بدون خلاصۀ ویرایش
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
خط ۸: خط ۸:
در متون کهن، واژه حسینیه وجود ندارد. به نظر می‌رسد حسینیه در امتداد ساختار واژه‌های مسجد، زاویه و [[تکیه]]، بازتولید شده است؛ برخی زمان این بازتولید را عصر صفوی دانسته‌اند که برای نخستین بار در حوزه فرهنگی شیعیان ایران به‌وجود آمده است.<ref>فقیهی، آل‌بویه و اوضاع زمان ایشان، ۱۳۵۷ش، ص۴۶۶.</ref> وجه تمایز حسینیه از تکیه آن است که در تکیه‌ها معمولا سکویی برای اجرای تعزیه وجود داشته و محل تعزیه‌خوانی بوده است اما در حسینیه‌ها معمولا چنین سکویی وجود ندارد و فقط محل سینه‌زنی و عزاداری است.<ref>سلطان‌زاده، نائین: شهر هزاره‌های تاریخی، 1362ش، ص182.</ref>  
در متون کهن، واژه حسینیه وجود ندارد. به نظر می‌رسد حسینیه در امتداد ساختار واژه‌های مسجد، زاویه و [[تکیه]]، بازتولید شده است؛ برخی زمان این بازتولید را عصر صفوی دانسته‌اند که برای نخستین بار در حوزه فرهنگی شیعیان ایران به‌وجود آمده است.<ref>فقیهی، آل‌بویه و اوضاع زمان ایشان، ۱۳۵۷ش، ص۴۶۶.</ref> وجه تمایز حسینیه از تکیه آن است که در تکیه‌ها معمولا سکویی برای اجرای تعزیه وجود داشته و محل تعزیه‌خوانی بوده است اما در حسینیه‌ها معمولا چنین سکویی وجود ندارد و فقط محل سینه‌زنی و عزاداری است.<ref>سلطان‌زاده، نائین: شهر هزاره‌های تاریخی، 1362ش، ص182.</ref>  
<br>
<br>
در مناطق مختلف شیعه‌نشین، نام‌گذاری مکان‌های ویژه عزاداری برای امام حسین، تابع مناسبات و ادبیات محلی است. شیعیان عمان و بحرین از واژه مأتم، شیعیان پاکستان و شبه‌قاره از واژه امام‌باره، عاشورخانه و عزاخانه و در افغانستان از واژه منبر استفاده می‌کنند.<ref>توسلی، حسینیه‌ها ـ تکایا ـ مصلی‌ها در معماری ایران، ۱۳۶۶ش، ج۱، ص۸۲؛ جانب اللهی، تأثیر اماکن مذهبی بر بافت محلات سنتی شهرستان تفت، ۱۳۶۶ش، ص۱۵ـ۲۰؛ د.اسلام، چاپ دوم، ذیل"Imam-bara"؛ دائرةالمعارف بزرگ اسلامی، ذیل “اِمامْ‌باره”؛ دایرةالمعارف جهان اسلام آکسفورد، ذیل واژه حسینیه؛ تاسی، ۵۳؛ فرهنگ، جامعه‌شناسی و مردم‌شناسی شیعیان افغانستان،1380ش، ص۳۰۸ـ۳۱۸؛ ولی، المساجد فی الاسلام، ص۱۲۵ـ۱۲۶.</ref> در ایرانِ معاصر غالب مکان‌هایی که برای برگزاری مراسم عزاداری امام حسین بنا می‌شود، حسینیه نامیده می‌شوند و حتی نام تکیه‌ها را در بازسازی به حسینیه تغییر می‌دهند.<ref>معتمدی، عزاداری سنتی، ۱۳۷۸ش، ج۱، ص۵۱۰؛ شاطری، واژه‌نامه محرم، ۱۳۸۳ش، ص۳۳.</ref>
در مناطق مختلف شیعه‌نشین، نام‌گذاری مکان‌های ویژه [[عزاداری امام حسین]]، تابع مناسبات و ادبیات محلی است. شیعیان عمان و بحرین از واژه مأتم، شیعیان پاکستان و شبه‌قاره از واژه امام‌باره، عاشورخانه و عزاخانه و در افغانستان از واژه منبر استفاده می‌کنند.<ref>توسلی، حسینیه‌ها ـ تکایا ـ مصلی‌ها در معماری ایران، ۱۳۶۶ش، ج۱، ص۸۲؛ جانب اللهی، تأثیر اماکن مذهبی بر بافت محلات سنتی شهرستان تفت، ۱۳۶۶ش، ص۱۵ـ۲۰؛ د.اسلام، چاپ دوم، ذیل"Imam-bara"؛ دائرةالمعارف بزرگ اسلامی، ذیل “اِمامْ‌باره”؛ دایرةالمعارف جهان اسلام آکسفورد، ذیل واژه حسینیه؛ تاسی، ۵۳؛ فرهنگ، جامعه‌شناسی و مردم‌شناسی شیعیان افغانستان،1380ش، ص۳۰۸ـ۳۱۸؛ ولی، المساجد فی الاسلام، ص۱۲۵ـ۱۲۶.</ref> در ایرانِ معاصر غالب مکان‌هایی که برای برگزاری مراسم عزاداری امام حسین بنا می‌شود، حسینیه نامیده می‌شوند و حتی نام تکیه‌ها را در بازسازی به حسینیه تغییر می‌دهند.<ref>معتمدی، عزاداری سنتی، ۱۳۷۸ش، ج۱، ص۵۱۰؛ شاطری، واژه‌نامه محرم، ۱۳۸۳ش، ص۳۳.</ref>
 
==تاریخچه==
==تاریخچه==
بررسی منابع تاریخی نشان می‌دهد که اولین حسینیه‌ها در عاشورای 352ق در بازارها و سطح شهرها برپا شده است. این رسم در دوران آل‌بویه و به‌دستور معزالدوله دیلمی (ح334-356ق) آغاز شد و برای نخستین‌بار شیعیان آشکارا خیمه‌های سوگواری را برای امام حسین و یاران شهیدش برافراشتند.
بررسی منابع تاریخی نشان می‌دهد که اولین حسینیه‌ها در عاشورای 352ق در بازارها و سطح شهرها برپا شده است. این رسم در دوران آل‌بویه و به‌دستور معزالدوله دیلمی (ح334-356ق) آغاز شد و برای نخستین‌بار شیعیان آشکارا خیمه‌های سوگواری را برای امام حسین و یاران شهیدش برافراشتند.