و [[مسجد ارگ]] آسیب وارد شد.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528878/ماجرای-حمله-به-رادیو-و-تعطیلی-مراسم-مسجد-ارک-حال-حاج-منصور-ارضی-خوب ماجرای حمله به رادیو و تعطیلی مراسم مسجد ارک/ حال حاج منصور ارضی خوب]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی کردستان از تخریب تعدادی از بناهای شاخص تاریخی سنندج، از جمله بنای ملک تجار، امامزاده | در پی حمله موشکی آمریکا به کاخ دادگستری تهران در نزدیکی [[کاخ گلستان]]، این کاخ که به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت شده است، متحمل آسیبهایی شد.<ref>"[https://edition.cnn.com/world/live-news/iran-israel-us-attack-03-02-26-intl-hnk Day 3 of the US-Israeli war with Iran]", CNN News.</ref> در همین حملات، به ساختمان رادیو تهران و [[مسجد ارگ]] آسیب وارد شد.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528878/ماجرای-حمله-به-رادیو-و-تعطیلی-مراسم-مسجد-ارک-حال-حاج-منصور-ارضی-خوب ماجرای حمله به رادیو و تعطیلی مراسم مسجد ارک/ حال حاج منصور ارضی خوب]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی کردستان از تخریب تعدادی از بناهای شاخص تاریخی سنندج، از جمله بنای ملک تجار، امامزاده پیرعمر، منزل متوسل، منزل مجتهدی و منزل امینالاسلام در پی حملات به استان خبر داد.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/20/3538347/تخریب-بناهای-شاخص-تاریخی-سنندج تخریب بناهای شاخص تاریخی سنندج]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> همچنین حملاتی به حریم قلعه فلکالافلاک در خرمآباد موجب آسیب به این بنا و همچنین چندین بنای تاریخی دیگر در این شهر شد. گفته شده است که بنای تاریخی سربازخانه شماره ۲، سربازخانه شماره ۱، ساختمان باشگاه افسران، ساختمان دژبانی (هنگ) و خانه تاریخی قاضی یا آخوند ابو، دچار آسیبهای جدی شده و همچنین دو موزه مستقر در قلعه، دچار خسارت شدند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/20/3537455/حمله-آمریکایی-ـ-صهیونی-به-حریم-فلک-الافلاک-تخریب-یک-بنای-ثبت-ملی حمله آمریکایی ـ صهیونی به حریم فلکالافلاک؛ تخریب یک بنای ثبت ملی]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> در روزهای بعد، خبرهایی از آسیب به کاخ چهلستون و چند مسجد تاریخی در اصفهان منتشر شد.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/19/3536508/حمله-پهپادی-رژیم-صهیونیستی-به-آثار-تاریخی-اصفهان-جنایت-جنگی-است حمله پهپادی رژیم صهیونیستی به آثار تاریخی اصفهان جنایت جنگی است]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
=== تلفات و خسارات برای مهاجمان === | === تلفات و خسارات برای مهاجمان === | ||
[[پرونده:رادار آمریکایی در موفق السلطی.jpg|بندانگشتی|خسارت وارده به رادار برد بلند آمریکایی در حمله پهپادی و موشکی ایران به پایگاه هوایی «موفق السلطی» نیروهای آمریکایی در [[اردن]]]] | [[پرونده:رادار آمریکایی در موفق السلطی.jpg|بندانگشتی|خسارت وارده به رادار برد بلند آمریکایی در حمله پهپادی و موشکی ایران به پایگاه هوایی «موفق السلطی» نیروهای آمریکایی در [[اردن]]]] | ||
در جریان حملات | در جریان حملات تلافیجویانه و دفاعی جمهوری اسلامی ایران، تلفات و خساراتی به نیروهای مهاجم آمریکایی و اسرائیلی، پایگاههای منطقهای آمریکا و پایگاهها و مناطق اقتصادی، زیرساختی و نظامی اسرائیل وارد شد. در روزهای ابتدایی جنگ، رسانههای رسمی آمریکایی، حجم تلفات و خسارات خود را حداقلی توصیف کردند.<ref>«[https://www.independentpersian.com/tv/ایندیپندنت-فارسی/سنتکام-جزئیات-عملیات-%C2«Ø®Ø´Ù
