علی بیرانوند (بحث | مشارکتها) صفحهای تازه حاوی «جایگزین=عروس و داماد در مراسم ازدواج دانشجویی|بندانگشتی|عروس و داماد در مراسم ازدواج دانشجویی {{درشت|'''محبت در خانواده'''}}؛ مهرورزی اعضای خانواده به یکدیگر. محبت بهعنوان اصلی مهم در خانواده، از جمله نیازهای روان...» ایجاد کرد |
حمید گلزار (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱۰۰: | خط ۱۰۰: | ||
*«محبت به همسر: چگونه به همسرم محبت کنم»، وبسایت آویژه، تاریخ بازدید: ۴ آذر۱۴۰۱ش. | *«محبت به همسر: چگونه به همسرم محبت کنم»، وبسایت آویژه، تاریخ بازدید: ۴ آذر۱۴۰۱ش. | ||
*«مفهومشناسی محبت»، وبسایت محمد رسولالله، تاریخ بازدید: ۱ آذر ۱۴۰۱ش. | *«مفهومشناسی محبت»، وبسایت محمد رسولالله، تاریخ بازدید: ۱ آذر ۱۴۰۱ش. | ||
+++++++ | |||
'''<big>مهرورزی در خانواده</big>'''؛ محبتکردن افراد خانواده به یکدیگر. | |||
مهربانی با افراد خانه، از آموزههای اسلام است و آثار مادی و معنوی فراوانی برای فرد و اجتماع در پی دارد. ابراز محبت، سبب افزایش مهرورزی در خانه است و اندیشههای نادرست، اختلافات و صفات اخلاقی ناپسند از موانع مهرورزی در خانه بهشمار میآیند. | |||
== مفهومشناسی == | |||
مهرورزی به کسب مهر و محبت و مهربانی معنا شده است.<ref> https://www.vajehyab.com/?q=مهرورزی&f=dehkhoda. </ref> علامه طباطبائی در [[تفسیر قرآن]]، انسان را تشنۀ محبت دانسته و خانواده را چشمۀ سیرابکنندۀ این میل معرفی کرده است؛ از این منظر، خداوند، مهر و محبت را بین افراد خانه ایجاد کرد و بهوسیلۀ آن خانواده را حفظ و نیازهای انسان را برآورده کرد.<ref>طباطبایی، المیزان فی تفسیر القرآن، 1402ق، ج16، ص166.</ref> | |||
== اهمیت مهرورزی در اسلام == | |||
مهرورزی در اسلام نیمی از عقل<ref>کلینی، الکافی، 1407ق، ج2، ص643. </ref> و از عالیترین ارزشهای انسانی شمرده شده است.<ref>نوری، مسندرک الوسائل و مستنبط المسائل، 1408ق، ج14، ص157. </ref> بنابراین خانواده که محبوبترین بنای اجتماعی شناخته شده،<ref>مجلسی، بحار الانوار، 1403ق، ج100، ص222.</ref> بر پایۀ مهربانی استوار شده است. رفتار محبتآمیز با فرزندان و همسر در سیرۀ پیامبر خدا کاملا مورد توجه بوده<ref>عیسیزاده، خانواده قرآنی: ویژگیها و وظایف اعضای آن، 1390ش، ص167.</ref> و در آموزههای اسلامی موجب جلب رحمت الهی معرفی شده است.<ref>حر عاملی، وسائل الشیعه، 1409ق، ج21، ص484–492.</ref> قرآن کریم محبت بین همسران را از آیات الهی میشمارد<ref>سوره روم، آیه 21.</ref> و جایگاه مهربانی با والدین را بعد از پرستش خداوند بیان میکند.<ref>سوره اسراء، آیه 24 و 23.</ref> | |||
== آثار مهرورزی در خانواده == | |||
مهربانی و محبت، افراد خانه را بهسمت رفع نیازهای یکدیگر میکشاند<ref> طباطبایی، المیزان فی تفسیر القرآن، 1402ق، ج16، ص166. </ref> و پیوند افراد خانه را محکمتر و صمیمیت را در بین آنها افزایش میدهد. هر چه محبت در خانه عمیقتر باشد؛ آرامش، لذت، توانایی، تلاش و رشد در خانواده بیشتر است. کمبود محبت در خانه، سبب بروز بیماریهای روحی، زشتیهای اخلاقی و رفتاری میشود<ref>عیسیزاده، خانواده قرآنی: ویژگیها و وظایف اعضای آن، 1390ش، ص50 و 158-160.</ref> و در نهایت به فروپاشی نظام خانواده میانجامد.<ref>طباطبایی، المیزان فی تفسیر القرآن، 1402ق، ج16، ص166.</ref> | |||
=== آثار مهرورزی با همسر === | |||
زن و مردی که پیوند همسری میبندند با دو شخصیت و تربیت متفاوت در کنار هم زندگی میکنند؛ این دوگانگی، ممکن است سختیهایی را برای آنها ایجاد کند که زن و شوهر با عشق و محبت میتوانند بار این سختیها را کم کنند. همچنین مهربانی و محبت، ادای حقوق همسری و کار تربیت فرزند را برای همسران آسانتر میکند.<ref>عیسیزاده، خانواده قرآنی: ویژگیها و وظایف اعضای آن، 1390ش، ص50.</ref> | |||
=== آثار مهرورزی با فرزندان === | |||
یکی از کارکردهای مهم خانواده، تربیت فرزندان و حفظ آنها از گناه دانسته شده است.<ref> سوره تحریم، آیه 6.</ref> مهرورزی قویترین عنصر تربیت و اساس پرورش عواطف بهشمار میآید. فرزندی که در خانۀ پر از مهر تربیت میشود، اهل همکاری و تفاهم است و بهسمت انجام کارهای شایسته حرکت میکند؛ او عزت نفس دارد و در ارتباطات اجتماعی مهربان و اهل احترام است. چنین کودکی، از انحرافات فردی و اجتماعی در امان میماند و در مسیر سعادت حرکت میکند. در مقابل، کودکی که مهر و محبت کافی در خانواده ندیده است؛ اعتماد به نفس او ضعیف است و در جامعه بهراحتی بهسمت ناهنجاریها جذب میشود.<ref>عیسیزاده، خانواده قرآنی: ویژگیها و وظایف اعضای آن، 1390ش، ص160.</ref> | |||
== موانع محبت در خانه == | |||
وجود رابطۀ عاطفی بین والدین، فرزندان و همسران امری ثابت شده است، ولی گاهی اموری مانع مهرورزی و ابراز علاقه در خانه میشود که عبارتاند از: | |||
صفات ناپسند اخلاقی: خودپسندی، حسادت، زودرنجی، جدال، خجالتزدهکردن، بیعدالتی، کینهتوزی، عیبجویی و خردهگیری از جمله صفاتی هستند که مهربانی و دوستی را در خانه کمرنگ میکنند.<ref> . منصوری، «موانع دوستی و محبت»، وبسایت آثار و مقالات آیتالله خلیل منصوری. </ref> اندیشههای نادرست: بعضی از والدین فکر میکنند که ابراز علاقه به فرزند او را لوس میکند و همین فکر مانع از محبت آنها میشود.<ref>عیسیزاده، خانواده قرآنی: ویژگیها و وظایف اعضای آن، 1390ش، ص50.</ref> | |||
== راهکار افزایش محبت در خانواده == | |||
محبتکردن و محبتدیدن، از نیازهای اساسی هر انسانی بهشمار میآید<ref>عیسیزاده، خانواده قرآنی: ویژگیها و وظایف اعضای آن، 1390ش، ص160.</ref> و ابراز محبت، کلید رفع این نیاز است.<ref>کلینی، الکافی، 1407ق، ج2، ص644.</ref> راههای فراوانی برای اظهار محبت وجود دارد که عبارتاند از: | |||
=== 1.اظهار محبت در کلام === | |||
مهمترین جلوۀ محبت در خانواده، جلوۀ زبانی است؛ جملۀ «دوستت دارم» را به زبان آوردن، بیان احساسات، استفاده از واژههای دلگرمکننده و کلمات تأییدآمیز، صدا کردن یکدیگر با القاب دوستداشتنی، تشکرکردن و شوخیکردن از انواع اظهار محبتهای زبانی بهشمار میآیند.<ref>عیسیزاده، خانواده قرآنی: ویژگیها و وظایف اعضای آن، 1390ش، ص51.</ref> | |||
=== 2.اظهار محبت از طریق لمس === | |||
بغلکردن و بوسیدن از راههای ابراز محبت است. | |||
=== 3.اظهار محبت از طریق وقت گذاشتن === | |||
گوشکردن به صحبتهای یکدیگر، همغذا شدن و تفریح کردن با هم، خدمت به یکدیگر، هدیه دادن و مشورت کردن با هم از مصداقهای وقت گذاشتن هستند.<ref>محدثی، اخلاق معاشرت، 1384ش، ص187.</ref> | |||
== اعتدال در مهرورزی == | |||
تعادل در مهرورزی سبب رشد و تعالی خانواده است و افراط و تفریط در آن به خانواده آسیب میرساند. کانون خانواده، نشاط و صمیمیت خود را مدیون مهربانیهای افراد خانه است؛ اما محبتی که افراد خانه را از یاد خدا غافل کند<ref>سوره منافقون، آیه 9.</ref> یا زشتیها را زیبایی جلوه دهد،<ref>نهج البلاغه، ترجمه محمد دشتی، خطبه 109، ص144.</ref> سلامت خانواده را به خطر میاندازد. توجه به همسر و فرزندان، ارزشمند است و نور امید را در دل آنها روشن میکند؛ اما کسی که تسلیم محض خواستههای خوب و بد اعضای خانواده شود، از نظر روحی و روانی به آنها ضربه میزند. محبت بیش از حد، نازپروردگی، زودرنجی، خودپسندی و سرکشی را بهدنبال دارد.<ref>عیسیزاده، خانواده قرآنی: ویژگیها و وظایف اعضای آن، 1390ش، ص50 و 160.</ref> | |||
== پانویس == | |||
{{پانویس}} | |||
== منابع == | |||
* قرآن کریم | |||
* حر عاملی، محمد بن حسن، وسائل الشیعه، قم، موسسة آلالبیت، 1409ق. | |||
* دهخدا، علیاکبر، لغتنامه، وبسایت واژهیاب، تاریخ بازدید: 13 دی 1401ش. | |||
* طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، بیروت، موسسة الاعلمی للمطبوعات، 1402ق. | |||
* عیسیزاده، عیسی، خانواده قرآنی: ویژگیها و وظایف اعضای آن، قم، بوستان کتاب، 1390ش. | |||
* کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق. | |||
* مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار، بیروت، دار احیاء التراث العربی، 1403ق. | |||
* محدثی، جواد، اخلاق معاشرت، قم، بوستان کتاب، 1384ش. | |||
* منصوری، خلیل، «موانع دوستی و محبت»، وبسایت آثار و مقالات آیتالله خلیل منصوری، تاریخ درج مطلب: 12 اسفند 1397ش. | |||
* نهجالبلاغه، ترجمه محمد دشتی، قم، امیرالمؤمنین، 1393ش. | |||
* نوری، حسین بن محمدتقی، مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل، قم، موسسة آلالبیت، 1408ق. | |||