-ØÙ
اسÛ%C2»-عÙÛÙ-جÙ
ÙÙرÛ-اسÙاÙ
Û-را-Ù
Ùتشر-کرد-ZDeaoC5k سنتکام جزئیات عملیات خشم حماسی علیه جمهوری اسلامی را منتشر کرد]»، وبسایت ایندیپندنت فارسی.</ref> با این وجود سپاه پاسداران در اطلاعیهای مدعی شد که تلاشهای ۷۰ ساله آمریکا در منطقه، تا روز یازدهم جنگ از بین رفته است.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/19/3537517/اجرای-موج-36-عملیات-وعده-صادق-4-در-شب-شهادت-امام-علی-ع اجرای موج 36 عملیات وعده صادق 4 در شب شهادت امام علی]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> بعدها تصاویر ماهوارهای تأیید کردند تعداد زیادی از نقاط پایگاههای آمریکایی توسط موشکها و پهپادهای ایرانی هدف حمله قرار گرفته<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/20/3538280/تصاویر-ماهواره-ای-از-قبل-و-بعد-اهداف-منهدهم-شده-دشمن-توسط-ایران تصاویر ماهوارهای از قبل و بعد اهداف منهدم شده دشمن توسط ایران]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> و بسیاری از رادارهای پایگاههای آمریکایی منهدم شدهاند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/19/3537270/تجهیزات-حیاتی-ارتباطی-و-ماهواره-ای-آمریکا-در-پایگاه-العدید-منهدم-شد تجهیزات حیاتی ارتباطی و ماهوارهای آمریکا در پایگاه العدید منهدم شد]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> گزارشها حاکی از آن است که روز نهم جنگ، در نزدیکی سفارت آمریکا در پایتخت نروژ، انفجاری شکل گرفت که تلفات و خسارات قابل توجهی نداشت.<ref>"[https://edition.cnn.com/world/live-news/iran-war-us-israel-trump-03-07-26 Day 8 of Middle East conflict — Trump signals plans to escalate attacks, Iran vows to continue retaliatory strikes]", CNN News.</ref> همچنین پایگاههای انگلیس در کشور قبرس، یکی از اهداف حملات پهپادی بود.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/11/3529421/پایگاه-های-نظامی-انگلیس-در-قبرس-تخلیه-شد پایگاههای نظامی انگلیس در قبرس تخلیه شد]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
=== تلفات و خسارات برای دیگر کشورها === | === تلفات و خسارات برای دیگر کشورها === | ||
در جنگ رمضان، تلفات و خساراتی در کشورهای دیگر همچون لبنان به ثبت رسیده است. وزیر بهداشت لبنان در اطلاعیهای اعلام | در جنگ رمضان، تلفات و خساراتی در کشورهای دیگر همچون لبنان به ثبت رسیده است. وزیر بهداشت لبنان در اطلاعیهای اعلام کرد، در حملات اسرائیل در دو روز ابتدایی جنگ، دستکم ۵۰ تبعه لبنانی کشته و ۳۳۵ نفر زخمی شدند.<ref>"[https://edition.cnn.com/world/live-news/iran-war-us-israel-trump-03-03-26 Day 4 of the US-Israeli war with Iran]", CNN News.</ref> | ||
در جریان اعتراضاتی که گروهی از معترضان پاکستانی در نزدیکی سفارت آمریکا در کراچی انجام شد، خشونتها بالا گرفت و سبب شد تا ۹ نفر کشته و ۳۲ نفر زخمی شوند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528461/اعتراضات-مقابل-کنسولگری-آمریکا-در-کراچی-9-کشته-برجا-گذاشت اعتراضات مقابل کنسولگری آمریکا در کراچی 9 کشته برجا گذاشت]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | در جریان اعتراضاتی که گروهی از معترضان پاکستانی در نزدیکی سفارت آمریکا در کراچی انجام شد، خشونتها بالا گرفت و سبب شد تا ۹ نفر کشته و ۳۲ نفر زخمی شوند.<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528461/اعتراضات-مقابل-کنسولگری-آمریکا-در-کراچی-9-کشته-برجا-گذاشت اعتراضات مقابل کنسولگری آمریکا در کراچی 9 کشته برجا گذاشت]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
